Issuu on Google+

โครงการออกแบบตลาดนา้ อู่ทอง จังหวัดสุพรรณบุรี ให้ เป็ นแหล่ งท่ องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมและนิเวศวิทยา

AR 611 Fundamental of architectural design research Thammasat University นายสาธิต ดิลกคุณานันท์ นายชนินทร์ กุลสุรกิจ นายภูสินธุ์ เต็มมาศ

1


1.บทนา 1.1 ที่มาและความสาคัญ เมืองอูท่ องเป็ นเมืองทีม่ ีประวัติศาสตร์ มายาวนานมาตังแต่ ้ สมัยยุคทวาราวดี ซึง่ เป็ นดินแดนทีม่ ีความเจริ ญสูง มากจนกระทัง่ เมืองอูท่ องได้ ถกู ทิ ้งร้ างไว้ ช่วงหนึง่ เนื่องจากที่มีการเกิดใหม่ของเมืองใหญ่ในแถบภาคกลาง และบทบาท เมืองท่าสาคัญที่หายไปเพราะการเปลีย่ นแปลงของระดับน ้าทะเล อพท.จึงได้ มีแนวคิดทีจ่ ะพัฒนาให้ เมืองอูท่ องกลับมาเป็ นเมืองท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ อีกครัง้ โดยจะเน้ นไป ทางการท่องเที่ยวอย่างยัง่ ยืน จึงเกิดแนวคิดในการพัฒนาเมืองอูท่ องให้ เป็ นตลาดน ้าที่เป็ นทังการท่ ้ อง เที่ยวเชิงนิเวศวิทยา และเชิงวัฒนธรรม ตลาดน ้าเมืองอูท่ องเป็ นแหล่งท่งเที่ยวทีจ่ ะพัฒนาไปในเชิงการท่องเที่ยวเชิงนิเวศวิท ยา เนื่องจากความอุดม สมบูรณ์ของพื ้นที่ตลาดและทรัพยากรธรรมชาติยงั มีอยูม่ าก กอปรกับ ความต้ องการทีจ่ ะช่วยยกระดับชีวติ ของชาวบ้ านใน ชุมชน ทังในด้ ้ าน เศรษฐกิจ สังคมและวัฒนธรรมอย่างยัง่ ยืน

หัวข้ อโครงการ แนวทางการออกแบบตลาดน ้าอูท่ อง ให้ เป็ นแหล่งท่องเทีย่ วเชิงวัฒนธรรมและนิเวศวิทยา

1.2 คาถามวิจัย การท่องเที่ยวตลาดน ้าเชิงนิเวศวิทยาจะดึงดูดนักท่องเที่ยวและไม่ทาลายสิง่ แวดล้ อมได้ อย่างไร

1.3 วัตถุประสงค์ 3.1 ออกแบบตลาดน ้าเพื่อดึงดูดนักท่องเทีย ่ว 3.2 ออกแบบตลาดน ้าเพื่อให้ เป็ นแหล่งท่องเทีย ่ วเชิงนิเวศวิทยา 3.3 ออกแบบตลาดน ้าเพื่อให้ เป็ นแหล่งท่องเทีย ่ วที่สะท้ อนวัฒนธรรม

1.4 สมมติฐาน การออกแบบพื ้นที่ตลาดน ้าโดยใช้ การจัดการทางระบบนิเวศวิทยาจะดึงดูดนักท่องเที่ยวได้

1.5 ตัวแปร ตัวแปรต้ น : การจัดพื ้นที่ของตลาดน ้า ตัวแปรตาม : การรับรูเรื่ องราวทางวัฒนธรรมผ่านการท่องเทีย่ วเชิงนิเวศวิทยา ตัวแปรควบคุม : ตลาดน ้า

2


1.6 ขอบเขตการวิจัย

ภาพ 1.6-1 ขนาดพื ้นที่ 21 ไร่ กลุม่ เป้าหมาย : นักท่องเที่ยว, ผู้คนในชุมชน

1.7 ระเบียบวิธีวิจัย 7.1 ลงพื ้นที่เพื่อเก็บข้ อมูลทางกายภาพของพื ้นที่ 7.2 สัมภาษณ์ความคิดเห็นของคนในชุมชนเกี่ยวกับการสร้ างตลาดน ้าในอนาคต 7.3 เก็บข้ อมูลลักษณะอาชีพ การทางานของผู้คนในชุมชน

3


2.1 วัตถุประสงค์ โครงการ วัตถุประสงค์โครงการแนวทางการออกแบบตลาดน ้าอูท่ อง ตาบลอูท่ อง อาเภออูท่ อง จังหวัดสุพรรณบุรี มี จุดมุง่ หมายเพื่อสร้ างพื ้นที่ทางระบบนิเวศวิทยาที่สามารถควบคูไ่ ปกับการพัฒนาโครงสร้ างทางเศรษฐกิภายในชุมชน ในบริ เวณชุมชนอูท่ องเป็ นแหล่งที่มีระบบนิเวศวิทยาที่มีความสมบูรณ์ทงในเรื ั ้ ่ องของชนิดพันธ์ไม้ สัตว์น ้าที่มตี าม ฤดูการ และสัตว์ป่าทัว่ ไป ฉะนันจุ ้ ดประสงค์ทางการออกแบบตลาดน ้าอูท่ องในเชิงการท่องเทีย่ วทางนิเวศวิทยา ใน กระบวนการการออกแบบจึงมีการคานึงถึงการพัฒนาชุมชนในเชิงสิง่ แวดล้ อม ซึง่ สามารถสร้ างให้ ชมุ ชนมีตวั แปรทาง สิง่ แวดล้ อมอยูใ่ นระดับที่ดีขึ ้นได้ จากการออกแบบตัวอย่างเช่น อากาศที่มีมลภาวะน้ อย และความสมบูรณ์ของระบบ นิเวศวิทยาเป็ นต้ น เนื่องจากการออกแบบตลาดน ้านันถื ้ อได้ วา่ เป็ นสิง่ ที่แปลกแยก ที่ไม่เคยเกิดขึ ้มาก่อนในบริเวณพื ้นที่ตงั ้ บริ เวณนี ้ การออกแบบจึงต้ องการสร้ างความเป็ นอันหนึง่ อันเดียวกันกับพื ้นที่ และชุมชน โดยยึดเอาพื ้นฐานทางระบบ นิเวศวิทยาเป็ นหลัก อีกหนึง่ วัตถุประสงค์คือการฟื น้ ฟู และเชื่อมความสัมพันธ์ของระบบนิเวศวิทยากับคนในชุมชนให้ เกิดเป็ นสถานที่ ท่องเที่ยวทางนิเวศวิทยา การออกแบบพื ้นที่ให้ เกิดการการเชื่อมโยงระหว่างบริเวณแม่น ้าจระเข้ สามพัน กับคูเมืองอูท่ อง ให้ เกิดความสาคัญและมีการคานึงถึง ในลักษณะการปลูกจิตสานึกในการรักษาสิง่ แวดล้ อมในขุมขน โดยการบริ หารจัดการ พื ้นที่โครงการตลาดน ้าอูท่ องให้ เกิดผลทางเศรษฐกิจ โดยผ่านความสมบูรณ์ และสวยงามของระบบนิเวศวิทยาท่องถิ่นเป็ น ตัวนาในการออกแบบ วัตถุประสงค์ทางด้ านการพัฒนาเศรษฐกิจในชุมชนมีการสร้ างรายได้ ให้ แก่ชมุ ชน โดยการนาเสนอผลิตภัณฑ์ ท้ องถิ่น และภูมิปัญญาท้ องถิ่นเป็ นสินค้ าหลักในส่วนพื ้นที่ขายในตัวตลาดน ้า มีการเปิ ดให้ คนในชุมชนสามารถนาสินค้ ามา วางขายตามพื ้นที่ที่มีการจัดไว้ ให้ ทาให้ เกิดเป็ นศูนย์กลางชุมชนทีน่ าความเจริ ญทางด้ านเศรษฐกิจเข้ าสูช่ มุ ชน โรงแปรรูปขยะเป็ นอีกรูปแบบพื ้นที่การใช้ งานที่จะมีการทาให้ เกิดขึ ้นเพื่อสนับสนุนการออกแบบตลาดน ้าที่ ต้ องการให้ เป็ นตลาดที่สามารถอยูไ่ ด้ ด้วยตัวเอง ในอีกความหมายหนึง่ คือการทาให้ ตลาดสามารถลดการใช้ พลังงานให้ ได้ มากที่สดุ จากการแปรรูปขยะที่เกิดจากตัวตลาด และขยะจากบริ เวณชุมชนที่มีร้านขายของจานวนมาก และมีตลาดบก อูท่ องที่เป็ นตลาดสด ทาให้ เกิดขยะทางชีวภาพที่มีประสิทธิภาพในการแปรรูปเป็ นพลังงานกลับมาใช้ ได้ ทงในตั ั ้ วตลาด และ ชุมชน ดังนันวั ้ ตถุประสงค์หลักของการออกแบบตลาดน ้าอูท่ องคือการสร้ างการท่องเที่ยวเชิงนิเวศวิทยา ผ่านรูปแบบ การท่องเที่ยวตลาดน ้า ที่สามารถพัฒนาเศรษฐกิจควบคูก่ บั การพัฒนาคุณภาพชีวติ ของคนในชุมชน ทาให้ เกิดเป็ นแหล่ง ท่องเที่ยวที่สาคัญอีกหนึง่ แห่ง ของจังหวัดสุพรรณบุรี

4


2.2 กรณีศึกษา จากการศึกษารูปแบบตลาดน ้า ตลาดน ้าที่จะเกิดขึ ้นนันเป็ ้ นตลาดน ้าที่เป็ นการสร้ างใหม่ จึงได้ นาโครงการตลาด น ้าสองแห่งมาเป็ นกรณีศกึ ษา เพือ่ ศึกษาในเรื่ อง สัดส่วนพื ้นที่ ปริมาณผู้เข้ าใช้ รวมถึงลักษณะของการท่องเที่ยว การ บริ การ เพื่อที่จะนามาเป็ นข้ อมูลสนับสนุนในการออกแบบตลาดน ้าอูท่ อง 2.2.1 ตลาดน ้าอโยธยา

ภาพ 2.2-1 แผนผังตลาดน ้าอโยธยา พื ้นที่ (ไร่) 60

ปริ มาณนักท่องเที่ยว ลักษณะการท่องเทีย่ ว การบริ การ ต่อปี 1,000,000 การท่ อ งเที่ ย วเชิ ง - ขายของที่ระลึก ประวัติ ศาสตร์ และ - - ขายอาหาร วัฒนธรรม เป็ นตลาด - เรื อท่องเที่ยว ที่มีการจาลองรู ปแบบ - ลานแสดง ของตลาดน า้ อยุธ ยา ใ น อ ดี ต โ ด ย ผ่ า น ทางการแสดงใน รูปแบบต่างๆ

การบริ หาร ตลาดน า้ อโยธยา เ ป็ นต ลา ด น า้ ที่ ถู ก สร้ างขึ น้ มาใหม่ โ ดย นัก ลงทุน ดัง นัน้ การ จัด การภายในตลาด น า้ นี จ้ ึ ง เป็ นระบบ มี การดูแลเป็ นอย่างดี

สาเหตุที่เลือกตลาดน ้าอโยธยา เนื่องจากเป็ นตลาดน ้าที่สร้ างขึ ้นมาใหม่ มีจานวนปริ มาณนักท่องเทีย่ วที่เข้ ามายัง ตลาดที่สามารถวัดจานวนได้ และมีรูปแบบลักษณะของการท่องเที่ยวที่เป็ นเอกลักษณ์

5


2.2.2 ตลาดน ้าสามพันนาม

ภาพ 2.2-1 แผนผังตลาดสามพันนาม พื ้นที่ (ไร่) 100

ปริ มาณนักท่องเที่ยว ต่อปี 2,000,000

ลักษณะการท่องเทีย่ ว

การบริ การ

การท่องเที่ยวเชิงประวัติ - ขายของที่ระลึก ศาสตร์ และวัฒนธรรม เป็ น - ขายอาหาร ตลาดน ้าทีจ่ าลองสถาปั ตย - เรื อท่องเที่ยว กรรมมาจากยุครัตนโก - ลานแสดง สินทร์ ในช่วงรัชกาลที่ 6 มีจุด - รถไฟท่องเที่ยว ขายอยูท่ ี่การแสดงแสง สี เสี ย ง และการน ารถไฟซึ่ ง เป็ นเอกลักษณ์ของหัวหินมา น านั ก ท่ อ งเที่ ย วเดิ น ทาง รอบตัวตลาด

การบริ หาร ตลาดน า้ สามพั น นามเป็ นตลาดน า้ ที่ ถู ก สร้ างขึ น้ มาใหม่ โดยนักลงทุน ดังนัน้ การจั ด การภายใน ต ล า ด น า้ นี จ้ ึ ง เ ป็ น ระบบ มีการดูแลเป็ น อย่างดี

สาเหตุที่เลือกตลาดน ้าสามพันนาม เนื่องจากเป็ นตลาดน ้าที่สร้ างขึ ้นมาใหม่ มีจานวนปริ มาณนักท่องเที่ยวที่เข้ า มายังตลาดที่สามารถวัดจานวนได้ และมีรูปแบบลักษณะของการท่องเที่ยวและบริ การทีเ่ ป็ นเอกลักษณ์

6


2.3 การวิเคราะห์ และเลือกที่ตงั ้ ของโครงการ ขนาดที่ตงของโครงการมี ั้ ขนาด 33,600 ตารางเมตร หรื อประมาณ 21ไร่ ซึง่ เหตุผลในการเลือกที่ตงโครงการเป็ ั้ นพื ้นที่บริ เวณดังกล่าวนี ้ เพราะ ตัวพื ้นทีม่ ีศกั ยภาพความพร้ อมต่างๆในการถูกพัฒนา เป็ นตลาดน ้าดังนี ้

ภาพ 2.3-1 จากภาพที่ 2.3-1 จะสังเกตได้ วา่ พื ้นที่ตงโครงการนั ั้ นมี ้ แหล่งน ้าทีส่ าคัญของเมืองอูท่ องตัดผ่าน คือ คูเมืองโบราณอูท่ อง และ แม่น ้าจระเข้ สามพัน ทาให้ พื ้นที่โครงการตลาดน ้าอูท่ องนี ้สามารถนาน ้าจากแม่น ้าทังสองสายเข้ ้ ามาใช้ ประโยชน์และ เพิ่มศักยภาพให้ แก่ตลาดน ้าอูท่ องที่จะเกิดขึ ้นได้

ภาพ 2.3-2

7


ภาพ 2.3-3 จากภาพ 2.3-2 , 2.3-3 แสดงให้ เห็นว่าพื ้นทีต่ งโครงการที ั้ เ่ ลือกนันแต่ ้ เดิมเป็ นพื ้นที่รกร้ างที่มคี วามอุดมสมบูรณ์ทางด้ าน นิเวศวิทยา กล่าวคือ มีต้นไม้ เดิมภายในพื ้นที่โครงการอยูม่ ากและสภาพพื ้นที่สว่ นมากเป็ นดินซึง่ ง่ายต่อการปรับปรุงพื ้นที่ นอกจากนันยั ้ งสามารถนาเอาดินและพืชพรรณเดิมทีม่ ีอยูใ่ นพื ้นที่นากลับมาหมุนเวียนใช้ ในการออกแบบโครงการตลาดน ้า ได้ อีก ซึง่ ถือเป็ นข้ อดีในการช่วยลดค่าใช้ จ่ายในการดาเนินการก่อสร้ างได้ อีกทางหนึง่

8


ภาพ 2.3-4 จากภาพ 2.3-4 แสดงให้ เห็นถึงสถานที่ทอ่ งเที่ยวต่างๆของเมืองอูท่ องที่มีความเชื่อมโยงกันกับพื ้นที่โครงการทังในแง่ ้ ของ การท่องเที่ยวเชิงนิเวศและการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม โดยแสดงถึงวิธีการเดินทางและระยะห่างจากพื ้นที่ตงโครงการไปยั ั้ ง สถานที่ทอ่ งเทีย่ วต่างๆ

ภาพ 2.3-5 จากภาพ 2.3-5 เป็ นการเก็บข้ อมูลลักษณะการใช้ งานอาคารบ้ านเรื อนบริ เวณโดยรอบพื ้นที่โครงการภายในรัศมี 1 กิโลเมตร ซึง่ อาคารแต่ละประเภทจะแสดงด้ วยสีที่แตกต่างกัน เพือ่ แสดงถึงความถี่และการกระจายตัวของชุมชนในบริ เวณ พื ้นที่โครงการเพื่อนามาใช้ เป็ นส่วนประกอบในการจัดวางผังแม่บทและกาหนดพื ้นที่การใช้ งานของโครงการตลาดน ้า

9


ภาพ 2.3-6 จากภาพ 2.3-6 แสดงถึงความเป็ นศูนย์กลางชุมชนของพื ้นที่โครงการ ซึง่ บริเวณทีต่ งโครงการนั ั้ นประกอบไปด้ ้ วยพื ้นที่ที่ เป็ นจุดตัดของถนนหลายเส้ นที่เชื่อมมาจากพื ้นที่สาคัญต่างๆของชุมชนในบริเวณนัน้ ซึง่ ประกอบไปด้ วย ตลาดบก ชุมชนอู่ ทอง โรงเรี ยนวัดช่องลม และ วัดท่าพระยาจักร ซึง่ ถือเป็ นศูนย์กลางทางด้ านวัฒนธรรมของชุมชนในละแวกใกล้ เคียงของ บริ เวณที่ตงโครงการ ั้

10


2.4.2 Ansys Fluent analysis(ผลการวิเคราะห์ การไหลของนา้ )

ภาพ 2.4-1 เชื่อมต่อคูเมืองและคลองจระเข้ สามพัน เนื่องจากการเชื่อมต่อในลักษณะนี ้ มีการเชื่อมต่อในลักษณะที่น ้าจากคลองจระเข้ สามพันต้ องไหลทวนขึ ้น ทาให้ น ้าจากคลองจระเข้ สามพันไม่สามารถไหลย้ อนขึ ้นไปได้

ภาพ 2.4-2 เชื่อมต่อคูเมืองและคลองจระเข้ สามพัน เนื่องจากการเชื่อมต่อในลักษณะนี ้ มีการมีการเชื่อมต่อทังจากทั ้ งทางด้ ้ านคลองจระเข้ สามพันและคูเมือง โดย ด้ านคลองจระเข้ สามพันจะมีการเปิ ดรับน ้าทางด้ านบนเพื่ อนให้ นาเข้ าสู่ตวั พื ้นที่ แต่เนื่องจากการเชื่อมต่อทางน ้าทังสอง ้ ด้ านจะทาให้ ควบคุมระดับปริ มาณน ้าได้ ยาก

11


ภาพ 2.4-3 ใช้ ทางน ้าจากคลองจระเข้ สามพันทางเดียว การเชื่อมต่อนี ้ใช้ การเชื่อมต่อจากทางคลองจระเข้ สามพันเพียงด้ านเดียว โดยเปิ ดเส้ นทางน ้าไหลเข้ าจากทาง ด้ านบน และเปิ ดออกทางด้ านล่างของพื ้นที่ ทาให้ น ้าไหลไปตามทิศทางการไหลปกติของน ้า ซึ่งจากลักษณะการไหล ดังกล่าวทาให้ สามารถนาการไหลของน ้ามาใช้ ประโยชน์และสามารถควบคุมน ้าได้

ภาพ 2.4-4 นาผลการวิเคราะห์การไหลของน ้าลงบนพื ้นที่ตงโครงการ ั้ จากการทดลองในโปรแกรม Ansys Fluent ทาให้ สามารถเลือกทางน ้าในรู ปแบบที่สาม เพราะ เป็ นทางน ้าที่ สามารถควบคุมการไหลของทางน ้าจากคลองจระเข้ สามพันได้ ดีกว่าสองแบบแรก และจากลักษณะของ slopeธรรมชาติ ของคลองจระเข้ สามพัน ไหลจากด้ านบนของ site ลงมายังส่วนล่าง ทาให้ สามารถเปิ ดช่องเพื่อใช้ ประโยชน์จากลักษณะ การไหลนี ้ ในการลดการใช้ พลังงานในการขับเคลือ่ นเรื อที่จะใช้ ภายในตลาดน ้า

12


ภาพที่ 2.4-5 นาผลการวิเคราะห์การไหลของน ้ามาซ้ อนทับลงบนผังแม่บทของตลาดน ้า

13


ภาพ 2.4-6 Bubble diagram แผนผังแสดงการเข้ าถึงพื ้นทีต่ า่ งๆภายในพื ้นที่ตวั ตลาดน ้าเมืองอูท่ อง

ภาพ 2.4-7 Matric table ตารางแสดงความสัมพันธ์ระหว่างฟั งก์ชนั่ ต่างๆในแต่ละส่วนของพื ้นที่ตลาดน ้าอูท่ อง

14


สัดส่ วนพืน้ ที่การใช้ งาน

0.5% 2% 8%

5% 6% 8%

54%

11% 5%

ร้ านค้ า ศูนย์บริ การนักท่องเที่ยว ลานกิจกรรม ท่าเรื อ โรงบาบัดขยะ งานระบบ ห้ องน ้าสาธารณะ ที่ทิ ้งขยะ สานักงาน

ภาพ 2.4-8

พื ้นที่จอดรถ, 6800

พื ้นที่เปิ ดโล่ง (นิวศวิทยา), 11290

พื ้นที่มีสิ่ง ปลูกสร้ าง, 4452 ภาพ 2.4-9

จากแผนภูมิแสดงให้ เห็นว่ามีส่วนที่เป็ นพื ้นที่เปิ ดโลงทางนิเวศวิทยาอยู่ในสัดส่วนที่เยอะที่สดุ เนื่องจากต้ องการให้ ตลาดน ้าอู่ทองเป็ นตลาดน ้าเชิงนิเวศวิทยาที่ทาให้ นกั ท่องเที่ยวและคนในชุมชนสัมพัสกับธรรมชาติในพื ้นที่ได้ ในทุกพื ้นที่ สัดส่วนพื ้นที่ที่นามาสร้ างตัวตลาด หรื อพื ้นที่ก่อสร้ างนันมี ้ อยู่ 2 ใน 10 ส่วนของพื ้นที่ทงหมด ั้ ซึ ้งจากพื ้นที่ก่อสร้ างนัน้ ครึ่ งหนึ่งคือพื ้นที่ที่เป็ นตัวร้ านค้ า แสดงให้ เห็นว่าเป็ นสัดส่วนพื ้นที่ที่สามารถทาให้ พื น้ ที่การขาย และระบบนิเวศวิทยาอยู่ รวมกันได้ อย่างเหมาะสม

15


ภาพ 2.4-9-1 zoning 1

ภาพ 2.4-9-2 zoning 2

16


ภาพ 2.4-9-3 วิเคราะห์ zoning จากภาพ 2.4-9-3 เป็ นการวิเคราะห์ความเหมาะสมในการใช้ งานพื ้นที่ภายในโครงการตลาดน ้าอูท่ อง

17


2.5 แนวคิดในการออกแบบโครงการ

การท่ องเที่ยวเชิงนิเวศ หมายถึง “การท่องเทีย่ วอย่างมี ความรับผิ ดชอบในแหล่งธรรมชาติ ทีม่ ีเอกลักษณ์ เฉพาะถิ่ น และแหล่งวัฒนธรรมทีเ่ กี ่ยวเนือ่ งกับระบบนิ เวศสิ่ งแวดล้อมและการท่องเทีย่ ว โดยมี กระบวนการเรี ยนรู้ร่วมกัน ของผูท้ ีเ่ กี ่ยวข้อง ภายใต้การจัดการอย่างมี ส่วนร่วมของท้องถิ่ น เพือ่ มุ่งเน้นให้เกิ ดจิ ตสานึกต่อการรักษาระบบนิเวศอย่าง ยัง่ ยืน” ความหมายนีค้ ือแนวความคิ ดหลักในการออกแบบตลาดน้าอู่ทอง ซึ่ งได้ดึงเอาจุดเด่นของลักษณ์พืน้ ทีม่ าเป็ น แนวทางหลักในการวางผัง โดยการออกแบบตลาดน ้าอูท่ องได้ คานึงถึงชุมชนในท้ องถิ่นเรื่ องผลประโยชน์ตอบแทนที่จะได้ รับจาก ทรัพยากรณ์การท่องเที่ยวในท้ องถิ่นของตนอย่างเป็ นธรรม โดยหลักการออกแบบได้ แบ่งเป็ น 3 ข้ อคือ 1. สะท้ อนถึงความ เป็ นนักท่องเที่ยวเอกลักษณ์ของพื ้นที่ธรรมชาติและวัฒนธรรมท้ องถิ่น 2. มีบทบาทในการกระตุ้นให้ นกั ท่องเที่ยว ได้ ตระหนักถึงเจตนารมย์ของการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ โดยการพัฒนาสิง่ อานวยความสะดวก ควรเป็ นเสมือนการสร้ าง แบบอย่างสาหรับนักท่องเที่ยว 3. ช่วยในการป้องกันผลกระทบที่อาจจะเกิดขึ ้นและช่วยกันอนุรักษ์ ทรัพยากรธรรมชาติ เช่น การประหยัดพลังงาน ลดการสร้ างขยะและการนาของเก่ากลับมาใ���้ ใหม่ เป็ นต้ น

ECOTOURISM

+ ECO

TOURISM

ดังนันจากแนวคิ ้ ดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศวิทยาทาให้ มีการคานึงถึงความเปลีย่ นแปลง และผลกระทบของงพื ้นที่ที่จะ เกิดขึ ้นในทุกกระบวนการของการออกแบบ และเก็บข้ อมูล ส่งผลให้ เกิดเป็ นตลาดน ้าประหยัดพลังงานที่เป็ นแหล่ทอ่ งเที่ยว เชิงนิเวศวิทยา และวัฒนธรรมในส่วนของสถาปั ตยกรรม วัสดุ และสินค้ า

18


2.6 ผลการออกแบบโครงการ

คูเมืองอูท่ อง

แม่น ้าจระเข้ สามพัน

ภาพ 2.6-1

ประเภทพืน้ ที่การใช้ งานโครงการตลาดนา้ อู่ทอง 1.พื ้นที่จอดรถ 2.ศูนย์บริ การข้ อมูล 3.ท่าเรื ออูท่ อง 4.พื ้นที่ตลาด เสื ้อผ้ า และ ของฝาก 5.ท่าเรื อตลาดน ้า 6. พื ้นที่พกั ผ่อนริ มแม่น ้า 7. พื ้นที่ลานแสดง ลานกิจกรรม 8.พื ้นที่ตลาด ร้ านอาหาร และ เครื่ องดื่ม 9. พื ้นที่สว่ นบริ การและซ่อมบารุง 10. พื ้นที่ตลาด ผลิตภัณฑ์ ท้ องถิ่น 11. โรงแปรรูปขยะ 12. พื ้นที่สว่ นสานักงาน

19


ภาพ 2.6-2 จากภาพ 2.6-2 เป็ นการแสดงถึงลักษณะความเป็ นตลาดเชิงนิเวศของโครงการตลาดน ้าอูท่ อง โดยโครงการตลาดน ้าอูท่ อง จะมีการใช้ วสั ดุทเี่ รี ยกว่า eco product ซึง่ เป็ นวัสดุที่สามารถนากลับมาใช้ ใหม่สามารถนามาแปรรู ปเพื่อใช้ ประโยชน์ตอ่ ได้ และไม่เป็ นพิษต่อสิง่ แวดล้ อม เช่น ถ้ วยชามที่ทาจากวัสดุธรรมชาติ รวมถึงพื ้นที่ภายในโครงการตลาดน ้าได้ ถกู ออกแบบ ให้ มีโรงแปรรูปขยะทีเ่ กิดจากตัวตลาดให้ เป็ นพลังงาน ซึง่ ประกอบไปด้ วยพลังงานไฟฟ้ า ก๊ าซ และ น ้ามันที่สามารถนา กลับมาใช้ ในโครงการตลาดน ้าได้

20


ภาพ 2.6-3 จากภาพ 2.6-3 แสดงถึงลักษณะของเส้ นทางการเดินเรื อของเรื อโดยสารภายในพื ้นที่ตลาดน ้า โดยใช้ ระบบสลิงดึงเรื อทวน กระแสน ้ากลับไปยังบริ เวณท่าเรือซึง่ เป็ นจุดเริ่มต้ นปล่อยเรื อ ทาให้ เรื อไม่จาเป็ นต้ องใช้ เครื่ องยนต์ในการโดยสารภายใน พื ้นที่ตลาดน ้า ซึง่ ถือเป็ นการช่วยลดมลพิษในพื ้นที่ตลาดน ้าที่จะเกิดจากควันไอเสียของเครื่ องยนต์ของเรื อได้ อีกทางหนึง่

ภาพ 2.6-4

21


ภาพ 2.6-5 จากภาพ 2.6-4 และ2.6-5 พื ้นที่ร้านดึงเอาลักษณะเด่นของเรื อนริมน ้า ซึง่ มีลกั ษณะของชายคายื่นยาวทาให้ สามารถใช้ ประโยชน์จากพื ้นที่ด้านหน้ าอาคารได้ รวมถึงมีรูปแบบหลังคาแบบหลังคาทรงจัว่ สูงเพื่อนใช้ ในการระบายความร้ อนภายใน ตัวอาคาร

22


ภาพ 2.6-6 จากภาพ 2.6-6 เป็ นรูปตัดแสดงให้ เห็นถึงบริ เวณพื ้นที่ร้านค้ าที่มีลกั ษณะเป็ นแพลอยอยูบ่ นผิวน ้าทาให้ เห็นถึงระดับความ แตกต่างของที่ตงของร้ ั้ านค้ าที่อยูบ่ นบกและร้ านค้ าทีม่ ีลกั ษณะเป็ นแพลอยอยูบ่ นผิวน ้า

23


ภาพ 2.6-7 จากภาพ 2.6-7 เป็ นรูปตัดระดับพื ้นที่บริ เวณลานจัดแสดงกิจกรรมที่มีลกั ษณะเป็ นแอ่งลดระดับลงไปจากระดับพื ้นดินปกติ

ภาพ 2.6-8 จากภาพ 2.6-8 เป็ นรูปตัดแสดงภาพรวมของพื ้นที่โครงการตลาดน ้าอูท่ อง ซึง่ แสดงให้ เห็นภาพรวมของทางน ้าและระดับ พื ้นที่ที่ตา่ งกัน

24


ภาพ 2.6-9 ทัศนียภาพบริ เวณทางเข้ าโครงการตลาดน ้า

ภาพ 2.6-9-1 ทัศนียภาพบริ เวณทางเข้ าโครงการตลาดน ้า

25


ภาพ 2.6-9-2 ทัศนียภาพบริ เวณท่าเรื อเภายในโครงการตลาดน ้า

ภาพ 2.6-9-3 ทัศนียภาพบริ เวณทางเดินริ มน ้าด้ านหน้ าร้ านค้ า

26


ภาพ 2.6-9-4 ทัศนียภาพบริ เวณทางน ้าภายในโครงการ

ภาพ 2.6-9-5 ทัศนียภาพบริ เวณท่าเทียบเรื อริ มฝั่ งคูเมืองโบราณอูท่ อง

27


ภาพ 2.6-9-6 ทัศนียภาพบริ เวณท่าเทียบเรื อริ มฝั่ งคูเมืองโบราณอูท่ อง

ภาพ 2.6-9-7 ทัศนียภาพบริ เวณศูนย์ข้อมูลนักท่องเที่ยว

28


ภาพ 2.6-9-8 ทัศนียภาพบริ เวณพื ้นที่ลานอเนกประสงค์

ภาพ 2.6-9-9 ทัศนียภาพบริ เวณพื ้นที่ลานอเนกประสงค์

29


3.1 สรุปผลการวิจัย ตลาดน ้าเป็ นตลาดที่อยูค่ กู่ บั ชาวไทยภาคกลางมานาน เนื่องจากภูมิประเทศอุดมด้ วยแม่น ้าลาคลองหลายสาย ทังที ้ ่มีอยูต่ ามธรรมชาติ และที่ขดุ ขึ ้นเพื่อใช้ เป็ นเส้ นทางคมนาคมขนส่งและขยายพื ้นที่เพาะปลูก ย่านชุมชนจึงมักอาศัยอยู่ ริ มน ้าเป็ นส่วนใหญ่ ตลาดน ้าก็นา่ จะอยูค่ กู่ บั ชุมชน เหล่านันด้ ้ วย แต่ในปั จจุบนั นัน้ มีตลาดน ้าเกิดขึ ้นเป็ นจานวนมาก ซึง่ ตลาดน ้าในปั จจุบนั มีความแตกต่างจากตลาดน ้าในอดีต ค่อนข้ างมาก เป็ นตลาดที่เป็ นธุรกิจท่องเที่ยวเป็ นหลัก ไม่ใช่ตลาดน ้าที่เป็ นแหล่งแลกเปลี่ยนสินค้ ากัน จึงมีการนากิจกรรม อื่นๆที่หลากหลายเข้ ามาเป็ นส่วนร่ วมภายในตลาดน ้า เพื่อเพิ่มจุดขาย มีการแข่งขันกันสูง ดังนันเพื ้ ่อสร้ างความดึงดูด ลูกค้ า นักท่องเที่ยวเพื่อให้ เข้ ามายังตัวตลาดน ้าจึงต้ องสร้ างเอกลักษณ์เป็ นของตัวเอง ในการศึกษาแนวทางเพื่อการออกแบบตลาดนา้ เมืองอู่ทอง จึงต้ องสร้ างเอกลักษณ์ เพื่อเป็ นตัวดึงดูดลูกค้ า แนวคิดในการออกแบบตลาดน ้าคือ ตลาดน ้าที่มีความเป็ นนิเวศ สามารถช่วยลดการใช้ พลังงานภายในพื ้นที่ได้ เนื่องจาก ตัว site อยู่ติดคูเมืองและคลองจระเข้ สามพัน ซึ่งเป็ นทาเลที่สามารถนาประโยชน์จ ากทางน ้าทังสองสายมาใช้ ้ ได้ จึงได้ มี การศึกษาทางน ้าทังสองสายว่ ้ าสามารถนามาใช้ ประโยชน์ในด้ านใดได้ บ้าง จากการทดลองด้ วยโปรแกรม Ansys Fluent ซึง่ เป็ นโปรแกรมที่ทดลองลักษณะการไหลของของเหลว จนสรุปได้ วา่ สามารถดึงเส้ นทางน ้าเข้ ามาในพื ้นที่โครงการได้ โดย สามารถใช้ ประโยชน์จากทางคลองจระเข้ สามพัน เพราะคลองจระเข้ สามพันมีการไหลของน ้าที่มีความเร็ วเพียงพอที่จะ นามาใช้ ภายในพื ้นที่ของโครงการได้ ทังนี ้ ้เพื่อให้ ตลาดน ้าเมืองอูท่ องได้ พฒ ั นาจนเป็ นแหล่งท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงได้ นนั ้ ต้ องอาศัยความร่ วมมือทังจาก ้ ภาครัฐและชุมชน เมื่อทุกฝ่ ายเห็นความสาคุญของตลาดน ้า มีความร่ วมมือร่ วมใจที่จะช่วยในการพัฒนาไปในทิศทาง เดียวกัน ความเป็ นอยูข่ องคนในชุมชน ชื่อเสียงของแหล่งท่องเที่ยวจะสามารถพัฒนาให้ ก้าวไปข้ างหน้ าอย่างยัง่ ยืน

30


3.2 ข้ อเสนอแนะงานวิจัย จากการวิจยั และออกแบบมีข้อเสนอแนะจากอาจารย์ที่ปรึกษาและอาจารย์ทา่ นอื่นๆมาดังนี ้ เมืองอูท่ องเคยเกิดปั ญหาน ้าท่วมมาก่อนหรื อไม่ เนื่องจากปั ญหาน ้าท่วมเป็ นปั ญหาที่พบเห็นได้ บอ่ ยในช่วง ปั จจุบนั นี ้ และหากมีปัญหานี ้เกิดขึ ้นจริ งควรป้องกันได้ อย่างไร การฟื น้ ฟูการใช้ ประโยชน์การสัญจรทางน ้า เนื่องจากปั จจุบนั ไม่มกี ารใช้ เรื อสัญจรในคลองจระเข้ สามพัน เหตุผล เนื่องจากไม่มีการปฏิสมั พันธ์ทางน ้า หากมีตลาดน ้าเกิดขึ ้น น่าจะมีการสัญจรทางน ้าเพิ่มขึ ้นตามและควรต้ องมีการรองรับ การเข้ ามาใช้ ตลาดน ้าของผู้คนทีส่ ญ ั จรทางน ้า การจัดการขยะของโรงบาบัดขยะ มีการขนย้ ายขยะจากตัวตลาดน ้ามายังโรงบาบัดได้ อย่างไร ใช้ การสัญจรทาง น ้าหรื อทางบก โรงบาบัดขยะสามารถเข้ าถึงโดยคนทัว่ ไปได้ หรื อไม่ การเชื่อมโยงสถานที่ทอ่ งเที่ยวแหล่งต่างๆทาให้ สามารถลดปริ มาณพื ้นที่ที่จอดรถลงและทาให้ สามารถเพิ่มพื ้นที่สี เขียวภายในพื ้นที่โครงการให้ มากขึ ้นได้ หรื อไม่ พื ้นที่ๆจอดรถสามารถใช้ ร่วมกับสถานที่ทอ่ งเที่ยวอื่นๆในเมืองอูท่ องได้ หรื อไม่ ความแรงของทางน ้าในคลองจระเข้ สามพันมีความแรงมากจนกระทัง่ ต้ องใช้ รอกในการดึงเรื อทวนกระแสน ้า หรื อไม่ และการบังคับเรื อภายในพื ้นที่โครงการให่นกั ท่องเที่ยวเป็ นผู้พายเองหรื อมีผ้ พู ายเรื อเป็ นผู้พายให้

31


บรรณานุกรม สานักงานกองทุนพัฒนาเมืองในภูมิภาค ธนาคารออมสิน. (2540). คู่มือการออ���แบบตลาดสด .กรุงเทพมหานคร.

ตลาดนา้ สามพันนาม http://travel.mthai.com/blog/5922.html http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1317010684&grpid=no&catid=&subcatid= http://www.emagtravel.com/archive/samphannam-floatingmarket.html http://www.huahinsamphannamfloatingmarket.com/ http://www.oknation.net/blog/Chaoying/2012/09/06/entry-1 http://www.touronthai.com/ตลาดน ้าหัวหินสามพันนาม-26000056.html ตลาดนา้ อโยธยา http://www.weloveayutthaya.com/?ContentID=ContentID-100714163325347 http://www.bloggang.com/viewdiary.php?id=nayrotsung&month=052010&date=07&group=1&gblog =88 http://www.muangthai.com/thaidata/22452/ตลาดน ้าอโยธยา-ayothaya-floating-market.html http://www.pateawthai.com/travel/622- ตลาดน ้าอโยธยา-ayothaya-floating-market.html http://www.ayutthaya-tour.com/ตลาดน ้าอโยธยา http://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/th/ตลาดน ้าอโยธยา Eco-market http://local.environnet.in.th/friendly2.php?id=148

การท่ องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม http://www.manager.co.th/Travel/ViewNews.aspx?NewsID=9520000096804 http://www.oknation.net/blog/print.php?id=490033

32


http://ba.bu.ac.th/ejournal/IB/IB%2019/IB%2019.htm Sustainable Cultural Heritage Tourism, ดร.กาญจนา แสงลิ ้มสวุรรณ, ศรันยาแสงลิ ้มสวุรรณม

การท่ องเที่ยวเชิงนิเวศ กองอนุรักษ์ , การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย. (2544). แผนปฏิบัตกิ ารการท่ องเที่ยวเชิงนิเวศแห่ งชาติ. กรุงเทพฯ : อัล ซา จากัด. การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย. (มปป). แนวทางการพัฒนาอุทยานแห่ งชาติและเขตสงวนเพื่อการ ท่ องเที่ยว. (เอกสารแปล) กรุงเทพฯ : มปท. กองอนุรักษ์ , การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย. (2543). เอกสารประกอบการสัมมนามาตรฐานการจัดการการ ท่ องเที่ยวเชิงนิเวศ. กรุงเทพฯ : มปท. คณะวนศาสตร์ , มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ . (มปป). รายละเอียดแผนปฏิบตั ิการการท่ องเที่ยวเชิงนิเวศ แห่ งชาติ. กรุงเทพฯ : มปท. โครงการศึกษาวิจยั การจดการมนุษย์กบั สิง่ แวดล้ อม บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ร่วมกับ สถาบันวิจยั เพื่อ การพัฒนาประเทศไทย . โครงการศึกษาเพื่อจัดทาแผนแม่ บทการพัฒนาการท่ องเที่ยวของประเทศ . กรุงเทพฯ : การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย , 2540 .สารานุกรมไทยสาหรับเยาวชนฯ เล่มที่ 27. ศิริ ฮามสุโพธิ์. (2543). สังคมวิทยาการท่ องเที่ยว. กรุงเทพฯ. โอเดียนสโตร์ . มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. (2544). ความรู้เบือ้ งต้ นเกี่ยวกับอุตสาหกรรมท่ องเที่ยว หน่ วยที่1 - 7 . พิมพ์ ครัง้ ที่ 2 . นนทบุรี : สานักพิมพ์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. (2544). ความรู้เบือ้ งต้ น เกี่ยวกับอุตสาหกรรมท่ องเที่ยว หน่ วยที่8– 15 . นนทบุรี : สานักพิมพ์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.อุดม เชยกีวงศ์ , วิมล จิโรจพันธุ์, และประชิต สกุณะพัฒน์. (2548). การท่ องเที่ยวเชิงนิเวศ.กรุงเทพฯ: สานักพิมพ์แสงดาว. Hawkins, Dr. Donald E., Wood, Megan Epler and Bittman, Sam. The Ecolodge Sourcebook. Vermont : The Ecotourism Society, 1995. www.trangtrip.com http://wbc.msu.ac.th/ge/1010002/Unit_7/Unit_7_6.htm http://www.trangtrip.com/index.php?mo=10&art=178801 http://kanchanapisek.or.th/kp6/BOOK27/chapter3/chap3.htm http://www.stou.ac.th/Tourism/Acheive/July/Topic3.htm

33


http://www.phrae.mju.ac.th/Facuty/Eco-tourism/02eco.html http://www.trangalltour.com/tr-eco-def-th.htm http://life.cpru.ac.th/E%20leaning/25%20Ecotourism/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%97%E0%B8%B5%E0%B9%88%203.htm

34


Water market