Issuu on Google+

GRANADA ERDI AROAN

Taldea: Ane Peláez Zarraga Karmele Domínguez García Gela:

2.B


AURKIBIDEA Sorrera, bideak , hiriko antolamendua..........................................1.orrialdea

Kaleak, ibaiak...............................................................................2.orrialdea

Zubiak, gazteluak, jauregia...........................................................3.orrialdea

Dorretxeak, enparantzak, ezaugarri suntsituak.............................4.orrialdea

Mendebaldeko Europako XII. Eta XIII.mendeetako mapak.........5.orrialdea

Mendebaldeko Europako XIV. eta XV.mendetako mapak...........6.orrialdea

Granadako airetiko argazkia.........................................................7.orrialdea

Bibliografia...................................................................................8.orrialdea


SORRERA Granada XIII.mendean sortu zen (1238-1492) eta kokatuta dago Andaluziako komunitatean, Granadako probintzian, Espainian. Granada haran baten dago, Sierra Nevadaren mendien oinean. (*1) Zawi ben Zirik fundatu zuen, dinastia Ziriko agintari bereberra. 1013. urtean Medina Elvirako hiria konkistatu zuen, baina hiri hura defendatzeko eremu zail batean zegoenez, erabaki zuen kapitala Medina Garnatako hiri berrira trasladatzea, orain Granada izenekoa, zeren posizio eskarpatu batean zegoen eta fortaleza bat zuen defendatzeko. (*2) Granada lehen zegoen lekuan, Iliberis izeneko hiri oso garrantzitsu bat zegoen, baina hango jendea hurbil zegoen beste hiri batera trasladatu zen eta hau hutsik utzi zuten. (*3) BIDEAK Granadatik hainbat bide igarotzen dira “ruta del califato” adibidez, Cordoba eta Granada artean igarotzen dena. - “Las Rutas Jacobeas de los Mozárabes” komunikatzen zituzten Iberiar Penintsulako zentroa hegoaldearekin eta Al -Andaluseko portu garrantzitsuak lotzen zituzten erdialdeko hiri handiekin. Bide meridionalenak lotzen zituzten Almeria, Granada, Malaga eta Kordoba Meridarekin.(*4) - Granada itsas merkataritza bide bat zen, konektatzen zuela Almeria eta Malaga. Mediterraneoko beste hiri batzuekin salerosten zituzten ohialak, lurrinak... (*10) HIRIKO ANTOLAMENDUA Hiria sei barruti harresidun handitan antolatuta zegoen, haien auzo eta bi errebal aldauriekin. Barruti

harresidunak

haien

artean

bananduta zeuden eta kanpoaldetik hesi defentziboekin, gauean ateak itxi egiten ziren eta bakoitza auzoetan antolatzen zen. 1


Hogei ate ditu: Ate batzuk dira “Puerta de Elvira”(Bib Elbeira) zena, ate nagusia Cora califal capital zaharrera ateratzeko, eta eraikita zegoenez ate bikoitz batekin, balio zuen kanpoaldearekin konektatzeko eta iparraldeko auzoetara onetziteko.; “Puerta de las Armas(Bib Almedina),”Puerta Monaita “(Bib Al-Bonaida)lotzen zuena Errepideko Auzoa, errebal hesi bat zena; ”Puerta de Fajalauza”; “Puerta de las Granadas”; ”Puerta de los Siete”; “Puerta de los Panaderos (Bib Adiefat)ibairantz ematen zuen,eta Alhambrararte iristen zen bidea onetsi egiten zuen, Darro ibaia zeharkatuz “Puente del Cadi”tik; “Puerta del Arenal” hiriaren sarrera ematen zuen. Eta abar. (*3)

“Puerta de Elvira”

KALEAK Kale garrantzitsu batzuk ziren Elvira kalea , islamiar Granadako kalerik nagusiena eta luzeena izan zena. Horregatik merkataritzaren garapenerako arteria bihurtu zen. “La Carrera del Darro” kalea, kale estu eta polit bat da. Alde baten Darro ibaia du eta bestean eraikin historikoak. “Aljibe de Trillo” kalea, Albaizinen. (*9)Plano ortogonala zen, Bibarrambla enparantzarekin paraleloak ziren beste kale batzuk zituen, zeharkako beste kale batzuek mozten zituenak begarantz. Kaleak “La Carrera del Darro”, Elvira kalea, eta “Aljibe de Trillo” ziren. IBAIAK (*6)Granada hainbat ibaiez zeharkatuta dago eta Genil ibaian isurtzen dira. Ibai hauek dira: Darro ibaia, Beiro ibaia, Monachil ibaia, eta Dilar ibaia. 2 ZUBIAK


(*7eta8) Darro ibaiaren olesian ”Puente del Carbon” zubia zegoen eta komunikatzen zuen alhondiga eta Erdi Aroko Granadaren zentro komertziala; ”Puente del Baño de la Corona” elkartzen zituen Cuchilleros enparantza eta Elvira kalea; “Puente de los Tableros” Bañueloaren(arabiar bainu publikoa) hurbil zegoen; “Puente Santa Ana”, gaur egungo Santa Ana elizaren alboan kokatuta zegoen; ”Puente de San Francisco, Sierpe Alta izeneko kale desagertuan kokatuta zegoen;”Puente del Alamo” Carmen enparantzaren eta Printzipe kalearen artean zegoen; “Puente de la Paja” Mesones kalea konektatzen zuen manzebiekin; “Puente de la Castañeda” “Campillo” ingurunea San Anton auzoarekin konektatzen zuen; “Puente de la Virgen” Rastroaren ingurunea eta Angustiak lotzen zituen. Granadak hainbat gaztelu zituen, honako hauek dira: - Salobreñako gaztelua: Granadako herrian dago kokatuta, X. mendean sortua. Gaztelu honek ezaugarri hauek ditu: Planta trapezoidala eta lau dorretxe ditu: “Torre del Homenaje”, “Torre Nueva”, Torre del Polvorín”, “Torre Vieja”. - Restabaleko gaztelua: “El Valle”ko udalerrian dago kokatuta (“Del Castillo” izeneko loman). Nazari garaian sortua gaztelu honek hanibat ezaugarri ditu: uhaska laukizuzena, lau nabe haien artean komunikatuta daudenak Ferra Arkuen bidez. - Alcazaba gaztelua: Sabika izeneko muino baten dago kokatuta, XI.mendean sortua. Gaztelu honek hainbat ezaugarri ditu. Gaztelua egiteko tapia izeneko material bat erabili zuten itxura gorrixka ematen ziona. Alcazaba gaztelua - “Puerta de los Penitentes” gaztelua: hiriko hegoaldean kokatuta. - Santa Elena gaztelua: Generalifean dago kokatuta,XIII.mendean sortua. Granadan Generalife izeneko jauregia zegoen, lorategi handia zuen, lore askorekin eta ur jolasekin. 3 Hainbat dorretxe zeuden Granadan:


- “Torre de la Cautiva”: Harresiaren rondan kokatuta. - “Torre de los Picos”: Generalifearen sarreraran. - “Torres Bermejas”: Alhambraren gotorlekuan. - “Torre de la Infantas”: Alhambran zegoen kokatuta. - “Torre de la Pólvora”: Alhambran zegoen kokatuta. “Torres Bermejas” Granadako enparantza batzuk hauek dira: - “Plaza Nueva”: Granadako leku oso garrantzitsua da, han torneoak ospatzen ziren eta zezen lasterkak egiten zituzten. - Bibarrambla (Bib-Rambla): plaza honek bere izena ematen dio Bab-al-Ramla harresiko ate nagusietariko bati, hiriko sarreran kokatua. Erdi Aroko Granadaren ezaugarri (ate, zubi, gaztelu...) hauetako batzuk jadanik ez dira existitzen: - “Puente del Carbón”: Darro ibaiak zati bat desagerrarazi zuen baina beste zatia 1992.urtean bota zen azkenean eta ez zen ezer geratu.

“Puente del Carbón” - “Puerta de Elvira”: Honi apurtu egin zitzaion zati handi bat eta hasi zitzaion deitzen Elvirako arkua. - Restabaleko gaztelua: Horaindik geratzen zaizkio harresiaren zati batzuk eta bi dorretxe.

4


Mendebaldeko Europa XII.mendean

Mendebaldeko Europa XIII.mendean


http://mapas.owje.com/764_europa-medieval-en-el-siglo-xiii.html 5

Mendebaldeko Europa XIV.mendean

Mendebaldeko Europa XV.mendean


http://www.google.es/imgres? imgurl=http://www.uam.es/departamentos/filoyletras/hmedieval/especifica/cuadernos//mapas/08 00.gif&imgrefurl=http://www.uam.es/medieval/mapas.htm&h=475&w=600&sz=25&tbnid=di5 H0Fir2BewQM:&tbnh=107&tbnw=135&prev=/search%3Fq%3Dmapas%2Bmedievales%2Bde %2Beuropa%26tbm%3Disch%26tbo %3Du&zoom=1&q=mapas+medievales+de+europa&hl=es&usg=__uS9Q9EzJY2_GLvOvaYNt t4YK_oc=&sa=X&ei=4igLT66vJsuN-wbh_vi4AQ&ved=0CBkQ9QEwAw

6


BIBLIOGRAFIA (*1) http://www.arrakis.es/~jmra/granada/granada.htm (*2) http://es.wikipedia.org/wiki/Zawi_ben_Ziri (*3) http://es.wikipedia.org/wiki/Granada_musulmana (*4) http://es.wikipedia.org/wiki/Camino_de_Santiago_Moz%C3%A1rabe (*5) http://www.granadaturistica.com/granadamedieval/index.html# (*6) http://granadapedia.wikanda.es/wiki/Los puentes_desaparecidos_del_r%C3 %ADo_Darro (*7) http://www.documentaciongranada.org/data/documento/7304/ (*8) http://es.wikipedia.org/wiki/Puente_sobre_el_r%C3%ADo_Genil_(Granada) (*9)http://granada.org/inet/wpgo.nsf/9926de82ec608164c1256e32003d1f86/3e a190e325405e80c1256e27007bb0ca!OpenDocument (*10) http://www.biblioteca.org.ar/libros/134777.pdf

8


Granada Erdi Aroan