Page 13

Vrouwelijke zedendelinquenten

laatste vluchtpunt voor een kind moet zijn. Die weg wordt afgesloten, het kind kan nergens heen. Het heeft een grote impact als je je eigen moeder niet kunt vertrouwen.”

zijn.” Een meisje wordt dan na een ruzie, bijvoorbeeld over een vriendje, door een groepje meiden te grazen genomen. “Dat zie je eigenlijk nooit bij mannen, dat ze uit wraak een andere man verkrachten.”

In bad De drempel om naar de politie te gaan, is voor veel slachtoffers erg hoog. Deels komt dat doordat het misbruik niet herkend wordt. Vooral jongere slachtoffers zijn afhankelijk van de omgeving die alarm slaat. Voor omstanders is het moeilijk om in te schatten of er iets raars speelt. “Een moeder die met haar kinderen in bad gaat, is volkomen normaal. Dus wanneer trekt iemand aan de bel?” Voor jongens is het nog moeilijker om aangifte te doen. “De seksuele moraal is: mannen mogen blij zijn als ze seks kunnen hebben. Dus wat loop je nou te piepen?” zegt Wijkman. Terwijl het gaat om een partner die niet zelf gekozen is, en seksuele handelingen waar iemand zelf geen zin in had. Wijkman is stellig: als er sprake is van dwang of manipulatie, dan is het misbruik. “Ook als het slachtoffer wel seksuele opwinding ervaart.” Is het slachtoffer jonger dan zestien jaar dan hoeft de discussie of het misbruik was, niet gevoerd te worden. “Het is strafbaar om seks te hebben met iemand onder de zestien. Daardoor is het automatisch een delict.”

Wegkijken Veel vaker dan mannelijke zedendelinquenten hebben vrouwen een partner in crime. Bij minderjarige daders is dat noodzakelijk omdat een meisje alleen moeilijk een leeftijdsgenoot fysiek kan overmeesteren. Dus zet zij bekenden in om mee te helpen. Bij twee derde van de volwassen vrouwen is er sprake van een mannelijke mededader. “Vaak is dat de eigen partner en gaat het om incest. De vrouw is actief betrokken of kijkt weg. Achteraf zegt zo’n vrouw tegen de politie dat ze onder dwang handelde. Maar of dat echt zo is, valt niet te achterhalen.” Hoewel Wijkman de afgelopen jaren doorgebracht heeft met het analyseren van vrouwelijke daders, heeft ze slechts deels een antwoord op de belangrijkste vraag kunnen vinden: waarom gaat een vrouw eigenlijk tot seksueel geweld over? Uit het onderzoek blijkt dat lust meestal niet de motivatie was. De gedachte dat de dader zelf vaak ook misbruikt is en daardoor minder besef van grenzen heeft, klopt ook niet. Driekwart van de veroordeelde vrouwen heeft geen misbruik meegemaakt. En in vergelijking met mannen gaat de volwassen dader vaak pas laat over de schreef. Waar mannen gemiddeld begin twintig zijn als ze een zedenmisdrijf plegen, is de gemiddelde vrouw al 32 jaar. Wijkman: “Er zijn verschillende factoren die bij verschillende vrouwen meespelen. Ze zijn verslaafd of hebben een stoornis. Ze zijn sowieso crimineel of hebben een laag IQ. Maar waarom zo’n vrouw op haar dertigste opeens zo’n misdrijf pleegt: dat kan ik nu nog slecht verklaren.”

Wraak Het meest opvallende verschil tussen mannelijke en vrouwelijke zedendelinquenten is dat ‘de enge vrouw in de bosjes’ niet bestaat. “De slachtoffers kenden de daders eigenlijk altijd: het is een moeder, buurvrouw of de oppas.” Bij minderjarige meisjes zijn vaak klasgenoten of vriendinnen het slachtoffer. Wijkman: “Het is een opvallende categorie misdrijf waarbij wraak het motief kan

ADVALVAS

nr 11 — 28 januari 2015

‘Het heeft een grote impact als je je eigen moeder niet kunt vertrouwen’

Bang voor de babysitter

N

a de zedenzaak op twee Amsterdamse crèches waarbij meer dan tachtig kinderen misbruikt zijn, hebben sommige ouders een voorkeur voor vrouwelijke crècheleidsters. Maar in het onderzoek van Miriam Wijkman komen ook vrouwelijke babysitters voor die kinderen misbruiken. Moeten ouders nu argwanend naar hun crècheleidster of oppas kijken? “Van de zaken die ik onderzocht, was er geen enkele die op een crèche speelde. Wel waren er soms babysitters, vooral minderjarige meisjes, die over de grenzen van de oppaskinderen gingen.” Dat is echter geen reden om in paniek te raken, vindt Wijkman. “Het gaat hierbij echt om bijzonder weinig zaken. Al is het voor ouders natuurlijk altijd verstandig om oplettend te blijven.”

13

Profile for Advalvas

Nr 11 28 januari 2015  

Onafhankelijk magazine van de Vrije Universiteit, Amsterdam. Verschijnt 20 keer per jaar, om de week.

Nr 11 28 januari 2015  

Onafhankelijk magazine van de Vrije Universiteit, Amsterdam. Verschijnt 20 keer per jaar, om de week.

Profile for advalvas