Page 1

‫بەشداربە لە ڕیفراندۆم و دەنگ بدە بە بەڵێ‪ ،‬بەڵێی تۆ بۆ دروستبوونی وواڵتێكی‬ ‫سەقامگیرو سەربەخۆیە‬

‫بەڵێ‬

‫باڵوكراوەیەكی تایبەت بە ڕیفراندۆمە لەالیەن یەكێتی ئافرەتانی كوردستان دووهەفتە جارێك دەردەچێت‬ ‫چوارشەممە ‪2017/9/13‬‬

‫ژمارە (‪)5‬‬

‫)‪No:(5‬‬

‫‪Wednesday 13/9/2017‬‬

‫‪ :‬ئێمه‌ له‌سه‌ر بنیاتنانی ده‌وڵه‌تێكی مه‌ده‌نی دیموكراتی‬ ‫سه‌رۆك بارزانی بۆ‬ ‫رێككه‌وتین‪ ،‬به‌اڵم ئێستا حكومه‌تێكی مه‌زهه‌بی و تائیفی ده‌سه‌اڵتی گرتووه‌ته‌ ده‌ست‬

‫لـــ ‌ه‬ ‫بارزانـــی‬ ‫ســـه‌رۆك‬ ‫چاوپێكه‌وتنیكـــی له‌گـــه‌ڵ كه‌ناڵی‬ ‫ئه‌لعه‌ره‌بیـــه‌ی عێراقـــی رایگه‌یاند‪،‬‬ ‫ئـــه‌و بڕیـــار‌ه بڕیـــاری گه‌لـــی‬ ‫كوردســـتان ‌ه و هه‌ر گه‌لێك پشـــت‬ ‫ب ‌ه خۆی نه‌به‌ســـتێت و پشـــت ب ‌ه‬ ‫ئه‌وانـــی دیكـــ ‌ه ببه‌ســـتێت ناگات ‌ه‬ ‫هیچ شـــتێك‪.‬‬

‫ســـه‌رۆك بارزانی گوتـــی‪ .:‬ئێم ‌ه ئه‌گه‌ر‬ ‫لـــه هاوبه‌شـــی راســـته‌قینه‌ی ‌عێـــراق‬ ‫ســـه‌ركه‌وتوو بووینایـــ ‌ه ئـــه‌وا ره‌نگـــ ‌ه‬ ‫ریفرانـــدۆم دوابخرابا یان لـــ ‌ه كاتێكیتر‬ ‫بكرابا‪ ،‬بۆی ‌ه ریفراندۆم بریارێكی راســـت‬ ‫و دروســـتی خه‌ڵكی كوردســـتان ‌ه ‪.‬‬ ‫هه‌روه‌هـــا بارزانـــی روونیكـــرده‌وه‌‪،‬‬ ‫ئه‌وانـــه‌ی داوای دواخســـتنی ریفراندۆم‬ ‫ده‌كـــه‌ن پاســـاویان الواز‌ه و ئـــه‌وان‬

‫داوایـــان ئـــه‌و‌ه بـــوو ریفرانـــدۆم دوا‬ ‫بخه‌یـــن‪ ،‬به‌اڵم تـــا ئیســـتا نه‌یانوتوو‌ه‬ ‫ئێمـــ ‌ه لـــ ‌ه دژی ریفراندۆمیـــن‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆك جه‌ختیشـــی له‌ســـه‌ر ئـــه‌و‌ه‬ ‫كـــرده‌وه‌‪ ،‬ئێمـــ ‌ه ســـوورین له‌ســـه‌ر‬ ‫ئه‌نجامدانـــی ریفرانـــدۆم و ئه‌وانـــه‌ی‬ ‫داوای دواخســـتنی ده‌كـــه‌ن‪ ،‬پێمـــان‬ ‫گوتـــوون‪ ،‬به‌دیلتـــان چییـــ ‌ه و ئایـــا‬ ‫رێككه‌وتنی نێـــوان هه‌ولێـــر و به‌غدای ‌ه‬

‫لە رادیۆی‬ ‫ل‪2‬‬

‫ڕۆژ بەڕۆژ لەپڕۆسەی ڕیفراندۆمی‬ ‫هەرێمی كوردستان نزیك دەبینەوه‬ ‫یەکگرتوویمان دەستەبەری سەرکەوتنمانە‬ ‫بەڵێ بۆ چارەنوسمان‬

‫ل‪4‬‬

‫مسۆگەرە!‬

‫یـــان ده‌ســـته‌به‌ری نێوده‌وڵه‌تیمان پێ‬ ‫د ه‌درێت‪.‬‬ ‫لـــ ‌ه درێـــژه‌ی چاوپێكه‌وتنه‌كه‌یـــدا‪،‬‬ ‫ســـه‌رۆك بارزانی باســـی ئه‌و تاوانانه‌ی‬ ‫كـــرد‪ ،‬كـــ ‌ه رژێمـــ ‌ه یـــه‌ك لـــ ‌ه دوای‬ ‫یه‌كه‌كانـــی عێـــراق به‌رامبـــه‌ر ب ‌ه گه‌لی‬ ‫كوردســـتان ئه‌نجامیانـــداو‌ه و ئاماژه‌ی‬ ‫بـــۆ ئـــه‌و‌ه كـــرد هه‌ر لـــ ‌ه ســـه‌ره‌تای‬ ‫دامه‌زراندنـــی عێراقه‌وه‌ ســـته‌م ل ‌ه دوای‬

‫ســـته‌م ل ‌ه كورد كراوه‌‪ ،‬به‌اڵم ســـته‌می‬ ‫ســـه‌رده‌می پادشـــایه‌تی لـــه‌ عێراقـــدا‬ ‫نه‌گه‌یشـــتبوو‌ه ئـــه‌و توندوتیژییـــه‌ی‬ ‫رژێمـــی ســـه‌دام حوســـێن به‌رامبه‌ر ب ‌ه‬ ‫كـــورد ئه‌نجامیدا‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆكی هه‌رێمـــی كوردســـتان‬ ‫روونیشـــیكرده‌وه‪ ،‬تـــا ئـــه‌و كاتـــه‌ی‬ ‫حكومه‌تـــی عێـــراق بودجـــه‌و مووچه‌ی‬ ‫خه‌ڵكـــی كوردســـتانی نه‌بـــڕی هه‌رێمی‬ ‫كوردســـتان بڕیاری یـــه‌ك الیه‌نه‌ی نه‌دا‬ ‫تـــا نـــه‌وت هه‌نـــارده‌ی ده‌ره‌و‌ه بكات‪.‬‬ ‫بارزانـــی گوتیشـــی‪ :‬ئێمـــ ‌ه له‌ســـه‌ر‬ ‫بنیاتنانـــی ده‌وڵه‌تێكـــی مه‌ده‌نـــی‬ ‫دیموكراتـــی رێككه‌وتین‪ ،‬به‌اڵم ئێســـتا‬ ‫حكومه‌تێكـــی مه‌زهه‌بـــی و تائیفـــی‬ ‫ده‌ســـه‌اڵتی گرتووه‌تـــ ‌ه ده‌ســـت‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆك بارزانـــی‪ ،‬جه‌ختی له‌ســـه‌ر‬ ‫ئه‌وه‌شـــكرده‌وه‌‪ ،‬بـــۆ ریفرانـــدۆم تـــا‬ ‫به‌دیلێكـــی باشـــتر لـــ ‌ه ریفرانـــدۆم‬ ‫نه‌خرێتـــه‌ڕوو‪ ،‬ئێمـــ ‌ه له‌ســـه‌ر رێگـــه‌ی‬ ‫خۆمـــان بـــه‌رده‌وام ده‌بیـــن‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆك بارزانـــی ره‌تیكـــرده‌وه‌‪،‬‬ ‫هه‌ڵوێســـتی ئێســـتای هه‌رێمـــی‬ ‫كوردســـتان په‌یوه‌ندی به‌ لێپرســـینه‌وه‌‬ ‫لـــه‌ وه‌زیـــره‌ كـــورده‌كان هه‌بووبێـــت و‬ ‫گوتی‪ :‬به‌ر له‌ چوار ســـاڵ هۆشـــداریمان‬ ‫داوه‌ و حكومه‌تـــی عێـــراق رۆژ لـــه‌‬ ‫دوای رۆژ لـــه‌ پرســـی هاوبه‌شـــی دوور‬ ‫ده‌كه‌وته‌وه‌ و ده‌ســـتووری پێشێلده‌كرد‪.‬‬ ‫بارزانـــی‪ :‬ئامـــاژه‌ی به‌وه‌شـــكرد بـــه‌ر‬ ‫لـــه‌ ‪ 2003‬هه‌رێمـــی كوردســـتان‬

‫ده‌ســـه‌اڵتی زۆر زیاتـــر بوو له‌ ئێســـتا‬ ‫و زۆرتـــر ســـه‌ربه‌خۆ بـــوو‪ ،‬بـــه‌اڵم له‌‬ ‫پێنـــاو بنیاتنانی ده‌وڵه‌تێكـــی مه‌ده‌نی‬ ‫و هاوبه‌شـــی راســـته‌قینه‌ چووینـــه‌وه‌‬ ‫به‌غـــدا‪.‬‬ ‫ئاشكراشـــیكرد‪ ،‬دوای ریفراندۆمیـــش‬ ‫ئێمـــه‌ رووده‌كه‌ینه‌وه‌ به‌غـــدا و به‌رده‌وام‬ ‫ده‌بیـــن لـــه‌ دانووســـتان بـــۆ ئـــه‌وه‌ی‬ ‫بگه‌ینـــه‌ رێككه‌وتـــن و ئێمـــه‌ نامانه‌وێت‬ ‫به‌ توندوتیژی و شـــه‌ڕ چاره‌نووســـمان‬ ‫دیـــار بكه‌ین و دانووســـتانی داهاتوومان‬ ‫تایبه‌ت ده‌بێت به‌ پرســـی ســـه‌ربه‌خۆیی‬ ‫نه‌ك شـــتی الوه‌كـــی دیكه‌‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆك بارزانی‪ ،‬گوتیشـــی‪ :‬ده‌وڵه‌تی‬ ‫كوردســـتان‪ ،‬عـــه‌ره‌ب و توركمـــان و‬ ‫كلـــدان و ئاشـــوور و ئه‌رمه‌نـــی تێدایه‌‬ ‫و ده‌وڵه‌تـــی هه‌موویانـــه‌ و هاوبه‌شـــی‬ ‫راســـته‌قینه‌ن و ده‌وڵه‌ته‌كـــه‌ بـــۆ‬ ‫هه‌موویـــان ده‌بێـــت و ئـــه‌و ده‌وڵه‌تـــه‌‬ ‫ده‌بێتـــه‌ كلیلی چاره‌ســـه‌ری قه‌یرانه‌كان‬ ‫و نابێتـــه‌ هه‌ڕه‌شـــه‌ بـــۆ ســـه‌ر هیـــچ‬ ‫ال یه‌ك ‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆكی هه‌رێمـــی كوردســـتان‬ ‫لـــ ‌ه بـــاره‌ی ئه‌زموونـــی باشـــووری‬ ‫ســـوودانه‌وه‌‪ ،‬گوتـــی‪ :‬وێـــڕای رێزم بۆ‬ ‫گه‌لـــی باشـــووری ســـوودان‪ ،‬بـــه‌اڵم‬ ‫گه‌لـــی كوردســـتان و گه‌لی باشـــووری‬ ‫ســـوودان جیـــاوازن و ناكرێـــت ب ‌ه هیچ‬ ‫شـــێوه‌یه‌ك بـــه‌راوردی نێـــوان ئه‌و دوو‬ ‫گه‌لـــ ‌ه بكرێـــت‪.‬‬

‫بۆ ل‪2‬‬

‫سه‌رۆک بارزانی‪ :‬ده‌مانه‌وێ که‌رکوک سمبولی‬ ‫پێکه‌وه‌ژیانی نه‌ته‌و‌ه و ئایینه‌کان بێت‬

‫ل‪3‬‬ ‫ل‪3‬‬ ‫ل‪4‬‬

‫ســـه‌رۆک بارزانـــی لـــ ‌ه چاوپێکه‌وتنێکـــی له‌گـــه‌ڵ که‌ناڵی‬ ‫بی بی ســـی فارســـی هیـــوادارم ناچارمان نه‌که‌ن له‌ســـه‌ر‬ ‫که‌رکـــوک شـــه‌ڕ بکه‌یـــن و نامانـــه‌وێ له‌گه‌ڵ که‌س شـــه‌ڕ‬ ‫بکه‌یـــن‪ .‬ده‌مانـــه‌وێ که‌رکـــوک ســـمبولی پێکه‌وه‌ژیانـــی‬ ‫نه‌تـــه‌وه‌ و ئایینـــه‌کان بێت‪ ،‬بـــه‌اڵم هه‌ر الیه‌نێـــک بیرله‌و‌ه‬ ‫بکاتـــه‌وه‌ بـــه‌ هێز و چـــه‌ک واقعـــی که‌رکـــوک بگۆڕێت و‬ ‫له‌ کوردســـتان جیـــای بکاتـــه‌و‌ه ده‌بێ ئـــه‌وه‌ش بزانێ ک ‌ه‬

‫هه‌موو کـــورد خۆیان بۆ شـــه‌ڕ ل ‌ه پێناو ئه‌و شـــار‌ه ئاماد‌ه‬ ‫ده‌کـــه‌ن‪ .‬ڕیفراندۆم لـــه‌ واده‌ی دیاریکراوی خۆیـــدا ئه‌نجام‬ ‫ی حه‌شـــدی‌ شـــه‌عبی‌‪،‬‬ ‫ده‌درێـــت‪ .‬له‌بـــاره‌ی‌ هه‌ڕه‌شـــه‌كان ‌‬ ‫ســـه‌رۆک بارزانـــی گوتـــی‪ :‬ئه‌گه‌ر ئـــه‌وان ته‌نها هه‌ڕه‌شـــ ‌ه‬ ‫ده‌كـــه‌ن‪ ،‬لێگه‌ڕێـــن قســـه‌ی خۆیان بكـــه‌ن‪ ،‬بـــه‌اڵم ئه‌گه‌ر‬ ‫ی‬ ‫هه‌ڕه‌شـــه‌كانیان بكه‌ن به‌كـــردار‪ ،‬دوای ئـــه‌وه‌ بارودۆخێك ‌‬ ‫نوێ دێتـــ ‌ه ئاراوه‌‪.‬‬


‫‪2‬‬

‫ڕیفراندۆم‪ ،‬پرۆسەیەكی یاسایی‪ ،‬سیاسیە و دەنگدانێكی گشتییە‪ ،‬كە تێیدا هاواڵتی بە شێوەیەكی ڕاستەوخۆ‪،‬‬ ‫ڕای خۆی سەبارەت بە پرس و بابەتێكی گرنگ دەردەبڕێت‬ ‫چوارشەممە ‪2017/9/13‬‬

‫ژمارە (‪)5‬‬

‫پاشماوەی الپەڕەی یەك‬

‫سه‌رۆك بارزانی‪ :‬ئێم ‌ه له‌سه‌ر بنیاتنانی ده‌وڵه‌تێكی مه‌ده‌نی دیموكراتی رێككه‌وتین‪،‬‬ ‫به‌اڵم ئێستا حكومه‌تێكی مه‌زهه‌بی و تائیفی ده‌سه‌اڵتی گرتووه‌ت ‌ه ده‌ست‬ ‫مـــه‌ڕ ئێرانه‌وه‌‪ ،‬ســـه‌رۆك بارزانـــی گوتی‪ :‬رێگ ‌ه‬ ‫بـــ ‌ه ئێران ناده‌ین ده‌ســـت له‌كاروبـــاری ناوخۆی‬ ‫ئێم ‌ه وه‌ربـــدات و له‌ســـه‌ر ئـــه‌و‌ه رێككه‌وتووین‬ ‫ك ‌ه مافـــی دراوســـێیه‌تی بپارێزین‪.‬‬ ‫ســـه‌باره‌ت بـــ ‌ه قۆناغـــی دوای وازهێنانـــی ل ‌ه‬ ‫ســـه‌رۆكایه‌تی‪ ،‬ســـه‌رۆك بارزانـــی گوتـــی‪:‬‬ ‫مـــن پێشـــمه‌رگه‌م و هـــه‌ر بـــ ‌ه پێشـــمه‌رگه‌ش‬ ‫ده‌مێنمـــه‌وه‌‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆك بارزانی باســـی له‌وه‌شـــكرد‪ ،‬هه‌رێمی‬ ‫كوردســـتان ل ‌ه یه‌ك كاتدا رووبه‌ڕووی ژماره‌یه‌ك‬ ‫قه‌یـــران بوویـــه‌وه‌‪ ،‬له‌وانـــ ‌ه دابه‌زینـــی نرخـــی‬ ‫نـــه‌وت‪ ،‬بڕینی بودجه‌ و موچـــه‌ی هه‌رێم‪ ،‬هاتنی‬ ‫ئـــاوار‌ه و په‌نابه‌ران ك ‌ه ژماره‌یان گه‌یشـــتووه‌ت ‌ه‬

‫ســـه‌باره‌ت بـــ ‌ه په‌یوه‌نـــدی داهاتـــووی‬ ‫ده‌وڵه‌تـــی كوردســـتان له‌گـــه‌ڵ پارچه‌كانـــی‬ ‫دیكـــه‌ی كوردســـتان‪ ،‬ســـه‌رۆك بارزانـــی‪،‬‬ ‫رایگه‌یانـــد‪ ،‬ده‌وڵه‌تـــی كوردســـتان په‌یوه‌نـــدی‬ ‫نییـــ ‌ه بـــ ‌ه به‌شـــه‌كانی دیكه‌ی كوردســـتانه‌و‌ه و‬ ‫هـــه‌ر به‌شـــێك خـــۆی بڕیار لـــ ‌ه چاره‌نووســـی‬ ‫خـــۆی ده‌دات و ده‌وڵه‌تی كوردســـتان ده‌ســـت‬ ‫وه‌رناداتـــ ‌ه كاروباری ناوخۆی هیـــچ پارچه‌یه‌كی‬ ‫كوردســـتانه‌وه‌‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆك بارزانی گوتیشی‪ :‬دوای به‌ده‌ستهێنانی‬ ‫ســـه‌ربه‌خۆیی‪ ،‬ئه‌ركـــی سیاســـییم كۆتایی دێت‬ ‫و ئه‌و كاروان ‌ه ده‌درێت ‌ه ده‌ســـت نه‌وه‌كان‪.‬‬ ‫لـــ ‌ه باره‌ی هه‌ڵوێســـتی هه‌رێمی كوردســـتان ل ‌ه‬

‫لە‬

‫لـــە چوارچێـــوەی بەرنامەکانـــی رادیـــۆی هێلیـــن دەنگـــی یەکێتی ئافرەتانی کوردســـتان کە لە ســـەر شـــەپۆلی ‪ 103.6‬پەخـــش دەکات‪،‬‬ ‫میوانانـــی بەرنامـــەی بـــەرەو ریفرانـــدۆم لـــە بەشـــێکی گفتوگۆکانیان و دەربـــارەی رۆڵی ئافـــرەت ڕای خۆیـــان دەردەبرن‪:‬‬

‫كاروان خۆشناو ‪ -‬چاودیری سیاسی ‪:‬‬ ‫ئافـــرەت لـــە كۆمەلگەی كـــوردی ئاســـتی هۆشـــیاریان زۆر بـــەرزە و چاوەڕێ‬ ‫دەكرێـــت رۆڵـــی خۆیان ببینن كـــە ئەویش هەوڵدانـــە بۆ پیگەیاندنـــی نەوەیەكی‬ ‫نـــوێ لە ژیر ئااڵی كوردســـتان‪ ،‬ئەوەش بـــەوە دەكرێت كە واڵتێكی ســـەربەخۆت‬ ‫هەبیت‪ ،‬دایك شـــوبهێنراوە بە نیشـــتیمان تۆ ئەگەر نیشـــتیمانت نەبوو وەك ئەوە‬ ‫وایە كـــە دایكت نەبی‬

‫نەرمین سندی بەرێوبەری رادیۆی هێلین‪:‬‬ ‫ئافـــرەت رۆلێكی ســـەرەكی هەبـــوە لە هەرقۆناغیكـــدا هەر لەمیـــژووەوە تاوەكو‬ ‫ئیســـتا وەك پیـــاو رۆڵی خـــۆی جێبەجێ دەكات هـــەزاران شـــەهیدمان داوە لەو‬ ‫شـــەرەدا هەمووی بەهۆی پـــەروەردەی ئافرەت بـــوە كە پیشـــمەرگەی پەروەردە‬ ‫كـــردووەو وای كـــردوە هەســـتی نەتەوایەتـــی هەبێت ئافرەت هەمیشـــە شـــایەنی‬ ‫ئەوەیە هەســـتی پـــی بكریت ‪.‬‬

‫هیـــوا ســـەید ســـەلیم‪ -‬ئەندامـــی مەكتەبـــی سیاســـی زەحمەتكێشـــانی‬ ‫كوردســـتان‪ :‬پێموایە ســـەربەخۆیی و ئازادی كوردســـتان بۆ ئافـــرەت دووجار‬ ‫ســـەربەخۆییە‪،‬جارێكیان بـــۆ ئەوەیـــە كـــە وابەســـتە نابێت بەو سیســـتەمەی‬ ‫دەوڵەتـــی عێـــراق و جارێكیـــان وەكـــو ئافرەتێـــك دەبێتـــە خـــاوەن كیان و‬ ‫دەوڵەتـــی خـــۆی‪ ،‬ئومێد دەكـــەم دایكان و خوشـــكانی ئێمە زیاتـــر لە پیاوان‬ ‫بێنـــە مەیدان‪.‬‬

‫رادیۆی هێلین‬ ‫دەنگی یەكێتی ئافرەتانی كوردستانە‬ ‫هاونیشـــتیمانیانی ئازیـــز لە ‪5‬ی ‪9‬ی ‪ 2017‬رادیۆی هیلین لەســـەر فریكوێنســـی (‪ )103.6‬تەواوی پەخشـــی‬ ‫خۆی بەســـەرجەم برگەو بابـــەت و بەرنامەكانەوە تایبەت كردووە بە ریفراندۆم و بەڵی بۆ ســـەربەخۆیی كوردســـتان‬ ‫و بـــە هەمـــوو هەوڵ و تواناوە كۆشـــش دەكات بۆ گەیاندنی دەنگی بەڵی و ســـەربەخۆیی كوردســـتان بە ســـەرجەم‬ ‫گوێگرانـــی ئازیـــز و هەروەها پەیـــج و ئەكاونتی رادیۆش تەواو لە خزمەت ئەم پرۆســـە نیشـــتیمانیە دەبێت و هێلین‬ ‫دەبێتـــە دەنگی ســـەربەخۆیی كوردســـتان‪ ،‬لـــە تـــەواوی بەرنامەكانی ( بەرنامەی ســـپێدەی ســـەربەخۆیی‪ ،‬بەرەو‬ ‫ڕیفراندۆم‪ ،‬ئاســـۆی ســـەربەخۆیی‪ ،‬زایەڵەی ســـەربەخۆیی‪ ،‬شیكاری ســـەربەخۆیی) تیشـــك دەخرێتە سەر ڕیفراندۆم‬ ‫بەشـــێوەیەكی ڕاســـتەوخۆ بەرنامەكان پێشكەش دەكرێت‪.‬‬

‫دوو ملیـــۆن و هاوكات رووبه‌ڕووی شـــه‌ڕی داعش‬ ‫بووینـــه‌وه‌‪ ،‬كـــ ‌ه بـــ ‌ه درێژایـــی زیاتر لـــ ‌ه هه‌زار‬ ‫كیلۆمه‌تـــر لـــ ‌ه شـــه‌ڕدا بووین و هه‌مـــوو ئه‌وان ‌ه‬ ‫وایانكـــرد‪ ،‬ره‌وڕه‌وه‌ی ئاوه‌دانـــی و گه‌شـــه‌ی‬ ‫ئابـــووری دوابكه‌وێت‪.‬‬ ‫ســـه‌رۆك بارزانـــی لـــ ‌ه به‌شـــێكی دیكـــه‌ی‬ ‫چاوپێكه‌وتنه‌كه‌یـــدا ئامـــاژه‌ی بـــۆ ئـــه‌و‌ه كرد‪،‬‬ ‫ل ‌ه هه‌رێمی كوردســـتان الیه‌نی ئیســـامی هه‌ن‪،‬‬ ‫كـــ ‌ه پابه‌نـــدن ب ‌ه ئاسایشـــی نیشـــتیمانییه‌و‌ه و‬ ‫الیه‌نـــی پابه‌نـــدن و رێگـــ ‌ه بـــ ‌ه توندوتیـــژی‬ ‫ناده‌یـــن و لـــ ‌ه چوارچێـــوه‌ی یاســـا مامه‌ڵـــه‌ی‬ ‫له‌گـــه‌ڵ ده‌كرێت‪.‬‬

‫د‪.‬ڤیان سكرتیری یەكێتی ئافرەتانی كوردستان ‪:‬‬ ‫ئافرەتـــی كورد میژووەكی پر شـــكۆو ســـەروەری هەیە لە ســـەدەی كۆن و نوێدا‬ ‫ئافرەتـــی كورد لە هەموو شۆرشـــەكاندا رۆڵێكی یەكجار بااڵی هەبووە‪ .‬بەهەســـت‬ ‫و ســـۆزی نەتەوایەتـــی هەوڵیانداوە ئافرەتی كورد بەرامبەر پیـــاوان بەكاربێنن ئەو‬ ‫هەســـتە نەتەوایەتیـــەی كە هەیانە نەیهێلن‪ ،‬بەالم نەیانتوانیوە ئیســـتاش هەســـت‬ ‫و ســـۆزی ئافرەتی كو‪v‬د بۆ نیشـــتیمان وەك خۆیەتی‪.‬‬

‫تامان شـــاكر‪ -‬رۆژنامەنـــوس ‪ :‬ئیمەی ئافرەت بـــۆ ســـەربەخۆیی خەباتمان كردووە‬ ‫وەكـــو وەفایەك بۆ هەمـــوو ئەو شـــەهیدانەی تەنها وێنەیان لە ماڵـــە باوكیان ماوە‬ ‫هیـــوادارم كە هەموو خەڵكی كوردســـتان برۆن بۆ ســـەر ســـندوقەكانی دەنگدان و‬ ‫دەنـــگ بە بەڵی بـــدەن چونكە خەڵكی بی ووالت هەمیشـــە ژیانی لە مەترســـیدایە‪.‬‬ ‫مهاباد قەرەداغی ‪-‬شـــاعیر و نوســـەر ‪ :‬داوام لە هەموو هاواڵتیانی كوردســـتان ئەوەیە‬ ‫لە رۆژی ‪25‬ی ســـێپتێمبەر بە بەڵی دەنگ بدەن بۆ ســـەربەخۆ بوونی كوردســـتان‪.‬‬ ‫گـــوالن ســـەلیم رۆژنامەنـــوس و چاالكـــوان‪ :‬لـــە ئیســـتادا دەبینین ئافرەتـــی كورد‬ ‫هەســـتیكی پر جۆش و خرۆشـــیان هەیـــە بۆ دەنگدان و ســـەربەخۆبونی كوردســـتان‬ ‫‪ .‬وەپیـــم وایـــە هەركەس بلـــی دەولەتم نـــاوی وەك ئـــەوە وایە بلی مالـــم ناوی هیچ‬ ‫كەســـیك نیـــە بلی ســـەقفیكم ناوی تییـــدا بژیم‪.‬‬


‫ده‌نگدانت ب ‌ه بەڵێ‪ ،‬دەنگدانە بە ئازادی یەكجارەكی و بوون بە خاوەن دەوڵەتێكی سەربەخۆ‪ ،‬دەوڵەتێك كە‬ ‫دەبێتە كانگای ئارامی و ئاسوودەیی و پێكەوە ژیان لە رۆژهەاڵتی ناوەڕاست‬ ‫چوارشەممە ‪2017/9/13‬‬

‫ڕۆژ بەڕۆژ لەپڕۆسەی ڕیفراندۆمی هەرێمی كوردستان‬ ‫نزیك دەبینەوه‬ ‫‪ 25‬ئەیلوول كە لەالیەن ســـەرۆكایەتی هەرێمی كوردســـتان دیاریكرا بۆ ئەنجامدانی ڕیفراندۆم‪ ،‬بەشـــێك لە چین وتوێژەكانی هەرێمی كوردســـتان ڕاو و بۆچوونی‬ ‫جیاوازیـــان هەیـــە لەبـــارەی پڕۆســـەكەوە‪ ،‬توركمانەكانیش بەدەر نین لـــەم ڕاو و بۆچوونە جیاوازە‪ ،‬توركمان كە بەشـــێكی گرنگ و بەرچاو لەدانیشـــتوانی هەرێمی‬ ‫كوردســـتان پێكدێنن‪ ،‬لە زۆربەی پڕۆســـە نیشـــتیمانی و نەتەوەیی‪ ،‬كەلە ڕابردوو لەهەرێمی كوردســـتان بەڕیوەچووە‪ ،‬ڕای خۆیان هەبووە‪ ،‬ئێســـتا لەسەر پڕۆسەی‬ ‫ڕیفراندۆم و ســـەربەخۆیی كوردســـتان‪ ،‬الیەنە دیارەكانی توركمانەكان ڕاو و بۆچوونیان جیاوازە‪.‬‬

‫ئا‪ :‬محەمەد گەردی‬

‫مونا قەهوە‌چـــی ئەندامی ئەنجوومەنی‬ ‫بـــااڵی ڕیفرانـــدۆم و جێگـــری پارتـــی‬ ‫چاكســـازی توركمـــان لـــەم بارەیـــەوە‬ ‫د ە ڵێت ‪:‬‬ ‫ئێمـــە وەكـــو توركمانـــەكان پێگەمان‬ ‫زۆر بەرفـــراوان دەبێـــت و میســـاقمان‬ ‫واژۆكـــردووە لەگـــەڵ ســـەرجەم حیزب‬ ‫و الیەنـــە سیاســـیەكان و كەســـایەتیە‬ ‫توركمانەكان‪،‬دواتردەدرێتـــە ســـەرۆكی‬ ‫هەرێمی كوردســـتان و ئەنجومەنی بااڵی‬ ‫ڕیفرانـــدۆم بۆ ئەوەی پەســـەند بكرێت‬ ‫و لەپـــاش كاراكردنـــەوەی پەڕلەمان و‬ ‫لەپەڕلەمانیش ببێتە پـــڕۆژە بۆ ئەوەی‬ ‫داواكاری توركمـــان و مافـــی توركمان‬ ‫بەفیـــڕۆ نەچێت‪.‬وە ئـــەم داواكارییە لە‬ ‫ئەنجومەنـــی بااڵی ڕیفرانـــدۆم كرایە وە‬ ‫جێگـــری پارتـــی چاكســـازی توركمان‬ ‫دەشـــڵێت وەكـــو بـــەرەی توركمـــان‬ ‫داوامـــان كردیـــە كـــە (ڕیفرانـــدۆم‬ ‫پرسێكی گرنگ و نیشـــتیمانییە)دەكرێ‬ ‫تاوتـــوێ لەســـەر بكرێـــت بەبەڵـــێ و‬ ‫بەنەخێـــر گفتوگـــۆی لەســـەر بكرێت‪،‬‬ ‫وە ئێمـــە وەكو توركمانـــەكان لەبەرەی‬ ‫(بەڵێیـــن)‪ ،‬چونكـــە ئەمـــە پرســـێكە‬

‫پەیوەســـتە بەچارەنووســـی خەڵكەوە‬ ‫وە دەبێـــت ڕێـــز لەئیراده و وویســـتی‬ ‫خەڵكـــی كوردســـتان بگیرێـــت‪ ،‬پاش‬ ‫ئەنجامدانـــی ڕیفرانـــدۆم ودەركەوتنـــی‬ ‫دەرئەنجامەكـــەی‪ ،‬ئێمـــە وەكـــو‬ ‫توركمانـــەكان قســـەی خۆمـــان دەێت‬ ‫بەرامبـــەر بـــە پێكهاتـــەی توركمان وە‬ ‫چـــی دەبێـــت داواكاری و مافەكانـــی‬ ‫ئێمـــە‪ ،‬وە ئەمـــەش ڕاو بۆچوونی خۆم‬

‫مونا قەهوە‌چی‬

‫نییـــە بەتەنیـــا بەڵكـــو ڕاو بۆچوونـــی‬ ‫بـــەرەی چاكســـازی توركمانە‪.‬‬ ‫ئایـــدن مەعـــروف ئەندامـــی مەكتەبی‬ ‫سیاســـی بـــەرەی توركمـــان و‬ ‫پەڕلەمانتـــار لە پەڕلەمانی كوردســـتان‬ ‫ســـەبارەت بەپڕۆســـەی ڕیفرانـــدۆم‬ ‫دەڵێـــت‪ :‬دەبێت ڕەچـــاوی هەموو ماف‬ ‫و داواكارییەكانـــی توركمـــان بكرێـــت‬ ‫لەهەموو بوارەكاندا چ لەڕوی سیاســـی‬

‫ئایدن مەعروف‬

‫بێـــت یاخود لەڕووی ئیـــداری و لەڕووی‬ ‫بەشـــداری لـــە پڕۆســـەی سیاســـی و‬ ‫لەبڕیـــارەكان كـــە دەردەكرێـــت‪ ،‬بەاڵم‬ ‫لەڕابـــردوودا پەڕلەمـــان كارانـــە بووه‪،‬‬ ‫كـــە توركمانـــەكان متمانەیـــان هەبێت‬ ‫بـــەاڵم ئـــەوەی جێـــگای دڵخۆشـــیە‬ ‫كـــە پێكـــەوە ژیانێكـــی زۆر جـــوان‬ ‫هەیە(توركمـــان _ كـــورد) لەهەرێمی‬ ‫كوردســـتان بەتایبەتـــی لەشـــاری‬

‫هیمان ڕەمزی‬

‫هەولێـــر‪ ،‬ئەمـــە مایەی ســـەقامگیری‬ ‫هەرێمـــی كوردســـتانە‪ ،‬دەبێـــت ئـــەم‬ ‫پێكـــەوە ژیانـــە زیاتر پـــەرە پێبدرێت‬ ‫و زیاتر بەهێزتـــر بكرێت و بەرژەوەندی‬ ‫هەمـــوو پێكهاتەكانـــی تێدابێـــت‬ ‫توركمانـــەكان ئـــەم ئاشـــتی و پێكەوە‬ ‫ژیانـــە لەهەرێمـــی كوردســـتان بەهەل‬ ‫دەزانـــن بۆ ئەوەی پڕۆســـەی ڕیفراندۆم‬ ‫ســـەركەوتووبێت‪ ،‬چونكە توركمانەكان‬ ‫پێیان وایە ئەگەر پڕۆســـەی گشتپرسی‬ ‫لەهەرێمـــی كوردســـتان ســـەركەوێت‬ ‫ئـــەوا توركمانـــەكان پێگەیـــان زیاتر و‬ ‫بەرفراوانـــت دەبێت‪.‬‬ ‫هیمـــان ڕەمـــزی ســـەرۆكی ڕێكخراوی‬ ‫(تـــواڵی) بـــۆ كاروبـــاری ئافرەتانـــی‬ ‫ئـــاوارە و ڕفێنراوانەكانـــی توركمـــان‪،‬‬ ‫لـــە بـــارەی پڕۆســـەی گشتپرســـی‬ ‫هەرێمی كوردســـتان دەڵێت‪ :‬پڕۆســـەی‬ ‫ڕیفرانـــدۆم ولەكاتی بـــوون بەدەوڵەت‬ ‫نەتـــەوەی توركمان دەبێتـــە نەتەوەی‬ ‫دووەم‪،‬بەشـــێوازێك كـــە توركمـــان‬ ‫نەتەوەی ڕەســـەنە لەكوردستان‪ ،‬ئەكرێ‬ ‫لەچوارچێوەی دانوســـتان لەگەڵ الیەنە‬ ‫سیاســـیەكان بەگشـــتی نـــەك بەتەنیا‬ ‫توركمانەكان‪ ،‬ئەگـــەر هاتوو حكومەتی‬ ‫هەرێمـــی كوردســـتان كارنامەی هەبێت‬ ‫بـــۆ ئـــەم پێكهاتانـــە كەچـــۆن بتوانی‬ ‫مافەكانیـــان زامـــن بـــكات هەروەهـــا‬ ‫ووتیشـــی پێكهاتەكان الیەنێكی گرنگن‬ ‫ئەگـــەر حكومەتی هەرێمی كوردســـتان‬ ‫بەرنامـــەی داڕێـــژراوی هەبێـــت بۆیان‬ ‫و ســـەرۆكایەتی هەرێمـــی كوردســـتان‬ ‫كاری بـــۆ بـــكات‪ ،‬بەداخەوە هێشـــتا‬ ‫نەحكومـــەت نە ســـەرۆكایەتی هەرێمی‬ ‫كوردســـتان بەرنامەیەكی بەرچاو ڕوونی‬ ‫نەبووە لەگەڵ پێكهاتـــە توركمانەكان‪،‬‬ ‫ئێمـــە پێویســـتە لەگـــەڵ پێكهاتـــە‬ ‫توركمانـــەكان گفتوگۆیـــەك هەبێـــت‬ ‫لەڕێـــگای ڕێكخراوەكانـــی كۆمەڵگـــە‬ ‫مەدەنیـــی كـــە دەنگـــی هاوواڵتیانـــی‬ ‫توركمـــان بگەیەنێتـــە ئەو شـــوێنانەی‬ ‫كە بڕیـــاردەرن بۆیـــە دەكرێـــت ئێمە‬ ‫لەگـــەڵ ڕێفراندۆم بیـــن لەچوارچێوەی‬ ‫هەرێمـــی كوردســـتان لەبـــەر ئـــەوەی‬ ‫چارەنووســـی ئێمە لەگەڵ چارەنووسی‬ ‫هەرێمـــی كوردســـتانە‪ ،‬وە ئەمـــەش‬ ‫بـــەالی ئێمـــە زۆر گرنگـــە كـــە چۆن‬ ‫بتوانیـــن لەداهاتـــوو هەموومان پێكەوە‬ ‫ئەم وواڵتە بەرەو پێشـــبەرین و گەشـــە‬ ‫پێبد ه ‪‌.‬‬

‫یەکگرتووییمان دەستەبەری سەرکەوتنمانە‬ ‫بەنزیـــک بوونـــەوەی ڕۆژی مێژووی‬ ‫و ڕۆژی تاقیکردنـــەوەی نیشـــتمانی‬ ‫ئەنجامدانـــی ریفرانـــدۆم‪ ،‬زیاتـــر‬ ‫لەهەمـــوو کاتێـــک کورد پێویســـتی‬ ‫بـــە یەکگرتـــووی و یەکدەنگـــی‬ ‫هەیـــە کـــە هەمـــوو جیهـــان چاویان‬ ‫لـــەم ئەزموونەیـــە کـــە کـــورد پێیدا‬ ‫تێدەپەڕێـــت وە ئیـــرادەی میللەتـــی‬ ‫ئێمـــە دەردەکەوێت‪،‬کە بەهیچ جۆرێک‬ ‫لۆجیکـــی نییـــە دوای ئـــەو هەمـــوو‬ ‫نەهامەتییـــەی لەســـایەی حکومڕانی‬ ‫عیراقـــدا کـــورد بەخۆیـــەوە بینـــی‬ ‫کـــە بەدرێـــژای ‪ 35‬ســـاڵی ڕابـــردوو‬ ‫کوردســـتان ببـــووە تاقیگەیـــەک بۆ‬

‫تاقیکردنـــەوەی چەکەکانـــی عیـــراق‬ ‫وکیمیابـــاران وئەنفال و خاپوورکردنی‬ ‫‪ 4500‬گونـــدی کوردســـتان وبـــەم‬ ‫دواییانـــەش بڕینـــی بودجـــەی‬ ‫کوردســـتان‪،‬جارێکی تـــر ئـــەوە‬ ‫ســـەلمێنرا کە مانەوە لەنـــاو عیراقی‬ ‫پڕ کێشـــە تەنها کات کوشتنە‪ ،‬کورد‬ ‫ئێســـتا بێـــت یـــان چەند ســـاڵی تر‬ ‫دەبێت ئـــەم هەنگاوە بنێـــت دەبێت‬ ‫ئـــەم بڕیـــارە بـــدات وەئایندەیەکـــی‬ ‫ڕوونـــاک و ئـــارام بـــۆ نەوەکانـــی‬ ‫داهاتـــوو بنیـــاد بنێین‪،‬بۆیـــە گرنگە‬ ‫ئـــەم دەرفەتـــە لەکیـــس نەدەیـــن و‬ ‫ناکۆکـــی ناوخـــۆی وەال نێیـــن تەنها‬

‫ئـــەو ڕۆژە یەکدەنـــگ بیـــن کە ڕۆژی‬ ‫گشتپرســـییە‪ ،‬ناکۆکیمـــان تەنهـــا‬ ‫خزمەت بـــە دوژمنانمـــان دەکات ئەو‬ ‫ناڕەزایەتیانـــەی هەمانە با هەڵیبگرین‬ ‫بۆ دوای دروســـت بوونی دەوڵەت کە‬ ‫زۆر باشـــتر ئەو د ەرفەتە دەڕەخسێت‬ ‫لەچوارچێـــوەی دەوڵەتـــی خۆمـــان‬ ‫چاکســـازی ڕیشـــەی بکەیـــن زیاتـــر‬ ‫وواڵتێکـــی سیســـتماتیک بنیاد بنێین‬ ‫زیاتر ئاسایشـــمان پارێزراو بکەین‪،‬وە‬ ‫ئـــەو کەرنەڤاڵـــەی ‪ 8/26‬کوردانـــی‬ ‫تاراوگـــە لـــە ئەڵمانیـــا لەســـۆنگەی‬ ‫هەســـتی بـــەرزی نەتەوایەتییـــان‬ ‫ئەنجامیـــان دا وەاڵمێکی کاریگەر بوو‬

‫وە هەڵوێستێکی ڕاستەقینەی کوردان‬ ‫بوو چونکە کوردێک کـــە لەوواڵتێکی‬ ‫بێگانە وەک پەناهەندەیەک دەژی زۆر‬ ‫لـــە ئێمە زیاتـــر لە غەمـــی نەبوونی‬ ‫دەوڵـــەت تێدەگات‪،‬لـــەو واقیعـــە‬ ‫تێـــدەگات کەچەند ســـەختە گەلێک‬ ‫بـــە پاســـپۆرتی وواڵتێـــک بـــژی کە‬ ‫تاوانـــی دژی مرۆڤایەتـــی نەمـــاوە‬ ‫بەرامبەری نەکات‪،‬هەرســـەرکەوتنێک‬ ‫بەدەســـت بهێنێت وەک هاوواڵتیەکی‬ ‫عیراقی تەماشـــا دەکرێت‪،‬بۆیە ئێستا‬ ‫کاتییەتـــی وەک هاواڵتیەکـــی ئـــەم‬ ‫جیهانـــە بـــە شـــکۆوە بژیـــن و ناو‬ ‫وشوناســـمان بەبـــەرزی بمێنێتـــەوە‪.‬‬

‫کاڵێ ئەحمەد‬

‫ژمارە (‪)5‬‬

‫‪3‬‬

‫لە هەگبەی‬ ‫ئافرەتێك‪...‬‬

‫ئایشـــە خـــان چاوەكانـــی كـــز و گوێیەكانـــی‬ ‫توانای بیســـتنیان الواز ببوو‪ ،‬جەســـتە شـــەكەت‬ ‫و ماندووەكـــەی گوزارشـــتیان لـــە رۆژگارێكـــی‬ ‫دژوار دەكـــرد‪ ،‬بـــەاڵم رۆشـــنبیری و بیركردنـــەوە‬ ‫نیشـــتیمانپەروەرانەكەی هـــەر گەنجانـــە بـــوو‪ ،‬بە‬ ‫تایبەتـــی كە باس لـــە ریفراندۆم دەكـــرا‪ .‬گروتینی‬ ‫بەشـــداری كردنـــی لە ریفرانـــدۆم و دەنگـــدان بە‬ ‫"بەڵێ" بـــۆ ســـەربەخۆیی كوردســـتان هیوایەكی‬ ‫نوێـــی بـــە ژیانـــی دەبەخشـــی‪ ،‬كـــە پێدەچـــوو‬ ‫ســـااڵنێكە چاوەرێـــی دەكات‪ .‬دوواندم‪ ،‬پرســـیارم‬ ‫لـــە بـــارەی ژیانـــی و باروودۆخی ئێســـتای كرد‪،‬‬ ‫ئاخێكـــی هەڵكێشـــا‪ ،‬ســـەری لەقانـــد‪ ،‬بزەیەكی‬ ‫جـــوان رووخســـارە ماندووەكـــەی گەشـــاندەوە و‬ ‫گوتـــی‪ ":‬تەواوە! خەونی كوردســـتانی ســـەربەخۆ‬ ‫دێتـــە دی وە منیـــش جارێكـــی تـــر لـــە دایـــك‬ ‫دەبمـــەوە‪ ،‬بەاڵم لە دایكبوونێكـــی جیاواز‪ ،‬كە هیچ‬ ‫كات پیـــر نابیـــت‪ .‬حـــەزم دەكرد زیاتـــر بیدوێنم‪،‬‬ ‫چونكـــە وا پێدەچوو بیـــرەوەری زۆری لە هەگبەی‬ ‫ژیانیدا وەك هاوســـەرێكی پێشمەرگە حەشاردابێت‪،‬‬ ‫بۆیـــە بەبێ دوودڵـــی داوام لێكرد زیاتـــر لە بارەی‬ ‫ژیانی قســـە بـــكات‪ ،‬ســـەیرێكی كـــردم و گوتی‪:‬‬ ‫"خۆشـــترین كاتەكانـــی ژیانم ئەو كاتانـــە بوو كە‬ ‫بـــۆ كۆكردنـــەوەی ئابوونە بۆ پێشـــمەرگەكان ماڵ‬ ‫بـــە ماڵ دەگـــەڕام‪ ،‬مانگانە كۆمەڵـــە ئافرەتێك لە‬ ‫شـــوێنێك كۆدەبووینـــەوە‪ ،‬هەر چەنـــدە لە تەمەن‬ ‫جیـــاواز بووین‪ ،‬بـــەاڵم ئامانجێكـــی هاوبەش كۆی‬ ‫دەكردینـــەوە‪ ،‬ئامانجێـــك كە هەموومـــان بڕوامان‬ ‫پێـــی هەبـــوو‪ ،‬كوردایەتـــی‪ ،‬نیشـــتیمانپەروەری و‬ ‫بەرەنگاربوونـــەوەی دوژمن‪ .‬جارێكیان هەموومان لە‬ ‫ماڵـــی بەهیە خان كۆبوبوینەوە‪ ،‬هـــەر ئەوەندەمان‬ ‫زانـــی دەنگەدەنگێكـــی زۆر لە كـــۆاڵن پەیدا بوو‪،‬‬ ‫بەهیە خان رای كـــردە دەرەوە و بە خێرایەكی زۆر‬ ‫هاتـــە ژوورەوە و گوتی‪" :‬هەڤـــااڵن‪ ،‬كۆاڵن پر بووە‬ ‫لە عەســـكەر‪ ،‬تازە ماڵوێران بوویـــن‪ .‬نەماندەزانی‬ ‫چـــی بكەین‪ ،‬هـــەر كەس لـــە بەر خۆیـــەوە بیری‬ ‫دەكـــردەوە‪ ،‬زۆر ترســـاین‪ ،‬بڕیارماندا هەر شـــتێك‬ ‫بێـــت‪ ،‬ئێمـــە خۆمـــان نەدەیـــن بە دەســـتەوە و‬ ‫بەرگـــری لـــە خۆمـــان بكەیـــن‪ ،‬مەترســـییەكە تا‬ ‫دەهـــات زیاتر دەبـــوو‪ ،‬بیرمان دەكـــردەوە ئەگەر‬ ‫ئێمـــەی ئافـــرەت بكەوینە دەســـتی دوژمن چیمان‬ ‫بە ســـەر دێت! ئیتر هەر یەكە قســـەیەكی دەكرد‪،‬‬ ‫پـــاش ماوەیەك دەنگە دەنگەكە كـــپ بۆوە‪ ،‬بەهیە‬ ‫خـــان جارێكی تـــر چـــوو دەرەوە و دوای ماوەیەك‬ ‫بەدەنگێكـــی بەرز گوتی‪" :‬تەواو ئاســـوودە بووین‪،‬‬ ‫ئـــەوان رۆیشـــتن‪ ".‬هەنایەكمـــان هاتـــەوە بەرێ و‬ ‫ســـەیرێكی یەكترمان كرد و منیش گوتم‪" :‬ئێســـتا‬ ‫چی دەكـــەن هەڤااڵن‪ ،‬من دەمەوێ بـــەردەوام ببم‪،‬‬ ‫ئافرەتەكانیـــش وتیان ئێمەش بـــەردەوام دەبین‪".‬‬ ‫هەربۆیـــە بریارمـــان دا مانگـــی داهاتـــوو لە ماڵی‬ ‫فاتیمـــە خان‪ ،‬كـــە دایكـــی پێشـــمەرگەیەك بوو‬ ‫كۆبینـــەوە‪ .‬ئـــای چ رۆژگارێـــك بـــوو‪ ،‬بەراســـتی‬ ‫هەمـــوو رۆژێكمان چیرۆكێـــك بوو‪...‬‬ ‫لـــە ماڵی ئایشـــە خـــان هاتمـــە دەرەوە‪ ،‬بیرم لە‬ ‫خەباتـــی ئافرەتـــی كـــورد دەكـــردەوە "چیرۆكی‬ ‫ســـەدان ئافـــرەت كە هـــەر كامەیـــان مێژوویەكی‬ ‫پڕلە شـــانازیان تۆمار كـــردووە‪ ،‬بـــەاڵم زۆربەیان‬ ‫لـــە نـــاو الپەرەكانی مێـــژوودا ون بـــوون‪ ،‬یان لە‬ ‫یـــاد كـــراون‪ ،‬بۆیە دەنگـــدان بە "بەڵـــێ" لە ‪25‬‬ ‫ئەیلـــول‪ ،‬دووبـــارە نوســـیینەوەی چیرۆكـــی ئەو‬ ‫ئافرەتانەیـــە كە جێگـــەی شـــانازی ئێمەن‪".‬‬

‫نەسرین حەسەن‬


‫‪4‬‬

‫چوارشەممە ‪2017/9/13‬‬

‫ژمارە (‪)5‬‬

‫بۆ پەيوەندى كردن‪sarwenmohamad4@gmail.com :‬‬

‫بەڵێ بۆ چارەنوسمان‬

‫‪07504604250‬‬

‫مسۆگەرە!‬ ‫مهاباد قەرەداغی‬

‫د‪ .‬ڤیان سلیمان‬ ‫مافــی دیاریکردنــی چارەنــوس‬ ‫مافێكــی ڕەهــای هــەر گــەل و‬ ‫نەتەوەیەکــەو‪ ،‬بەدەســتهێنانی ئــەو‬ ‫مافــەش بــە رێــگاو میکانیزمــی جیــاوازو‬ ‫بەپێــی هــەل ومــەرج و فاکتــەرە بابەتــی‬ ‫و خودیەکانــی ئــەو گــەل و نەتەوەیــە‬ ‫دەبێــت‪ .‬بڕیــاری ئەنجامدانــی ریفرانــدۆم‬ ‫بــۆ ســەربەخۆیی کوردســتان‪،‬‬ ‫لەالیــەن ســەرکردایەتی سیاســی و‬ ‫نوێنەرانــی پێکهاتەکانــی کوردســتان‬ ‫بــە ســەرکردایەتی و سەرپەرشــتی‬ ‫ســەرۆک بارزانــی‪ ،‬هەڵبژاردنێکــی‬ ‫دروســت و گونجــاو بــوو بــۆ بڕیــاردان‬ ‫لــە چارەنوســی کوردســتان‪ ،‬ئەمــەش‬ ‫لەبەرئــەوەی لەالیەکــەوە ریفرانــدۆم‬ ‫و‬ ‫دیموکراســی‬ ‫پرەنســیبێکی‬ ‫میکانیزمێکــی ئاشــتیانەیە بــۆ یەکالیــی‬ ‫کردنــەوەی هــەر پرســێک‪ ،‬لەالیەکــی‬ ‫دیکــەش گەڕانەوەیــە بــۆ ڕای‌ گــەل‬ ‫و بەشــداریپێکردنی جەمــاوەرە لــە‬ ‫بریــاری ســەربەخۆیی‪.‬‬ ‫وەرگرتنــی هــەر بڕیارێــک و‬ ‫هەڵبژاردنــی بژاردەیــەک لــە بەرامبــەر‬ ‫بژاردەیەکــی دیکــەدا‪ ،‬لــە کاتێکــدا‪ ،‬کــە‬ ‫بڕیارەکــە بــۆ پرســێکی گشــتی بــێ و‬ ‫پەیوەنــدی بــە داهاتــوی نیشــتیمانەوە‬ ‫هەبێــت‪ ،‬هاونیشــتیمانی ڕوبــەڕوی‬ ‫بەرپرســیاریەتی دەکاتــەوە بــەوەی‬ ‫هــەردوو بــژاردە لەبەرچــاو بگیرێــت و‬ ‫دەرنجامەکانیــان بەیەکــدی بــەراورد‬ ‫بــکات‪ ،‬لــەم چوارچێوەیــەدا مرۆڤــی‬ ‫هۆشــیار بەرپرســیارانە هەڵســوکەوت‬ ‫دەکاو هەلومەرجــی خــۆی و ئەندامانــی‬ ‫دیکــەی کۆمەڵگەکــەی لەبەرچــاو‬ ‫دەگــرێ و شــیمانەی ئــەوە دەکا‪ ،‬کــە‬ ‫کامــە بــژاردە دروســتەو داهاتویەکــی‬ ‫باشــترو ئارامتــرو ســەقامگیرتر بــۆ‬ ‫خــۆی و کۆمەڵگەکــەی بــەدی دێنێــت‪.‬‬ ‫لێرەدا وەک هاونیشتیمانی کوردستانی‬ ‫لــە دوڕیانێکــی چارەنوسســازداین و‬ ‫لــە ئەزمونێکــی مێژویــی دا دەکەوینــە‬ ‫بــەردەم هەڵبژاردنــی یەکێــک لــە دوو‬ ‫بــژاردە‪ ،‬تەنهــا دوو بــژاردە‪ ،‬بــەاڵم بــۆ‬ ‫پرســێکی هەتــا هەتایــی‪ ،‬بــۆ پرســێک‪،‬‬ ‫کــە داهاتــوی گەلێکــی لەســەر بەنــدە‪،‬‬ ‫بــۆ پرســێک کــە دەریایــەک خوێنــی‬ ‫بــۆ ڕژاوە‪ ،‬چەندیــن شۆڕشــی بــۆ‬ ‫کراوە‪،‬بــۆ ســەربەخۆیی نیشــتیمانێک‪،‬‬ ‫کــە ئەگــەر قوربانیــدان تەنهــا پێــوەری‬ ‫ســەربەخۆیی و دەوڵەتــی ســەربەخۆ‬ ‫بــا‪ ،‬ئــەوا بــێ گومــان مێــژوی خەبــات‬ ‫و قوربانیدانــی کوردســتان بەشــی‬ ‫دروســت کردنــی چەندیــن دەوڵــەت‬ ‫دەبــوو‪ ،‬ئــەم دوو بژاردەیــە‪ ،‬بــژاردەی‬ ‫(بەڵــێ و نەخێــر) ە‪ ،‬بــۆ جیابونــەوە‬

‫لــە عێــراق و ســەربەخۆیی کوردســتان‪.‬‬ ‫بــژاردەی (نەخێــر)‪ ،‬کــە لــە کورتتریــن‬ ‫پیناســەیدا مانەوەیــە لــە نێــو عێــراق‬ ‫دا‪ ،‬کــە ئەمــەش بــە واتــای مانەوەیــە‬ ‫لــە چوارچێــوەی ڕابردویەکــی خوێنــاوی‬ ‫و پــڕ ســتەم و داهاتویەکــی نادیــار‪،‬‬ ‫خۆبەســتنەوەیە بــە دەوڵەتێکــی‬ ‫شکســتخواردوی پــڕ کێشــەی بــێ‬ ‫چارەســەر‪ ،‬دەوڵەتێــک‪ ،‬کــە تێیــدا‬ ‫لــە قۆناغێکــدا دوچــاری ســڕینەوە‪،‬‬ ‫جیــاکاری‪ ،‬ئەنفــال‪ ،‬کیمیابــاران و‬ ‫وێرانــکاری بوینــەوە‪ ،‬لــە قۆناغێکــی‬ ‫دیکــەش دا ســەرچاوەی ســەرەکی‬ ‫داهاتــی بڕیــن و مافــە دەســتوریەکانی‬ ‫پێشــێل کردیــن و هەوڵــی دا ئــەوەش‪،‬‬ ‫کــە بــە دەســتمان هێنابــوو لێمــان‬ ‫وەربگرێــت‪.‬‬ ‫لــە بەرامبــەردا دەنگــدان بــە (بەڵــێ)‬ ‫کــە‪ ،‬جیابونەوەیــە لــە عێــراق و‬ ‫دامەزراندنــی قەوارەیەکــی سیاســی‬ ‫سەربەخۆ‪ ،‬خۆبەڕێوەبردن و یەکخستنی‬ ‫توانــاکان بــۆ چارەســەرکردنی کێشــەو‬ ‫قەیرانــەکان‪ ،‬گفتوگــۆی هەمەالیەنــە‬ ‫دەربــارەی سیســتەمێکی مۆدێــرن‬ ‫بــۆ بەڕێوەبردنــی واڵت‪ ،‬هەوڵــدان بــۆ‬ ‫بەهێزکــردن و گەشــەپێدانی ئــەو پایــەو‬ ‫ڕەگەزانــەی بــە دەوڵەتبــون کــە لــە‬ ‫ئێســتادا بونیــان هەیــە‪ ،‬داڕشــتنەوەی‬ ‫یاســاکان و دانانــی دەســتورێک‪ ،‬کــە‬ ‫مافــی یەکســانی هاواڵتیبــون بپارێــزێ‬ ‫و مــرۆڤ پلــە یــەک و پلــەدوو‪ ،‬ئایــن‬ ‫و نــەژادی بااڵدەســت نەبێــت‪ ،‬بەڵکــو‬ ‫هەمــوان یەکســان بــن لــە ئــەرک و‬ ‫مــاف دا لــە چوارچێــوەی دەوڵەتێکــی‬ ‫مەدەنــی‪.‬‬ ‫هەرچەنــدە ناتوانیــن لــەم وتــارە‬ ‫کورتــەدا ســەرجەم الیەنەکانــی‬ ‫بــەراوردکاری لــە نێــوان ئــەم دوو‬ ‫بژاردەیــەدا بخەینــەڕوو‪ ،‬بــەاڵم وەک‬ ‫بەرچاوڕونیــەک پێویســتە ئەمانــە بــە‬ ‫بیــر خۆمــان بهێنینــەوەو لــە کاتــی‬ ‫هەڵبژاردنــی یەکێــک لــە دوو بــژاردەی‬ ‫بەڵــێ و نەخێــر‪ ،‬هەرگیــز بژاردەیــەک‬ ‫دەستنیشــان نەکەیــن‪ ،‬کــە دواتــر‬ ‫پەشــیمان بیــن لــە هەڵبژاردنــی‪،‬‬ ‫بەڵکــو بــە (بەڵــێ) ی پــڕ شــانازی و‬ ‫شــکۆمەندی ســندوقەکانی دەنگــدان پــڕ‬ ‫بکەیــن و شــانازی ئەوەمــان بەرکەوێــت‪،‬‬ ‫کــە بــە دەنگــی (بەڵــێ) بەشــداریمان‬ ‫کــرد لــە بونیادنانــی دەوڵەتــی‬ ‫ســەربەخۆ‪ ،‬لــە کۆتایــی دا خــۆری‬ ‫ســەربەخۆیی کوردســتان وا هەڵدێــت‬ ‫و ئێمــە لــە ئێســتاوە تیشــکەکانی‬ ‫دەبینیــن‪.‬‬

‫"بەڵێ" ی پارێزگای کەرکووکی تاجی سەری کوردستان بۆ سەربەخۆیی‪.‬‬ ‫مسۆگەرە!‬ ‫"بەڵـــێ"ی هەڵەبجـــەی شـــاری هـــەزاران شـــەهیدی کیمیایـــی‪ .‬هەڵەبجەکـــەی‬ ‫ئەحمـــەد موختـــار جاف و گـــۆران‪.‬‬ ‫مسۆگەرە!‬ ‫"بەڵێ"ی دهۆکی رەنگین وەک ئااڵ‪ ،‬دهۆکی بڵند و بااڵ‪.‬‬ ‫مسۆگەرە!‬ ‫"بەڵێ"ی خەڵکی هەولێری دلێر‪ ،‬هەولێری پڕ لە گواڵڵەسوورە و شلێر‪.‬‬ ‫مسۆگەرە!‬ ‫"بەڵێ"ی شاری سلێمانی‪ ،‬شارێکی بێ رکابەر لە ورەبڵندی و لە جوانی!‬ ‫مسۆگەرە!‬

‫"بەڵێ"ی شەنگال‬ ‫"بەڵێ"ی گەرمیان‪ ،‬مەڵبەندی شۆڕش و ئەنفال‬ ‫مسۆگەرە!‬ ‫بەڵێی بێ خەوشی خانەقین‬ ‫گارا و سەفین‬ ‫بارزان‪ ،‬هەورامان و حەمرین‬ ‫"بەڵێ"ی ئاران و کوێستانمان‪ ،‬بەڵێی بەهێزی کوردستانیانی هەندەران‪.‬‬ ‫کێ دڵی دێ بڵێ نەخێر بۆ دایکی پیرۆزی هەمووان!‬ ‫کێ ئەوەندە ناهۆشیارە رەتی کاتەوە سەربەخۆیی کوردستان؟!‬

Pdf bali 5