Page 1


ΒΙΠΕΡ 35 ΣΕΙΡΑ ΑΣΤΥΝΟMlΚΟΥ MYθlΣTOPHMATOΣ ΚΛΩΝΤ ΙΛΙΕ: Ο ΦΟΒΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΤΗ ΝΥΧΤΑ Μετάφραση:

ΤΑΣΣΩ

ΚΑΒΒΑΔΙΑ

Τυπογραφική διόρθωση:

Ι. Ν. ΚΟΥΦΟΥ

COPYRIGHT C CΙaude IlIier 1968. COPYRIGHT C PAPYROS PRESS Lm 1971

Για την ελληνική γλώσσα

Πρωτότυπη έκδοση:

CLAUDE ILLIER: CHAQUE Νυιτ L' INGENUE TREMBLE

Στοιχειοθετήθηκε απο τη .ΦΟΤΟΣΕΤ ΕΠΕ. χαι εκTlιπώθηκε στις εyxαταmάσεις της .ΠόmJιx>ς-ΓQOφLxα( Τιχναι ΑΕ. Κηφισ(ας & λ. Πcnιgν(φι 6 (MlIQOIίQι).- Υπεύθννος .. φωτοστοιχειοθεσΙας: Γιώργος Πάσσαρης


ΚΛΩΝΤ ΙΛΙΕ

Ο ΦΟΒΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΤΗ ΝΥΧΤΑ

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Τ ΑΣΣΩ

ΚΑΒΒΑΔΙΑ

11

ΠλΠΥΡΟΣ· ΓΡλΦΙΚΑΙ ΤΕΧΝλΙ λ.Ε. Α8ΗΝλΙ


ΕΙΣΑfΟIΉ

7


.. Και, φυσικά, δεν επέστρεψε .. , εΙπε το Αφεντικό. Στεκόταν στο κέντρο του περΙmερου , με τα πόδια ανοιχτά και τα χέρια στη μέση . Γύ ρω του εΙχαν σχηματΙ­ σει ένα κύ κλο οι "ετερόφωτοι" υποτελεΙς του . «Λοιπόν; .. ξανάπε. "Δεν επέστρεψε, ούτε και έδωσε ση μεΙα ζωής» . .. Όχι, κύριε,. . .. Ε, αυτό πια εΙναι ανήκουστο ! .. φώναξε το Αφεντικό και τα χέρια του υΨώθηκαν απειλητικά προς τις τζαμα­ ρΙες του ΚΝΙΤ* . .. Κι έτσι όλη η έκθεση πάει στράφιl" Στο σημεΙο αυτό, ο Ντελρόζ επενέβη και παρατήρησε με κάθε σεβασμό, ότι η "έκθεση " επρόκειτο να τελειώ­ σει, σε λΙγο, κατά τρόπο ιδιαΙτερα ικανοποιητικό. Πολυά­ ριθμοι επισκέmες, ενδιαφέρουσες επαφές με τους με­ γαλύτερους βιομήχανους της Γαλλ ικής επικράτειας , σοβαρές παραγγελΙες ενόψει, και όχι ευκαταφρόνητος αριθμός αμέσων μικρών παραγγελιών . . . .. Συμφωνώ όσον αφορά τον εμπορικό τομέα .. , παραδέ­ χτηκε το Αφεντικό, κάπως πιο ήρεμα . .. Όμως ο Ζιλέζν • ...

ΙΟ) Γαλλικό CNIT σημαίνει CenIre National des Industries et de Ia Technlque (Εθνικόν KtvτΡOV των Βιομηχανιών και της Τεχνικής) και πρόκειται για tvav μόνψο εκθεσιακό xcίιρo της γαλλικής πρωτεύουσας, πρooρισμtνoν για EKetoεIς; που αφορούν τη θιoμηxανlα και τις TΕXVΙΚtς επιτεύξεις.

9


.. Το περΙπτερό του εΙναι θαυμάσιο, το εΙπατε άλλωστε μόνος σας .., συνέχισε ο Ντελρόζ με τον lδιο ι'ιρεμο τόνο. .. Τον παρακολούθησα όσο το προετοlμαζε και ξέρω πόσο τον βασάνισε. Ήταν επόμενο να πάθει υπερκόπωση όταν ολοκληρώθηκε το στήσιμό του, και η κακοκεφιά του, τις τελευταΙες μέρες, δεν ι'ιταν καθόλου αφύσικη. ΣΙγουρα, λοιπόν, σκέφτηκε ότι ι'ιταν προτιμότερο ν' αρχΙσει το ''Υουι'ικ εντ" μια μέρα νωρΙτερα ... .. ΧωρΙς να ειδοποιι'ισει κανέναν; Ξέροντας ότι τον χρειαζόμαστε; • Αυτή τη φορά επενέβη ο αρχιεργάτης. Προχώρησε ένα βήμα και εΙπε: ... Μου έδωσε εντολές. Ξέρω τι πρέπει να κάνω με τα διάφορα υλικά... .. Ξέρεις; .. Το Αφεντικό ταλαντευόταν ακόμη, ανάμεσα στην οργή και στη νηφαλιότητα με την οποlα όφειλε να αντιμετωπl­ ζει μια έκθεση, που δεν εΙχε πάει καθόλου "στράφι". Μια τελευταΙα φλόγα θυμού φούντωσε μέσα του: .. Ξέρεις τι πρέπει να κάνεις με τα χαλιά; Με τα κιβώτια; Με τις μηχανές; Με τα σύρματα; Με..... .. Μάλιστα, κύριε • . «Με τις φωτογραφlες;- ούρλιαξε το Αφεντικό δεΙχνο­ ντας τα πελώρια διαφημιστικά πανώ... Με τα έγγραφα;. Για ένα δευτερόλεπτο όλοι φάνηκαν να τα χάνουν. Η Mnλανς σκέφτηκε ότι ι'ιταν η κατάλληλη στιγμι'ι για να επέμβεΙ. Έπρεπε με κάθε τρόπο να κερδΙσει χρόνο, να πάρει μια αναστολι'ι για να μπορέσει να σκεφτεΙ .. θα ασχοληθώ εγώ, μ' αυτά, κύριε .. , εΙπε κοφτά. .. Μπα! Η Δεσnoινlς Δημόσιες Σχέσεις!. την κορόιδεψε το Αφεντικό... ΕΙναι φανερό ότι όλοι υπερασnlζεστε τον Ιιλέζν ... Ε, λοιπόν, σας θεωρώ όλους υπεύθυνους, εσάς Ντελρόζ, εσάς Πάιγ, εσάς δεσnoινlς, - υπεύθυ­ νους για τη διάλυση του περΙπτερου. Δεν θέλω να λεΙψει

10


ούτε μια 6(δα. Ακόμη κι αν όλα πάνε καλά, όπως με βεβαιώνετε, τη Δευτέρα που θα επιστρέψει ο Ζιλέζν θα εξηγηθώ μαζ( του ... .. Μην το ελπ(ζεις-, σκέφτηκε η Mnλανς. Εδώ και τρεις μέρες, πάλευαν μέσα της η αγων(α και η ειρωνε(α. Προς το παρόν υnερ(σχυσε η ειρωνε(α, γιατ( δεν της έκαναν καμιά εντύπωση τα όσα έλεγε το Αφεντικό. Τη στιγμfι, όμως, που θα 'μενε και πάλι μόνη με τις σκέψεις της (επιστρέφοντας το βράδυ με το αυτοκ(­ νητο στους πολυσύχναστους δρόμους, fι στο κομμωτη­ ριο περιμένοντας να τη χτεν(σουν) το 'ξερε ότι θα ένιωθε έναν κόμπο στο λαιμό, και στην καρδιά μια τρελfι ανησuχ(α... .. Λοιπόν, δεσnoιν(ς Δημόσιες Σχέσεις, ξεχνάτε τα KαθfιKOντά σας; ΓιατΙ δεν μου προσφέρετε ένα ούισκι;­ εΙπε χαμογελώντας το Αφεντικό. Έξι το απόγευμci. Σε μια ώρα όλα θα τέλειωναν... Όχι, όλα, θα 'ρχιζαν. Η Mnλανς παρακολουθούσε την κοπέλα που ετοΙμαζε, στο μπαρ, τα κοκτέιλ. Δέκα μέρες, και δεν εΙχε ακόμα μάθει ότι δεν έπρεπε να βάζει τελευταΙο, στο ποτηρι, το παγάκι, πιτσιλΙζοντας τα πάντα γύρω. Ήταν, όμως, γOητευΤΙKfι και οι πελάτες, κάθε φορά που τους πρόσφερε ένα ποτό πρόσεχαν κυρΙως τα πράσινα μάτια της που τα σκΙαζαν μακριές βλεφαρΙδες, γιατΙ, παρόλα αυτά, φρόντιζε να μην τους καταβρέχειl .. Τι σημασΙα έχειl .. σκέφτηκε η Mnλανς, τρΙβοντας με τον δεΙ)(Π1 του χεριού της το μέτωπό της για να διώξει τον πονοκέφαλο που άρχιζε. Τι σημασΙα εΙχε σε σχέση με τις καλοστημένες τελέσεις που οδηγούν στην επιτυχΙα μιας έκθεσης (αυτό θα το επιβεβαΙωναν, αργότερα, οι στατιστικές), σε σχέση με την απουσΙα του Ζιλέζν, του διακοσμητού που δημιούργησε το περΙmερο. Ο Ζιλέζν, με το μακρύ, λΙγο χαλαρό πρόσωπο, το μακρύ 11


αχυ ρόξανθο μουστάκι που θύ μιζε τους αρχαΙους Γαλά­ τες , τη χοντρή μύτη , τα άλλοτε θλιμμένα και άλλοτε παγερά γαλανά μάτια. Ο Ζιλέζν, αυτός ο Βερκινγκετόριξ, που θα μπορούσε να Βατευτεl από τον Πεέρ Γκυντ και που ζύγιζε εκατό κιλά . . . Πού Βρισκόταν, τώρα, ο Ζιλέζν ; Και ο Ρενάτο ; Η Mnλανς ένιωσε την ανάγκη να ακουμπήσει το μέτωπό της πάνω στο δροσερό ποτήρι της . Ο κρότος που κάνανε τα παγάκια καθφς χτυπούσαν το 'να πάνω στ' άλλ ο , εΙχε κάτι το καθηό υχαστικό, έδιωχνε μακριά τους θορύΒους της έκθεσης. Δεν υπήρχε πια έκθεση, ούτε κόκκινο χαλl, ούτε προΒολεlς , ούτε φωνές . . . Μ ια μόνο, φωνή άκουγε : " Εχεις το πιο όμορφο στήθος του κόσμου » . Να 'χε, άραγε, ταξιδέψει τον κόσμο ψάχνοντας να Βρει το πιο όμορφο στήθος ; Ίσως και να 'ταν αλήθεια γιατl της το εΙχε πει και κάποιος άλλος , εκτός από τον Ρενάτο. Κάποτε. Η Mnλανς ξαφνιάστηκε. Ένα χέρι ακούμπησε στο μπράτσο της. ΔΙnλα της στεκόταν ο Ντελρόζ. Κρατούσε στην παλάμη του το μεγάλο ρολόι που εΙχε Βγάλει από το γιλέκο του . " Εξι και μισή. Πάω στο κοκτέιλ των Αμερικάνων» . . .. Δεν θα περιμένετε να κλεΙσουμε ; ,. «'Οχι, Mnλανς. Πρέπει να ΒρΙσκομαι στις επτά . στη Λεωφόρο Οσμάν. Και να Βρω και κάπου να παρκά ρω ... .. Εντάξει .. . .. Σε απογοήτε υσα; .. Ο Ντελρόζ εΙχε κάθε δικαΙωμα να κάνει μια τέτοια ερώτηση. Ήταν 60 ετών, εΙχε μια κοιλιά προτεταμένη και δώδεκα εγγόνια. Δεν επρόκειτο να εκτεθεΙ η κοπέλα που θα φλερτάριζε μαζl του . .. Δε θέλω να μεΙνω μόνη ... ΕΙχε μιλήσει τόσο αυθόρμητα που ο Ντελρόζ απόρησε. 12


.. ΕΙναι ο Πάιγ εδώ .. , εΙπε . .. Το ελπΙζω .. . Ο καλόκαρδος Ντελρόζ δεν ενΟΧλf!θηκε από τον ξερό τόνο της φωνf!ς της . .. Μου φαΙνεσαι κακόκεφη , Μπλανς. Φύγε και συ , να ξεκουραστεΙς το Σαββατοκύριακο . . ... Και πρόσθεσε με σημασΙα: " Οπως ο Ζιλέζν .. . Απομακρύνθηκε χωρΙς ν α ξέρει ότι η νέα γυναΙκα f!Tav τρομοκρατημένη, παρόλο που γύρω της συνεχιζόταν η συνηθισμένη βραδιτη φασαρΙα. Η κοπέλα στο μπαρ, ετοιμαζόταν να συγκεντρώσει τους πιστούς της για να τους προσφέρει ένα τελευταΙο ποτό : μηχανικούς, τεχνι­ κούς, εμπορικούς αντιπρόσωπους - εΙκοσι υπαλλf!λους μόνιμα εγκατεστημένους στην έκθεση . Η επιχεΙρηση δεν έκανε τσιγκουνιές. Ο Ντελρόζ έφυγε σχεδόν τρέχοντας , για να συναντή­ σει το Αφεντικό. Π ριν προλάβουν να εξαφανιστούν στη στροφf! του πρώτου διαδρόμου, η κοπέλα του μπαρ εγκατέλειψε το φρούριό της, για να κάνει μια αναγνώρι­ ση στις τέσσερις γωνιές του εκθετηριου . .. Κύριοι, ένα ποτό l Ελάτε vpf!yopa, δεν έχω σκόπό να κάνω υπερωρΙες .. . Ούτε και εκεΙνοι εΙχαν τέτοιο σκοπό. Βιάστηκαν να την υπακούσουν, αυτοΙ οι εΙκοσι άνθρωποι που ζούσαν εδώ και δέκα μέρες με έναν κοινό σκοπό : Να πεΙσουν το έκπληκτο nAf!eoς για την ανωτερότητα των προϊόντων της εταιρεΙας "ΤΡΑΝΣΛΑΤΜΠΑΚ" . .. ΕΙναι η τελευταΙα μέρα σfι μερα! Π ρέπει να τη βρέξου­ με διπλά .. , εΙπε ο Λεμπλόν καθώς χώθηκε σε μια πολυ­ θρόνα, κι άπλωσε τα μακριά πόδια του σε ένα σκαμνάκι .. Βερμούτ; Ρικάρ ; » πρότεινε η κοπέλα χαμογελώντας . ΕΙχε δημιουργήσει ορισμένες φιλΙες όσο κράτησε η έκθεση και χρησιμοποιούσε αυτούς τους πρόσκαιρους 13


φlλoυς χωρΙς να ντρέπεται .. Κύριε Ντυλόκ, εσεΙς που εΙστε τόσο δυνατός, σnόστε μου λΙγο πόγο . . . Το σφυρl εΙναι κότω από το μικρό τραπεζόκι .. Κύριε Zεντlλ, εσεΙς που εΙστε ο πιο καλός από όλους, θα θέλατε να πόρετε από δω αυτό τα κιβώτια της μπΙρας; .. Το lδιο γινόταν κόθε βρόδυ, αλλό σήμερα, παρόλη την κού ραση που μεγόλωνε μέρα με τη μέρα, στην ατμό­ σφαιρα υπήρχε μια περΙεργη υπερένταση . Όλοι ένιωθαν όπως οι μαθητές στο τέλος του σχολικού έτους, όταν κόποιο ανώνυμο χέρι χαρόζει στον μαυροπlνακα τη φρόση: ..Ζήτω οι διακοπές». Η Mnλανς κοlταγε τον Ντυλόκ, σαν χαμένη. Χτυπούσε τον πόγο με το σφυρl του και η κοπέλα μόζευε με τις φούχτες της τα κομματόκ ια του σ' ένα κουβό κι ύστερα τα Ψόρευε ένα-ένα με ύφος κοσμικής κυρΙας , χρησιμο­ ποιώντας μια πένσα. .. Λοιπόν, Mnλανς , πώς τα πόμε; .. .. Εντόξει Πόιγ. Τελειώσαμε • . ,"Οχι ακόμα, μικρή μου . 'Οχι. Για μένα δεν τέλε ιωσε . ΕΙπα στα παιδιό να 'ρθουν αύριο το πρωl στις tmtl. Ποιος ξtρει, lσως να' εμφανιστεl και ο Ζιλέζν ... Η Mnλανς με κόπο κατόφερε να προφέρει ένα πνιγμέ­ νο .. 'Ισως- και γύρισε στον Φροντέ. Τον έβλεπε, τώρα, σαν σωτήρα, γιατΙ ο μηχανικός ήταν φlλoς του Ζιλέζν . .. Επιτέλους, Μπομπl Χόθηκες, σήμεραl» του εΙπε. Ο Φροντέ γέλασε καλόκαρδα. Ήταν όμορφος, ηλιοψη­

μένος, το μικρό λακκόκι που ειχε στο σαγόνι του ενέπνεε εμπιστοσύνη και η Mnλανς του εΙχε μιλήσει για όσα τη βαΟΟνιζαν. Τουλόχιστον εν μέρει. Την προηγο ύμ ενη μ έρα . .. Λοιπόν, Φροντέ;-

.. Ηρέμησε, κοριτσόκι» , εΙπε ο μηχανικός και την παρέ­ συρε παρόμερα, ..Τι πΙνεις; Ου Ισκι; Σου χρειόζεται για να 14


,.,.

συνέλΘεις και να ξαναγΙνεις όμορφη", .. Σε θαυμάζω.. , του εΙπε εκεΙνη με πΙκρα. "Υστερα από όσα σου διηγήθηκα, διατηρεΙς το ηθικό σου ακμαΙο Ι .. .. Και βέβαια το διατηρώ. Και ξέρεις γιατl;.. Γιατl δεν με πιστεύεις .. , φώναξε. Κι όμως σε βεβαιώνω πως ο Ιιλέζν . . . .. .. ΣώπαΙΥποταγμένη έσκυψε τη μύτη της πάνω στο ποτήρι της . .. Mnλανς .. , συνέχισε ο Φροντέ χαμηλόφωνα, .. ήρθα εδώ, απόψε, μόνο και μόνο για σένα. Ήθελα να βεβαιωθώ ότι διατηρεΙς την ψυχΡαιμΙα σου , πρέπει όμως να σου ομολογήσω ότι με απογοητεύεις. Κράτησε το μυαλό σου ξεκάθαρο, μ' ακούς ; Υπάρχει, βέβαια, αυτό που νομlζεις ότι εΙδες και που Ισως να μην εΙναι αλήθεια. Αύριο θα νιώσεις καλύτερα, δεν θα βρΙσκεσαι πια σ' αυτό το καταραμένο κτΙριο, σ' αυτό το κλειστό δοχεΙο που σάπισες δέκα μέρες . . . .. .. Δεν σάπισα! Και σε βεβαιώνω . . ... .. Μιλα σιγότερα. Μου εΙπες ορισμένα φρικτά πράγματα και, μάλλον, απΙστευτα. Μην τα επαναλάβεις σε κανένα. ΕΙναι πολύ σοβαρό. ΠερΙμενε λΙγο ακόμα .. . .. Μ α..... .. ΠερΙμενε. Μου το υπόσχεσαι; .. Έσκυβε προς το μέρος της και το χαμόγελό του ήταν καθησυχαστικό. ΕκεΙνη ανασήκωσε τους ώμους της και εκεΙνος νόμισε ότι του έδινε την υπόσχεση που της ζητούσε . .. Χάρη σε σένα πέρασα μια νύχτα άγρυπνη. Ώρες ολόκληρες σκεφτόμουνα και κατέληξα σε συμπερά­ σματα .. . .. Δηλαδή; .. •'Οτι εΙσαι γυναΙκα, και επομένως ευαΙσθητη, υποκει­ μενική . . ... .. Και συ εΙσαι ένας τετράγωνα λογικός και δυνατός 15


άντρας ! Όλοι εΙστε Ιδιοι, δεν μπορεΙ κανεΙς να σας έχει εμπιστοσύνη ... « Να που και πάλι θυμώνεις . . . Και σεις εΙστε Ιδιες, όλες σκλάβες των νεύρων σας! ΚαταλαβαΙνεις γιατΙ σου ζητάω να περιμέ�εις ώσπου να ηρεμήσεις ; Να ξαναρχΙσει η ζωή της ρουτΙνας ; Αύριο θα τα ξαναπούμε ... «Αύ ριο, οπωσδήποτε.. , επέμεινε η Μπλανς . «Ακριβώς. Στο γραφεΙο». Τη στιγμή που ο Φροντέ απομακρυνόταν, άρχισαν, ξαφνικά, να ακούγονται από όλες τις γωνιές του ΚΝΙΤ, οργισμένα μουγκρητά. Κάθε μηχάνημά που διέθετε κλάξον ή σειρήνα, ειδοποιούσε μ' αυτό τον τρόπο ότι η ώρα ήταν εmά και ότι μπορούσαν πια να χαρούν το τέλος της έκθεσης . .. Φεύγω .. , εΙπε ο Πάιγ φορώντας την καμπαρντΙνα του . .. Πάιγ ! .. φώναξε η Μπλανς . .. Με εγκαταλεΙπεις ; .. .. Τι θες να κάνω ; .. εΙπε ο αρχιεργάτης . .. Μη ξεχνάς ότι θα ξανάρθω και αύριο, μικρή μου .. . .. ΕΙπες, όμως, στ ο Αφεντικό ότι θα αναλάμβανες . . . .. .. Όχι απόψε. Η δουλειά μου εΙναι να διαλύσω τις εξέδρες. Αύριο ... .. θα μεΙνω, λοιπόν, μόνη ; .. Η Μπλανς κοΙταξε γύρω της , σαν χαμένη. Όλοι φορού­ σαν τα αδιάβροχά τους, έπαιρναν τους χαρτοφύλακες. Ο νεαρός Μπονά κλεΙδωνε το ντουλάπι, όπου εΙχε τοποθε­ τήσει τα πιο πολύτιμα υλικά . .. ΑντΙο, κύριε Ντυλάκ, του χρόνου θα ξαναϊδωθούμε .. , έλεγε η κοπέλα του μπαρ συγκεντρώνοντας σε ένα δΙχτυ για ψώνια όσα γλυκά εΙχαν περισσέψει. « Μήπως φοβάστε, ευγενική Μπλανς ; » ρώτησε ο Λε­ μπλόν αστειευόμενος. Ήταν πάντα χωμένος στην πολυθρόνα του και κουνού­ σε τα πρισμένα του πόδια που τα εΙχε ακουμπήσει μπροστά του , στην άκρη του σκαμνιού. 16


« 'Οχι, αποκρΙθηκε η Μπλανς, .. αλλά θα κόψουν το ηλεκτρικό και η έκθεση θα εΙναι έρημη . Ομολόγησε ότι εΙναι μάλλον μακάβριο το περιβάλλον» . " ΓιατΙ δεν φεύγεις μ ε τους άλλο υς ; .. .. Υποσχέθηκα στο Αφεντικό να μεΙνω ώσπου να φτάσει ο νυχτοφύλακας .. . .. θέλεις να σου κρατήσω συντροφιά; .. Για πρώτη φορά η Μπλανς χαμογέλασε. Κάθε φορά που χαμογελούσε τα κάπως ψυχρά χαρακτηριστικά της έπαιρναν μια γοητευτική λάμψη , που η lδια αγνοούσε. "θα το 'κανες αυτό, Λεμπλόν; .. .. Και βέβαια .. . .. Ε Ισαι πολύ καλός .. . Δεν επρόκειτο για ανέντιμη προσφορά. Γνώριζε τον εμπορικό αντιπρόσωπο εδώ και πολλά χρόνια. Της έδει­ χνε τακτικά τις φωτογραφΙες της μικρής του οικογένειας και έμοιαζε να νιώθει, για τη γυναΙκα του , ένα σεβασμό ανάμικτο με φόβο, που τον συγκρατούσε στον Ισιο δρόμο. Η Μπλανς και ο Λεμπλόν έσφιξαν ο ένας το χέρι του άλλο υ. Τυποποιημένα συγχαρητήρια. Αντl όμως να καθυ­ στερήσουν για τα απαραΙτητα σχόλια που ακολουθούν κάθε όμορφη τελετή, όλοι βιάζονταν να απομακρυνθούν, λες και τους έδιωχνε το σκοτάδι που εΙχε, ξαφνικά, απλωθεl. Έφευγαν ο καθένας προς τη δική του έξοδο. Έπαιρναν τον πιο σύντομο δρόμο για το πάρκινγκ όπου εΙχαν αφήσει το αυτοκlνητό τους, για τη γωνιά όπου εΙχαν παρκάρει δωρεάν, για τη βραδινή τους σούπα και την τηλεόραση . Προσπερνούσαν βιαστικοl, λες και έτρε­ χαν όλοι στο lδιο τέρμα: Το ντους που θα τους καθάριζε από τον ιδρώτα και τη σκόνη, το δεlnνo που θα τους έδινε καινούριες δυνάμεις , το κρεβάτι που θα ξάπλωναν τα κουρασμένα μέλη τους. Οι επισκέπτες της έκθεσης εΙχαν φύγει πολύ νωρΙτερα, και πολλοl από αυτούς 17


αντιμετώπιζαν την ευχόριστη nPOOmIKfI κόποιου κα­ μπαρ έ. Ο Λεμπλόν τΙντωσε τα χΙρια, φούσκωσε το στηθος και χασμουΡι'ιθηκε . Πόω να κόνω μια βόλτα .. , δι'ιλωσε. Η Μπλανς τον κο(ταξε . .. Νόμιζα ότι επρόκειτο να μου κρατησεις συντροφιό .. Και βΙβαια, μικρι'ι μου. Δεν πρόκειται να φύγω, το ξΙρεις. Έχω όμως μια σΙγου ρη πληροφορlα .. . Ο Λεμπλόν εΙχε πόντα μια σΙγουρη πλΙ:ΙΡ�Oρlα. Ιδιαl­ τερα για τα "δΙδυμα" στις κούρσες . .. . . . Μου εΙπαν ότι μπορούμε να πόρουμε τις γλόστρες από τα εκθετηρια. θΙλεις κι εσύ μ(α; .. Η πρότασfι του ξόφνιασε τη Μπλανς. Δεν απόντησε . Σκεφτόταν ότι θα την όφηνε μόνη . • θα 'θελα μια ορτανσlα για τη γυναlκα μου .. , εΙπε ο Λεμπλόν θα ιδωθούμε σε λΙγο-. Αυτό ι'ιταν. Έμεινε μόνη, εγκαταλειμμΙνη. Η Μπλανς ξανόβρισκε τα παλιό συμmώματα. Παλιό; 'Οχι και τόσο: εΙχαν περόσει μόνο τρεις μΙρες, - τον κόμπο στο λαιμό, την τανόλια στο στομόχι, τη βαριό αναπνοή. Ακολούθησε τον Λεμπλόν από μακριό, γλιστρώντας ανόμεσα στις μηxανtς, αλλό σταμότησε στην όκρη του εκθετηριου. Η αποστολή της ήταν να υπερασπιστε( το πεδΙο. Πώς θα μπορούσε να κυριαρχήσει αυτη την αγων(α; Πώς θα μπορούσε να σιγουρευτεΙ ότι κανΙνας δεν επρόκειτο να της κόνει κακό, ότι κανΙνας δεν επρόκειτο να την απειλήσει, να την τρομόξει, ι'ι Ισως και να εξασφαλΙσει την παντοτινή της σιωπή; ΑπΙναντΙ της, στο διόδρομο, εΙδε να φτόνουν Ιξι γΙγαντες οπλισμένοι με μοχαΙρια και όγκιστρα. Με γυρ­ τούς ώμους, σφιγμΙνοι ο ένας δΙπλα στον όλλο, Ιρχο­ νταν προς το μΙρος της. Έξι όντρες όγριοι και απειλη­ τικοΙ .. •

.

.

18


Όμως η Mnλανς δεν τους φοβόταν. Τους εΙδε να πιόνουν αμέσως δουλειό: Άρχισαν να ξεκαρφώνουν τα χαλιό. Έπρεπε να αδειόσει ο χώρος για την επόμενη έκθεση. Η έκθεση πέθανε. ζήτω η έκθεση. Και όμως η Mnλανς ήξερε ότι οι γΙγαντες δεν επρόκει­ το να τη βοηθήσουν αν κότι την απειλούσε. Ποιος βοήθησε τον Ζιλέζν; Κανένας! Τρεις ολόκληρες μέρες προσπαθούσε να διώξεί το φόβο και τους δισταγμούς και. τώρα. ένιωθε ότι δεν όντεχε πια�α ξέσπαγε σε κλόματα. θα ού ρλιαζε. θα λιποθυμούσε. • Δεν μπορώ πια,.. εΙπε φωναχτό. Οπισθοχώρησε στο βόθος του εκθετηριου. βρΙσκοντας σαν πρόχειρο καταφύγιο το γραφεΙο της υποδοχής και το μπαρ . .. Δεν μπορώ πια να περιμένω. Π ρέπει κότι να κόνω. Πρέπει! .. Αυτό ήταν. ΕΙχε πόρει την απόφασή της. Με μια απότομη κΙνηση. πήρε ένα φύλλο χαρτl και. στο φως μιας λόμπας κινδύνου. όρχισε να γρόφει βιαστικό: .

.. Κύριε εnιθεωρητά;

θα tnρεnε να σας Ιχω ειδοnοι"σει nρo τριών ημερών. ΞΙρω nόσo σο8αρ6 εΙναι να μην αναφΙρει κανεΙς, αμΙσως, την ανακάλυψη εν6ς εγκλ"ματος. ΔιατρΙχω άραγε τον κΙνδυνο να τιμωρηθώ εnειδ" apyon6pησo; Ή μ"nως και η δικαιοσύνη θα φανεl εmεικ� και θα καταλά8ει τι "ταν αυτ6 "ου με συγκράτησε ως αn6ψε; Πρώτα - "ρώτα, ο φ68ος μ"nως κάνω καμιά ανoησlα. Γιατl κάνω "άντα ανοησlες 6ταν nαρασύρoμαι an6 τον αυθορμητισμ6 μου. Ύστερα "ταν ο φ68ος των aVTInol­ νων, αλλά αυτ6ς ο φ68ος γενν"θηκε μ6νο όταν κατάλα8α 6τι, αν κατηγορούσα KdnOIOV, αυτ6ς ο KdnOIoς θα "ροσπαθούσε να μου εnιτεθεl για να εξασφαλΙσει τη 19


σιω,τη μου. Τώρα, νιώθω πως θρΕσκομαι σε κΕνδυνο. »ΕΕναι τρομερ6 να πρέπει να κατηγορήσεις κάποιον, τρομερ6 να τον στεfλεις στη φυλακή, Εσως για πάντα, ή κάτι ακ6μα χειρ6τεΡο. Κι 6ταν αγαπάει κανεΕς αυτ6ν τον άνθρωπο, τ6τε εΕναι εφιαλτικ6. »ΚαταλαθαΕνετε, λοιπ6ν, γιατΕ χρειάστηκα τρεις μέρες για να το αποφασΕσω;» .. Απ6ψε, δεν αντέχω άλλο. Απ6 τα δυο πρ6σωπα στα οποΕα εμπιστεύτηκα, το ένα - ο γαμπρ6ς μου - λέει 6τι πρέπει να ειδοποιήσω αμέσως την αστυνομΕα, επιμένο­ ντας στον κΕνδυνο που διατρέχω. Ο άλλος - ένας συνάδελφος, μηχανικ6ς, που πιστεύει μ6νο στις θετικές επιστήμες - με συμθουλεύει να περιμένω ακ6μα. Οι φ6θοι μου, λέει, Εσως να εΕναι προσωπικές εντυπώσεις, η μαρτυρΕα μου Εσως να εΕναι μια μαρτυρΕα ψευδής. Έχω 6μως πολλές αμφιθολ{ες, και δεν θέλω, κατά κάποιο τρ6πο, να γΕνω συνένοχος. Δεν αποκλεΕεται να σφάλλω, 6μως δηλώνω κατηγορηματικά 6τι ο Ζαν-Ζακ Ζιλέζν, διακοσμητής της εταιρεΕας "ΤΡΑΝΣΛΑ ΤΜΠΑΚ»», δολο­ φονήθηκε την περασμένη Τετάρτη, 26 ΜαΤου, στην Έκθεση της αυτοματοποΕησης, απ6 τον Γκαμπριέλ Φα­ μπέρ, τον εραστή μου».

20


ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Ο Γκαμπριέλ Φαμπέρ,

21

ο ε ραστής μου


1 Η επιγραφή "ΤΡΑΝΣΛΑΤΜ ΠΑΚ " γραμμένη με μεταλλ ι ­ κό γρόμματα, έπιανε απ' όκρη σ' όκρη όλη την πρόσοψη. Το εξωτερικό ήταν απρόσωπο, η αυλή σιωπηλή, μόνο λΙγη χλόη πρόσθετε μια νότα πρωτοτυπΙας. Απαγορεύε­ ται η στόθμευση αυτοκινήτων, - επιτρέπονται μόνο, η ΜπουΙκ του Αφεντικού, η Τζόγκουαρ της Μόρτζορυ και τα αυτοκΙνητα των επΙσημων επισκεmών. Ο Ζιλέζν που ήταν σκλόβος του αντικομφορμισμού, κυκλοφορούσε με μια μικρή Ρενώ, και συνήθως την παρκόριζε στο βόθος μιας αποθήκης. Οι όλλο ι όφηναν τα αυτοκΙνητό τους όπου έβρισκαν μια θέση κενή. Στο εσωτερικό: Σωλήνες, πλαστικό και νέον. Παντού υπήρχαν xaλιό. Πόνω στα xaλιό πηγαινοέρχονταν βιαστι­ κό τα τακούνια μιας στρατιός γραμματέων που θα ' λεγε κανεΙς ότι πληρώνονταν μόνο και μόνο για να εΙναι όμορφες, να φορόνε μΙνι και να κυκλοφορούν στους διαδρόμους μ' ένα φόκελο υπό μόλης. Πολλές πόρτες κλειστές και πόνω τους το όνομα του υnόλληλoυ που εργαζόταν πΙσω τους, όπως και στις Ηνωμένες Πoλιτεlες της Αμερικής από όπου το Αφεντιι:ςό εΙχε μεταφέρει πόμπολλες συνήθειες. Το γραφεΙο του Αφεντικού, δια­ φοροποιημένο από τα όλλα , μ' ένα κόκκινο φως που γινόταν πρόσινο όταν ήθελε να υποδηλώσει ότι μπορού­ σες να μπεις. Το γραφεΙο της κόρης του Αφεντικού, της ΖανΙν, μιας γοητευτικής κοπέλας, που εργαζόταν, σπο23


ραδικό, σαν διερμηνέας , αλλό εμφανιζόταν, κατό προτΙ­ μηση , στις τριόντα κόθε μηνός και, μ ' αυτή την ε υκαιρΙα, φρόντιζε να υπενθυμ [ζει την παρουσΙα της στο λογιστή ­ ριο. Το κόκκινο γ ραφεΙο της Μπλανς , που οι το[χοι του ήταν καλυμμένοι, από πόνω ως κότω, με συρτόρια γεμότα φωτογραφΙες. Το όντρο του Ζιλέζν, το όντρο του Φοντέ, το καθένα εξο πλ ισμένο με ένα σχεδιαστήριο που ήταν η τελευταΙα λέξη της τελειότητας . Ο πρώτος το χρησιμοποιούσε για καλλιτεχνικούς σκοπούς και ο δεύ ­ τερος για να συλλόβ ε ι, με τα διόφορα τρΙγωνα και τους διαβήτες του , μηχανές και σύνολα μηχανών τα οπο[α υλοποιούντο από το γ ραφε [ο μελετών. Μ ια αΙθουσα προβολής : Το ασθενές σημεΙο του Αφ ε ντικού , το καμόρι του , που ο Ζιλέζν καλλ ιεργούσε πολύ επιδέξια γιατΙ τον ενδιέφερε ιδιαΙτερα ο τομέας κινηματογ ρόφος . Φρόντιζε προσωπικό για τ ις λήψεις όλων των τεχνικών ταινιών. Ε[χε στη διόθεσή του ένα ση μαντικό προ ϋπολογ ισμό και τον εκμεταλλε υόταν γ ια να καλύψει τις ώρες της σχόλης του , ανόμεσα σε δυο εκθέσεις , πηγαΙνοντας να επισκε ­ φτεΙ τα ε ργοστόσια που χρησιμοποιούσαν το υλικό της εταιρεΙας. Σκηνή με σκηνή , οι ταινΙες αποκτούσαν μήκος. Ο Ντελρόζ πρόσφερε την ωρα [α φωνή του για να μιλήσε ι το κεΙμ ενο που έγραφε η Μπλανς. Το μόνο που απόμενε ήταν να κληθούν από το Αφ εντικό οι " ε ξαιρετικο[ πελότες " για μια ιδιωτική προβολή : Κόκκινο φως στην πόρτα, στούντιο καπιτοναρισμένο, μ ε κλιματισμό, πολυ ­ θρόνες, - μια μικρή περιουσ[α σοφό σπαταλημένη με την έγκριση του Αφεντικού που π [στε υε ότι ήταν ο μόνος βιομήχανος στον κόσμο που διέθ ε τε τόσο τέλειες εγκα­ ταστόσε ις . Οι πιο αγαπημένες αναμνήσεις της Μ πλανς εΙχαν για σκηνικό τους σωλήνες, τα χαλιό και τους διαδ ρόμους μ ε τις κλε ιστές πό ρτες , γιατ[ σ ' αυτόν τον λ ε ιτουργ ικό διόκοσμο εΙχε γ νωρΙσε ι την πο [ηση, τη ζεστασιό, τη 24


συγκΙνηση, όταν μπήκε για πρώτη φορά νεοφερμένη στην εταιρεΙα, στο γραφεΙο τελετών. ΕΙκοσι νέοι, με γκρΙζες μπλούζες, σκυ μμένοι πάνω σε εlκοσι σχεδιαστή­ ρια, και, όρθιος μπροστά της, μεγαλόσωμος, μ' ένα πουλόβερ που αγκάλιαζε το στέρνο και τον ψηλό λαιμό του, ένας ευλύγιστος νέος άντρας, λΙγο κοκκινομάλλης με μακριά χέρια και καλοσυνάτο βλtμμα . .. ο Γκαμπριέλ Φαμπέρ" , σύστησε ο Ντελρόζ. «Δεν θα έχετε πολλά πάρε - δώσε μαζl του ! Δυο μήνες αργότερα έκαναν έρωτα . . . Δυο ολόκληρες βδομάδες, δεν εΙχε πατήσει το πόδι της στο γραφεΙο τελετών. Προσπαθούσε να ανακαλύψει τα γρανάζια της εταιρεΙας σε όλη τη διοικητική τους ευαισθησΙα. Όμως ορισμένοι τεχνικοl όροι παρέμεναν μυστηριώδεις και από κρυφοι για την Μπλανς. Ρώτησε τον Ζιλέζν που την έστειλε στον Φροντέ ο οποlος τη σύστησε, με το τηλέφωνο, στον Γκαμπριέλ Φαμπέρ. Τον εΙχε ξεχάσει όλο αυτό το διάστημα. Στάθηκε διστακτική στην πόρτα του: « Να χτυπήσω; Να μπω κατευθεΙαν ; » ­ ύστερα άνοιξε την πόρτα και μπήκε με την προσποιητή αδιαφορlα που χαρακτηρΙζεl τις μεγάλες στιγμές της δειλΙας . .. Καλημέρα. θα ήθελα ορισμένες πληροφορΙες σχετικά ' μέ τις μηχανές επιλογής. Τι ακριβώς εΙναl και πώς λειτουργούν . .... Ήταν βράδυ. Από τις πελώριες θαμπές τζαμόπορτες γλιστρούσε το μενεξεδένιο σούρουπο. Ο Γκαμπριέλ την οδήγησε κάτω από μια λάμπα και άρχισε να μιλάει. Γύρω τους οι σχεδιαστές εργάζονταν σφυρΙζοντας, βλαστημώ­ ντας χαμηλόφωνα, καταπΙνοντας πότε - πότε μια γουλιά κόκα - κόλα, τραβώντας μια ρουφηξιά από το τσιγάρο τους ή λέγοντας ο ένας στον άλλο διάφορα ανέκδοτα που τους έκαναν να γελάνε. Ύστερα έβγαλαν τις φόρμες 25


τους και εξαφανΙστηκαν ένας .. ένας καληνυχτ(ζοντας. Ο Γκαμπριέλ τους απαντούσε αφηρημένα και συνέχιζε να μιλόει ασταμότητα, ενώ τα σχέδια περνούσαν μπρος απ' τα μότια της Mnλανς που έβλεπε για πρώτη φορό να μπαΙνουν σε τόξη τα εξαρτηματα των συσκευών, ακολου­ θώντας μια απόλυτα λογική σειρό. Πόνω στα χαρτιό έβλεπε το χέρι του Γκαμπριέλ να κινεΙται πέρα - δώθε, ένα χέρι κοκκινωπό, πολύ πιο γοητευτικό από όλα τα οχεδιαγρόμματα. Η φωνή ήταν σοβαρή, λιγο 6αθιό. Ανέβηκε ένα τόνο πιο ψηλό για να διαπιστώσει: .. ΕΙναι ήδη οκτώ η ώρα! Σας κρότησα τόσο πολύ! ΣυΥΧωρέστε με!-. . .. Δεν έχει σημασΙα, κανένας δεν με περιμένεΙ. Εγώ σας καθυστέρησα-. • Δεν έχει σημασΙα, κανένας δεν με περιμένεΙ. θα σας πόω στο σnΙτι σας με το αυτοκΙνητο ... Ήταν κότι το τόσο κοινότυπο. Η επιστροφή με το αυτοκΙνητο, ύστερα μια όλλη επιστροφή, και μια όλλη . Και οι ατέλειωτες συζητησεις μπροστό σ' ένα φλιτζόνι καφέ που εΙχε κρυώσει, στις προκυμαΙες του Σηκουόνα όπου περπατούσαν ώρες ατέλειωτες, στο διόλειμμα μιας ταινΙας που δεν εlχε παρακολουθήσει και κόποια στιγμή αυτός ο φλύαρος, που με τόση γενναιοδωρΙα ξανόχτιζε τον κόσμο, έμενε σιωπηλός. Ανόμεσό τους αιωρούνταν ο πόθος, μια πηχτη μόζα που τους φοβέριζε, τους έκανε να δεΙχνονται αδέξιοι και ανόητοι.. ως τη στιγμή που την αγκόλιασε. Η Mnλανς, στα εΙκοσι έξι της χρόνια, ήταν ανόητα παρθένος, όμως ο Γκαμπριέλ το θεώρησε αυτό σαν ένα θαυμαστό δώρο. Το δωμότιο της Mnλανς ψηλό, κότω από τη στέγη, τα χελιδόνια που πετούσαν, τα περιστέρια που γουργούρι­ ζαν, καμπόνες, ρόδινα σύννεφα, γερόνια στο μπαλκόνι, ήλιος και σκιές πόνω στις κουρτΙνες που τρεμόπαιζαν, 26


πανώρια δειλινά, φεγγαρό�τες νύχτες, χρώματα. Χρώ­ ματα που ούτε ο ένας ούτε η άλλη τα 'βλεπαν. Έβλεπαν μόνο τους εαυτούς τους: Εκε(νη υπήρχε γι' αυτόν, εκε(νος υπήρχε γι' αυτήν, σε μεγάλα πλάνα. Τιποτα πέρα από αυτό δεν υπήρχε. Κι όμως η Μπλανς απόδιδε όσο ποτέ στην εργασΙα της. Οι μεθυστικές ώρες δεν άφηναν κανένα Ιχνος, ούτε και επιδρούσαν στη Ροι'ι της μέρας που την περνούσε ταξινομώντας στη φωτοθι'ικη της ι'ι συντάσσοντας το περιοδικό της εταιρεΙας. Υπήρχαν δυο γυναΙκες μέσα της: Η Μπλανς της νύχτας, χαμένη, ερωτευμένη, χωρΙς δικι'ι της σκέψη, χωρΙς θέληση, χωρΙς μνι'ιμη, και η δεσnoινlς Δημόσ ιες Σχέσεις, μια κοπέλα ψύχραιμη, μάλ­ λον αυταρχικι'ι και, πραγματικά, επιτήδεια. ΤΡΑΝΣΛΑΤΜ ΠΑΚ: Γρασσαρισμένοι τροχοl μιας τέλειας μηχανι'ις. Η καινούρια Φ-27, η Ρ-3, η μηχανι'ι επιλoγfις, η ηλεκτρομαγνητικι'ι συσκευι'ι ξεπηδούσαν από το μυαλό του Μπομπ Φροντέ με τη σκοτεινι'ι συμπαράσταση κάποι­ ου Γκαμπριέλ Φαμπέρ. «Αγαπημένε μου, αγαπημένε μου, δεν έχεις αρκετή φιλοδοξΙα. ΑξΙζεις, εσύ μόνος, όλους τους ΦΡOVΤέ του κόσμου'. «Ναι, αλλά εκεΙνος εΙχε τελειώσει το ΠολυτεχνεΙο... άλλωστε δεν με νοιάζεΙ. Προτιμώ τα εΙκοσι στελέχη της ομάδας μου, απ' όλα αυτά τα παλιoσlδερα».

Τα τακούνια των γραμματέων τραγάνιζαν το χαλl, το τηλέφωνο χτυπούσε ... .. Τρανσλαταμπάκ, σας ακούω ... Ο Ντελρόζ, πάντα κεφάτος, κουβέντιαζε με τους πελάτες του . Οι στατιστικοl δε(κτες παρουσlαζαν άνοδο: Όλα πήγαιναν καλά, όλα ακολουθούσαν τη φυσιολογικι'ι ροι'ι τους. Κι όμως η Μπλανς αντΙκριζε κάθε τόσο μια ασυνι'ιθιστη σκηνι'ι που την έκανε να γου ρλώνει τα μάτια της. 27


«Ξtρεις σε ποια μοιάζεις; Στην Ιταλlδα ηθοποιό που tπαιζε στη "Στράντα"»...Αυτή που έκανε τον παλιάτσο; Σ' ευχαριστώΙ. «Κι όμως, Μπλανς, ε{ναι κοπλιμέντο: Έχει tva 8λtμμα τόσο γλυκό, tva 8λtμμα που εμπνtει μια περ(εργη εμπιστοσύνη. .. και το ύφος της σε κάνει να σκtφτεσαι ότι ε(ναι μια χαδιάρικη γατούλα . .. » Στο σημε(ο αυτό περνούσε από τα λόγια στα έργα, και tπρεπε κανε(ς να αρκεστε( σ' αυτό: «Μάσκα παλιάτσου.. .» Άλλοτε την tλεγε πρό8ατο: «KarάAa8t με, Μπλανς, δεν εννοώ ότι ε(σαι κουτή, μωρόπιστη... Εννοώ το προ8ατάκι, μ' όλη εκε(νη την τρυφεράδα που tχει, τη γλύκα... Έτσι ακρι8ώς ε{σαι. Λιώνεις μtσα στα xtPIa, λιώνεις μέσα στο στόμα. Ε(σαι όλη μια γλύκα - το μόνο σκληρό σε atva ε(ναι η αγκράφα του σουτιέν σου, κι αν σου το 8γάλω. ..» Δεν υπήρχε αμφι80λlα ότι ο Γκαμπριέλ ε(χε roλtvro ποιητή.

Ναι, η Mnλανς καμιό φορό παρακολουθούσε ασυνήθι­ στες σκηνές, παρόδοξες. Τι εΙχε προκαλέσει τη χειρονο­ μΙα του Αφεντικού όταν της πρόσφερε ένα ασημένιο χαρτοκόπτη λέγοντας: " Εχω όλλο υς εΙκοσι, απαλλόξτε με απ' αυτόν .. , αλλό κυρΙως τι εΙχε προκαλέσει την αντΙδραση της Μόρτζορυ που το 6λtμμα της έλεγε: .. ο δρόμος εΙναι κλειστός, μικρή μου . . . .. Aσυνfιθιστo και τ ο ότι συναντούσε στη γωνιό κόποιου διαδρόμου τον Φροντέ, τη στιγμή ακρι6ώς που αγκόλιαζε τη ΖανΙν. Τη ΖανΙνl Την κόρη του Αφεντικού ! Τα μότια της Mnλανς γ(νονταν τότε πολύ πιο στρογγυλό, πολύ πιο γλυκό και πιο αφελή, από κόθε όλλη φορό . . . Ο Γκαμπριέλ, συνεπής πόντα στον εαυτό του , 6ασ(­ λευε στην ομόδα των σχεδιαστών. Όταν τύχαινε να διασταυρωθούν οι δρόμοι τους, η Mnλανς μόλις που τον κοΙταζε, και τον χαιρετούσε αφηρημένα. Τον συναντού­ σε κόθε 6ρόδυ. σε μια τα6ερνούλα, όπου κανεΙς δεν 28


τους γνώριζε . Το μικρό αυτοκΙνητο του Γκαμπριέλ τους έφερνε γρήγορα - γρήγορα στο σnΙτι. Τα περιστέρια πετούσαν, η φούστα πετούσε, κόθε μέρα, για ένα ολόκληρο χρ ό νο. Τα πρόγματα όρχισαν να χαλόνε όταν εμφανΙστηκε ο μικρός Λαγκόρντ. Ως εκεΙνη τη στιγμή, ο Ζιλέζν πηγαι­ νοερχόταν ήρεμος και γαλήνιος, ανόμεσα σε όλους αυτούς τους σκληροτρόχηλους ανθρώπους. Αν οι κακές γλώσσες έλεγαν πως εΙναι παιδεραστής, αυτό συνέβαινε γιατΙ αυτές οι γλώσσες ανήκαν σε διόφορες κοπέλες που εΙχαν θιγεΙ επειδή ο διακοσμητής δεν τις πρόσεχε . Αμετανόητο γεροντοπαλΙκαρο, δεν επέτρεπε σε κανέ­ να να αναμιχθεΙ στην ιδιωτική του ζωή. Έμενε στο ΝεΟγύ σε μια μικρή β(λα όπου δεν καλούσε ποτέ κανένα. Στο γραφεΙο εΙχε ένα μόνο φ(λο : τον Φροντέ. Η αλήθεια εΙναι ότι ο πόντα χαμογελαστός Φροντέ ενέπνεε σε όλους συμπόθεια και κανένας , ακόμη και οι πιο κακές γλώσσες, δεν θα τολμούσε να υπαινιχθεΙ ότι κότι υπήρχε ανόμεσα στον Ζιλέζν και στον μηχανικό . . . Όχι. Η φιλΙα τους ήταν αρρενωπή . Μ ιλούσανε για την πολιτική και καβγόδιζαν για διόφορα επαγγελματικό θέματα. Η αιώνια διαμόχη ! Ο διαφημιστής, με το θρόσος που τον χαρακτηρΙζει, επαι­ νεΙ ένα προϊό ν πριν ακόμα αναγνωριστούν τα προσό ντα του . Π ροχωρεΙ μπροστό, όλο μπροστό! Π ρέπει να εΙσαι πόντα πρώτος, γιατΙ αν δεν εΙσαι πρώτος κόποιος συναγωνιστής θα πόρε ι τη θέση σου Ο τεχνικός , με τη δική του σύνεση, ζητόει τον απαραΙτητο χρόνο για να μελετήσει ένα καινούριο υλικό. Πριν εμφανιστούμε στο προσκήνιο, καλό εΙναι να στηριχτού με σε κότι απόλυτα ΟΙγουρο . . Ο Ζιλέζν και ο Φροντέ συζητούσαν με πεΙσμα ώρες ατέλειωτες το θέμα που , συχνό, όρχιζε με τη φρόση : " ΒγεΙτε όλοι έξω. Μπομπ, έχω κότι να σου πω" . Κόθε φορό που όκουγε φωνές, η Mnλανς τηλεφωνού...

.

29


σε στη Μόρτζορυ: -Aρπαxτι'lKανεΙ. Όλοι οι φlλoι έγκαιρα ειδοποιημένοι, έβρισκαν κόποια πρόφαση για να έρθουν να ρlξουν λόδι στη φωτιό. Πlσω από τον Ζιλέζν τοποθετούνταν όλα τα στελέχη του διαφημιστικού τμι'ιματος: Η Μόρτζορυ , η Mnλανς . . . και το Αφεντικό. Πlσω από τον Φροντέ, τοποθετούνταν ο Γκαμπριέλ, ατόραχος , και το Αφεντικό, γιατl ο μέγας αυτός όντρας ι'ιταν πόντα με την όποψη εκεlνου που θα μιλούσε τελευταlος. Οι πόρτες χτυπούσαν, τα τζόμια έτριζαν. Ο Ζιλέζν ούρλιαζε οργισμένος και το Αφεντικό ι'ιξερε ότι ο καλύτερος τρόπος για να ηρεμήσει η κατόσταση ι'ιταν να προσφέρει σε όλους ένα ποτηρι ουlσκι. Κότι τέτοιες στιγμές , η Mnλανς πlστευε ότι η δουλειό της ι'ιταν συγκλονιστικι'ι. Ήταν τυχερι'ι γιατl ανήκε σε μια επιχεlρηση τόσο μοντέρνα, την πιο συΥΧρονισμένη, την πιο νέα, την πιο συμπαθητικι'ι, τη λιγότερο τυποποιημέ­ νη. Το βρόδυ, στην αγκαλιό του Γκαμπριέλ, γελούσε ακόμα με τα συμβόντα της ημέρας, εκεlνος όμως παρέμενε σοβαρός και έμοιαζε μόλλον ενοχλημένος. -Επιτέλους, αγαπημένε μου, δεν σου φαΙνεται αστεΙος ο Zιλtζν; .. «Ναι, βέβαια •. • Και δεν βρΙσκεις τον Φροντέ , έξυπνο;­ -Πολύ έξυπνο ... • Λοιπόν; .. -Λοιπόν, Mnλανς, όλα αυτό μου φαΙνονται παιδαριώδη. Ο Ζιλέζν και ο Φροντέ συμπεριφέρονται σαν δυο σκολια­ ρόπαιδα κι αυτό που με ενοχλεΙ εΙναι ότι ποτέ δεν θα ενηλικιωθούν ... -Αν αυτοΙ εΙναι σκολιαρόπαιδα, τότε εσύ ε(σαι γεροπα­ ραλυμένος •. .. Το πιστεύεις αυτό που λες;. 30


.. 'Οχι, εΙσαι ο πιο νέος, ο πιο τρελός, ο πιο γλυκός άντρας και σε λατρεύω .. . Ο Ζιλέζν δεν εΙχε γραμματέα. Χρησιμοποιούσε τη γραμματέα της Μάρτζορυ. ΕΙχε όμως έναν κλητήρα, τον νεαρό Μαρκ Αντουάν Μποναβαντύρ. Δυστυχώς, το νέο αγόρι δεν έμοιαζε ούτε με μεγάλο πολεμιστή, ούτε με μεγάλο εραστή, γι' αυτό τον φώναζαν Μπονά, ι'ι Γλυκοπα­ τάτα, όπως τον tλεγε ο Φροντέ, ι'ι Άνθος της Γλυκοπα­ τάτας, όπως τον έλεγε ο Ζιλέζν όταν για κάποιο λόγο αγρΙευε. Πανύψηλος και κοκαλιάρης με μπλαβιασμένα χέρια που περΙσσευαν από τα κοντά του μανΙκια, με ξεχτένιστα μαλλ ιά και λευκό πρόσωπο, ο Μπονά ανι')κε στην κατηγορΙα των ανθρώπων που αν και πλένονται συχνά, δΙνουν την εντύπωση ότι δεν εΙναι και τόσο καθαροΙ Η Μπλανς όπως και η Μάρτζορυ , ένιωθαν αηδΙα από τη μυρωδιά του ιδρώτα που υπι'JΡXε, πάντα, γύρω τους . .. Καμιά γυναΙκα δε θα τον θέλει .. , έλεγε η μια . .. ΓιατΙ όχι; .. απαντούσε η άλλη . .. ΕΙναι πρόθυ μος κι όχι πολύ κουτός. Δεν αποκλεΙεται να βρι')κε καμιά μικρι'ι στη γραμματεΙα ι'ι κάπου αλλού ... .. Μου θυμΙζει τα μπασταρ­ δεμένα κουτάβια. ΕΙναι φτιαγμένος περισσότερο να συγκινεΙ τις γριές κυρΙες. Την τηλεφωνι'ιτρια για παρά­ δειγμαl .. Οι δυο κοπέλες γελούσαν χαρούμενα καθώς φαντάζονταν την τηλεφωνι')τρια, μια αξΙOπρεπι'J Χι'ιρα, με τα μαλλιά δεμένα κότσο, να δέχεται σαν την Κλεοπάτρα τις νυχτερινές επισκέψεις του Μάρκου Αντώνιου που θα έφτανε ιδρωμένος από συγκΙνηση . . . Στο μεταξύ, το Άνθος της Γλυκοπατάτας έτρεχε στους δρόμους του Παρισιού nηγαΙνOντας στο ζωγράφο, στο τυπογραφεΙο, στον σχεδιαστή. Πολλές φορές τον χρησιμοποιούσαν για φωτομοντέλο στις διαφημιστικές φωτογραφΙες: φορού­ σε μια φόρμα και καθόταν πΙσω από το τιμόνι μιας ανυψωτικι')ς μηxανfις. ο Φροντέ τον έστελνε στα πιο απΙθανα μαγαζιά κιγκαλερΙας να βρει κάποιο απΙθανο 31


ανταλλακτικό και επέστρεφε με το ανταλλακτικό στο χέρι και με τη χαρά ζωγραφισμένη στο πρόσωπό του. Εκατό φορές τη μέρα άκουγαν τον Ζιλέζν να ουρλιάζει: .. Μπονάl .. Το αγόρι έφτανε τρέχοντας. .. Φέρε μου το σχέδιο για την τροχαλlα Σ.κ. ... Δέκα λεπτά αργότερα: «Μπονάl Γιατl βρΙσκεται εδώ το σχέδιο της τροχαλlας Σ.Κ. ; Πήγαινέ το αμέσως στη θέση του ... Ο Μπονά δεν έφερνε αντΙρρηση. Κατά τα φαινόμενα, απολάμβανε το μαρτύριό του. « Αυτό το αγόρι εΙναι σΙγουρα μαζοχιστής", εΙπε η λες και εΙχε κάνει κάποια Μπλανς στον Γκαμπριέλ, . ανακόλυψη. .. Και εφόσον ο Ιιλέζν εΙναι σαδιστής οι δυο τους τα πάνε μια χαρά» . .. ο Ιιλέζν σαδιστής ; Το πιστεύεις ; .. « Κοριτσάκι μου, η αφέλειά σου με αφοπλlζεl. Πότε επιτέλους θα καταλάβεις ότι ο Ιιλέζν, παρόλο που παρασταΙνει το δυνατό, εΙναι αδύνατος ; Για να κάνει τους άλλους να πιστέψουν, αλλά και για να το πιστέψει και ο lδιος, ότι έχει δύναμη, καταφεύγει σε ένα σωρό τέτοια μικρά μέσα. Σκούζει, γκαρΙζει, τυραννάει τον Μπονά, που δεν μπορεl να υπερασπιστεl τον εαυτό του ... .. Κι όμως, ο Φροντέ, που δεν εΙναι καθόλου δειλός εΙναι φ(λος του .. . .. Δεν μπορώ να πιστέψω ότι αυτή η φιλΙα από την πλευρά του Ιιλέζν, εΙναι ανυστερόβουλη. Κατά κάποιο τρόπο, πιστεύει ότι- είναι ανώτερος από τον Φροντέ .. . «Αδύνατον Ι Δεν ξέρω τ ι σου έχει κάνει ο zιλtζν, αλλά νομ(ζω, Γκαμπριέλ, ότι είσαι πολύ άδικος. Εμένα μ' αρέσει ο Ζιλέζν. Δεν είναι στ' αλήθεια κακός και τα ξεσπάσματα της οργής του δεν είναι ποτέ σοβαρά. Άλλωστ ε δεν παΙρνει στα σοβαρά τον εαυτό του . Έχει χιούμορ, είναι έξυπνος κι αυτό το εκτιμώ ιδια(τερα •. 32


« 'Ακουσε, μικρή μου , δεν αξlζει τον κόπο να τσακω­ θούμε για δαύτον. Του κάνουμε πολύ μεγάλη τιμή l Δεν θα ξαναμιλήσουμε για τον Ζιλέζν. Αλλά μη βασ!ζεσαι και πολύ σ' αυτόν. Μην του πεις , ποτέ, τlποτα σχετικό με σένα και ακόμα λιγότερο μην του μιλήσεις για μας τους δυο. θέλω να μου το υποσχεθεlς .. . «Αφού το θέλεις . . . ,. εlπε η Μπλανς έκπληκτη. Κι ύστερα ήρθε ο μικρός Λαγκάρντ, που εlχε ένα δέρμα σαν ροδάκινο και κατσαρά μαλλ ιά, που τον έκαναν να μοιάζει με αρχαlο θεό. Στο γραφεlο μελετών φορούσε . μια απλή φόρμα κι ήταν σιωπηλός, διακριτικός, όμως το βλtμμα του εlχε μια παγερή λάμψη. σ Ζιλέζν ξεχώρισε αμέσως τον Λαγκάρντ. Τα μόνα σχέδια που τον ενδιέφε­ ραν ι')ταν αυτά που έκανε ο νέος σχεδιαστής . Τον κάλεσε να φάνε μαζl στο εστιατόριο. σ καλοκάγαθος γlγας Γκαμπριέλ γελούσε με τη νέα κατάκτηση του διακοσμη­ τή, αλλά η Μπλανς ι')ξερε πόση περιφρόνηση ένιωθε για τα όσα έλεγαν οι κακές γλώσσες: « Γλυ κιά μου .. , της εlχε εξηγι'ισει, « κάθε άνθρωπος εlναι ελεύθερος να οργανώνει όπως θέλει τη ζωι') του . Όσο ο Ζιλέζν μ' αφι')νει ι')συχο και δεν ασχολεΙται με σένα, αρνούμαι να κάνω οποιοδήποτε σχόλιο» . σ Γκαμπριέλ ι')ταν σοφός. Εlχε μια μεγαλοθυμΙα που συγκινούσε τη νέα κοπέλα. Πώς θα μπορούσε λοιπόν να υποθέσει ότι ο φlλoς της, που ι')ταν τόσο διορατικός όταν επρόκειτο για κάποιον τρΙτο, θα παρασυρόταν και θα αντιδρούσε όταν πια ι')ταν πολύ αργά; Η Μπλανς ζούσε σε μια ουράνια σχεδόν σιγουριά, που έγινε φόβος τη μέρα που , εντελώς αθώα, ο Ντελρόζ της εΙπε: ...σταν ο Φαμπέρ θα αντιληφθεΙ τι γΙνεται στο γραφεlο μελετών δεν θα μπορεΙ πια να κάνει τΙποτα. . . κι αυτό θα εΙναι τρομερό » . 33


Ήταν πολύ πιο τρομερό απ' ό,τι μπορούσε να φαντα­ στε!. Κατ' apxflv οι παρεξηγήσεις και οι καβγόδες κατόστρε­ ψαν τη ςωή της και σκότωσαν τον tρωτό της. Ύστερα, αργότερα, πολύ αργότερα, στο διόστημα της tκθεσης, όρα σε λΙγους μήνες, σε λΙγο, σε δtκα μtρες, αύριο, χωρΙς κανtνας να το υποπτεύεται, χωρΙς κανtνας να μπορεΙ να προλόβεl το χτύπημα ... Όμως δεν εΙχαν φτόσεl, ακόμα, σ' αυτό το σημεΙο.

34


ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

2 Όλα άρχισαν στις διακοπές - η Μπλάνς νόμιζε ότι οι διακοπές θα τους χώριζαν, όμως, κάποιο βράδυ, ο Γκαμπριέλ άπλωσε πάνω στο τραπέζι της ταβέρνας διάφορους χάρτες και τουριστικά έντυπα. .. Τι λες, θα σου άρεσε η ΟλλανδΙα, Μπλανς; Υπάρχει μια περιοχή με κάτι θαυμάσιες λΙμνες, όπου μπορεl κανεΙς να κάνει ιστιοπλοΤα •. • ΕΙναι θαυμάσιες για οτιδήποτε! .. σκέφτηκε η Μπλανς, που ι')ταν έτοιμη να πάει ακόμα και στον Βόρειο Πόλο μαζl του . .. θα . . θα φύγουμε μαζl;ιο μουρμούρισε . .. Φυσικά. ΕΙχες σχεδιάσει τΙποτε άλλο; Δεν θέλεις;. Το καλόκαρδο πρόσωπο του Γκαμπριέλ m'ιρε ξαφνικά, μια έκφραση ανησυχΙας . • Ναι!.. βιάστηκε να απαντι')σει εκεΙνη. .. Ναι, χ(λιες φορές ναιl Στην ΟλλανδΙα μαζl σου . . . . θ α ήταν σαν το ταξΙδι του γάμου τους. Αλι')θεια, γιατl να μην παντρευτούν; .Τι θα πούνε οι άλλο ι;. τον ρώτησε. Ήταν αυτό μια φράση που έπρεπε να τη διατυπώσει με μεγάλη προφύλαξη. • Οι άλλοι; Δεν θα μάθουν τΙποτα •. .. θα καταλι')ξουν σε συμπεράσματα, αν γυρΙζοντας μιλάμε κι οι δυο για το lδιο μέρος •. .

2. Ο

φόlJoς ίρχrται

τη

vιί;tra

35


.. Σε ενοχλεΙ αυτό ; .. Ε κεΙνη σκέφτηκε και τελικά ομολόγησε ότι ναι, την ενοχλούσε. Ήταν αρκετά μικροαστή και άρα την ενδιέ­ φερε η κοινή γνώμη . .. Σε πΙστευα λιγότερο πουριτανή .. , εΙπε εκεΙνος χωρΙς να θυμώσει. «Εντάξει, θα περάσουμε από τις ακτές του βορρά και γυρΙζοντας θα μιλάω μόνο γι' αυτές. θα τους δεΙξω και φωτογραφΙες . Κι εσύ, θα μιλάς για τα λιβάδια με τις τουλΙπες, που στο μεταξύ θα τις έχουν θερΙσει, και για τους πΙνακες του Βαν Γκογκ που θα έχεις δει μαζΙ με κάποια φ(λη σου . Σου ταιριάζει αυτό ; .. Της ταΙριαζε . . . σχεδόν. Θα ή-rαν τόσο πιο καλά αν μπορούσε να φύγει μ' έναν επΙσημο αρραβωνιαστικό παρόλο nρυ όλοι ξέρουν τι κρύβει ηλέξη .. αρραβωνιαστι­ κός .. την οποΙα χρησιμοποιούν μεταξύ άλλων, οι διαση­ μότητες του κινηματογράφου για να χαρακτηρΙσουν τους εναλλασσόμενους εραστές τους . Όμως ο Γκα­ μπριέλ, που δεν ήταν καθόλου αστός, που δεν φορούσε ποτέ του γραβάτα, που απέφευγε την κοσμική ζωή, που ήταν τόσο σοσιαλιστής στις πολιτικές του απόψεις , ο Γκαμπριέλ περιφρονούσε τους τύπους που απαιτούν μια υπογραφή σε κάποιο κατάστιχο, μια ευλογΙα, μια βέρα, για να μπορεΙ κανεΙς να κάνει έρωτα με κάθε άνεση . Ίσως η Mnλανς να μην το αγαπούσε αν ήταν διαφορετι­ κός. Κι όμως την παραμονή της μέρας που θα έφευγε γι' αυτό το ταξΙδι που δεν τολμούσε να ονειρευτεΙ ένιωθε έναν ελαφρό πόνο στο στομάχι της : δεν θα με παντρευ­ τεΙ ποτέ, σκέφτηκε. Αυτή ήταν η πρώτη σκιά. ΕκεΙνο το καλοκαΙρι ο καιρός ήταν τόσο όμορφος στην ΟλλανδΙα που κανένα σύννεφο δεν μπορούσε να κρύψει για πολύ τον ή�ιo κι ο Γκαμπριέλ, κοκκινωπός, ηλιοψημένος, ακτινοβόλος, λαμπερός, θαυμάσιος, ήταν ήλιος αλη­ θ ινός . . . Τ ο Άμστερνταμ: εΙναι η πόλη που χαρακτηρΙζεται από 36


ομορφιό, τόξη, πολυτέλεια, γαλήνη και ηδονή. . . Στην Ντελφτ, ο Γκαμπριέλ της έκανε το πρώτο του δώρο: Ένα μικρό πλακόκι από μπλε πορσελόνη λΙγο σπασμένο, μια εγγύηση για την αυθεντικότητό του . Ο ι νύχτες του Τεξέλ, το όσπρο νησΙ μ ε τα πουλιό. Στο ΣεβενΙγκεν, ο όνεμος και η ομlχλη . . . «θα ήθελα ν α περιγρόψω το ΣεβενΙγκεν στους φlλoυς μας Μπλανς . Μου επιτρέπεις να φτόσω ως εδώ;,. « Όχι, όχι. Όχι πέρα από την Οστόνδη. Άλλωστε, ούτε κι εγώ δεν θα έχω δει το ΣεβενΙγκεν. Δεν διαθέτω πολλή φαντασΙα και το μόνο που έχω επισκεφτεl, ακολουθώ­ ντας τη συμβουλή τών τουριστικών οδηγών, εΙναι το Χόαρλεμ, την Ούτρεχτ και το Άμστερνταμ,. . .. Δεν αποκλεlεται η φlλη σου να έχει περισσότερη πρωτοβουλlα; Ίσως και να σε πήγε ως το Τεξέλ; .. . "Οχι. Δεν θα μιλήσω καθόλου για το Τεξέλ. Αυτό θα μεΙνει μόνο για μας τους δυο .. . Στο Τεξέλ, έζησαν τον έρωτα και έφαγαν μικρές καπνιστές ρέγγες πόνω σε φρυγανιές με βούτυρο φρέ­ σκο. Η Μπλανς ήξερε ότι δύσκολα θα έχανε τα περιπό κιλό, επιστρέφοντας στο ΠαρΙσι. Ναι, η επιστροφή θα ήταν πολύ σκληρή. Ο Ζιλέζν επέστρεψε ηλιοψημένος σαν πειρατής και το μακρύ μουστόκι του που εΙχε ξανθύνει από τον ήλιο, τον έκανε να μοιόζει ακόμα περισσότερο με γερασμένο Βερκινγκετόριξ. " ΕΙσαι θαυ μόσιος l .. του εΙπε η Μπλανς . .. Πού πήρες αυτό το ωραΙο χρώμα; .. .. Στην Κορσική, κοριτσόκι", .. Στην Κορσική Ι Με τον Φροντέ; .. .. 'Οχι, μόνος μου .. . Η απόντησή του ήταν τόσο στεγνή, που έκανε τη ν Mnλανς ν α αντιληφθεl ότι η δική τη ς ερώτηση ήταν 37


μάλλον αδιόκριτη. Αν κόποιος τη ρωτούσε: ·Ησουν στην ΟλλανδΙα με τον Φαμπέρ; Τι θα μπορούσε να απαντήση; Ο Φροντέ που έφτασε εκεΙνη, ακριβώς, τη στιγμή, μαυρισμένος από τον ήλιο με ολόλευκα λαμπερό δόντια, έμοιαζε να θέλει να ασχοληθεΙ χωρΙς αργοπορΙα με τα θέματα της δουλειός . .. Για πες μου, τι γρόφει το έντυπό σου , σχετικό με τον καινούριο ενισχυμένο κόδο; .. ρώτησε. .. Η Κορσική .. . .. ' συνέχισε ο Ιιλέζν, με βλέμμα ονειρο­ πόλο. "Τι ουρανός Ι Τι χρώματα Ι Πήρα μια ταινΙα ... "Αν δεν έχεις όρεξη να μου απαντήσεις, θα ξανόρθω αργότερα .. , εΙπε ο Φροντέ σκυθρωπός. "ΜεΙνε! .. παρακόλεσε η Μπλανς . .. Μ ' αρέσει να σας ακούω να διατυπώνετε τις απόψεις σαςl .. Αυτό και μόνο ήταν αρκετό για να ανάψει η συζήτηση . .. Δεν έχω καιρό .. , εΙπε ο Φροντέ , «εΙμαι πνιγμένος». .. ΜεΙνεl» φώναξε ο Ιιλέζν. .. Για τ' όνομα του θεού, δεν εΙναι δυνατόν να βρεις πέντε λεπτά για να φλυαρήσεις με ένα φlλo! Μα την αλήθεια, αυτή η νεαρά ύπαρξη προσπαθεΙ να αντλήσει θέμα γ ια άρθρο... . .. ΕξακολουθεΙς, πάντα να παΙζεις τον ρόλο του βασιλιό Ουμπού; .. εΙπε ο Φροντέ χαμογελώντας. «Έχε υπόψη σου ότι ξαναδιάβασα το έργο ξαπλωμένος στην παραλια. Έχω μάθει απέξω πολλά αποσπάσματα. Τι θα έλεγες αν σου απαγγεlλω μερικά.. . όπως π.χ . .. Ω! θεέ μου , πόσο θλιβερό εΙναι να βρΙσκεται κανεΙς μόνος του στα δεκα ­ τέσσερα χρόνια του έχοντας σαν στόχο του μια τρομερή εκδΙκηση . . . » .Εντάξει, εντάξει .. , βιάστηκε να τον διακόψει ο Ιιλέζν. • Για να δούμε αυτό το έντυπο». Υπήρχαν όμως , ορισμένες αλλαγές τόσο αμυδρές που, όσοι γύρισαν από τις διακοπές, δεν ήταν δυνατόν να τις αντιληφθούν αμέσως. ΠαραδεΙγματος χόρη, ο Λαγκάρντ βρισκόταν, τώρα, σε ένα τραΠέζι πολύ πιο κοντά στο 38


τη λέφωνο. Όταν έλειπε ο Φαμπέρ, απαντούσε εκεΙνος. Ο Γκαμπριέλ δεν ενοχλεlτο παρό μόνο όταν δεν ενημε­ ρωνόταν σχετικό με τις τη λεφωνικές συνδιαλέξεις. -Αυτός ο Λαγκόρντ εΙναι τόσο αφηρημένος. , γκρΙ­ νιαζε. -Αν δεν θυμόται, ας κρατόει τουλόχιστον σημειώσεις •. .. Κι αν το κόνει επΙτη δες να σου κρύβει ορισμένα πρόγματα; . « ΕπΙτηδες ; Για ποιο λόγο ; .. -Δεν ξέρω. Από πονηριό lσως. Αυτός ο τύπος δεν μου αρέσει καθόλου ... «Ούτε και μένα. Ας μιλήσουμε για κότι όλλο. Αν επιτρέψουμε στα επαγγελματικό μας προβλήματα να κατακλύσουν την ιδιωτική μας ζωή, πόμε χαμένοι •. .. Μ ' αρέσει να σ' ακούω να μου μιλός για τους σχεδιαστές. Οι κουβέντες αυτές δεν ανόγονται σε θέματα επαγγελματικό, ανήκουν περισσότερο στον το­ μέα τη ς φιλανθρωπΙας, της ψυχολογlας και τη ς κοινωνιο­ λογlας ..... .. Και της δημαγωγΙας, γιατl δεν το λες κι αυτό ; • .. Εσύ, δημαγωγός Ι ΩραΙο αστεΙοl ΑξΙζεις πολύ πε­ ρισσότερο απ' αυτό •. .. Με υπερεκτιμός. Προσοχή, Μπλανς. Δεν αξίζω τόσα πολλό .. . ΕκεΙνη την εποχή η Μπλανς δεν το πΙστευε. ΕκεΙνη την εποχή, ζούσαν μια ζωή, σχεδόν συζυγική. Τα ρούχα και τα βιβλΙα του Γκαμπριέλ εΙχαν γεμΙσει τις ντουλόπες της Μπλανς. Η πΙπα του Γκαμπριέλ ήταν τοποθετημένη μέσα στην ανασηκωμένη ποδιό μιας πορσελόνινης βοσκοπούλας. Η οδοντόβουρτσα του Γκαμπριέλ ήταν στο ντουλόπι του φαρμακεΙου. Η Μπλανς συγκινεΙτο κόθε φορό που έβλε­ πε κόμποσα δικό του που κόμισα ανακατωμένα με τα δικό της εσώρουχα μέσα στο συρτόρι. Πώς εΙχε γΙνει αυτό ; 39


Σκόπιμα; Όχι, ανυστερό βουλα. Γ ιατΙ ο Γ καμπριέλ ήταν πολύ απλός για να έχει υστεροβουλΙες και για να μην συμπεριφέρεται με απόλυτη φυσι κότητα. Αφού όμως ζούσαν σαν σύζυγοι, γιατΙ δεν παντ ρεύονταν ; «Κι αν κόναμε ένα παιδΙ;» Ίσως να ήταν αυτός ο καλύτερος τρ όπος για να φτόσουν στον γόμο. Όμως η Μπλανς απεχθανόταν αυτού του εΙδους τον εκβιασμό. Ήθελε με την αγνότητα που τη χαρακτήριζε να μεlνουν όλα όμορφα και καθαρό μεταξύ τους. Μόνο που τα στρογγυλό αθώα μότια της, γέμιζαν μνησικακΙα : « Εφόσον δεν θέλει να συνδεθεl τελεσΙδικα μαζl μου , σημαΙνει ότι δεν με θεωρεl αρκετό καλή γι' αυτόν. ΕΙμαι απλώς μια βολική πόρνη. Ανόητη , κτηνώδης σκλόβα, η Ομφόλη στα πόδια του Ηρακλή όχι, μόλλ ο ν το αντlθετο - ο μικρός στρατιώτης του Ανούιγ , που προχωρεl και σκοτώνεται χωρlς να παραπο­ νεθεΙ Θα έπρεπε να του θέσω τελεσΙγραφο: Γόμος ή χωρισμός . ΕΙμαι όμως δειλή : Αν προτιμούσε τον χωρι­ σμό ! Φοβόμαι μην τον χόσω. Με λέει πρόβατο. Πόσο δΙκιο έχει! Λιώνω λέει. ΕΙμαι γλυκιό, λέει. Ίσως . ·Οταν όμως φιλοξενεΙ κανείς κόποιον και τον τρέφει, - όχι, αυτό δεν είναι αλήθεια, αφού μοιραζόμαστε τα έξοδα. Με όλλα λόγια, όταν προσφέρει κανεΙς σε έναν όντρα ό,ΤΙ επιθυμεί χωρίς να ζητόει τίποτα σε αντόλλαγμα, τι όλλ ο μπορεl να είναι, από πρόβατο ; Ένα πρόβατο βραβευμένο σε κόποια αγροτική έκθεση ; .. Αν και ηρεμοUσε αμέσως και ζητοUσε νοερό συγνώμη, από τον Γκαμπριέλ, γι' αυτές τις κατηγορlες που δεν εξέφραζε με λόγια, αν και ένιωθε σαν γατοUλα στην αγκαλιό του, μέσα της είχε αρχίσει η φθορό. Με τους πρώτους καβγόδες η Μπλανς κατέφυγε σε ένα θέμα πολ(ι διαφορετικό, - το θέμα του γόμου τους ήταν πολύ σοβαρό για να τολμήσει να το χρησιμοποιήσει. Γι' αυτό πλήρωσαν τα σπασμένα οι συνόδελφοι, ανώτε40


ροι και κατώτεροι της Τρανσλατμπάκ. Ο Γκαμπριέλ επαναλάμ6ανε : .. ο Ιιλέζν εΙναι παλιάνθρωπος .. , αλλά τώρα εκεΙνη έπαιρνε το μέρος του διακοσμητή . Δεν ήξερε ούτε και η Ιδια σε τι οφε(λετο αυτή η επιθετικότη­ τά της και, κάθε φορά που ο Γκαμπριέλ απορούσε, εΙχε μόνο ένα τρόπο για να του ζητήσει συγνώμη, πάντα τον Ιδιο: Έπεφτε στην αγκαλιά του . Απολόμβανε, για πρώτη φορά, τη χαρά της συμφιλΙωσης . Άξιζε τον κόπο να τσακώνονται για να ανακαλύmουν, αμέσως μετά, ότι ήταν πιο πολύ ερωτευμένοι από πριν . .. Δεν εΙναι έτσι, αγαπημένε μου ; » .. Όχι» . Γινόταν σοβαρός. Δεν μιλούσε πια για τους σχεδιαστές τους και δεν ανακάτευε τα επαγγελματικά του προβλή­ ματα στην ιδιωτική τους ζωή. Υπήρξαν ακόμα πολλές τρυφερές βραδιές, αλλά όλες σχεδόν σιωπηλές . .. Τι συμβαΙνει, Γκαμπριέλ; Έχεις έννοιες ; Τι σε βασανΙ­ ζει; Πέστο μου .. . ΕκεΙνος δεν μιλούσε.

41


ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

3 Στ' αλήθεια, τι ήταν αυτό που κατηγορο ύσαν το Ζιλέζν; Ότι δεν του αρέσουν τα κορΙτσια, ότι προστότευε τον Λαγκόρντ, ότι εκμεταλλ ε υόταν τις αδυναμΙ ες του Αφε­ ντικο ύ και κατόφερνε να του αποσπόσει έναν προΟπολο­ γισμό για διαφημιστικές ταινΙες πολύ ανώτερο από τις ανόγκες τη ς επιχεΙ ρησης, ότι πέρναγε κόμποσες εργόσι ­ μες ώρες, τις οποΙες όφειλε να προσφέρει στον εργοδό­ τη του , παΙζο ντας το ρόλο του βασιλιό Ουμπο ύ . Η Μπλανς τα θεωρο ύσε ελαφρό παραπτώματα, όλλωστε τη ς όρεσε αυτός ο όνθρωπος . Τα πήγαιναν καλό οι δυο τους. Θα ύ μαζε τις ιδέες του και το διαφημιστικό του αισθητήριο σε ό,τι εΙχε σχέση με τη διαφήμιση και εκεΙνος δεν την ενοχλούσε ποτέ . Τ ι όλλο , λοιπόν, μπορο ύ σε να ζητήσει; Γι ' αυτό ένιωσε πραγματική ανη­ συχΙα μόνο εκε Ινη τη ν περΙφημη μέρα που ο Ντελρόζ, θέλο ντας να μιλήσει γ ι' αυτό που συνέβαινε στο γ ραφεΙο μελετών, εΙπε ότι τα πρόγματα θα ήταν δ ύ σκολα για τον Φαμπέρ όταν θα τα καταλόβαινε. Ε δώ και κόμποσο καιρό, ο Γκαμπριέλ χαρακτήριζε τον διακοσμητή παλιόνθρωπο κι η Μπλανς εΙχε συνειδητο­ ποιήσει σιγό-σιγό, πως οι λόγ οι που γεννο ύ σαν αυτόν τον χαρακτηρισμό δεν ήταν και τόσο σοβαροΙ Όμως, κόποια μέρα πλο ύ τισε το λεξιλόγιό του με τη λέξη "εκβιαστής " . 42


Η άμεση αντΙδραση της Mnλανς ήταν: .. Σε εκβιάζει;» .. ΕΙσαι τρελή Ι Μόνο εσύ θα μπορούσες να καταλήξεις σε τόσο βιαστικά συμπεράσματα. Δεν με εκβιάζει. 'Οχι εμένα» . .. Ποιον λοιπόν; .. Ανασήκωσε τους ώμους του: .. Τι ωφελεl; Ό,τι κι αν σου πω θα τον υπερασπιστεΙς. Όμως αργά ή γρήγορα θα καταλάβεις πως αυτός ο άνθρωπος εΙναι ένα κάθαρμα ... Τον κοlταξε σαν χαμένη. Ο Γκαμπριέλ, που ήταν τόσο συντηρητικός, τόσο ήρεμος ακόμη και όταν χρησιμοποι­ ούσε έντονα επΙθετα. Ήταν δυνατό να νιώθει ο Γκα ­ μπριέλ αυτό το απροκάλυmο μΙσος; Τι εΙχε συμβεΙ; Τι της έκρυβε; Δεν έκανε καμιά ερώτηση. Τι θα ωφελούσε, άλλωστε, εφόσον δεν επρόκειτο να συμφωνήσουν; Και να που λΙγο μετά την ξάφνιασαν οι φωνές που ακούστηκαν από το γραφεΙο του Ζιλέζν. Σκέφτηκε να ειδοποιήσει τη Μάρτζορυ, αλλά προτlμησε να βεβαιωθεΙ αν ο συνομιλητής του Ζιλέζν άξιζε τον κόπο. Δεν χρειάστηκε να μπει καν στο δωμάτιο όπου μαινόταν η θύελλα: κάποιος βγήκε χτυπώντας πΙσω του την πόρτα και φωνάζοντας: .. ΕΙσαι βρομερός ... Η Mnλανς πάγωσε. Ήταν η Ζαν Ιν, η κόρη του Αφεντι­ κού. Κατακόκκινη, κάτω από το ηλιοψημένο χρώμα που φρόντιζε να διατηρεΙ γυρΙζοντας από το Σαιν Τρoπtζ. Η νέα κοπέλα πέρασε σαν αστραπή, χωρΙς να δει, καν τη δεσποινΙδα Δημόσιες Σχέσεις, χωρΙς να dταθεΙ στο γραφεΙο του πατέρα της, χωρΙς να μπει στο λογιστήριο: Ήταν σαν να δραπέτευε ... Το βράδυ, η Mnλανς ήθελε να μιλήσει γι' αυτό το επεισόδιο στον Γκαμπριέλ, αλλά εκεΙνος ήταν απασχολη43


μένος με το ταξΙδι που θα έκ ανε στη Γερ μανΙα . Επισκ έ­ ψεις σε διάφορα εργοστάσια, γε ύματα, δεΙπνα, συμπό­ σια. Ο Γκαμπριέλ πέρασε τη β ραδιά με τη μύτη χωμένη στα λεξικά, η Μπλανς του απαντού σε και διασ κέδαζαν σαν δυο μικρά παιδιά με τη γερμ ανική τους συ ζήτηση που ήταν διανθισμένη με διάφορα " έε . . . Κατάλαβα ν πόσο περιορισμένη ήταν η δι κή του καλλιέργεια και μόρφωση, δεδομένου ότι η καλλιέργεια και η μόρφωση εΙναι το μόνο που απομένει όταν κανεΙς ξεχάσει όλα τα άλλα. Η Μπλανς σκέφτηκε ότι θα έπρεπε να περάσει πέντε μέρες χωρΙς τον φlλo της . Έ κλαψ ε και ε κε ίνος την παρηγόρησε. Ήταν όλα τόσο όμορφαl Το πρωΙ, πήρε τα που κάμισά του , την οδοντόβουρτσα και την πΙπα του . Η Μπλανς απόμεινε μόνη μέσα στα γυναικεΙα αντικείμενα, λες και ποτέ άντρας δεν εΙχε μοιραστεί μαζΙ της τη ζωή. Μόνη , απελπιστικά μόνη και λυπημένη. Άρχισε ν α περιμένει ένα γράμμα που δεν έφτασε ποτέ : Ο Γκαμπριέλ ήταν μαθηματικός , όχι φιλόλογος . »

Στο γραφεΙο του Ζιλέζν, ο επόμενος καβγάς έγινε παρουσΙα της Μπλανς. Δεδομένου ότι εΙχε σαν αφορμή τον Γκαμπριέλ, εκεlνη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν υποmεύονταν την αδυναμlα που εlχε γι' αυτόν, (εκτός κι αν αυτός που άρχισε την επlθεση ήταν τόσο διεστραμμέ­ νος ώστε να ικανοποιεlται με τη σκέψη ότι μπορούσε να δεlχνεται τόσο δυσάρεστος , ξέροντας ότι εκεlνη δεν μπορούσε να διαμαρτυρηθεll) Ψύχραιμη , απαθής, με χαμηλωμένα μάτια, άκουσε το διάλογο. Ζιλέζν: .. Δεν έπρεπε να στεlλεις τον Φαμπέρ στη Λειψlα .. . Φροντέ : .. Ποιον ήθελες ν α στεlλω; Τον Λαγκάρντ; » .. Ακριβώς, τον Λαγκάρντ. Π ρόκειται για έναν νέο πολύ 44


ικανό και επιτηδειο .. . .. ο Φαμπέρ εΙναι απόλυτα ενδεδειγμένος. Στον τεχνι­ κό τομέα εΙναι όψογος» . .. Στον εμπορικό, όμως τομέα, εΙναι ανύπαρκτος, αδια­ φορεl, δεν ξέρει να αγωνΙζεται .. . .. Δεν φτόσαμε ακόμα στον εμπορικό τομέα .. . .. Για τ ' όνομα του θεούl Γιατl μου φέρνεις διαρκώς αντιρρήσεις ;» .. Σου φέρνω αντιρρήσεις όταν έχεις όδικο. Δεν μπο­ ρεΙς να αρνηθεΙς το θόρρος μου .. . .. Καλό θ α κόνεις να μου φέρεσαι σαν να εΙχα δlκιο» . Π (στευε, λοιπόν, στ ' αλήθεια ότι ήταν ο βασιλιός Ουμπού; Για να κρύψει το α(μα που ανέβαινε σιγό σιγό στο κεφόλι της και την έκανε να KOKKινlζει, η Mnλανς βγήκε από το γραφε(ο. "Όταν θα γυρΙσει ο Γκαμπριέλ, θα πρέπει να του πω να εΙναι πιο προσεκτικός . Ίσως να 'χει δlκιο που μισεl τον Ζιλέζν. θα του εξομολογηθώ το κρΙμα μου . θα του ζητησω συγνώμη για τις αντιρρήσεις που ε(χα, και θα τον ζητησω εγώ σε γόμο εφόσον αυτός ούτε καν το σκέφτεται. .. "

Δεν χρησιμοπο(ησε το θόρρος που εΙχε αποταμιεύσει μέσα της για να θέσει το τελεσ(γραφό της, γιατl, στο μεταξύ, εμφαν(στηκε η αγγλική έκθεση των Μηχανικών Συσκευών και, παρόλο που δεν το περΙμενε, την υπέδει­ ξαν γι' αυτό το ταξ(δι. Η κόρη του Αφεντικού εΙχε αρνηθεΙ να εργαστεΙ σαν διερμηνέας. Ο Γκαμπριέλ γύρισε από τη Γερμαν(α ένα βρόδυ, αργό, και κλε(στηκε με τον Ντελρόζ στο γραφε(ο του Αφεντι­ κού για να τους ενημερώσει σχετικό με την αποστολή του . Στις εννέα η ώρα, το κόκκινο φως πόνω από την πόρτα έδειχνε ότι δεν έπρεπε κανεΙς να τους ενοχλήσει. Η Mnλανς μην ξέροντας τι να κόνει, γύρισε σn(τι της με ένα μπου κέτο λουλούδια και τα τοποθέτησε κοντό στα 45


στρεΙδια και τη σαμπόν ια . Δ lσταζε. Τι έπρ επε να διαλέ ξε ι; Το όμορφο βραδινό φό ρε μό της fι ένα α έρινο ντεζα μπ ι­ γιέ ; Χτύπησε το τη λέ φωνο . .. Εγώ εΙμαι, Μπλανς. Το Αφεντικό μ ε κόλεσε να δειnνfι ­ σου με, μαζl .. . « Μπρόβο l Σε βλέπω να προόγεσα ι! .. Η πρώτη της αντlδραση ι'ι ταν μ ια ειλΙKΡΙνfις χαρά, όμως , αμέσως μετό, σκέφτηκε ότι έπρεπε να θυσιόσει το δικό της δεΙπνο . .. Πρoαγωγfι . . . μην υπερβόλλου μ ε. Αλλό δεν θα σε δω απόψε .. . .. Πότε θ α ιδωθούμ ε , λοιπόν ; .. Το χαμένο δεΙπνο των εννέα , θα μπορούσε να γΙνει "σουπέ " τα μεσόνυχτα, κι ύστερα . . . .. Αύριο, α ν με θέλεις .. . «Αύριο Ι Μα φεύγω, ΓκαμπριέλΙ Πόω στο Λονδlνο .. . .. Μπρόβο ! Πρoαγωγfι ; • .. Καθόλου. Μ ια απλfι πρωτοβουλlα του Αφεντικού •. .. Πότε φεύγεις ; » .. Στις οκτώ το πρωΙ .. . .. θ α βρlσκομαι στο σταθμό• . .. Σ ε προειδοποιώ ότι θ α βρlσκονται μαζl μου ο Ντελρόζ, ο Ζιλέζν, ο Πόιγ, ο Μπονό . . . • .. 'Οχι δ α l Δεν θ α fιθελα ν α σ ε εκθέσω. Καλύτερα να μην εμφανιστώ •. θα μπορούσε, για να μην την εκθέσει, να έρθει να τη συναντfισει, διακριτικό, εκεlνη τη νύχτα. Και θα μπορού­ σε να εμφανιστεl το όλλο πρωl στο σταθμό, σαν αρραβω­ νιαστικός της. Όμως αυτό . . . .. Γεια σου . , εΙπε στεγνό η Μπλανς . .. Πόσο θα μεlνεις ; • .. Δέκα μέρες •. θα μπορούσε, τουλόχιστον, να εκφρόσει την απoγofι­ τευσή του με κόποιο επιφώνημα. Όμως όχι. Το μόνο που 46


ε(πε : .θα ιδωθούμε σύντομα, μωρό μου . Κο(ταξε να ε(σαι φρόνιμη .. . Ο Γκαμπριέλ έκλεισε το τηλέφωνο, κ ι εκε(νη άρχισε να τον περψένει ξέροντας πόσο ανόητο ήταν αυτό. Στις δέκα, χτύπησε το κουδούνι της πόρτας και η καρδιά της αναπήδησε. Στο κατώφλι, το χαμόγελό της πάγωσε : Ήταν μια γειτόνισσα, που της ζητούσε την άδεια να χρησιμοποιήσει το τηλέφωνο για να καλέσει ένα γιατρό. Η Μπλανς αναγκάστηκε να δε(ξει συμπόνια για την ιλαρά του μικρού γιου της. Και η αναμονή ξανάρχισε. Κο(ταζε με ένα ηλ(θιο βλέμμα το στρωμένο τραπέζι. Στις έντεκα, χτύπησε πάλι το τηλέφωνο. Αυτή τη φορά νόμισε πως θα λιποθυμούσε. Κάποιος ε(χε πάρει λάθος τον αριθμό. Μόνη της, τα μεσάνυχτα, έφαγε τα στρε(δια. Στο τρ(το στρε(δι ένιωσε το στομάχι της να ανακατεύεται. Με τα νεύρα τεντωμένα, άδειασε στον τενεκέ των σκουπιδιών τις δυο ντουζ(νες τα όστρακα, και το μπουκέτο με τα λουλούδια. Μεθυσμένη από τη σαμπάνια, κλα(γοντας , κατάφερε κάποια στιγμή να κοιμηθεΙ Την άλλη μέρα, βρισκόταν στο Λονδ(νο, πλαισιωμένη από τον Ντελρόζ, τον zιλtζν, τον Πάιγ και τον νεαρό Μπονά, σ(γουρη για τον εαυτό της και για την αρετή της, μια και η π(στη της στον Γκαμπριέλ ήταν τόσο απόλυτη . Της έδινε μια παράξενη σιγουριά η α(σθηση ότι ένας άντρας της ε(χε αποκαλύψει την (δια της τη θηλυκότηταl Τα σπασμένα τα πλήρωσε ένας Άγγλος συνάδελφος : Αντέδρασε με όλες τις αποχρώσεις της κοκεταρ(ας , της ειρωνε(ας, της κοροΤδ(ας , και της προκλητικότητας που ακολουθε(ται, αμέσως, με οπισθοχώρηση , στο επ(μονο δικό του φλερτ . .. ·Onως όλες, αγαπητή μου : ε(σαι κι εσύ μια πόρνη . , της ε(πε ο Ντελρόζ φιλώντας, ταυτόχρονα, το χέρι της 47


για να μειώσει τη σκληρόδα των λόγων του . Η αλήθεια ήταν ότι αισθανόταν πολύ ευχόριστα σαν πόρνη. Λυπόταν μόνο που δεν το εΙχε μόθει νωρΙτερα, μαζΙ με τις όσες γνώσεις εΙχε αποκτήσει στη Σχολή . Τα έγραψε όλα αυτό, χαρούμενα, στον Γκαμπριέλ - παρόλο που εΙχε ορκιστεΙ να μιμηθεΙ τη δική του σιωπή, όσο βρισκόταν στη ΓερμανΙα, ή το πολύ πολύ να του υπενθυ­ μΙσει την παρουσΙα της με μια μικρή κόρτα. Σαρόντα οκτώ ώρες αργότερα, μετό το στήσιμο του εκθετήριο υ , ο Ζιλέζν, ο Πόιγ και ο πιστός Μπονό πήραν το δρόμο της επιστροφής . Αν, τουλόχιστο, μπορούσε να τους αναθέσει να μεταφέρουνε μηνύματα σ' αυτόν που την απασχολούσε ! Δεν όντεχε πια να ζει στα κρυφό: Όλα αυτό τα μυστικό έπαιρναν, στο μυαλό της, πολύ μεγόλη σημασΙα όσο δεν τολμούσε , και δεν θα τολμούσε ποτέ ακόμα και στις πιο ιδιαΙτερες ώρες τους, - να ομολογή­ σει τους φόβους της στον ξένοιαστο εραστή της. ΕκεΙ, σ' αυτό το ξένο εκθετήριο, χωρΙς να 'χει ειδήσεις του , με την κούραση που τη βόραινε, ένιωθε έτοιμη να εκραγεΙ, και ο θυμός της μεγόλωνε , έπιανε ρΙζες, έπαιρνε ύψος , έκρυβε τ α πόντα μ ε το πυκνό του φύλλωμα, βασόνιζε και κομμότιαζε την καρδιό της. Ήταν στιγμές που μισούσε αυτόν τον βόρβαρο, αυτόν τον όγριο, τον αδιόφορο εγωιστή, αυτόν τον φρικτό, αυτόν τον Άντρα, που την έκανε να υποφέρει τόσο. Αυτό ήταν το συναΙσθημα που κυριαρχούσε μέσα της, όταν γύρισε στο ΠαρΙσι. Δεν χρειόστηκε να περόσει πολύ για να μυριστεΙ μια ατμόσφαιρα δρόματος. Κότι κρυφοl ψΙθυροι στις γωνιές των διαδρόμων. Οι γραμματεΙς που διαλύονταν όπως διαλύονται τα σnoυργlτια που πετόνε και φεύγουν . . Η Mnλανς, που ένιωθε μέσα της την ανόγκη να τρέξει στο .

48


γραφεΙο μελετών, ρώτησε απλώς τη Μόρτζορυ τι συνέ­ βαινε . .. ο Γκαμπριέλ έδειρε τον Λαγκόρντ .. , εξήγησε η νέα γυναΙκα προτεΙνοντας προς την Μπλανς τις δυο μικρές ρόδινες γροθιές της , που δεν εΙχαν τΙποτε το απειλητικό . .. Εδώ και οκτώ μέρες σιγόβραζε και ξέσπασε χτες βράδυ. Το μάτι του Λαγκάρντ εΙναι μαυρισμένο και δεν ταιριάζει καθόλου με το όμορφο πρόσωπό του » . "Δεν εΙναι δυνατό ν . . . » " Μη μου πεις ότι ξαφνιάστηκες . Όλοι περ ίμεναν το ξέσπασμα. Αυτό που περιμένουμε, τώρα, εΙναι η απόφα­ ση του Αφεντικού. Καλώς εχό ντων των πραγμάτων, θα 'πρεπε να τους απολύσει και τους δυο. Ο Ζιλέζν θα χάσει τον προστατευόμενό του , το βρΙσκω θαυμάσιο αυτό. Ζήτω ο Γκαμπριέλ! .. « Ε Ιναι τρελός .. . " Ε Ιναι γενναΙος l .. Ήταν φανερό ότι η Μάρτζορυ δεν συνειδητοποιούσε τη σοβαρότητα της κατάστασης . Αν έπαιζε η Ιδια κάποιο ρόλο . . . Γύρισε στο μικρό μπλε γραφεΙο της, και έπεσε στην πολυθρόνα της. « Ε Ιμαι κουρασμένη , κουρασμένη. Με φθεΙρει αυτός ο άνθρωπος. Με σκοτώνει. .. θα με πε­ θάνει. . . .. Δεν ήταν όμως εντελώς πεθαμένη. ΑντΙθετα! Ήταν αρκετά ζωντανή και έτοιμη για την επόμενη σκηνή. Ο Γκαμπριέλ μπήκε χωρΙς να χτυπήσει στο γραφεΙο της Μπλανς . Ακούμπησε στην πόρτα της . Ήταν χλωμός. "Απολύθηκα .. , εΙπε. ΕκεΙνη δεν εΙπε τΙποτα. Έσφιξε τα δάχτυλά της . Τον κοΙταξε . .. θα γινόταν, αργά ή γρήγορα .. , συνέχισε εκεΙνος. « Να, λοιπόν, που έγινε. Αισθάνομαι, μάλλο ν, ευχάριστα .. . 49


.. Δεν έχουν τ(ποτα να πούνε γ ια τη δουλειό σου - . Συνήθως δεν του μιλούσε με τόση οικειότητα όταν βρισκόταν στο γ ραφε(ο αλλό σήμερα . . . .. Πρόγματι, στον τομέα της εργασlας δεν υπάρχει καμιά μoμφι'l. Μόνο το ότι έβρισα έναν προϊστάμενο .. . .. Ποιον έβρισες ; .. Τον Ζιλέζν. Το Αφεντικό. Όλους. Τους έχω όλους . . . .. .. ΓκαμπριέλΙ .. .. Τους εlπα τη γνώμη μου για τον Λαγκάρντ. Έπρεπε να τους δεις. Εlχαν γlνει πράσινοι από το κακό τους l Αυτό μου έδωσε θάρρος. Τους υπέβαλα την παραlτησή μου πριν με πετάξουν έξω. Μόλις που πρόλαβα, αλλά έτσι, τουλάχιστον, διατηρησα ακέραια την τιμι'l μου .. . Π ρoσnoιόταν. Η Mnλανς τον γνώριζε αρκετά για να ξέρει ότι πολύ δύσκολα δεχόταν την ταπεlνωση, την απoγoι'lτευση, την αδικlα, τον πόνο . .. Έλα πάμε .. , της εlπε . .. Πάρε τα πράγματά σου να του δlνουμε .. . .. Ν α του δlνουμε; Πού ; .. .. Φεύγουμε, Mnλανς. Δεν κατάλαβες ; .. .. Εσύ ναι, εγώ όχι. Εγώ δεν απολύθηκα .. . .. Δεν πρόκειται, βέβαια, να μεlνεις σ ' αυτό το βόθροΙ .. .. Και βέβαια θα μεlνω. Μου αρέσει και Kερδlζω τη ζωι'l μου .. . Γιατl του μιλούσε μ ' αυτη τη ν παγωμένη φωνι'l, ενώ χρειαζόταν συμπόνοια σαν το μικρό αγόρι που το 'χουνε άδικα τιμωΡι'lσει; Μόνο και μόνο γιατl όλα συνέ­ βαιναν στο γραφεlο, και δεν ι'ιθελε να τη δούνε να αγκαλιάζει τον Γκαμπριέλ. .. Mnλανς , αν με αγαπούσες . . . .. .. Ξέρεις πολύ καλά ότι.,. σ ' αγαπώ- , βιάστηκε ν α του πει χαμηλώνοντας τη φωνι'l της . .. Αν όμως, χάσεις τη θέση σου θα εlναι καλύτερα να διατηΡι'lσω εγώ τη δικι'Ι μου- . 50


.. Δεν έχω σκοπό να ζήσω σε βάρος σου •. (Ήταν τόσο ανόητο αυτό που έλεγε που δεν βρήκε τΙποτα να απαντήσει) . .. Εύκολα θα βρω δουλειά- . Πόσο αξιολύπητος ήταν! Ένα κύμα στοργής την έσπρωχνε προς το μέρος του , ήταν έτοιμη να πάει κοντά του αψηφώντας όλους αυτούς που θα έμπαιναν στο γραφεΙο της χωρΙς να χτυπήσουν την πόρτα. Όμως εκε(νη ακριβώς τη στιγμή χτύπησε το τηλέφωνο. Η συνδιάλεξη κράτησε πολύ. Ένας πλασιέ που τον εΙχαν διώξει από την ΥπηρεσΙα Διαφήμισης κατέφευΥε στις Δημόσιες Σχέσεις για να μπορέσει να πετύχει τη συμμετοχή ενός άρθρου που θα πρόβαλε την εταιρεΙα Τ ρανσλαταμπάκ, στο στερέωμα των μεγάλων επιχειρή­ σεων οι οποΙες θα τιμούσαν με την παρουσΙα τους τη χρυσή βΙβλο των μικρών υποσιτιζόμενων Κινέζων, ή των πεντηκοντούτηδων του 1 40υ αιώνα, ή των ανύπαντρων μητέρων του Μενιλμοντάν . .. Ναι, όχι. , έλεγε η Μπλανς εκνευρισμένη . .. Λυπάμαι, κύριε, αλλά σας επαναλαμβά­ νω ότι. . . . .. Δεν ωφελεΙ να επ • Στο μεταξύ , ο Γκαμπριέλ πηγαινοερχόταν, έπαιζε μ' ένα χαρτοκόπτη , άλλαζε θέση στα βιβλΙα, χτυπούσε με τα δάχτυλά του 1"0 τζάμι στο παράθυρο. Ήταν δυστυχισμένος και κανεΙς δεν τον συμπονούσε, τον περιφρονούσαν, πρόσφεραν όλη την ευγένεια και την καλοσύνη τους σ' έναν άγνωστο που γρύλιζε μέσα σ' ένα κουτΙ από εβονΙτη. Όταν, επιτέλους , η Μπλανς άφησε το ακουστικό στη θέση του , ο Γκα­ μπριέλ εΙχε λυγΙσει στα δυο τη λάμα του χαρτοκόπτη . .. Τι δουλειά κάνεις Ι Αυτή τη δουλειά αρνε(σαι να εγκαταλεΙψεις ; . της εΙπε πνιχτά . .. Δεν σε καταλαβαΙνωlO .. Δεν καταλαβαΙνεις ότι εκδΙδεσαι! .. .. Εγώ; • .. Τι άλλο κάνεις ; Πουλιέσαι! Ίσως όχι τον εαυτό σου , αλλά τα λόγια σου , το χαμόγελό σου , τη ν ευγένειά σου . ...

51


Αν δεν εΙσαι ευγενικιά μαζl τους, δεν θα σου δημοσlευαν κανένα άρθρο .. . " Εντάξει. ΕΙμαι πόρνη . Εδώ και δέκα μήνες κάνεις έρωτα με μια πόρνη , χωρΙς να πληρώνεις πεντάρα» . " ΕΙσαι ανόητη, Μπλανς» . .. Ποιος εΙναι ανόητος ; Ποιος χρησιμοποιεl μεγάλα λόγια ; · Ποιος παΙζει θέατρο; » « Εγώ βέβαια. Όλα αυτά μου ξέφυγαν. Δεν ήταν αυτά που πραγματικά σκεφτόμουν» . "Φοβάμαι, αντΙθετα, ότι αυτά εΙναι που σκέφτεσαι πραγματικά. Τώρα ξέρω τι έχεις στο μυαλό σου . Δεν εΙναι πολύ όμορφο, αλλά ελπΙζω ότι θα το συνηθΙσω. Όλα τα συνηθΙζει κανεΙς. Πόρνη εΙμαι, και πόρνη θα μεΙνω. Στη δουλειά μου. Εδώ. Μπορεlς να φύγεις » . "Μπλανς " . "Φεύγα » . « Μπλανς , εlσαι σκληρή . Σήμερα, που εΙναι τόσο βαριά η καρδιά μου, μου κάνεις αυτή την ανόητη σκηνή ; » " Ποιος κάνει σκηνή σε ποιον ; Δεν νομlζω ότι άρχισα εγώ» . .. Κι εγώ που ερχόμουν, κοντά σου , αηδιασμένος από όλαl .. " Και αηδιασμένος από μένα. Φυσικά, μια πόρνη .. . .. Πάλι τα Ιδ ια ! » «Ξεπέρασες τ α όρια, Γκαμπριέλ. Κι όμως, θ α 'θελα να σε παρηγορήσω, παρόλο που αυτού του εΙδους οι εκδηλώσεις εΙναι κάπως δύσκολες , εδώ, στο γραφεΙο» . .. Πάμε σnlτι σου, εκεl εΙναι ήσυχα. Θα ζητήσουμε συγνώμη ο ένας από τον άλλο, κι όλα θα γΙνουν και πάλι όπως πριν. Έλα να φύγουμε». «Σου εΙπα, ήδη, ότι δεν πρόκειται να φύγουμε ... Έγινε μια μεγάλη σιωπή. Και ύστερα: .. Αν ήσουν γυναΙκα μου , θα με ακολουθούσες .. . .. Μου ζήτησες ποτέ να γΙνω γυναΙκα σου ; .. 52


«Σου το ζητάω τώρα» . περηφάνια ανάγκασε τη Μπλανς να αποκριθεΙ: " Ε Ιναι πολύ αργά .. .

Η

Μ ια ήταν η μόνη σανΙδα πάνω στη ν οποΙα μπορούσε να κρατηθεΙ και να σωθεΙ: Η εργασΙα. Η Mnλανς θα μπορού­ σε να πιει, να πάρει ναρ κωτικά, να ανοΙξει τις φλέβες της (το σκέφτηκε μερικές φορές), αλλά , τελικά, βρήκε μόνο στη δουλειά τη μέθη που προκαλεΙ η κόπωση , την αποκτήνωση που φέρνει η υπερκόπωση , την καθημερινή αυτοκτονΙα που προσφέρει η δράση . Φυσικά, όλα αυτά διανθΙσθηκαν με κλάματα, κρΙσεις , μικρά ροζ χάπια, που πρόθυμα της έδωσε κάποιος γιατρός με κατανόηση . Τις πρώτες μέρες σε κάθε σιλουέτα που διέκρινε νόμιζε πως έβλεπε τον Γκαμπριέλ. Κάθε φορά που χτυπούσε το τηλέφωνο η καρδιά της σκιρτούσε : ο Γκαμπριέλ. Όμως δεν ήταν. Στο τέλος, - ύστερα από ένα χρόνο σχεδόν, ­ έμαθε να μην τον γυρεύει παντού , να μην τον περιμένει πια. Δεν ήταν υποταγή, ούτε καρτερΙα: Το ήξερε, ήταν σΙγου ρη γι ' αυτό, ότι κάποια μέρα θα τον ξανάβρισκε. Έκανε ό ,ΤΙ έ καναν όλοι οι άλλοι: Βγήκε από τη μαύρη τρύπα, και κανένας δεν υποmεύτηκε πόσο μακρύ ήταν το τούνελ, εκτός lσως από τη Μάρτζορυ που , διακριτικά, δεν της έκανε ποτέ καμιά ερώτηση. Αυτό το τούνελ δεν μπορούσε να το περιγράψει Φυσικά, ολόκληρη η Τρανσλατμπάκ αναταράχτηκε από αυτή τη δΙνη. Εφόσον όμως δεν ήταν πια παρών, ο Γκαμπριέλ δεν μπορούσε να διατηρήσει τους συμμάχους του . Όσο κι αν αυτό της φαινόταν περΙεργο, μόνο ο νεαρός Γλυ κοπατάτας αντέδρασε με συμπάθεια: "ΔεσnoινΙς Mnλανς .. , της εΙπε κάποιο βράδυ, μυστικά, στο γραφεΙο της, .. αν ο κύριος Φαμπέρ μπορεΙ να μου βρεΙ μια δουλειά κοντά του , θα το ήθελα πάρα πολύ .. . « Μα, Μπονά, δεν βλέπω πια τον κύριο Φαμπέρ . . . Δεν 53


ξέΡων καν πού εργάζεται . .. Α, νόμιζα. ΚρΙμα ! .. .. ΚρΙμα .. , επανέλαβε η Μπλανς έτοιμη να κλάψει. ..

Στο μεταξύ , ο μικρός Λαγκάρντ εΙχε αναλάβει τη διεύθυνση του γραφεΙου μελετών. Όλοι πΙστεψαν ότι θα τον λυντσάρανε. Κι όμως τΙποτα τέτοιο δεν συνέβη . Το αγγελικό του πρόσωπο έκρυβε μια σκληρότητα που θύμιζε δεσμοφύλακα. Πέτυχε την απόλυση ορισμένων αντιδραστικών. Ύστερα, βασlλεψε εν ειρήνη , προστα­ τευόμενος από τον Ζιλέζν, τον Ντελρόζ, το Αφεντικό. Η Μπλανς δεν μνησικακούσε, ή ταν πολύ κουρασμένη για να πάει ενάντια σε αυτό το νόμο της ζούγκλας. Δεν κατόρθωνε όμως να απευθύνει, πια, το λόγο στον Λαγκάρντ. Μπροστά του , ένιωθε μια παράλυση. Όταν χρειαζόταν κάποια πληροφορΙα τη ζητούσε από τον Φροντέ. Και ένας θεός ξέρει πόσες πληροφορΙες χρεια­ ζόταν! Πλησlαζε η εποχή της έκθεσης , η κυψέλη βομβούσε από τα εκατομμύρια των γαλλικών φράγκων που επρόκειτο να διατεθούν για την προετοιμασΙα της.

54


ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Κάνω μόνο α νοησίες όταν παρα σύρ ομαι από τον α υθορμητισμό μου

55


1 "Ασύλληmο l .. σκεφτόταν η Μπλανς ενθουσιασμένη , χωρΙς να νιώθει αδιαφορΙα, για ένα θέαμα που έβλεπε σχεδόν κάθε χρόνο. Στεκόταν σε έναν διάδρομο από μπετόν, ανάμεσα σε τοΙχους από μπετόν, κάτω από έναν ου ρανό από μπετόν που τον συγκρατούσαν κολόνες από μπετόν, όρθια μέσα στα ρεύματα, φορώντας μπλου τζην και σκωτσέζικο πουκάμισο, και κοΙταζε . Γύ ρω της υπήρχαν μόνον άντρες , εκεΙνη ήταν ένα μικροκαμωμένο ανθρωπάκι από σάρκα, καλοφτιαγμένη, όμως κανένας δεν ασχολεΙτο μαζΙ της. Μετέφεραν μαδέρια, ηλεκτρικά σύρματα, σκάλες, χαλιά, κιβώτια, κουβάδες. Οι γερανοΙ έτριζαν. Ο βόμβος που κάνανε τα φορτηγά αυτοκΙνητα πολλαπλασιαζόταν κάτω απ' αυτή την πελώρια ομπρέλα. Τα γαιοτρύπανα έλεγες πως θα έσπαγαν με τον θόρυβό τους τον ουρανό, κι έκαναν τα σαγόνια να πονάνε. Όλα αυτά άρεσαν στην Μπλανς . Αυτό το πελώριο βουητό που θύμιζε τεράστια κυψέλη , αυτή η δραστηριότητα που θύμιζε πύργο τη ς Βαβέλ, αυτή η αρρενωπή συναδελφικότητα . .. Καλημέρα, ζωγρά­ φε .. . « Γεια σου ηλεκτρολόγε» . .. Πώς τα πας ταπετσέρη; .. Ο ταπετσέρης της χαμογέλασε κρατώντας με τα χε(λια του τα καρφιά. Ο ζωγράφος, από τη σκαλωσιά του , διέγραφε στον αέρα μια κΙνηση μ ε τ ο πινέλο του . Ο ηλεκτρολόγος, καθισμένος κατάχαμα, σταματούσε για 57


λΙγο την προσπάθειά του να συλλάβει κάποιο μυστηριώ­ δες ρεύμα. -Τσιγάρο ; Ο Ζιλέζν, αυτός ο ΒΙκινγκ, πηγαινοερχόταν με την ελαφράδα χορεύτριας , έδινε κουράγιο με τα λόγια και με τις κινήσεις του στη στρατιά των εργατών που μερικοl οι πονηροl, μετέφεραν όσο το δυνατόν πιο αργά τα πιο ελαφρά δέματα, μΙα μΙα τις τάβλες, ένα ένα τα μπουλό­ νια, αφήνοντας στους πιο ευσυνεΙδητους τις ακροβασlες στις ψηλές σκαλωσιές, και τη μεταφορά των σάκων που ζύγιζαν πενήντα κιλά. Ο Ζιλέζν, με το βελούδινο παντε­ λόνι του . Ο Ζιλέζν, που έκανε πρόχειρα κάποιο σχέδιο στο γόνατό του , ή σχεδΙαζε στο κενό τον όγκο μιας μηχανής . . Ο Ζιλέζν που εΙχε, πάντα, στο στόμα του τις αιώνιες καραμ έ λες της μέντας, οι μόνες που μπορούσαν να αποτρέψουν τη βραχνάδα που προκαλούσε η σκόνη . Η δουλειά του Ζιλέζν, επl τρεις μήνες , ήταν η σύλληψη του εκθετήριου έχοντας στη διάθεσή του έναν τεράστιο κατάλογο από ετερόκλητα υλικά. Κι ύστέρα, επl δέκα μέρες η πραγματοποlηση : Ο ασύλληπτος τρόπος με τον οποlον Kατάrρερνε από τις χιλιάδες τα μικροπράγματα που ήταν σκορπισμένα, ανάκατα, γύρω του , να δημιουρ­ γήσει ένα αρμονικό σύνολο. Ήταν τόσο ικανός σ' αυτήν τη δουλειά που η Mnλανς ένιωθε γι' αυτόν ένα εlδος θρησκευτικής λατρεlας. Ήταν ο Θεός , εφόσον συμμετεl­ χε στην δημιουργlα ενός Κόσμου. Όταν θα πέρναγε ο έλεΥΧος ασφαλεlας, όταν θα άνοιγαν οι πύλες της έκθεσης ύστερα από τις χειραψlες του γπουργού, το έργο του Ζιλέζν τελεlωνε. Τότε και μόνο θα άρχιζε το έργο της Mnλανς , γιατl, όπως έλεγε το Αφεντικό, ήταν η δεσποινlς Δημόσιες Σχέσεις. Η παρου­ σΙα της, όσο το εκθετήριο βρισκόταν στην αρχή του , δεν ήταν απαραlτητη, αλλά της άρεσε να έρχεται στο ΚΝΙΤ, σ' αυτή την περlοδο της προετοιμασlας, για να ζει και να μυρlζεται το περιβάλλον, και για να περιγράψει με λόγια .

.

.

..

58


το υλικό που επρόκειτο να εκτεθεΙ Τα λόγια αυτά θα τα τοποθετο(ισε , κατόπιν, σε όμορφους φακέλους από πλαστικό δέρμα, που θα τους μοΙραζε στους δημοσιο­ γράφους συνοδε(ιοντας την προσφορά της με μερικά ευγενικά λόγια και χ(ιμα ουΙσκι με το οποΙο θα εΙχαν γεμΙσει μπουκάλες του Τζώννυ Γουώκερ. Η Μπλανς, λοιπόν, βρισκόταν εκεΙ, με σάρκα και οστά, καλοφτιαγμένη , κομψή με το παλιό μπλου τζην που φορο(ισε , και κανένας δεν ασχολεΙτο μαζΙ της . Ήταν άλλωστε τόσο συνηθισμένη με την αδιάφορη στάση τους που δεν την ένοιαζε καθόλου. Αντιθέτως , μάλιστα, σ' αυτές τις περιστάσεις προτιμούσε, αντΙ για κομπλιμέντα, αυτή τη συναδελφικότητα που υπήρχε ανάμεσά τους ενώ ο καθένας συνέχιζε την εργασΙα του . Δεχόταν ευχαρΙστως τα μικρά πούρα που της πρόσφερε ο Πάιγ ο αρχιεργάτης, μόνο και μόνο για να την απολα(ισει, αυτή εΙχε τόση θηλυκότητα, να παΙζει τον ρόλο της ΓεωργΙας Σάνδη . 'Ομως ξαφνικά, μέσα στη γενική αδιαφορΙα ένιωσε ότι κάποιος την κοΙταζε. Πέρασε στη ραχοκοκαλιά της μια παράξενη ζεστασιά. Με μισόκλειστα βλέφαρα, έριξε μια ματιά γύρω γύρω στον ορlζοντα αυτού του χάους που επρόκειτο να μεταβληθεl σε εκθετή ριο. Νάτο l Το βρήκε. Η αΙσθηση ερχόταν από μια Ιταλική μηχανή, που μόλις εΙχε φθάσει. Τη μετακινούσαν, λες και ήταν μπιμπελό. Ένα μπιμπελό λαδωμένο, ξεσκονισμένο, γυαλισμένο. Υπήρχαν εκεl, δυο μαύρα μάτια σε ένα οβάλ θαμπό πρόσωπο. Ένα βλέμμα που έκαιγε καθώς άγγιζε τους γοφούς της. Με μια ένστικτη δειλΙα τράβηξε την μπλο(ι­ ζα της θέλοντας να καλύψει τις καμπύλες των γοφών, που ήταν, κατά την γνώμη της , μάλλον πληθωρικές . .. Ευτυχώς, θα χάσω δυο κιλά όσο κρατήσει η έκθεση . , σκέφτηκε. Και ικανοποιημένη άρχισε ν α τραγουδάει: .. Όταν δυο μαύρα μάτια σε κοιτάνε σε περιμένει η 59


αγάπη , η αγάπη , η αγάπη . . . .. Ήταν κεφάτη. Τ ο κέφι της ερμηνευόταν πάντα με άριες από όπερες. Άρπαξε τον Ζιλέζν που περνούσε . « Ποιος είναι; .. ρώτησε. « Ποιος ; " επανέλαβε έκπληκτος ο Ζιλέζν. « Θέλω να μάθω ποιος είναι αυτός ο όμορφος νέος . Αν πρόκειται για κανέναν άρχοντα . . . » «ΑΙ μιλάς για τον Ιταλό μηχανικό ; » αποκ ρίθηκε αφηρη­ μένα ο Ζιλέζν που το μυαλό του ήταν απασχολημένο από τις τόσες έγνοιες του . Βόλτι, Βέλτι, Βέλπι, κάπως έτσι τον λένε . Είδες πώς περιποιείται την πολύτιμη μηχανή του ; » Αυτό που είχε παρατη ρήσει, βασικά, η Μπλανς ήταν ο τρόπος με τον οποίο την κοίταζε. Δεν ήταν και άσχημο αυτό. Όμως έπρεπε να προσέχει κανείς με τους Ιτα­ λούς . . . Δυστυχώς , ο Ζιλέζν της χάλασε τ ο κέφι προσθέτοντας : «Σίγουρα, πρώτη φορά βλέπει γυναίκα να KαnνΙζει πούρο » . Σίγου ρα. Γι ' αυτό λοιπόν τα μαύρα μάτια την κοΙταζαν με τόση επιμονή . Μ ια ακόμα χαμένη ψευδαίσθηση. Πλησίασε ο Πάιγ: «Φεύγω, Μπλανς. θέλεις να σε πάρω μαζΙ μου ; ,. « Οχι ευχαριστώ. Π ρέπει να μείνω λίγο ακόμα για να συγκεντρώσω πληροφορίες γι ' αυτή την Ιταλική μη­ χανή» . « Πολύ ωραία η Ιταλική μηχανή» , κορόιδεψε ο Πάιγ, κοιτάζοντας τον μηχανικό. « Πολύ καλό υλικό. ΣΙγουρα δεν θα χάσεις τον καιρό σου l ,. « Έτσι λες ; Πάντως ούτε και κείνος δεν πρόκεται να χάσει τον καιρό του ,. , αποκρίθηκε ψυχρά η Μπλανς. Κάρφωσε τα μάτια της στα μαύρα μάτια, λέγοντας φωναχτά μια κι ο θόρυβος ήταν τόσο δυνατός : «Στο διάολο, στο διάολο, δεν με ενδιαφέρει αυτό ο 60


τύπος, όλα τέλειωσαν. Δεν πρόκειται να ενδιαφερθώ για κ ανέναν .. . ", Ε Ιμαι κυκλοθυ μική .. , πρόσθεσε ση κώνοντας τους ώμους της . ΛΙγο πριν τραγούδαγα Τραβιάτα ή Κάρμεν ούτε κι εγώ δεν ξέρω τι, και τώρα είμαι έτοιμη να κλάψω. Δεν θα γιατρευτώ, λοιπόν, ποτέ ; .. « Μπόνα Σέρα .. , είπε χαμογελώντας ευγενικά. Ο Ιταλός ανταπόδωσε το χαμόγελό της με πολλή θέρμη και μ ' ένα χαμόγελο που άφησε να φαίνονται τα κάτασπρα δόντια του . Άρχισε να μιλάει προσπαθώντας, κατά τα φαινόμενα, να της εκφράσει τον θαυμασμό του που γνώριζε τη μητρική του γλώσσα. Η Μπλανς τον αποστόμωσε. Τα μόνα που ήξερε ήταν δυο λέξεις ευγενικές , .. καλημέρα .. και .. ευχαριστώ .. . Ευτυχώς , εκείνος μιλούσε γαλλικά μ ε μια γλυκιά ξένη προφορά: .. Π ρέπει να συντάξω ορισμένα τεχνικά κείμενα για τον Τύπο .. , του εξήγησε . .. Θα μπορούσατε να μου δώσετε ορισμένες πληροφορίες ; » .. Φυσικά, κυρΙα, δεσποινlς . . . .. ΠερΙμενε μια κάποια απάντηση εκ μέρους της , κι όταν κατάλαβε πως δεν επρόκειτο να του απαντήσει συνέ­ χισε : .. Έχω φέρει μαζΙ μου φωτογραφΙες που Ισως σας φανούν χρήσιμες . . . .. Η Μπλανς εΙχε αφήσει το πού ρο και εΙχε πιάσει ένα στυλό. Άρχισε να του κάνει ορισμένες ερωτήσεις . ΛΙγο αργότερα, με τα χέρια μουντζουρωμένα και τα παπούτσια σκονισμένα πήγαινε προς την έξοδο όταν μια φωνή την έκανε να ριγήσει. « Καλησπέρα, Μπλανς .. . Αυτός l Εσύ ! Ο μόνος, ο μοναδικός , ο πολυαγαπημένος. Πάντα αυτή η ψηλή , λυγερή σιλουέτα, πάντα αυτό το πρόσωπο που εΙχε κρατήσει στα χέρια της, που το 'χε 61


φιλι')σει. Πάντα αυτό το γεμάτο προσοχι') βλέμμα . . . .. 'Ηταν μοιραΙο ν α συναντηθούμε .. , τη ς εΙπε . .. Εργάζο­ μαι στου Άκφερ, δέκα εκθετηρια μετά το δικό σου . θα ξαναlδωθούμε. Σε ενοχλεΙ αυτό ; » .Αδιαφορώ .. , εΙπε η Μπλανς ξέροντας ότι λέει ψέματα . .. Πώς τα πας ; » .. Καλά .. . ..Τ ι νέα; Από τη ν δουλειά ; » .. Τιποτα. Τιποτα τ ο σημαντικό δηλαδι')>> . .. Αυτός ο παλιάνθρωπος ο Ζιλέζν βρΙσκεται πάντα μαζΙ σας ; » " Ακουσέ με, Γκαμπριέλ . . . .. .. Άκουσέ μ ε Μπλανς Ι Σ' αυτόν χρωστάω τ ο ότι έχασα την δουλειά μου και σένα. θέλεις λοιπόν, να τον αποκαλώ, "αυτός ο καλός και θαυμάσιος Zιλtζν" ; .. ΕκεΙνη δεν αποκρlθηκε. ΕκεΙνος συνέχισε : .. Σε έχω χάσει, πραγματικά Μπλανς ; » Και πάλι δεν εΙχε τΙποτα να απαντιΊσει η Μπλανς. Όμως ο Γκαμπριέλ δεν έχανε εύκολα το θάρρος του . • Πότε θα ξανάρθεις στο ΚΝΙΤ; ΣΙγου ρα για τα εγκα(νια. θα φάμε μαζl ; » Ν α προγευματ(σουν μαζlΙ Μέσα στ ο πλι')θος, αλλά χαμένοι, μόνοι οι δυο τους μέσα στον κόσμο, μόνοι ο ένας αντΙκρυ στον άλλο, μόνοι με την αγάπη τους, κάτω από τα βλέμματα της αγάπης της . . . • Προτιμώ ν α μη μ ε δούνε μαζl σου » , αποκρlθηκε . • Σωστά Ι Εγώ, το απολωλός πρόβατο θα tBAama την κατάσταση. ΣΙγουρα θα εμπόδιζα την προαγωγι') της κυρΙας. Ακόμα αυτά σκέφτεσαι, Μπλανς ; .. • Γιατl να αλλά ξω; .. Μέσα στο πλι')θος και μόνοι στον κόσμο, ο ένας αντlκρυ στον άλλον, σ' αυτόν τον διάδρομο, μόνη με τον αγαπημένο της κάτω από τα βλέμματα του αγαπημένου της, αλλά δυστυχώς, έχοντας ανάμεσά τους όλες αυτές 62


τις παρεξηγήσεις , τα λόγια που πληγώνουν και αυτόν τον πόνο . . . Έφυγε, σχεδόν, τρέχοντας. Δεν fιταν καθόλου ανα­ γκαΙο. Ήταν απολύτως γελοΙο. ΓιατΙ δεν την ακολούθη­ σε. Την κοΙταξε μόνο, χαμογελώντας τρυφερά καθώς παρακολουθούσε τις μαλακές καμπύλες της που εΙχαν μασκαρευτεΙ με μικρό καουμπόυ . ·Ομως εκεΙνη δεν μπορούσε να το ξέρει αυτό . . . ,, 'Ολα έχουν τελειώσει για καλά .. , επανελάμβανε κα­ θώς σφυροκοπούσε με τα τακούνια της , οργισμένη , τις τάβλες της εξωτεΡΙKfις σκάλας Ποτέ πια δεν θα καταλάβουμε ο ένας τον άλλον. Δεν μπορώ, πια, να ελπΙζω, εφόσον έχει, πάντα, μέσα του αυτό το μΙσος που δεν μπορώ να συμμεριστώ . . . Κι αν αλfιθεια, το μοιραζό­ μουνα; Αν άφηνα, έτσι ξαφνικά την δουλειά μου , μες στη μέση της έκθεσης ; Αν του έλεγα: " Εσύ έχεις δΙκιο, έπρεπε να μεΙνω πιστη σε σένα. Η αλfιθεια εΙναι ότι εκδΙδομαι κάνοντας αυτην τη δουλειά (τόλμησε να το πει αυτόl), υποβάλω την παραΙτησfι μου , και θα έρθω μαζΙ σου , όπου εσύ θέλεις . . . " . Έτσι θα βρεθώ χωρΙς δουλειά, αλλά και χωρΙς Γκαμπριέλ, εφόσον στο κάτω κάτω της γραφfις, αρνfιθηKα να τον παντρευτώ (ας μην ξεχνάμε όμως πώς μου το ζfιτησε l). Υπό τους χειρότερους οιωνούς, θα συνεχΙζαμε τα κρυφά ραντεβού μας ώσπου να τσακωθούμε και πάλι και να επαKoλoυθfισει ένας νέος χωρισμός . Όχι, όχι, μου εΙναι αδύνατον να ξαναζfισω τα όσα έζησα. Όλα έχουν τελειώσει, τώρα εΙμαι fισυxη . Ας με αφfισει λοιπόν στην ησυχΙα μου . Ας μην έρθει και πάλι να με βασανΙσει. . . .. Όμως τ ο άλλο πρωΙ, φτάνοντας στ ο ΚΝΙΤ, ανέβηκε στο ύψος του δεύτερου επιπέδου και από κει έριξε ένα προσεχτικό βλέμα σε όλα τα εκθετηρια που βρΙσκονταν κάτω από αυτην, προσπαθώντας μάταια να ανακαλύψει μια σιλουέτα. Απογοητεύτηκε . . . .

β3


Μ Ε ΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

2 Χθες, φορούσε ένα φθαρμένο παντελόνι, τα μαλλιά της έπεφταν στα μάτια της και τα χέρια της ήταν γεμάτα λάδια. Σήμερα, φορούσε ένα ταγιέρ της Σανέλ, τα μαλλιά της ήταν καλοχτενισμένα, και τα νύχια της λαμποκοπού­ σαν σαν μικροΙ καθρέφτες. Λάτρευε αυτές τις μεταμορφώσεις που την έκαναν να εμφανΙζεται με διαφορετικά πρόσωπα: Άλλοτε ήταν αθλητική, άλλοτε κλασική, πότε πότε εξεζητη μένη. ΕΙχε την εντύπωση ότι αλλάζοντας εμφάνιση , άλλαζε συμπε­ ριφορά και χαρακτήρα, περνούσε από τη καλή διάθεση του νέου αγοριού στη θηλυκή σαγήνη της κοσμικής κυρΙας και, όταν χρειαζόταν στο μυστήριο της γόησσας. Στην πραγματικότητα έμενε πάντα συνεπής με τον εαυτό της. Η πΙστη που έτρεφε για τον εαυτό της και την προσωπικότητά της ήταν σχεδόν συγκινητική : Όταν έπαιζε τον ρόλο του αγοριού ήταν γλυκιά, όταν έπαιζε τη μοιραΙα γυναΙκα ήταν απλή και όταν παρΙστανε την κοσμική ήταν δειλή . Ο Γκαμπριέλ τα ήξερε όλα αυτά, και την αγαπούσε για την αθεράπευτη αφέλειά της. Όμως, ο Γκαμπριέλ την εΙχε εγκαταλεΙψει. . . Χθες: το χάος ενός εκθετήριου που ήταν, ακόμα, γεμάτο χαρτοκιβώτια, χαρτόνια, χαρτιά, σπάγγους, ψά­ θες , με τα χαλιά αναποδογυρισμένα, με τα απoτσlγαρα των τεχνικών σβησμένα μέσα στα ποτήρια γιατΙ δεν 64


υπήρχαν τασάκια . . . Σήμερα, στις εννέα το πρω!: ·Ολα έλαμπαν, τακτοποιημένα, άψογα, συνοδευ μένα από το ρυθμικό γουργο ύ ρ ισμα των τελευταΙων ηλεκτρικών απορροφητή ρων που τους nηγαινOέφερναν χαμογελα­ στά διάφοροι Πορτογάλοι εργάτες . Σήμερα, 19 ΜαΤου : Τα εγκα(νια της ·Εκθεσης. Ο Γκαμπριέλ εΙχε πει: ",ΣΙγουρα θα βρΙσκεσαι εδώ για τα εγκαΙνια. θα προγευματΙσουμε μαζΙ .. . Όμως εκεΙνη ε(χε αρνηθεl. Αν παρόλα αυτά, ερχόταν να την πάρει; Αδύνατο. Θυμωμένη , άρχισε να τοποθετεΙ διόφορες ετικέτες στα συρτόρια της. Έγγραφα. Φόκελοι δημοσιογρόφων. ΦωτογραφΙες . Γραφική ύλη . ΦαρμακεΙο . . . . ΓιατΙ έπρεπε κανεΙς να προβλέψει τους αναπόφευ­ κτους πονοκέφαλους , τα πιθανό κοΨΙματα, τον πονόλαι­ μο που προκαλούσε η σκόνη , τα ρεύματα και οι λόγοι Η Μπλανς, λοιπόν, έφτιαχνε τη φωλιό της, και αυτό την ικανοποιούσε περισσότερο από καθετΙ: Να μπορεΙ να βασιλεύει σε ένα τετραγωνικό μέτρο, χαρτιών, γυαλιών και ξηρών καρπών. Η τρύπα μου, το γραφεΙο μου , το βασιλειό μου ! ΕκεΙ μέσα, βασιλευε μια απόλυτη τόξη που θύμιζε καλή νοικοκυρό, ενώ στο σnΙτι της δεν θα υπήρχε, πλέον, ποτέ νοικοκύρης . . . ", Μπλανς, τ ι αριθμό έχει το εκθετήριο; .. ", Μπλανς, δώσε μου το επΙσημο κατάλογο .. . «ΔεσnoινΙς , δεσnoινΙς , ξέχασα το στυλό μου ! .. Έγραφε βιαστικό τον αριθμό του τηλεφώνου με ένα μαρκαδόρο και κόλλαγε το χαρτΙ πόνω στην τηλεφωνική συσκευή. Απαντούσε ότι πήγαινε η Ιδια να φέρει τον κατάλογο από τη γραμματεΙα μόλις τα μεγόφωνα θα καλούσαν το γρόμμα .. Τ .. , έβγαζε από το συρτόρι που 65


εΙχε την ετικέτα .. γραφική ύλη. ένα μότσο μπικ που μόλις τα έβλεπαν οι αρμόδιοι του εκθετήριου ορμούσαν πόνω της λες και όλοι εΙχαν ξεχόσει τα στυλό τους . Έφταναν σχεδόν πόντα μαζl, καλοξυριρσμένοι και με · κολλαρισμένα πουκόμισα. Ήδη πόνω στα διόφορα τρα­ πέζια υπήρχαν εφημερΙδες και γόντια, αφημένα εδώ κι εκεΙ «Σας παρακαλώ, σας παρακαλώ .. , έλεγε η Mnλανς , .. χρησιμοποιήστε το βεστιόριο. , Ο Ζιλέζν έκανε τον κόπο να προβλέψει ένα βεστιόριο ! .. Έκανα τον κόπο να κόνω τι; • .. Επιτέλους ήρθες ! Καλημέρα. Π ρoσnόθησε να τους κόνεις να καταλόβουν ότι δεν εΙναι δυνατόν να αφήνουν τα πρόγματό τους σκορπισμένα εδώ και κει .. .. ο Ντελρόζ πρέπει να τους το πει, και συ να τους το επαναλόβεις. Δεν ή ρθε ακόμα ο Λαγκόρντ; Ούτε ο Μπονό; " Οχι ακόμα .. . .. Και η δεσnoινlς τη ς υποδοχής; • .. θα έρθει με το τρένο σήμερα. Από αύριο, κόποιον θα βρει για να την πηγαινοφέρνει •. .. θα ήθελα οι όνθρωποι να 'ναι πόντοτε στην ώρα τους, διόβολε ! Το εΙπα, μισή ώρα πριν από τα εγκαΙνια. Καλημέρα, Mnλoντώ. θα ήθελα επΙσης . . . • Ο Ζιλέζν έχαψε μια από τις αιώνιες καραμέλες του . .. Κόπου πήρε το μότι μου τον Φαμπέρ να τριγυρΙζει. Δεν θα ήθελα να έρθει στο εκθετήριο. Αν το δω εδώ, θα τον πετόξω έξω με τις κλοτσιές . Να του το πεις •. .. Δεν νομlζω ότι τριγυρΙζει. , αποκρlθηκε η Mnλανς ψυχρό . .. Πήγαινε στο δικό του εκθετήριο, υποθέτω. Δεν έχω σκοπό να μεταφέρω τα λόγια σου , και ούτε έχω τη δυνατότητα, γιατl δεν πρόκειται να του μιλήσω •. .. Αγαπητή μου , δεν τον ξέρεις καλό. ΣΙγουρα θα έρθει εκεΙνος να σου μιλήσει. θα σε φωνόξει, όπως θα το κόνει 66


όλλωστε και με όλους τους παλιούς συναδέλφους του . Με τη νοοτροπΙα που έχει, οι συνέπειες θ α εΙναι δυσάρεστες. Γι' αυτό δεν θα ήθελα να τον δω να τριγυρΙζει εδώ- . .. Τότε να του το πεις μόνος σου - , εΙπε η Μπλανς ακόμα πιο ψυχρά. Όμως αμέσως μετάνιωσε γι' αυτή τη φράση της : Ο Ιιλέζν ήταν οποσδήποτε ιεραρχικά ανώτερός της, και η Ιδια ήξερε πολύ καλά πόσο μια συνάντηση ανάμεσά τους θα εΙχε, πράγματι, .. δι,ισάρεστες συνέπειες- , γιατΙ ο Γκαμπριέλ δεν θα επέτρεπε σε κανέναν να τον πετάξει έξω χωρΙς να αντιδράσει. Ένας καβγάς στην έκθεση ! θα ξεκαθάριζαν τους λογαριασμούς τους στο εκθετήριο της Τρανσλατμπάκ ! Ασύλληπτο! -ΝομΙζω-, συνέχισε πιο ευγενικά, .. ότι περιλαμβάνεται στα καθήκοντα των ΔημοσΙων Σχέσεων το να εμποδΙσει κανεΙς τους ανθρώπους να καβγαδΙζουν. Αν ο Γκαμπριέλ Φαμπέρ (βιάστηκε να προσθέσει) έρθει εδώ, θα του μιλήσω. Nci, φέρανε τον πάγο» . ΕμφανΙστηκε ο μπάρμαν που έμοιαζε μ ε σκυλόψαρο, μαζΙ με έναν νεαρό βοηθό του που λύγιζε κάτω από το βάρος ενός πελώριου δοχεΙου. Ο Ιιλέζν απομακρύνθηκε για να συναντήσει τον Λαγκάρντ ή τον Φροντέ. Και το πρωινό άρχισε, την στιγμή που το ρολόι χτυπούσε δέκα. Γύρω από τις μηχανές οι μηχανικοΙ και οι εμπορικοΙ αντιπρόσωποι εΙχαν οχηματΙσει ένα μικρό μπαλέτο. Εξοι­ κειώνονταν με το υλικό με τα εκθέματα και αποστήθιζαν τα επιχειρήματά τους ! ΜερικοΙ, σαν τα ψάρια στο ενυ­ δρεΙο τους , γύριζαν γύρω γύρω από τα εκθετήρια, αργά, βαρυεστημένα, κρατώντας το φάκελο με τα διάφορα έντυπα πΙσω από την πλάτη τους. Αυτό προξενούσε την άμεση οργή του Ιιλέζν: .. Πλη ρώνω πολύ ακριβά αυτό το εκθετήριο » , γάβγισε. J. Ο

�; if!1.rTa.

πι ""'l"Q

67


.. Δεν θέλω να χαζεύετε. θέλω να αποδΙδετε l .. Ήταν θαυμάσιο. Η νέα κοπέλα της υποδοχής, που δεν ήξερε ακόμα πόσο άνευ σημασΙας ήσαν αυτά τα ξεσπά­ σματα, βιάστηκε να καταφύγει πΙσω από το μπαρ γουρ­ λώνοντας τα μάτια της . Οι παλιοΙ, οι χονδρόπετσοι, γελούσαν κρυφά, αλλά εκεΙνοι που έφταιγαν τέντωσαν το στήθος και βιάστηκαν να προϋπαντήσουν τους λΙγους επισκέπτες . Ήταν ακόμη πολύ νωρΙς, αυτή την πρώτη μέρα, για να φτάσει το πλήθος . Με αυτή την ευκαιρΙα η Μπλανς φλυαρούσε με τον έναν και τον άλλο , με όσους συμπαθούσε. Ο Φροντέ της διηγήθηκε με ένα σωρό λεπτομέρειες μια ταινΙα φρΙκης που εΙχε δει το προηγού­ μενο βράδ υ , όμως , εκεΙνη καταλόβαινε ότι όλες αυτές οι δραματικές περιγραφές προορΙζονταν για την κοπέλα στο μπαρ. Την κοΙταζε με την άκρη του ματιού του . .. Πέρασα κι εγώ από εκεΙ .. σκ έφτηκε η Μπλανς μελαγχο­ λικά . .. Στην αρχή , όλοι προσπάθησαν να με γοητεύσουν. Τώρα με γνωρΙζουν, πια, πολύ καλά" . Όχι όλοι! ·Οπως και την προηγού μενη , ένιωσε , ξαφνι­ κά, έναν ερεθισμό, και το ατομικό της ραντάρ της υπέδειξε ότι κάποιος την κοΙταζε. Όπως και χτες, έψαξε, όσο μπορούσε πιο διακριτικά, και βρήκε δυο μαύρα μάτια κοντά στην Ιταλική μηχανή. Τότε ένιωσε μια απέραντη λύπη γι' αυτόν τον καημένο τον ξένο που βρισκόταν μακριά από την οικογένειά του , ανΙκανος να συνεννοη­ θεΙ και όπου κανένας δεν έκανε τον κόπο να τον υποδεχθεΙ .. Θα νομΙζει ότι οι Γάλλο ι εΙναι αφιλόξενοι .. . Ένα λεπτό αργότερα η Μπλανς έμπαινε στη ν περιοχή της Ιταλικής μηχανής για να χαιρετΙσει επΙσημα τον μηχανικό. «Λοιπόν, κύριε , όλα πάνε καλά; ΕΙστε ικανοποιημένος από το ξενοδοχεΙο σας ; Δεν έχετε δυσκολΙες για να φτάσετε ως εδώ ; » ρώτησε . Κούνησε το κεφάλι του γελώντας. (ΤΙ όμορφα δόντιαΙ ) 68


.. Καμιά δυσκολlα, το ξενοδοχεlο μου βρΙσκεται στο Ετουάλ και παΙρνω ταξl από εκεΙ Όμως τα βράδια μου εΙναι θλιμμένα. Περνούνε μονότονα» . « θα πρέπει, ασφαλώς να τον πάω στο Π ιγκάλ» , σκέ­ φτηκε η Μπλανς . « θλιμμένα ; » απόρησε. «Δυο βήματα από το Σανζ Ελυζέ ! » « Ναι, αλλά χτες ο κύριος Ντελρόζ μ ε κάλεσε σε δεlnνo » , εΙπε εκεΙνος με ύφος μελαγχολικό. Η Μπλανς γέλασε. Πράγματι, μια βραδιά με τον Ντελρόζ δεν προσέφερε καν έ να ενδιαφέρον. Το μόνο που απασχολούσε τον Ντελρόζ ήταν τα εγγόνια του και το ψάρεμα. « θα πω στον κύριο Ντελρόζ ότι δεν εκτιμήσατε τις υnηρεσlες του .. . .. Όχι, δεν θ α κάνετε κάτι τέτοιο ; » «Φυσικά δεν θ α το κάνω. θα ξαναϊδωθούμε» . "ΣινιορΙνα ! » .. ΝαΙ; » (<<Δεν την γλιτώνω: θα βρεθώ στο ΠιγκάλΙ .. ) « Μπορέσατε να γράψετε το άρθρο σας με τις πληροφορΙες που σας έδωσα ; » «Δεν τέλειωσε ακόμα. θ α σας τ ο δεΙξω και θ α μου πεΙτε αν όλα εΙναι σωστά. Αύριο θα έρθει ένας φωτογρά­ φος, και έτσι θα έχω πλήρη στοιχεΙα». Διάλεγε απλές λtξεις και μιλούσε αργά. Όμως για έναν άνθρωπο ανΙκανο να συνεννοηθεΙ, τα Γαλλικά που χρησιμοποιούσε ο Ιταλός ήταν άψογα. « Πρέπει να ασχοληθώ με το εστιατόριο » , εΙπε η Μπλανς . "Φαvτάζoμαι ότι θα προγευματlσετε μαζl μας στην μπιραρΙα ; » « ΕσεΙς θ α προγευματΙσετε ; » « Ναι. Όλοι προγευματΙζου με, αλλά με τη σειρά» . 69


.. θα ήθελα να nηγαΙναμε μαζΙ (<<Τι θ ρόσος ! .. ) Χρειό.ζο­ μαι έναν οδηγό, δεν γνωρΙζω κανέναν. ( .. Αν θέλω σε πιστεύω! . ) . .. θα προσπαθήσω να δω αν γΙνεται, ( .. Το μόνο που θα μπορούσε να την εμποδΙσει, θα ήταν η κακή της θέλη­ ση! .. ) διαφορετικό, θα παρακαλέσω κόποιον να χρησι­ μεύσει για οδηγός σας . Ο Ντελρόζ, παραδεΙγματος χόρη : αυτόν τουλόχιστον τον γνωρΙζετε .. . Αυτή η απόντησή τη ς ήταν αρκετή για να τη ς ξαναδώ­ σει το κέφι της που διατηρήθηκε ολόκληρη την επό μενη μισή ώρα. Στην επόμενη μισή ώρα εμφανΙστηκε ο Υπουργός . Ή μό.λλο ν πέρασε ο Υπουργός για τα επΙσημα εγκαΙνια. Το Αφεντικό έβγαζε λόγο στην όκρη του εκθετή ριου , με τεντωμένο το χέρι, δέκα λεmό πριν. Οι εμπορικοΙ αντιπρόσωποι, που δεν τολμούσαν να πλησιόσουν, εΙχαν τεντώσει τους λαιμούς τους. Ο Ζιλέζν βρισκόταν κι αυτός εκεl, πλημμυρισμένος από ενθουσιασμό: Όσο και αν ισχυριζόταν ότι δεν τον ενδιέφεραν οι κοινωνικοΙ τύποι, ότι οι δημόσιες εμφανΙσεις δεν του όρεσαν, ότι ήταν αντΙθετος με την Κυβέρνηση, δεν ήταν δυνατόν να περιφρονήσει ένα χειροσφΙξιμο του Υπουργού και τη φωτογραφΙα που θα επακολουθούσε. Η πομπή πλησ(αζε. Ένα κοπόδι ανθρώπων σφιγμένοι ο ένας πόνω στον ό.λλο ν και όλοι κατσουφιασμένοι, λόμ­ ψεις από φλας και η δουλοπρεπής αΥέλη των . . . πώς τους έλεγαν; θα 'πρεπε να ρωτήσει τον Ιταλό. Α, ναι. . . «παπαρό.τσιlO Όμως παρόλα αυτό, η Μπλανς θ α τον ρωτούσε. Το Αφεντικό, ο Ζιλέζν και ο Ντελρόζ και μερικοΙ ακόμη, έσφιξαν το χέρι του Υπουργού. Ένα αδιόφορο βλέμμα όΥγιξε το εκθετήριο. Και η πομπή πέρασε. Και δεν ήταν καν ο Υπου ργός, αλλό κόποιος προίστόμενος του ΥπουργεΙου ... •••

70


Έφτασε η ώρα του προγεύ ματος, που θα μπορούσε να εΙναι το πρόγευμα του Γκαμπριέλ . . . Η Μπλανς βρέθηκε με τον Ζιλέζν, τον Φροντέ και τον σινιόρ Βόλτι Φυσικά, η συζfιτηση περιορlστηκε στις Παριζιάνες, όμως fιταν προς τιμfι του Ιταλού ότι δεν προσέφερε εκεΙνος το θέμα: Ο Ζιλέζν θεωρούσε τον εαυτό του υποχρεωμένο να επαινέ­ σει τα τυπικά γαλλικα προϊόντα. Τα προϊόντα αυτά, στα οποlα οφειλόταν η φfιμη της ΓαλλΙ Kfις Π ρωτεύουσας σ' όλο τον κόσμο, αφfινoυν πάντα μια νοσταλγlα στην καρδιά κάθε ξένου που έρχεται έστω και μια φορά, έστω και μια μόνο μέρα. Ο Ρενάτο Βόλτι δεν εξέφραζε καμιά γνώμη, χαμογελούσε μόνο με τις έξυπνες παρατηρfισεις του Ζιλέζν και του Φροντέ. Η Μπλανς λΙγο ενοχλημένη , κοlταζε αφηρημένα γύρω της . .. Κι αν ερχόταν ο Γκαμπριέλ; - . Ήταν ακόμη νωρΙς, η μεγάλη αΙθουσα fιταν ακόμα δρoσερfι, φρέσκη και οι σερβιτόροι ατσαλάκωτοι Από την πελώρια τζαμαρΙα μπορούσε κανεΙς να δει τον γαλανό ουρανό, τους ουρανοξύστες και τους γερανούς σε κάποιο γιαπl που δεν έλεγε να τελειώσει Όταν η Μπλανς έστρεψε και πάλι την πρoσoχfι της στη συζfιτηση, οι κύριοι κουβέντιαζαν για πορνογραφlα. Συνηθισμένη στις αθυροστομlες τους, δεν ενOXλfιθηKε, όμως κατάλαβε ότι αυτό ενοχλούσε τον Ιταλό : Στον τόπο του δεν μιλούσαν τόσο ελεύθερα μπροστά στις κυρΙες . .. Για πες μου , Ζαν - Ζακ- , εΙπε ο Φροντέ χαμογελώντας άθελά του , .. ακούγοντάς μας τι θα σκεφτεl για τους Γάλλο υς ο σινιόρ Βόλτι .. . .. Ότι εΙναι όλοι γουρούνια .. , αποκρlθηκε η Μπλανς με βαριά τευτoνΙKfι προφορά . .. 'Οχι δαl .. βιάστηκε να αποκριθεl ο Ζιλέζν . .. Δεν θα ισχυριστεΙτε βέβαια, σενιόρ Βόλτι ότι στη Ρώμη δεν πουλάνε στα κρυφά ορισμένα καρτ - ποστάλ; Ότι δεν υπάρχουν απαγορευμένα περιοδικά; Ερωτικές ταιν(ες ; 71


"Υπάρχουν στη Νεάπολη .. , αποκρΙθηκε αργά ο Φροντέ κι αυτό ασφαλώς δεν ευχαρΙστησε τον ξένο . .. Αν πιστέ­ ψουμε τον Μαλαπάρτε . . . .. .. Δεν πρόκειται για πορνογραφΙα, πρόκειται για αθλιότητα .. , αποκρΙθηκε με αξιοπρέπεια ο μηχανικός. ΕΙχε κοκκινΙσει και έσκυψε πάνω από το παγωτό . .. Μπράβο σου ! .. σκέφτηκε η Μπλανς ικανοποιημένη . .. θα πρέπει να σας πω .. , φλυαρούσε τώρα ο Ζιλέζν, «ότι κάθε μορφή τέχνης με συγκινεΙ και ιδιαΙτερα ο κινηματο­ γράφος. Έχω δει εκπληκτικές ταινΙες . Δεν εΙναι έτσι Βόλτι; » "Φυσικά, α ν αυτό σ' αρέσει» , αποκρΙθηκε ο Φροντέ άθελά του . .. ΓιατΙ, εσένα δεν σ' αρέσει; » Τώρα, ήταν η σειρά του Γάλλου μηχανικού να κοκκινΙ­ σει, το αΙμα ανέβηκε απότομα στο κεφάλι του . Η Μπλανς θεώρησε αρκετή αυτή την επΙδειξη του Ζιλέζν. «Τον καφέ, παρακαλώ » , εΙπε στον σερβιτόρο. « Β ιαζό­ μαστε .. . Ο Ρενάτο Βόλτι την κοΙταξε. Ν α κάτι που ασφαλώς δεν θα γινόταν στον τόπο του : Μ ια κυρΙα συνοδευόμενη από. τρεις κυρΙους δεν διατάζει στο εστιατόριο. Δεν εΙχαν τελειώσει οι εκπλήξεις του : Όσον αφορά την ποιότητα του καφέ, παραδεΙγματος χάρη, γιατΙ αυτό που του έφεραν δεν εΙχε καμιά σχέση με τους περΙφημους Εσπρέσο του τόπου του . Όμως το ήπιε χωρΙς να αντιδράσει. Η πιο δύσκολη ώρα ήταν ανάμεσα στις μΙα και στις δυο. Οι διάδρομοι της έκθεσης ήταν έρημοι και στα εκθετήρια οι λΙγοι υπάλληλοι, που έμεναν μόνιμα, πηγαινοέρχονταν άκεφοι μη έχοντας τι να κάνουν. Η Μπλανς εΙχε κατα­ στρώσει ολόκληρο πρόγραμμα από διάφορες μικρές ασχολΙες γι' αυτήν, ακριβώς, την ώρα: θα διάβαζε και 72


πάλι τα άρθρα, θα έβαζε μια σφραγΙδα πΙσω από τις φωτογραφlες, θα πέρναγε έ να βερνlκι στα νύχια της, θα κατέγραφε τον αριθμό των επισκεmών που εΙχαν έρθει το πρωl, θα έλυνε το σταυ ρόλεξο κάποιου περιοδικού . . . Αυτή την ώρα διάλεξε ο Γκαμπριέλ. Έφτασε ήρεμος και ακούμπησε στο μπαρ και, εφόσον η κοπέλα της υποδοχής εΙχε πάει να προγευ ματlσει, ζήτησε από την Mnλανς μια μπΙρα. « Ε Ισαι τρελός » , του εΙπε εκεΙνη χαμηλόφωνα, παρόλο που δεν υπήρχε κανένας γύρω. «Ο Ζιλέζν έχει δώσει εντολές : να σου απαγορεύσω την εΙσοδο στο εκθε­ τήριο » . «Αυτόν ήρθα ν α δω» . " "Εχει. φύγει» . .. ΚρΙμα. Θα ξανάρθω αύριο .. . .. Σ ε παρακαλώ, μην έρθεις . Δεν θέλεις, βέβαια, να δημιουργηθεl κανένα επεισόδιο εδώ , στην έκθεση ! » "Στην έκθεση l .. επανέλαβε ο Γκαμπριέλ με πομπώδη τόνο στη φωνή του . «Κορlτσι μου , αν σ' άκουγε κανεΙς θα πΙστευε πως η έκθεση εΙναι τόπος ιερός. Όμως, μην ανησυχεΙς, δεν πρόκειται να καβγαδΙσουμε, δεν θα υπάρξει επεισόδιο. ΕΙμαστε άνθρωποι πολιτισμένοΙ. Ήρ­ θα να πω μια καλημέρα στους συναδέλφους , τΙποτε άλλο. Υπάρχουν ακόμη μερικοl από αυτούς ; " " Όχι πολλοl». "Υπάρχεις εσύ. Καλημέρα Mnλανς ... ("Αγάπη μου , αγάπη μου, καλημέρα σου . ΕΙσαι, πάντα όμορφος, ψηλός, σΙγου ρος. Εμπνέεις εμπιστοσύνη . Και έχεις, πάντα, αυτά τα γλυκά μάτια. Γιατl να μην μπορώ να διώξω από το μυαλό μου την σκέψη ότι κάτι ετοιμά­ ζεις ; . . .. ) « Βλέπεις, Mnλανς . . . » (έβαζε μπΙρα στο ποτήρι του που το εΙχε γεΙρει για να μην δημιουργηθεl αφρός και φαινόταν να συγκεντρώνει σ' αυτό την προσοχή του ) . .

73


.. Σου εΙχα, ήδη, πει ότι ο Ζιλέζν ήταν κάθαρμα. Τώρα, βεβαιώθηκα. Αυτός εΙναι που πρέπει να αδειάσει τη γωνιά- ο .Αυτό πάντως δεν σε αφορά. Δεν υπάρχει λόγος να πα(ζεις τον υπερασπιστή τών αδικημένων .. . " Εχεις δlκιο, αγαπούλα μου. Δεν μ' αρέσει όμως να σε ξέρω στο άμεσο περιβάλλον του. Αν του έρθει να τα βάλει μαζl σου . . . • .. Τ ι μπορεl ν α μου κάνει; Και συ , τ ι θ α του έκανες ; • .. Δεν φαντάζεσαι τι εΙμαι ικανός να κάνω .. . .. Δεν θέλω ν α το ξέρω • . .. Εντάξει. Σ' ευχαριστώ για τη ν μπΙρα, ήταν δροσερή . θα ξανάρθω αύριο .. . Η Μπλανς ήξερε ότι την άλλη μέρα ο Ζιλέζν θ α έμενε στο γραφεΙο, αλλά δεν του το εΙπε. Ήθελε να τον ξαναδεl, κι άλλωστε καλύτερα να μην γνωρΙζει ο Γκα­ μπριέλ πού θα βρίσκεται ο διακοσμητής . Ύστερα, εΙχε τόσες πολλές ασχολίες που ξέχασε τη συζήτηση , ξέχασε και τον Γκαμπριέλ. Ίσως , γιατl ήταν πεπεισμένη ότι θα τον ξανάβλεπε την άλλη μέρα. Δέχτηκε δυο τρεις δημοσιογράφους, έφτιαξε φακέλους, έδωσε ορισμένες απαντήσεις σε επισκέπτες που της ζητούσαν τεχνικές πληροφορίες, και τα κατάφερε μια χαρά. Στις πέντε, η κούραση , έκανε τους πάντες να επιστρέψουν στο γραφεΙο και στο μπαρ. Η Μπλανς έδωσε εντολή στη νέα κοπέλα να ξεδιψάσει όλα αυτά τα ξεραμένα λαρύγγια. Έφταναν, λοιπόν, δυο δυο, τρεις τρεις, έπεφταν σε κάποιο κάθισμα, έπιναν το ποτό τους όσο μπορούσαν πιο αργά, κι ύστερα ξανάφευγαν. Η Μπλανς πήγε μόνη της να φέρει το σινιόρ Βόλτι που δεν τολμούσε να έρθει. .. Δεν είμαι συνηθισμένος σ' αυτού του εΙδους τις εκθέσεις- , της εΙπε . .. ΕΙναι πολύ κουραστικό, ιδιαΙτερα 74


για κάποιον, σαν και μένα, που ψάχνει να βρει τις λέξεις του .. . .. Κ ι εΙμαστε ακόμα στην πρώτη μέρα .. , εΙπε η κοπέλα ρΙχνοντας λάδι στην φωτιά.

Η πρώτη μέρα μιας έκθεσης, που θα διαρκούσε δέκα. Η πρώτη μέρα, και όλοι στη θέση τους πάνω στη μεγάλη σκακιέρα, σαν πιόνια έτοιμοι να προχωρήσουν, να υποχωρήσουν, να συλληφθούν. Η πρώτη μέρα της τελευταΙας βδομάδας του Ζαν Ζακ Zιλtζν. Όμως αυτό κανεΙς δεν το ήξερε, - Ισως ούτε ο Ιδιος ο δολοφόνος του ...

75


Μ Ε ΡΟΣ ΔΕΥΤΕ ΡΟ

3 Η Μπλανς τριγύριζε το εκθετήριο και εξέταζε κάθε τετραγωνικό μέτρο, το ένα μετά το άλλο. Ένιωθε κάτω από τις σόλες των παπουτσιών της την κάθε ανωμαλΙα του εδάφους . Τριγύριζε γύρω από τις μηχανές . Γνώριζε τα πάντα με μάτια κλειστά, άλλωστ ε, ακόμη και όταν όλα αυτά υπήρχαν μόνο στο κεφάλι του Ζιλέζν, εκεΙνη τα εΙ­ χε γράψει με κάθε λεmομέρεια, για τον Τύπο, στα δελτΙα, και στα σημειώματα με τον γενικό τΙτλο : ' Ή Τρανσλατμπάκ και η αυτοματοποΙηση " . Κι όμως , με το να εΙναι τα πράγματα κάτω απ ' τη μύτη της , ακριβώς επειδή βρισκόταν "μέσα" σ' όλα αυτά, δεν έβλεπε, πια, τΙποτα. Ύστερα από τρεις τέσσερις μέρες , καθώς περνούσε το χέρι της πάνω στα πλευ ρά κάποιου κάδου , σκέφτηκε: .. Αλήθεια ! Αυτή εΙναι η περΙφημη " ενισχυμένη σειρά" για την οποΙα μιλάμε εδώ και δυο μήνες ! .. Αυτές οι αλήθειες την έκαναν να αμφιβάλλε ι για την εξυπνάδα της, και την άφηναν εκστατική μπροστά στο τόσο συγκεκριμένο προϊόν. Δεν ήθελε να παραδε­ χτεΙ ότι, πιασμένη όπως ήταν στα γρανάζια ενός ρυθμού που γινόταν όλο και πιο γρήγορος , τον ρυθμό που επέβαλε ο Ζιλέζν, δεν προλάβαινε να σκεφτεΙ, δεν εΙχε τον απαραΙτητο χρόνο για να αφομοιώσει τα όσα έβλεπε . Ναι, θα έπρεπε να τα αντικρΙσει όλα αυτά από κάποια απόσταση. 76


Τότε ανέβηκε στο δεύτερο επΙπεδο από όπου μπορού­ σε να κοιτάξει όλο το εκθετήριο. Ακούμπησε στο κάγκε­ λο. Τη συνόδευε ο Ρενάτο Βόλτι. Π ράγματι, από κει που στεκόντουσαν δεν μπορούσαν να δούνε όλο το εκθετήριο, γιατΙ ο Ζιλέζν εΙχε πετύχει, όχι χωρΙς κόπο, ύψος δώδεκα μέτρων για τους ηλεκτρο­ νικούς μεταφραστές. ΕΙχε καταφέρει, σε τετρακόσια τετραγωνικά μέτρα, να δημιουργήσει κατασκευές που αντιπροσώπευαν χιλιόμετρα καταστημάτων και εργαστη­ ρΙων. Έβλεπε κανεΙς ένα δάσος από κολόνες , αλλά ένα δάσος αεράτο, αρμονικό . .. Και σεις » , εΙπε ο Ρενάτο, "εΙστε ο Κοντορεβυθούλης» . .. Έχετε διαβάσει τον Κοντορεβυθούλη ; » " Και βέβαια. Τον διηγήθηκα και στα παιδιά μου » . " Πόσω χρονών εΙναι; Πώς λέγονται; .. Τότε, όπως κάνουν όλοι, ο μηχανικός άνοιξε το πορτοφόλι του και έδειξε φωτογραφΙες . Η Mnλανς εΙχε δει πάμπολλες τέτοιες φωτογραφΙες , οικογένειες χαμο­ γελαστές, παγωμένες, ψυχρές , λΙγο θολές Ι «Αυτός εΙναι ο Τόνιο, εΙναι τεσσάρων ετών, και η Φιορέπα, έξι ετών .. . .. ΕΙναι χαριτωμένα .. , εΙπε η Mnλανς ευγενικά. "ΑληθινοΙ μικροΙ ΙταλοΙ .. . «Σωστά. Ή μάλλο ν ΛατΙνοι Σαν και σας" . .. Σαν και μένα; ,. .. Ναι ΛεmοΙ, ευαΙσθητοι, όλο αποχρώσεις .. . Ήταν μάλλον κολακευτικό. Η Mnλανς θ α ήθελε να υποκλιθεl, αλλά δεν ήξερε πώς. Έριξε μια θ υ μωμένη ματιά στο εκθετήριο που βρισκόταν, ακριβώς, κάτω από αυτήν . .. ΕΙδατε όλους αυτούς τους κάδους ; .. ρώτησε . .. Ναι Πόσα κυβικά μέτρα; Έτσι όπως τα φωτΙζουν όλοι αυτοΙ οι προβολεΙς , το θέαμα εΙναι μάλλο ν εντυπωσιακό. 71


Αυτός ο Ζιλέζν έχει τη συναΙσθηση του μεγαλεΙου- . Δεν εΙχε σκεφτεΙ ότι τα πάνω δοχεΙα θα χρησιμευαν για να μαζεύονται τα σκουπΙδια που πέφτουν από το πάνω διάζωμα. ΤΟ θέαμα εΙναι μάλλον αηδιαστικό. ..Αυτά τα χαρτιά, αυτές οι γόπες. θα πρέπει να πω στον Μπονά να τα σκεπάσει με κάτι- . .. Τότε οι γόπες θα πέφτουν πάνω στο σκέπασμα» . .. Σωστά, και θα πιάσει φωτιά. Ξέρετε, ότι χρειάστηκε να κάνουμε πυράντοχα όλα μας τα χωρΙσματα; .. Τότε δεν θ α πιάσει φωτιά. ΚρΙμα. ΓιατΙ θ α σας εΙχα σώσει- ο .. 'Οχι δαl Το πρώτο που θα σκεφτόσαστε θα fιταν η πολύτιμη μηχανfι σας l .. θα έπαιρνα κάτω από το ένα χέρι μου τη μηχανι'ι μου - ζυγ(ζει ένα τόννοΙ - και σας από το άλλο . . . . .. . .. πενfιντα κιλά . . . .. Τι θαυμάσιο θέαμα l . εΙπε γελώντας. Η Mnλανς, που τον έβρισκε πολύ παιδΙ αλλά και πολύ εuyενι'ι, άκουσε τον εαυτό της να λέει: .. ΕΙστε πολύ καλός • . Ήξερε ότι αν, ξαφνικά, προχωρούσε περισσότερο, εΙχε ένα πρόσφορο καταφύγιο: θα του μιλούσε για τα παιδιά του. Όμως εκεΙνος δεν προχώρησε, και η Mnλανς ένιωσε μέσα της μια περΙεΡΥη λύπη . .. Π ρέπει να κατεβούμε - , της εΙπε . .. Φοβάμαι, διαρκώς, ότι χωρΙς εμένα η μηχανι'ι μου μπορεΙ και να χαλάσει • . .. Φαντασμένε Ι • .. Ναι, ξtρω, εΙναι ανόητο. Φεύγω, άλλωστε την ΤρΙτη, και θα πρέπει να τα βολέψετε μόνοι σας •. .. Μη ξεχνάτε ότι οι Γάλλο ι έχουν τη φfιμη ότι καταφέρνουν το παν. Όλα θα πάνε μια χαρά•. .. Ναι, αλλά εσεΙς θα εΙστε λυπημένη •. .. Εγώ; Γιατ(; • .. Εγώ πάντως θα ε(μαι. Πριν ακόμη σας Υνωρ(σω θα σας 78


χόσω .. . "Σε evtpyeIQ η αρετή " ! σκtφτηκε η Μπλανς και, μ ε tva χαμόγελο που προοριζόταν περισσότερο για την Ιδια auvtxIae : "θα ξαναδεΙτε τα παιδιό σας " . «Το χαμόγελό σας μου λtει ότι μ ε κοροΤδεύετε .. , εΙπε εκεΙνος και τη xaιptTIae. «ΕΙμαι, όμως , σ(γουρος ότι θα λυπηθεΙτε .. . ΧωρΙς να τη ν περιμtνει όρχισε να κατεβαΙνει τη σκόλα. Η Μπλανς tμεινε λΙγο ακόμη. Ένας υπόλληλος στεκόταν μπροστό στον πΙνακα ελtyxoυ και ο αυτόματος μετα­ φραστής tKave την όψογη επΙδειξιΊ του μπροστό σ' tvav όμιλο πελατών με κατσουφιασμtνα πρόσωπα . .. Με το χειριστήριο .. , απόγγειλε η Μπλανς , "ο υπόλλη ­ λος όρθιος πόνω στην πλατφόρμα, μετακινεΙται μαζΙ με τη συσκευιΊ. Με το ημιαυτόματο χειριστήριο, μια κόρτα τοποθετημtνη στο αναλόγιο ελtvxει τις λειτουργΙες του χειριστήριου . . . .. Κι υπόρχουν όνθρωποι που καταλαβαΙ­ νουν αυτή τη γλώσσα! Ώστε ο Ρενότο Βόλτι θα tφευγε την ΤρΙτη . ΣιΊμερα ιΊταν. . . ναι, ιΊταν ιΊδη ΠαρασκευιΊ, και ο Γκαμπριtλ δεν εΙχε εμφανιστεΙ, παρόλη του την υπόσχεση. . . ΚοΙταξε τον όμιλο των πελατών που nι'ιγαιναν προς το μπαρ. Η κοπtλα θα βρισκόταν και πόλι nνιγμtνη στη δουλειό . . . Η Μπλανς βιόστηκε να KaTteeI στο εκθετήριο, και φτόνοντας nι'ιρε από τα xtPIQ κόποιου πελώριου κυρΙου tva παλτό, τόσο βαρύ, που με κόπο κατόφερε να το σηκώσει και να το κρεμόσει στην κρεμόστρα (ιΊταν ντουμπλαρισμtνο με ΖιμπελΙν! BteaIQ ο Μόης ιΊταν λΙγο δροσερός, αλλό παρόλα αυτό!) Η Μπλανς αντιπαθούσε τους πελώριους κυρΙους που φορόνε παλτό φοδραρισμtνα με ΖιμπελΙν και δαχτυλΙδια με ρουμπlνια. Του πρόσφερε ουΙσκι με φανεριΊ δυσαρt­ σκεια. 79


Μ Ε ΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

4 Σό66ατο. ΕΙναι η μέρα που καθαρΙζει κανεΙς το αυτοκΙ­ νητό του , τοποθετεΙ στο πορτ μπαγκόζ τις πολυθρόνες και τα πτυσσόμενα τραπέζια, συγκεντρώνει τους οδικούς χόρτες , ετοιμόζει το καλόθι με το πικ νικ της εκδρομής και το καλόθι για τη γότα, ψήνει κοτόπουλα, τηλεφωνε( σε κόποιο μικρό ξενοδοχεΙο για να κρατήσει ένα τραπέζι και ένα δωμότιο που 6λέπει στον κήπο , τρέχει στα μαγαζιό για να αποκτήσει ένα μπικΙνι για τις προσεχεΙς διακοπές και να διαλtξει πρόκες που θα του χρησιμεύ ­ σουν για να παραστήσει τον μαραγκό, ή πινέλα, για να παραστήσει τον Κυριακότικο ζωγρόφο. Σό66ατο. Αργο ­ περπατόει κανεΙς τις προκυμαΙες του Σηκουόνα, ή χου­ ζουρεύει στο κρε6ότι του . ΕΙναι η μέρα που κόνεις νοικοκυριό, ή έναν έλεγχο στην κό6α με τα ποτό αν πρόκειται το 6ρόδυ να συγκεντρωθούν οι φ[λοι σου για ένα πόρτι τηλεόρα σης , η μέρα που πας στην αγορό μαζΙ με το σύζυγό σου με την προοπτική να γεμΙσεις μέχρι σκασμού το οικογενειακό ψ υγεΙο, η μέρα που σιδερώνεις το φόρεμα του χορού για να χορέψεις το 6ρόδυ. Αυτό όμως τα κόνει όλος ο όλλος κόσμος. Πενήντα εκατομμύρια Γόλλοι, εκτός από μερικούς, εκτός μεταξύ όλλω ν, από εκεΙνους που έχουν μόνιμη εργασΙα στο ΚΝΙΤ. Αποκλεισμένοι, εγκλωβισμένοι στο μπετόν σαν τα 80


ψόρια μέσα στον πόγο, στερούνται τον ι'\λιο και τον αέρα, στερούνται κόθε εΙδους ψ υχαγωγΙα. Το Σαββατο­ κύ ριακο εΙναι φυλακισμένοι. Τιμωρημένοι. Το Αφεντικό έκρινε καλό να εμφανιστεΙ μεταξύ δέκα και έντεκα για να αποδεΙξει στους υφισταμένους του ότι ι'\ξερε να κόνει θυσΙες. Πι'\ρε κατό μέρος την Μπλανς : .. θα πρέπει να ασχοληθεΙς με τον Ιταλό, μικρι'\ μου .. . .. Εγώ, κύ ρ ιε ; .. .. ΓιατΙ σε ξαφνιόζει; .. «Φαντόστηκα ότι εσεΙς ο Ιδιος . . . ι'\ ο κύριος Ντελρόζ. . . ι'\ ο Ιιλέζν . . . .. .. Εγώ δεν έχω καιρό. Και θ α εκτιμι'\σει ασφαλώς πολύ περισσότερο τη συντροφιό μιας όμορφης γυνα[κας " , .. Τότε, φαντόζομαι ότι η Μόρτζορυ ε [ναι η πιο κα­ τόλληλη l .. .. Ποιος έχει αναλόβει τις δημόσιες σχέσεις ; εσύ ι'\ η Μόρτζορυ ; Εντολι'\ της διεύθυνσης , δεσποιν[ς . Φυσικό με έξοδα της Τρανσλατμπόκ" , Την όφησε κι έφυγε . Η Μόρτζορυ, αγνώριστη με τα μεγόλα μαύ ρα γυαλιό της , τον περ[μενε στο ασανσέρ , και η Μπου[κ, καθόλου διακριτικι'\ και απαστρόπτουσα, τους περΙμενε και τους δυο σε ένα γειτονικό πόρκινγκ. Η Μπλανς προσπόθησε να βρει ένα τρόπο για να ειδοποιι'\ ­ σει τον σινιόρ Βόλτι πως εκε[νο το βρόδυ θα του έκανε τα έξοδα, ούτε λΙγο ούτε πολύ, μια γυνα [ κα. Η τόλμη αυτης της πρωτοβουλ[ας τη δυσαρεστούσε γιατΙ ι'\ταν κάτι που επιθυ μούσε πολύ . Και να που ο σινιόρ Βόλτι ι'\ρθε κοντά της χαμογελαστός, με το χαμόγελο που έχει κανεΙς όταν αντικρ[ζει παλιούς γνωστούς του (γιατ[ όχιl ΓνωστοΙ εδώ και πέντε μέρες l ) .. Ε[ναι Σάββατο, οήμερα .. , τη ς εΙπε χαιρετώντας τη . .. 'Ολοι πάνε εκδρομι'\ κι εμεlς βρισκόμαστε εδώ .. . .. 'Ετσι κι αλλιώς, στην Τρανσλατμπάκ εργαζόμαστε το Σάββατο το πρωΙ Άλλωστε τα βράδια μας ε [ναι ελεύθε81


ρα .. , εlπε η Mnλανς χωρlς να εκτε θεΙ .. Ελεύθερα για να nλήπεις ! Γνωρlζε τε κάτι πιο θλιβε­ ρό από ένα δωμάτιο ξενοδοχεlου ; .. θα μπορούσε να απαντήσει ότι γνώρ ιζε : το διαμέρισμά της όπου δεν υπήρχε πια, ο άντρας της ζωής της . .. Δεν έχετε παρά να βγεlτε .. , του εlπε . .. Όλοι οι ξένοι τρέχουν στο Πιγκάλ. Απορώ πώς δεν το κάνατε ήδη" , .. Και βέβαια το έκανα, εδώ και δέκα χρόνια. Σήμερα, δεν μου κάνει πια κέφι, θα ήθελα κάτι άλλο .. . Η Mnλανς καταλάβαινε ότι επρόκειτο να τη ν προλάβει και να της κάνει την πρόταση που η lδια εlχε σκοπό να προτεlνει Αυτό δεν έλυνε το πρόβλημά της . .. Τι θα θέλατε να κάνετε ; Να δεlτε ασφαλώς το Παρlσι τη νύχτα; .. • Ένα μόνο μικρό τμήμα του νυχτερινού Παρισιού. Κάποιο καμπαρέ στην αριστερή όχθη. θα σας άρεσε ; .. • Πάρα πολύ .. . • Μπορεlτε να μου υποδεlξετε ένα ; ­ . Ντουζlνες ολόκληρες .. . .. Ίσως όμως ν α μην εlστε ελεύθερη ; ­ .. Εlμαι .. , αποκρlθηκε η Mnλανς . Κι όπως την κοlταζε επlμονα, βιάστηκε να προσθέσει: .. Τουλάχιστον απόψε - ο .. θαυμάσιαl Απόψε θ α βγω μ ε μια χαριτωμένη κο­ πέλαl .. .. Κύριε Βόλτι .. , του εlπε αυστηρά, .. αν αρχlσετε να με φλερτάρετε τότε θα πάτε μόνος σας να χαζέψετε στην αριστερή όχθη και, σlγουρα, θα καταλήξετε κάτω από τις γέφυρες του Σηκουάνα .. . .. Δεν καταλαβαlνω τι σημαlνει η λέξη φλερτάρω .. , εlπε και ήταν φανερό πως έλεγε ψέματα, -αλλά δεν έχω αντlρρηση να περάσω τη νύχτα μου κάτω από τις γέφυρες μαζl με μια χαριτωμένη κοπέλα- . .. 'Οχι, κύριε, θα την περάσετε μόνος σας. Με τους 82


ζητιάνους . ΚαταλαβαΙνετε τι θα πει ζητιάνος ; .. .. ΚαταλαβαΙνω τα πάντα και δεν πρόκειται να σας φλερτάρω .. . Σάββατο. Άνθρωποι που περπατούν στο χώρο της έκθεσης , περΙεργοι που ι'ιρθαν να χαζέψουν σέρνοντας μαζΙ τους, καμιά φορά, ένα δυστυχισμένο παιδάκι από το χέρι. Και όχι πια - όπως όλη την άλλη βδομάδα - επιχειρηματΙες που έχουν εγκαταλεΙψει το γραφεΙο τους ι'ι το εργοστά­ σιό τους , για να λύσουν στην έκθεση κάποιο συγκεκριμέ­ νο πρόβλημα. Το ι'ιξεραν ότι η απόδοση του Σαββάτου θα ι'ιταν ελάχιστα ενδιαφέρουσα κι όσο για την Κυριακι'ι Ι Όλοι άρχιζαν να νιώθουν την κούραση. Η Mnλανς έβλεπε τους πιστούς της να έρχονται όλο και πιο συχνά για να καθΙσουν σε κάποιο κάθισμα και να πιούνε μια μπΙρα. Η Ιδια, διψασμένη, κατέβαζε χυμούς φρούτων, και άφηνε το οινόπνευ μα για τις επαγγελματικές επαφές με τους δημοσιογράφους ή τους πελάτες . · • ΔεσnoινΙς, μου κόπηκε ένα κουμπΙ Μήπως έχετε κλωστfι ; Και βέβαια εΙχε. Και καρφΙτσες, και ασnιρΙνες, και σnΙρτα. Η τσάντα της έμοιαζε με το καπέλο του ταχυδα­ κτυλουργού . .. ΕΙστε για όλους μας σαν μητέραΙ .. της εΙπε, ένας νεαρός όταν του έραψε το κουμπΙ του . .. Αν δεν σας πειράζει, θα προτιμούσα να ε Ιμαι αδελφή .. . ΕΙχε γνωριστεΙ μ ε έναν νεαρό σnoυδαστη που εργαζό­ ταν στο ασανσέρ και καταβρόχθιζε βιβλΙα μαθηματικών ανεβοκατεβαΙνοντας από πάτωμα σε πάτωμα. Μιλούσε για τον καιρό με την κυρΙα στις τουαλέτες, και το μόνο που την ενοχλούσε ήταν η σκέψη ότι μπορούσε να συναντησει, βγαΙνοντας από εκεΙ, κάποιον συνάδελφό 83


της. Γνώριζε τον πιο σύντομο δρόμο που οδηγούσε από το εκθετήριο στο εστιατόριο, τη γραμ ματεία , το καπν ο­ πωλε(ο, το ταχυδρομε(ο. Σ ' αυτή την πόλη μ ε τα τσι με­ ντένια τε(χη , πηγαινοερχόταν λες και β ρισκόταν στο χωριό της , και τελικά ένιωθε ικανοποιη μέν η. Το μόνο πο υ της έλειπε ήταν οι εφημερΙδες . ("Σωστά , θα έ πρεπε να ανοΙξω ένα περΙmερο . . . ή ακόμη καλύτερα ένα κομμωτή­ ριο ... Απόψε πρέπει να εΙμαι χτενισμένη ") . ΓιατΙ εκεΙνο το μεσημέρι απόφυγε να προγε υ ματΙσει με τον σινιόρ Βόλτι; ΓιατΙ την έπιασε ξαφνικά αυτή η δειλΙα, αυτή η σεμνότητα; Οργάνωσε τις ομάδ ες της , έτσι ώστε να αφήσει στον Ιταλό την ώρα, ανάμεσα έντεκα και δώδεκα και μισή , τότε που η αΙθουσα ήταν ακόμη δροσερή και οι επισκέmες ελάχιστοι, και κρ άτησε για τον εαυτό της το θόρυβο και τη ζέστη του μεσημε­ ριού , στις δώδεκα και μισή , με μόνη συντροφιά μερικούς αδιάφορους. Έπρεπε , τώρα, να βρει ένα θέμα συζήτη­ σης. θα μlλαγε για τα αυτοκΙνητα, για τα αυτοκινητικά δυστυχήματα, για τους αγώνες του Ρεμς και του Μανς , για το δΙκτυο των αυτοκινητόδρομων που αποτελεΙ αληθινό σκάνδαλο και για το δΙκτυο των δευτερεύουσων οδών που δεν ε[ναι και τόσο άσχημες . . . όλα αυτά τα κοινά ση με[α, λΙγο πολύ, θα έ καναν να περάσει ευχάρι­ στα την ώρα του φαγητού . Η σύντομη αυτή ανάπαυλα θα τους επέτρεπε να αναλάβουν δυνάμεις. Μόνο που η Μπλανς δεν εΙχε προβλέψει ότι στο γειτονικό τραπέζι ακριβώς π[σω της θα καθόταν ο Γκαμπριέλ. Δεν ήταν προμελετημένο. Δεν υπήρχε άλλη ελεύθερη θέση. Άφησε στο πιάτο της την μπουκιά που ήταν έτοιμη να φέρει στο στόμα της. Ήξερε ότι δεν θα μπορούσε, πια, να καταπιεΙ τ[ποτα. «Λεμπλόν, θα ήθελα κάτι να πιω .. , ε[πε με αδύνατη 84


φωνή . Ε υτυχώς , συζητούσαν για τους χαρακτηριστικούς θο­ ρύβους των διαφόρων μηχανών τους . Ο Λε μπλόν γέμισε το ποτή ρι της αφηρημένα. Ανέπαφο το πιάτο της πήρε πάλι τον δρόμο για την κουζίνα χωρίς κανένας να το αντιληφθεl. Όμως ο Γ καμπριέλ, αυτός ο άκαρδος άνθρωπος , διάλεξε εκείνη ακριβώς τη στιγμή για να γυρίσει προς το μέρος της . «Δεν φάνηκε ακόμα ο Ζιλέζν ; » ρώτησε. θα ήθελε να μπορούσε να προσποιηθεί ότι δεν τον είχε ακούσει, άκουσε , όμως , τη φωνή της να λέει, να προφέρει: « "Εφυγε για το Σαββατοκύ ριακο» . .. Σωστά. Γιατί να στερηθεί το Σαββατοκύριακο. θα τον δω τη Δευτέρα .. . « Μα σου είπα ήδη . . . .. .. Μόνο όταν θα του σπάσω τα μούτρα θα νιώσω ικανοποιημένος. Π ρέπει να τον φοβίσω γιατί αλλ ιώς θα γίνει επικίνδυνος .. . .. Εγώ .. , ε ίπε η Μπλανς φωναχτά, "ονειρεύομαι μια Πορς, γιατί η γραμμή της, φυσικά, με γοητεύει δεδομέ­ νου ότι δεν γνωρίζω από μηχανές . . . » Οι συνδαιτημόνες άρχισαν και πάλι να συζητούν, κοροϊδεύοντας, φανερά, τις γυναίκες που εκτιμούν μόνο τα όμορφα αμαξώματα που ταιριάζουν με τα ταγιέρ τους . .. Δεν θα γυρίσω» , σκεmόταν η Μπλανς αγριεμένη . .. Δεν θα του ξαναμιλήσω. Δεν πρέπει να γυ ρ!σω » . Δεν γύ ρισε, αλλά ακούμπησε στη ν πλάτη τη ς καρέκλας της, έτσι ο ώμος της άγγιξε το μπράτσο του Γκαμπριέλ . .. Τι κάνεις στου Άκφε ρ ; » ρώτησε, γιατί ε(χε ξεχάσει ως εκε(νη τη στιγμή να τον ρωτήσει κι αυτό ήταν κάτι που την απασχολούσε πολύ . .. Τι δουλειά κάνω; Ας πούμε ότι ε(μαι ο Φροντέ των 85


αυτομάτων και μη μεταφορ έων. Οργάνωση και μ έ θοδο ι εκτέλεσης . Φυσικά η επιχεΙρηση ε Ιναι πολύ μικρότερη, και το υλικό λιγότερο σημαντικό, αλλά δεν παύει να έχει ενδιαφέρον. Και αποδΙδει χρη ματικά .. . -ΕΙσαι. .. εΙσαι ευχαριστημέ νος ; .. - Με ενδιαφέρει αρκετά. Όσο χρ ειάζε ται για να μη σκέφτομαι παρά μόνο αυτό .. . -Αν σκεφτόσουνα μόνο αυτό δεν θ α με τυραννούσες με τον Ζιλέζν .. . ΧωρΙς να το θέλει, ξανάβρισκε τον επιθετικό τη ς τόνο - ήταν κι αυτός ένας τρόπος για να υπερασnΙζεται τον εαυτό της, για να αντιδρά στη δύναμη που , πάντα, της επέβαλε. Το άγγιγμα του χεριού του πάνω στο δικό της ήταν αρκετό για να κάνει την καρδιά της να χτυπάει πιο δυνατά. -Ας πούμε ότι έχω αρκετές ασχολlες και αρκετές φροντlδες. Όπως όλοι άλλωστε .. . ΛΙγο ακόμα και θα τον ρωτούσε αν ήταν ευχαριστημέ­ νος, και σΙγουρα θα υπέκυπτε σ' αυτή την επιθυ μΙα αν δεν φώναζαν τον Γκαμπριέλ από κάποιο γειτονικό τραπέ­ ζι. Πρόσεξε τον φιλικό τόνο, την οικειότητα της συμπερι­ φοράς, και χάρηκε με τη σκέψη ότι οι καινούριοι συνάδελφοΙ του τον αγαπούσαν. ΕΙχε το χάρισμα να ξέρει να συναναστρέφεται τους ανθρώπους, σκορπούσε μια θέρμη που έκανε όλους, άντρες και παιδιά και γάτες ακόμη, να έρχονται κοντά του αυθόρμητα . . . Ο όμιλος Άκφερ σηκώθηκε και βγήκε σχεδόν αμέσως. Για μια στιγμή, ένιωσε το χέρι του Γκαμπριέλ πάνω στον ώμο της σαν να ήθελε να τη χαιρετΙσει σιωπηλά. ΛΙγο αργότερα, την ώρα που η lδια έβγαινε από το εστιατόριο ο Λεμnλόν της εΙπε : - Μιλούσες με τον Φαμπέρ λΙγο πριν; .. - Ναι .. . -Τι απέγινε; 86


.Δεν ξέρω ακριβώς. Εργόζεται στου Άκφερ .. . .. ΚρΙμα που έφυγε, ήταν τόσο συμπαθητικός. ΕΙναι αλήθεια ότι τσακώθηκε με τον Ζιλέζν ; .Δεν ξέρω τ ι ακριβώς έγινε- , ξαναεΙπε αδιόφορα. Ώστε το εΙχαν μόθει! Γιατl να απορεl κανεΙς, πόντα έτσι δεν συνέβαινε; Μόλις ο Λαγκόρντ δέχτηκε το χτύπημα και ο Ζιλέζν τις βρισιές, όλοι γνώριζαν τι εΙχε, ακριβώς, συμβεΙ, ακόμη και οι εμπορικο( αντιπρόσωποι που βρΙσκονταν στους δρόμους της Γαλλ Ιας . ΤΟ μόνο που αναρωτιόταν η Mnλανς ήταν πως η Ιδια δεν εΙχε ακούσει κανένα σχόλιο, ύστερα σκέφτηκε ότι εκεΙνη την enoxfl ήταν τόσο βαθιό χωμένη μέσα στην απελπισΙα της που τΙποτα, από τον εξωτερικό κόσμο, δεν έφτανε μέσα στη μαύ ρη τρύπα που βρισκόταν. Λυπόταν, εκ των υστέρων, που δεν εΙχε δώσει καμιό npoooxfl στη γνώμη των όλλων σχετικό με τον Γκαμπριέλ και την απόλυσή του. Τώρα, όμως, ήταν πολύ αργό. Ένιωθε - πώς να το εξηγήσει αυτό; - μελαvxολική μαζΙ και χαρούμενη. Μελαvxολική, βέβαια, γιατΙ όλα αυτό τα περασμένα ξαναζωντόνευαν. Όμως γιατΙ χαρούμενη ; .. ΓιατΙ θα βγω απόψε με τον Ρενότο .. , σκέφτηκε. (ΝαιΙ όταν τον σκεφτόταν τον αποκαλούσε ΡενότοΙ) Τα συλλογιζόταν όλα αυτό, όρθια μπροστό στον καθρέφτη της τόυαλέτας καθώς έβαζε πούδρα στη μύτη της και σταμότησε απότομα. Της φόνηκε ότι ένιωσε, και πόλι, το χέρι του Γκαμπριέλ στον ώμο της κοντό στο λαιμό της ζεστό, ένα όγγιγμα ελαφρό, αέρινο. Αυτό ήταν Ι Η χαρό, που ένιωθε, η καρδιό της που φτερούγιζε, τα δακρυσμένα μότια της oφεlλoνταν σ' αυτό το χέρι που εΙχε ξαναβρεΙ ,

87


Μ Ε ΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

5 Πώς να γεμlσει κανεΙς ένα Σαββατιότι κ ο απόγευμα, όταν εlναι φυλακισμένος μέσα σ' ένα φρούριο και οι όνθρωποι που ζουν έξω από αυτό δεν κόνουν τον κόπο να έρθουν να σε δουν; Καλό εΙναι τα σταυρόλεξα, αλλό στο τέλος καταντούν όλα όμοια, και δεν παρουσιόζουν κανένα ενδιαφέρον, καμιό ευχόριστη παγΙδα. Χρήσιμο εlναι να φτιόχνεις τα νύχια σου , όταν, μόλιστα, πρόκειται να βγεις το βρόδυ, αλλό δεν χρειόζεται πόνω από δέκα λεmό για όλη αυτή την υπόθεση και την ώρα ακριβώς που τα στεγνώνεις κόποιος θα έρθει να σου ζητήσει ένα έγγραφο κρυμμένο στο βόθος κόποιου συρταριού . Κι ύστερα; Αλλόζεις καρέκλες , περνός από τη μια στην όλλη , στέκεσαι στην όκρη του εΚθετή ρlου , ρlχνεις μια ματιό, ανακατεύεσαι με τις μικρές ομόδες των ανθρώ­ πων που δεν έχουν τlποτε να κόνουν ή με τους όλλους που αναθεματlζουν το ότι εlναι υποχρεωμένοι να βρlσκο­ νται εκεl, χωρlς λόγο. Στις τέσσερις, μην μπορώντας πια να αντέξει, η Μπλανς αποφόσισε ότι η παρουσlα της ήταν εντελώς όχρηστη . Απομόκρυνε από το τηλέφωνο έναν νιόπαντρο που καλούσε τη γυναlκα του τέσσερις φορές τη μέρα για να της πει τι σκεφτόταν γι' αυτήν. Το Σό66ατο διπλασlα­ ζε τις κλήσεις (και το κόστος). Η Μπλανς πήρε στο 88


τηλtφωνo το κομμωτήριό της. «Χρειάζομαι, απαρα(τητα τον Ζερόμ. Ξέρει ότι ε(ναι Σάββατο, ξέρει ότι δεν έχω ραντεβού . Αλλά σας παρακα­ λώ, δεσποιν(ς πέστε στον Ζερόμ . . . .. Ο Ζερόμ, που λεγότανε Πιερ όπως όλος ο κόσμος , δέησε να τη δεχτε( ανάμεσα σε δυο άλλα ραντεβο ύ . Η Μπλανς άρπαξε στα βιαστικά το παλτό της , το μαντιλι του λαιμού , τ(ναξε από τα πόδια της τα παπού­ τσια που φορούσε στην έκθεση και έβαλε τις συνηθισμέ­ νες της μπότες με τις οπο(ες αντιμετώπιζε κάθε μέρα τη λάσπη στα γύρω γιαπιά, και πή ρε το δρόμο προς την έξοδο. θυμήθηκε ότι δεν εΙχε κανονlσει πού θα συνα­ ντούσε τον Ρενάτο. Ενοχλημένη ξαναγύρισε και βρήκε τον Ιταλό να ακροάζεται τη δύστροπη καρδιά της μηχα­ νής του . .. Φεύγω, έχω διάφορες δουλειές» , του εΙπε. «Δεν αλλάξατε γνώμη για απόψε; » .. Απόψε; Α, ναι, σωστά. Λοιπόν, τι προτεlνετε ; » .. Αν βρισκόμαστε στο Μ ιλάνο, στον τόπο μου , θα εΙχα ένα σωρό καλές ιδέες . Εδώ, ε(μαι υποχρεωμένος να αφεθώ σε σας .. . « θέλετε ν α β ρεθούμε στις οκτώ στ ο χολ του ξενοδο­ χεΙου σας ; Μου φαΙνεται ότι αυτό εΙναι το απλούστερο» . .. Δεν μου αρέσει να μου φέρεστε σαν να εΙμαι κανένας χωριάτης από τον Δούναβη, ανlκανος να βρω το δρόμο μου » . "Τότε περάστε να μ ε πάρετε από το σπΙτl. θ α σας προσφέρω ένα ποτό για να σας ανταμεΙψω για το κατόρθωμά σας l .. Έγραψε στα γρήγορα τη διεύθυνσή της σ' ένα έντυπο και έφυγε βιαστική. Όχι μόνο θα έπρεπε να χάσει κάμποση ώρα στο κομμωτήριο, αλλά θα έπρεπε και να συγυρΙσει λΙγο το σπΙτι της που εΙχε μεΙνει ακατάστατο από τη μέρα που άρχισε η έκθεση ! 89


Όταν τέλειωσε το λούσιμο, εΙδε στον καθρέφτη κάτω από το απάνθρωπο φως του κομμω τηρΙου , το πρόσωπό της κουρασμένο και χλωμό. " Ε Ιμαι φρικιαστικι'\ Ι - μουρ­ μούρισε. Βέβαια, η ρόδινη μπλούζα της και τα μαλλιά της που έσταζαν νερά δεν διόρθωναν το θέαμα. 'Οταν όμως ανακαλύπτει κανεΙς , ξαφνικά, ότι μέσα σε λιγες μέρες , έχει μεγαλώσει κατά μΙα δεκαετΙα, εΙναι φυσικό ν α νιώθει κάποια συγκΙνηση. Δεν χρειαζόταν τΙποτε περισσότερο για να κατανικι'\σει την ανόητη δειλΙα που , ως εκεΙνη τη μέρα, την εΙχε εμποδΙσει να επισκεφτεΙ τα ινστιτούτα καλλονι'ις . .. Πες μου , Ζερόμ, νομΙζεις ότι η δεσποινΙς Αλις θα εΙχε λιγη ώρα να μου διαθέσει; .. .. θα τα κανονΙσω. ΠηγαΙνετε να τη δεΙτε μόλις στεγνώ­ σετε .. . Τώρα πια που εΙχε πηδι'\ξει στη θάλασσα, το μόνο που της απόμενε ι'\ταν να κολυμΠι'\σει. Και κολύμπησε. Κολύμπησε μέσα σε μια άβυσσο από κρέμες, πούδρες, αρώματα. Ξαπλωμένη , κολυμπώντας, ένιωσε το πρόσωπό της να ποΙρνει ζωι'\ κάτω από τα επΙμονα και ανάλαφρα δάχτυλα. Έμεινε ακΙνητη μια ολόκληρη ώρα. ΕΙδε τους κροτάφους της εκεΙ που ο πονοκέφαλος δεν επρόκειτο απόψε να τη βασανΙσει . . . ΕΙδε τη ρυτΙδα στη γωνιά των χειλιών που εΙχε σιδερωθεΙ ... Το φωτεινό χρώμα της, τα κινέζικα μάτια της. . . " Εγώ εΙμαι αυτη η γοητευτικι'\ κοπέλα; Δικά μου εΙναι, αυτά τα πελώρια μάτια, αυτό το στόμα, αυτά τα μάγουλα, αυτό το λαμπερό δέρμα; Δεν εΙμαι εγώΙ ΕΙμαι γοητευτικι'\ Ι " " Γοητευτικι'\ Ι " εΙπε ο Ρενάτο και στάθηκε ακΙνητος στο κατώφλι. . Για να συμπληρώσει το σύνολο, εΙχε φορέσει ένα απλό φόρεμα από αυτά που στοιχ(ζοuν κάμποσες χιλιάδες φράγκα - άσπρο φόρεμα, πλεκτό, εντελώς (σιο χωρ(ς μαν(κια. 90


.. Ελάτε να πιείτε το ου(σκι που σας υποσχέθηκα- , είπε . .. 'Οχι, όχι ου(σκι. Αυτό ταιριάζει στους πελάτες του εκθετηριου . Δώστε μου κάτι άλλο - . Ευτυχώς που ε(χε κάτι άλλο ν α προσφέρειl Ο Ιταλός εΙχε ξαπλώσει σε μια πολυθρόνα και αυτό δεν της άρεσε. Μόνο ο Γκαμπριέλ ε(χε το δικαΙωμα να ξαπλώνει, αναστε­ νάζοντας ευχαριστημένος πριν την πάρει στα γόνατά του . Η Μπλανς καθόταν στητή στη ν άκρη του καναπέ, με σοβαρό πρόσωπο. ΠερΙμενε να τελειώσει το τζιν-φις που του πρόσφερε . .. Καλύτερα να φύγουμε, δεν είναι έτσι ; - εΙπε ο Ρενάτο. - ΝομΙζω ότι εΙχα άδικο που "ρθα στο σπίτι σας. Οι Γάλλο ι δεν ανοΙγουν εύκολα τα σπΙτια τους στους ξένους, εΙναι γνωστό αυτό - . θ α έπρεπε ν α διαμαρτυρηθεΙ από ευγένεια, και για να υπερασπΙσει την αΙσθηση φιλοξενΙας των συμπατριωτών της. Όμως αρκέστηκε στο να βάλει το παλτό της . .. Πάμε - , εΙπε. Πήγανε πρώτα σ' ένα μικρό εστιατόριο που φωτιζόταν από κεριά. Το Kρασl και το καλό φαγητό έκαναν την Μπλανς να ξαναβρεί το κέφι της . Ακούμπησε τους αγκώνες στο τραπέζι και έβαλε το σαγόνι στις παλάμες της . .. Μιλ"στε μου για σας - , έλεγε ο Ρενάτο . • ΕΙστε γεμάτη μυστήριο- . .. Εγώ; Καθόλου . Έχω μια αδερφ" , και ανίψια στην επαρχ(α. Εργάζομαι στην Τρανσλατμπάκ, περνώ τα Σαβ­ βατοκύριακά μου στην εξoxfι όσο πιο συχνά μπορώ, και δεν μ' αρέσει το χαβιάρι. Αυτό εΙναι όλο- . .. Και η καρδιά ; -Δεν έχω καρδιά-, εΙπε, κατεβάζοντας μονορούφι το κονιάκ που της εΙχαν σερβΙρει. - BλtπετεΙ Δεν έχω ο ύτε 91


λόρυγγα, ούτε συκώτι, ούτε καρδιό. Μπορώ να κατεβόσω οτιδήποτε και δεν αγαπόω κανέναν .. . .. Γιατl λέτε ψέματα ; .. Το εΙπε όμως τόσο γλυκό και τόσο σιγό που εκεΙνη έκανε πως δεν το άκουσε. Έπρεπε να αναγνωρΙσει ότι όλα αυτό δεν έκαναν ευχάριστη τη βραδιά. Ο Ρενότο Βόλτι δεν τ' άξιζε αυτό . Ήταν χαριτωμένος , αλλό πολύ διορατικός . Την ενοχλού­ σαν τα βλέμματα που της έριχνε, αυτά τα επΙμονα βλέμματα που φανέρωναν λιγότερο θαυμασμό για την κομψή σιλουέτα της και τη λαμπερή εμφάνισή της και περισσότερη πε ριέργεια για τις κρυφές σκέψεις της. Και μόνο το γεγονός ότι τον εΙχε δει σnlτι της, στην πολυθρόνα του Γκαμπριέλ, την εΙχε κάνει να πάρει μια στάση επιφυλακτική απέναντΙ του . Αυτό το τετ-α-τετ, την ενοχλούσε. θα ήταν προτιμότερο να υπήρχαν, μαζl τους, και άλλο ι φιλοι, να εΙχαν οργανώσει ένα δεlπvo για να του αποδεΙξουν ότι οι Γάλλο ι δεν ανοΙγουν τόσο δύσκολα το σnΙτι τους, - αλλά ποιοι φιλοι; ΕΙχε ζήσει τόσο απομονωμένη, τόσο αποκλειστικά για τον Γκα­ μπριέλ, και μόνο γι' αυτόν, που , σιγά σιγά, εΙχε δημιουρ­ γηθεΙ γύρω της ένα κενό. Ένιωθε μοναξιά κάθε φορά που στριμωχνόταν, με διάφορους άλλο υς ανθρώπους σε ένα μικροσκοπικό καμπαρέ για να ακούσει την Μπάρμπα­ ρα που μοιρολογούσε τη χαμένη αγάπη της Ι Ο Ρενάτο, το αναγνώριζε , ήταν πολύ εντάξει. Δεν εnωφελεΙτO της ευκαιρ(ας για να γ(νει απαιτητικός. Τη φρόντιζε, της πρόσφερε ποτό, της άναβε τα τσιγάρα της, της χαμογελούσε με καλοσύνη και ευγένεια . .. Δεν εΙναι καλύτερο από το δεΙΠVO με τον Ντελρόζ, δεν εΙναι έτσι; .. του εΙπε κάνοντας έναν μορφασμό . .. 'Ηταν λάθος μου που δέχτηκα να βγω, μια που ή μουν τόσο κουρασμένη .. . .. θέλετε ν α γυρ(σετε σn(τι; * 92


«Δεν ξέρω. Δεν νομΙζω .. . «θέλετε να περπατήσουμε στις προκυ μαΙες του Σηκουάνα; .. •"ΟχιΙ .. Ήταν κι αυτό κάτι που ανήκε στον Γκαμπριέλ . . . «Συγχωρέστε μ ε , φέρομαι πολύ άσχημα μ ε τον καλεσμένο μου .. , πρόσθεσε . .. Καλεσμένος σας ; " «Δηλαδή, καλεσμένος τη ς ΤρανσλατμπάK� . .. Δεν καταλαβαίνω. Μήπως πρόκειται για . . . πώς το λtτε αυτό; Εντολή της διεύθυνσης ; Ακριβώς όπως και με τον Ντελρόζ; .. .. Μου το ζήτησε το Αφεντικό» . « Ε Ιχα την εντύπωση ότι εγώ σας κάλεσα· κ ι ότι αυτό σας ευχαριστούσε .. . Π ροσοχή μ' αυτούς τους ευαΙσθητους ΛατΙνους Ι .. Επρόκειτο να σας καλέσω εκ μέρους του Αφεντικού , αλλά μ ε προλάβατε. Και δέχτηκα ευχαρίστως, όπως θα διαπιστώσατε . Πήγα στο κομμωτήριο, έβαλα το καλύτερό μου φουστάνι, και να 'μαι .. . « Και να ' μαι .. , επανέλαβε εκε(νος. « Εντάξει, δέχομαι να θεωρήσω τον εαυτό μου προσκαλεσμένο της Τραν­ σλατμπάκ, απόψε. Με έναν όρο. Αύριο θα είστε δική μου καλεσμένη. Εγώ θα αποφασ(σω για το καθετΙ θα κατα­ φέρω να σας κάνω να ξεχάσετε αυτό που σας στενοχω­ ρεΙ θέλω η δικ!,! μου βραδιά να είναι μια πετυχημένη βραδιά. Σύμφωνοι; .. .. Σύμφωνοι, αλλά όχι αύριο, τη Δευτέρα. Αύριο θα γυρίσω νωρίς στο σπίτι, θα κοιμηθώ πολύ και τη Δευτέρα θα εΙμαι σε εκπληκτική φόρμα. Το υπόσχομαι.. . Η Μπάρμπαρα έβγαλε τις τελευταίες κορόνες του τραγουδιού της, και πριν η φωνή της σβήσει, ο προβο ­ λέας φώτισε ένα δάκρυ στο μάγουλό της. Απελπισμένη , απαρηγόρητη για όλη αυτή τη θλΙψη που ταΙριαζε τόσο 93


πολύ με τη δικ'" της, η Μπλανς σηκώθηκε και φόρεσε το παλτό της που εlχε φέρει ο Ρενότο από το βεστιόριο. -θα "'ταν lσως καλύτερα αν βρlσκατε μια συντροφιό πιο διασκεδαστικ'" για την τελευταlα βραδιό που θα περόσετε στο Παρlσι. , του εlπε . .. Αν αλλόξετε γνώμη για τη Δευτέρα, δεν πρόκειται να σας κρατησω κακlα • . .. Η Δευτέρα θα εlναι δικ'" μου βραδιό. , επαν έλαβε . .. Και τώρα θα σας συνοδέψω • . ,,,Οχι, όχι, σας παρακαλώ ... βρέστε μου μόνο ένα ταξl .. . - Εντόξει. Κρατώ την υπόσχεσι'J μου : 'Οχι φλερτΙ Δεν πρόκειται να περόσουμε τη νύχτα κότω από τα γεφύρια με τους ζητιόνους. Όμως μην ανησυχεlτε. Πέρασα όμορφα, απόψε, χόρηκα το δεlπνο, την τραγουδlστρια και σας • . .. 'Οχι φλερτΙ • .. Λέω αυτό ακριβώς που σκέπτομαι. Λοιπόν, τη Δευ­ τέρα • . .. Αύριο . . . • ..Το αύριο δεν έχει καμιό αξlα. Ταξl!. . . Σε ένα τέταρτο θα εΙστε στο σπΙτι σας, μtσα σ' αυτό το όμορφο περιβόλλο ν που τόσο σας ταιριόζει.. . .. 'Οχι κολακεlες Ι • .. Πότε θα μόθετε να ξεχωρΙζετε τις κολακείες από την αλ"'θεια; Μπουόνα νότε, Μπιόνκα • . Η Μπλανς γύρισε στ ο σπlτι τη ς σε μια κατόσταση ανυπαρξlας, μεθυσμένη από την κού ραση και το οινό­ πνευμα. Έκλαιγε καθώς γδυνόταν και δε νοιόστηκε καν να σκουπlσει το ρlμελ που κυλούσε στα μόγουλό της. Ο ύπνος "'ταν γι' αυτη ένα καταφύγιο για να μη σκέφτεται πια τον Ρενότο. Ή τον Γκαμπριέλ. Ή και τους δυο. Κι η lδια δεν fιξερε . . .

94


ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

6 Κυριακι'ι. ΕΙναι η μΙρα που ανοlγει κανεΙς τα μάτια κουρασμΙνα και ανακαλύπτει, πεταμΙνα στο χαλΙ, το φόρεμα του χορού που φόραγε χθες το βράδυ . . . ΑνοΙγει τις κουρτlνες και ρΙχνει μια ματιά από το παράθυρο στον κι'ιπο του μικρού διακριτικού πανδοχεΙου . . . ΤριγυρΙζει με πιτζάμες, αχτΙνιστος, άντυτος, σε Ινα διαμΙρισμα ακα­ τάστατο από το πάρτι της προηγούμενης, λιώνει μΙσα σ' Ινα μεγάλο ποτηρι με μεταλλι κό νερό, χάπια για τον πονοκΙφαλο, φοράει γάντια και σμ(γει τα γαντοφορεμΙ­ να δό.)(Τυλα πάνω στη σύνοψη, επιτρΙπει στα παιδιά να σκαρφαλώσουν στο πατρικό κρεβάτι, nλΙνει στο.Ιβες από βρόμικα πιάτα, αδειάζει τα τασάκια, χώνεται στο κρεβάτι με Ινα αστυνομικό μυθιστόρημα, εκτός κι αν Ιχει κοντά του την τρυφερι'ι ύπαρξη που συνάντησε τυχαΙα την προηγούμενη νύχτα, βγαΙνει από την εκκλησΙα, μπαΙνει στο ζαXαΡOnλαστεΙO, χουζουρεύει μΙσα στους αρωματι­ σμΙνους αφρούς της μπανιΙρας. Όλος ο όλλος κόσμος. Πενfιντα εκατομμύρια Γόλλω ν, εκτός από μερικούς και, φυσικά, εκτός από αυτούς που εργάζονται αδιάκοπα στο ΚΝΙΤ στην Ικθεση των αυτόμα­ των μηχανημάτων. Η Mnλανς, που δεν αισθανόταν και πολύ ευχαριστημΙ­ νη από τον εαυτό της, δεν επιθυμούσε να αντιμετωπΙσει τον σινιόρ Βόλτι. Και όμως του εΙχε υποοχεθεΙ να 95


περόσει μαζΙ του το βρόδυ της Δευτέρας. Δευτέρα ήταν αύριο l Η βραδιό θα ήταν και πόλι το Ιδιο θλιβερή, παρόλο που εκεΙνος την εΙχε βεβαιώσει για το αντΙθετο. Έφτασε πολύ αργό, πόντα το Ιδιο χαμογελαστός , κρατώντας στην αγκαλιό του διόφορα πακέτα . .. Βρήκα ένα κατόστημα που πουλούσε δΙσκους. Ήταν ανοιχτό, και αγόρασα τα τραγούδια της Μπόρμπαρα. Έχω πόρει όρωμα για τη γυναΙκα μου , κούκλες για τα παιδιό μου, κονιόκ για το γέρο πατέρα μου .. . .. Καλός σύζυγος, καλός πατέρας και καλός γιος " , τον κορόιδεψε η Μπλανς . «Ο ορισμός εΙναι ακριβέστατος . ΟρΙστε » . Της έδωσε ένα από τα πακέτα του , το πιό επΙπεδο, προσθέτοντας : .. ΕΙναι για σας" . .. Για μένα ; Ενας δΙσκος ; " .. Ναι: Η Μπόρμπαρα. Ένας για σας , και ένας για μένα. Σαν ανόμνηση .. . ..θ α προτιμούσα να μην θυμόμαι τΙποτα, φέρθηκα τόσο ανόητα . . . δεν έπρεπε να μου αγορόσετε αυτόν τον δΙσκο. Όχι φλέρτ, ούτε δώρα .. . .. Τώρα, φέρεστε ανόητα. Πέστε μου ευχαριστώ κ ι ας μη μιλόμε πια γι αυτό .. . .. Γκρότσιε, Ρενότο. Γκρότσιε τόντο, τζεντlλε Ρενότο .. . .. Π ρέγκοl Και τώρα πόμε να προγευματlσουμε .. . Η Μπλανς δεν έφερε αντΙρρηση. Αντ ( ν α συγκεντρώσει τους κομπόρσους του εκθετήριου, τον ακολούθησε, αυτόν και μόνον. Αντl να καθΙσει στη συνηθισμένη θέση της, την πήγε σε ένα μικρό τραπέζι που ήταν κρυμμένο πΙσω από πλατύφυλλα φυτό. Όσο κρότησε το πρόγευμα έμειναν σιωπηλοl. Όταν έφτασε το γλυκό, ο Ρενότο της κρατούσε το χέρι. Έπρεπε με κόθε τρόπο να κατανικήσει αυτή την ταραΧ1Ί. Ο Ιταλός ακολουθούσε την πιο κοινότυπη τακτι96


κή για να την κατακτήσει - τότε γιατΙ, αντ( να νιώθει αδιαφορΙα, έδειχνε ότι τον εΙχε τόσο συγκινήσει; .. . Ναι έπρεπε, πάση θυσΙα, να παλtψει και να νικήσει αυτήν την ταραχή. Παρόλο που η ταραχή εΙχε κάτι το θεσπέσιοΙ Ένιωθε μια ζεστασιά σ' όλο της το κορμΙ, έναν παλμό ζωής , κι όμως η Μπλανς εΙχε πιστέψει ότι ήταν πεθαμένη. ΜπορεΙ να αρνηθεΙ κανεΙς τη ζωή ; Όταν ένα χρόνο σχεδόν έχει ζήσει με άδεια χέρια, μπορεΙ να αποδιώξει τα χέρια που σφΙγγουν τρυφερά τα δικά του ; 'Οχι, δεν μπορούσε. Ένιωθε αδύναμη . Σαν κουρέλι. Μ ια δυστυχισμένη , παντέρημη και απελπισμένη κοπέλα. Κανένας δεν εΙχε υποψιαστεΙ το βάθος της απελπισΙας της, ούτε η αδελφή της, που την αγαπούσε τόσο πολύ. Κανένας πριν από τον Ρενάτο. Τι εΙχε να χάσει ; θ ' άρπαζε έτσι στ α πεταχτά λΙγη τρυφερότητα, κι ύστερα όλα θα τέλειωναν εφόσον επρόκειτο να φύγει μεθαύ ριο. Δεν πήραν το ασανσέρ, κατέβηκαν πεζή χωρίς να μιλήσουν. Για πρώτη φορά, η Μπλανς δεν αναγνώρισε τους διαδρόμους που διάβαιναν. Αφού τριγύρισαν άσκο­ πα σε διάφορες άγνωστες περιοχές, βρέθηκαν, εντελώς τυχαΙα, μπροστά σε μια πινακΙδα που έγραφε : ΤΡΑΝΣΜ­ ΤΜΠΑκ. Β ιάστηκε να τρέξει κατευθεΙαν στη μηχανή του , και κεΙνη βρήκε καταφύγιο πΙσω από το μπαρ. Ύστερα απ ' αυτό, η μέρα της φάνηκε ατέλειωτη Ι Ο Ρενάτο δεν κούνησε από τη γωνιά του . Εξηγούσε σε έναν νεαρό μηχανικό ότι έπρεπε να συμπεριφέρεται με καλοσύνη στην όμορφη, ιδιότροπη μηχανή, όταν εκεΙνος θα έφευγε. Η Μπλανς τους έστειλε μπΙρα, και συγκέ­ ντρωσε όλη της την προσοχή στο γράμμα που εΙχε καθυστερήσει να απαντήσει εδώ κι ένα μήνα. Περιέγρα­ ψε στους φlλoυς της το εκθετήριο της Τρανσλατμπάκ, σε δώδεκα διαφορετικές παραλλαγές, ανάλογα με τους αποδέκτες των επιστολών, με τους σπουδαστές, τους 97


τεχνικούς fι τις κοσμικtς κυρΙες που επρόκειτο να λό60uν τα γρόμματα. Ύστερα δεν περΙμενε το καθιερω­ μtνο απογευματινό ποτό. Βιόστηκε να φύγει χωρΙς να χαιρετΙσει Kavtvav, ιδΙως όχι τον Ρενότο. Έφαγε μια φtτα ζαμπόν, tBoλε στα μαλλ ιό της μπι­ γκουτΙ, nf\pt tva υπνωτικό. Στις tYVta κοιμόταν, όπως το ε(χε υποοχεθεΙ στον ... Σε ποιον αλfιθεια; Μπορούσε να τον χαρακτηρ(σει φλερτ; Βασικά, αυτό που την ενδιtφε­ ρε fιταν η εKnληΚΤΙKι'ι φόρμα που tnptnt να txtI την επομtνη, αλλό δεν ε(χε προ6λtψει τα όνειρα, παρόξενα όπως όλα τα όνειρα, που ι'ιρθαν να την επισκεφτούν.

98


ΜΕΡΟΣ ΑΕΥΤΕΡΟ

7 Δευτtρα. Ώρα δtκα. Ήταν αργοπορημtνη, νωχελικfI, με το μυαλό θολωμtνο. Αυτό τα όνειρα, πώς να τα oβfloεI, πώς να βγει από την κωματώδη κατόσταση όπου την εΙχαν βυθΙσει; « Ή ρθες, Mnλανς. Mflnως εΙδες τον Γλυκοπατότα; . Ο Zιλtζν τη στρΙμωξε στο βεστιόριο μ ε ύφος επιτιμητι­ κό, την ώρα που εκεΙνη tθyoζε τις μπότες της για να φορέσει τα παπούτσια της. - Όχι ακόμα• . .. Του εΙπα να εΙναι ε δώ στις evvta και μισι'l. Έτσι και λεΙψω, όλοι κόνουν ό,ΤΙ τους κατέβει! Δεν μπορώ όμως και να περνόω εΙκοσι τέσσερις ώρες το εΙκοσιτετρόωρο μtσα σ ' αυτό το καταραμένο κτΙριο! . - Όλα πόνε περΙφημα, ακόμα και όταν λεΙπεις • . -θα μου πεις ότι κανένας δεν εΙναι απαραΙτητος. Τόσο το καλύτερο! ΓιατΙ εγώ βαρέθηκα. Νιώθω πολύ κουρα­ σμένος •. Ήταν κότι το ασυτηθιστο να τον ακούει κανεΙς να παραπονιέται. Στ ' oλfleEIa, φαινόταν κουρασμένος, σκε­ mικός, κάτι τον βασάνιζε. - Όλα πάνε μια χαρά. επανέλαβε η Mnλανς που τον λυnfιθηκε . .. Να ο Μπονά .. . Ο Zιλtζν γύρισε απότομα προς τ ο μέρος του μικρού . .. Παλιόπαιδο ! Πού τριγύριζες πάλι; Κοψόσουν, ε; ΣΙ�, ο

φ6δ0ς Ιρχπαι

", VΙ''VQ

99


γουρα, χθες το βρόδυ γλtντησες Ι Γι αυτό ε{σαι, σήμερα, φρέσκος φρέσκος Ι .. Έκπληκτοι μερικο{ από τους υπαλλήλους του εκθετή­ ριου εΙχαν σχηματΙσει έναν κύκλο γύρω τους. Χλωμός με το μέτωπο ιδρωμένο, ο Μπονό δεν αντιδρούσε στις βρισιές . Αυτή τη φορό ο Ζιλέζν εΙχε ξεπερόσει τα όρια, έτσι που απαριθμούσε τις νυχτερινές ερωτικές ακολα­ σΙες του νεαρού, και των προγόνων του , δέκα γενιές πριν απ' αυτόν, που κατόφεραν να δημιουργήσουν μια γλυ κο­ πατότα. «Τεμπέλη Ι .. ού ρλιαζε . «Διπλοπρόσωπε ! Απατεώνα Ι Ακόλαστε Ι ΔιεστραμμένεΙ .. .. Κύ ρ ιοι, κύριςΙΙ" , εΙπε η Μπλανς στους θεατές . .. Υπόρ­ χουν πελότες ! » Βιόστηκαν να επιστρέψουν ο καθένας στη θέση του . Ο Ζιλέζν γόβγισε ακόμη λΙγο, έδωσε ορισμένες εντoλtς, κι ύστερα έφυγε, αφήνοντας τον Μπονό μόνο με την Μπλανς. «Ο παλιόνθρωπος .. , εΙπε εκεΙνη χαμηλόφωνα . .. ο πα­ λιόνθρωπος ! Ο Γκαμπριέλ εΙχε δlκιο . . . .. .. ο Γκαμπριέλ; Ο κύριος Φαμπέ ρ ; Τον εΙδα - , εΙπε χαρούμενα το αγόρι. « Γι' αυτό, όλλωστε όργησα. Ήπιαμε μαζΙ έναν καφέ, του ζήτησα να με πόρει κοντό του στου Άκφερ. Μου εΙπε ότι θα προσπαθήσει .. . Στην αKαταστασlα του βεστιόριου , ο Μπονό βρήκε ένα μακρύ σΙδερο και, αρπόζοντός το όρχισε να διαγρόφει κύκλους στον αέρα . .. θα του πετόξω στα μούτρα την παραΙτησή μου . θα του την πετόξω στα μούτρα, λέγοντας ακριβώς αυτό που σκέφτομαι. Καιρό, τώρα, το κρατόω μέσα μου Ι .. .. Άφησε κότω αυτό το σιδερο- , εΙπε η Μπλανς. « Η ρέ­ μησε. θα έρθεις στο μπαρ να πιεις ένα μεγόλο ποτήρι δροσερό νε ρό, και θα μου υποσχεθεΙς ότι θα διατηρή­ σεις την ψυχραιμΙα σου . Καλέ μου Μπονό, εγώ πρώτη ec 1 00


ευχαριστηθώ αν βρεις δουλειό στου Άκφερ. Άλλό ως εκεΙνη τη στιγμή, δεν πρέπει να κόνεις καμιό ανοησlα, σύμφωνοι; .. .. Δεσποινlς Μπλανς, δεν ξέρετε πόσο με ταπεΙνωσε αυτός ο τύπος" . «Το ξέρω, Μπονό. Και εκπλήσσομαι που δεν αντέδρα­ σες νωρΙτερα.. . «Δεν εΙναι εύκολο να βρω δουλειό, και πρέπει να θρέψω τη μόνα μου . Αλλό τώρα ο κύριος Φαμπέρ θα με πόρει . . .. .. Σου μlλησε για τον Ζιλέζν ; .. « Ναι Με ρώτησε αν μπορεl να τον δει Του εΙπα ότι μπορεΙ κόθε πρωΙ ως τις ένδεκα, και το βρόδυ πέντε με εmό. Καλό δεν τα εΙπα; .. Η Μπλανς έπινε ένα μεγόλο ποτήρι νερό με δυο ασπιρΙνες. Ώστε η συνόντηση που ήθελε να αποφύγει θα πραγματοποιεΙτο, από λόθος αυτού του τόσο πρόθυμου νεαρού. Συνόντηση απότομη, σκληρή, βΙαιη, σΙγου ρα θα ακολουθούσε καβγός ενώ στον ύπνο της το μόνο που υπήρχε ήταν τρυφερότητα και στοργή . . . " Ακουσε , Μπονό .. , εΙπε προσπαθώντας ν α βρει τα λόγια της, γιατΙ αισθανότανε πολύ κουρασμένη, .. θα εκτελέσεις τώρα τις διαταγές του Ζιλέζν. Π ροσπόθησε να εΙσαι όψογος ως τη στιγμή που θα φύγεις. Να μην υπόρχει τΙποτε να σου κατηγορήσουν. Σύμφωνοι; .. .. Σύμφωνοι ΕΙστε πολύ καλή. θα μου λεΙψετε. Γιατl δεν έρχεστε και σεις μαζΙ μας στου Άκφε ρ l " Τ ι παιδΙI Αυτή η προοmική ήταν αρκετή για ν α τον κόνει να γελό, ενώ μια στιγμή πριν έτρεμε από οργή . .Αρχισε να μελετόει τον κατόλογο των αντικειμένων που του ανέθεσαν να βρει, και έφυγε σφυρΙζοντας. ΕπικΙνδυνος, αλλό παιδl κι αυτός ο σινιόρ Ρενότο Βόλτι. Τη στιγμή που η Μπλανς πήγαινε κοντό του για να 101


του παραδώσει το μπλοκ του εστιατορlου, τον εΙδε να κρι)βει με τα δυο του χΙρια τα χαρτιά πάνω στα οποlα f!tav σκυμμΙνος , σαν τον μαθητη που φοβάται μf!nως του αντιγράψουν το μάθημά του. -Τι πάθατε; -Σουτ' Ετοιμάζω μια Ικπληξη. Ξεκοκάλισα -πώς το λΙτε ;- Ινα σωρό οδηγοι)ς, ρώτησα τον θυρωρό του ξενοδοχεlου ... Με άλλα λόγια, αυτη τη στιγμf! εΙμαι Ινας αληθινός Παριζιάνος. θα δεΙτε, βρf!κα ποι) θα σας πάω απόψε. ΕΙστε πάντα κουρασμΙνη ; . Κοιμf!θηκα-, εΙnε η Μπλανς , -Κοιμf!θηκα noλι). Έχω πονοκΙφαλο, αλλά ως το βράδυ θα μου περάσει- . .. θα βάλετε το όμορφο άσπρο φορεμά σας ; .. ΕΙχε σκοπό να βάλει Ινα μαι)ρο φόρεμα, μόνο και μόνο για να κάνει μια νΙα εμφάνιση, αλλά εΙπε: -Αν το επιθυμεΙτε - . Το άσπρο φόρεμα Ικλεινε πΙσω στη ν πλάτη μ' Ινα φερμουάρ και f!tav ποΜ ει)κολο να το ανοΙξει κανεΙς . . . Τι παράξενη σκΙψη ' ΓυρΙζοντας στο γραφεΙο η Μπλανς βρf!κε κάμποσους άγνωστους επισKΙnτες. Κατά τα φαινόμενα, η Τράνσλα­ τμπακ εΙχε διαλΙξει αυτη τη ΔευτΙρα για να στεlλει στην Ικθεση του περισσότερους υπαλλf!λους της. Επl Ινα όλόκληρο τΙταρτο, τα στελtxη του γραφεΙου μελετών, κρατώντας στα χΙρια τους ροι)χα και Ιντυπα, tριχναν ματιtς άλλοτε προς το μπάρ και άλλοτε προς την κοπΙλα πΙσω απ' αυτό. - ΠηγαΙνετεΎα κάνετε μια βόλτα � , τους εΙπε η Μπλανς. (Μιλοι)σε σ' αυτοι)ς σαν να f!tav παιδιά). - Όταν επιστρΙ­ ψετε, θα σας προσφΙρουμε Ινα ποτό- . Όταν ι'ι ρθε ο Ρενάτο να την πάρει για ν' ανεβοι)ν μαζl στο εστιατόριο, τη θρf!κε να γεμΙζει μαζl με την KOntAa εlκοσι ποτηρια με διάφορα ποτά -όχι με ου (σκι, αυτό το κρατοι)σαν για τους .πιο σημαντικοι)ς προσκεκλημΙ1 02


νους) . ΑΑc; περιμtνω ; - ψιθύριοι: ο lταλός . 'Ο)(ι. θα αρyfισω. Κι ύστερα. tχω να δω oρισμtνoυς ανθρώπους-. Έφυγε σούρνοντας τα πόδια του για να της δε(ξeι τη δυσαρtσκει(ι του. Αυτό δεν της tKave καμι(ι εντύπωση. Aντ6λλαξe μερικ(ι ευγενικ(ι λόγια. ανώδινα. με τον tvav και με τον 6λλο ν. Για να τους κ(ινει να νιώσουν άνετα. uπeptβαλe κ(ιπως στην euytveIa. Εκε(νοι πάλι δεν βι(ιζονταν να enacnptψouv στα σχεδιαστι"\ρι(ι τους. στο γραφε(ο. κ(ιτω από το (ιγριο 8λtμμα του Λαγκ(ιρντ. • Yπoμovι'ι- . σκεφτόταν η Μπλανς που προσπαθούσε να ΣUΓKρατησει τον θυμό που γεννιόταν μtσα της . • Yπoμovι'ι- . enavtλoBe όταν tvoς ytpoς δημοσιογρ(ι­ φoc; της ζητηοι: να του κ(ινει μια βόλτα στο εκθετηριο. και δεν μπόρεοι: να τον παραδώσει οι: κ(ιποιον τεχνικό. γιατ( ε(χαν όλοι φύγει για το μεσημεριανό φαγητό . • Yπoμovι'ι- . ε(πe στο στομ(ιχι της. γιατ( παρόλα αυτ(ι. πeινoύσε. Πεινούοι:. παρόλο που tvde μια ταραΧ1'\ στη σκtψη : . Πώς θα πe ρ(ισoυμε απόψε; θα φερθώ το (διο ανόητα όπως το Σ(ιββατο ; Πώς θα βάλω τον Ρεν(ιτο στη stoη του. αν θελfιoι:ι κ(ιτι παραπ(ινω από το να μου κρατ(ιει το xt PL ; Ένιωθε μtσα της ανυπομονησια. και φόβο. και υπeρ­ διtγερση. και νοσταλγ(α. Κυρ(ως νοσταλγ(α. Το όνεφο που ε(χε δει τη νύχτα διατηρε(το ακόμη ζωντανό στη μvι'ιμη της και την π(εζε περισσότερο από κ(ιθετι άλλο . Έφτασε η Μ(ιρτζορυ. αφfινoντας στο πtρασμ(ι της . tva κύμα Aρπtζ. Το κόκκινο παλτό της πρόσθετε μια νότα ζωfις μtσα στο κ(τρινο που ε(χαν τα ικριώματα της tKSeoηc; και στο πάγωμα που δημιουργούσαν οι μεταλλι­ Ktc: μηχανtς . • θα με(νω εδώ το απόγευμα. txω να ΣUναντησω ntVTE αντιπρόσωπους και τρεις διευθυντtς δ ίαφημ(σεων δια• Να

1 03


φόρων περιοδικών και εφημ ε ρΙδων. ΕΙναι μια ε υ καιρΙα για σένα, Μπλανς , μπορεlς να κόνεις έναν περΙπατο .. . .. θ α επωφεληθώ για να πόω να φόω ένα σόντουιτς στο μπαρ. Π ρέπει να μεΙνω ε δώ για να υποδεχτώ τους υπαλλήλους της Τρανσλατμπόκ" . « Ναι, σωστόl ΕΙναι σήμερα η μεγόλη μέρα της επΙσκε­ ψης ! Τα κορlτσια εΙναι όλα συγκινημένα με τη σκέψη ότι θα 'ρθουν στο ΚΝΙΤ, αντl να μεΙνουν καθισμένες στις καρέκλες τους μπροστό στις γραφομηχανές τους , και οι όντρες αναρωτιούνται αν θα 'χουν το δικαΙωμα να πιουν ουlσκι" . .. Λυπόμαι που θα τους απογοητεύσω: δεν έχουν δικαΙωμα. Το αφεντικό θα ενθουσιαζόταν αν μόθαινε σε τι οφε!λεται το ενδιαφέρον των υπαλλήλων του για το εκθετήριοl .. .. Το Αφεντικό δεν έχει αυτού του εΙδους τις ψευδαι­ σθήσεις, πΙστεψέ με . Όμως θεωρεl σωστή πολιτική το να προσφέρει αυτή τη μικρή διασκέδαση στο υπαλλη λικό του πλέγμα. Πόμε να πιούμε έναν καφέ, αγαπητή μου. Έχω ένα τέταρτο ελεύθερο πριν από το πρώτο μου ραντεβού ... Όρθιες στο μπαρ, ανόμεσα σ' ένα πλήθος όντρες που τις κοlταζαν χωρΙς ντροπή , συνέχισαν να φλυαρούν. Η Μπλανς της μ(λησε για τα σχέδιό της , ν' ανοlξει μέσα στον χώρο της έκθεσης ορισμένα αποδοτικό καταστήμα­ τα: Κομμωτήριο, βιβλιοθήκη, τουριστικό πρακτορεlο για να προτεlνει στους επαρχιώτες διόφορους γύρους στο ΠαρΙσι τη νύχτα . . . .. -Ξέχασες τ ο κυριότερο .. , εΙπε η Μόρτζορυ . - Ένα μπορντέλο .. . .. Για όνομα του θεού, Μόρτζορυ l .. .. Κοlταξέ τους, ανόητη. Τους έχουν βγει τα μότια έτσι όπως μας κοιτόνε. Το εκθετήριο που δέχεται τους περισσότερους επισκtmες εΙναι εκε(νο όπου μια κοπέλα

1 04


με μΙνι μεταφέρεται πόνω σ' ένα ανυψωτικό μηχόνημα. ΕΙναι γνωστό ότι οι όντρες αυτό μόνο σκέπτονται» . Η Mnλανς συλλογlστηκε ότι σκέφτονταν, παρόλα αυτό και τις υποθέσεις τους, τις δουλειές τους, αλλό δεν εΙχε καμιό όρεξη να συζητήσει το θέμα . .. Τι σκέπτεσαι για τον Ζιλέζν ; » συνέχισε η Μόρτζορυ. «Τον βλεπου με ελόχιστα» . .. Καλύτερα, πΙστεψέ με . ΕΙναι ευερέθιστος σαν γερο­ ντοκόρη . Έχω την εντύπωση ότι ετοιμόζοντας την έκθεση, ξεπέρασε το όριο της αντοχής του στην κού ρα­ ση. Έτσι εΙπε ο γιατρός μου όταν έπαθα εκεΙνη τη νευρική κατόπτωση . . . Και ο όμορφος Ιταλός ; » « Μπα! Π ρόλαβες να δεις ότι υπήρχε ένας Ιταλός ; » «Ξετρυπώνω τους ωραΙους όντρες, έστω κι αν διαθέτω μόνον μια βιαστική ματιό .. . Η Mnλανς ήταν έτοιμη να παρατηρήσει ότι το Αφεντι­ κό, με τα μότια του που έμοιαζαν σαν στρεΙδια, και τα κοντό του χέρια, δεν εΙχε καμιό ομορφιό κι όμως . . . Αλλό , η Μόρτζορυ, παρόλο που δεν ήταν στενόμυαλη, δεν εκτιμούσε αυτή την παρατήρηση . .. Το Αφεντικό μου ζήτησε να βγω με τον Ιταλό το Σάββατο .. , εΙπε (καλύτερα να μην κρύψω ένα γεγονός που σΙγου ρα η Μόρτζορυ θα εΙχε μόθει από το Αφεντικό). « Καλό τα πήγαμε, εΙναι ευγενικός, ευχόριστος. Μ ιλούσα­ με πολύ για τη yuvall(Q του και τα παιδιό του . . . .. (Μιλήσαμε πολύ . . . τ ι υποκρισlα . . . ) « Και συ , Mnλανς, αντέχεις ακόμη ; .. Ήταν ευγενικό αυτό εκ μέρους της. Κανένας δεν αντιλαμβόνεται την κούραση που αντιπροσωπεύει μια έκθεση , εκτός απ' αυτούς που περνόνε τις μέρες τους εργαζόμενοι σ' αυτήν. « ΕΙμαι σκοτωμένη .. , ομολόγησε η Mnλανς. «Διαρκώς να περπατός , διαρκώς να επαναλαμβόνεις το lδιο πρόγ­ μα . . . ΕΙναι περισσότερο νευρική η κούραση . Δεν μπορώ, 1 05


πια, να κοιμηθώ • . Δεν εξι'ιγησε, βέβαια ότι οι αΟπνΙες της οφε(λονταν μόλλον στις έννοιες και στις σuyKινι'ισεις. Ούτε ότι κοιμόταν, παρόλα αυτά, παΙρνοντας υπνωτικά και ότι τότε ονειρευόταν ... .. Κουράγιο, καλι'ι μου .. , εΙπε η Μάρτζορυ . ..Σε τέσσερις μέρες όλα τελειώνουν •. Για τον Ζιλέζν, σε δυο μέρες μόνον. Όμως αυτό . . . Στις δύο ακριβώς, καλοντυμένες και στολισμένες, έφτασαν οι γραμματεΙς της επιχεΙρησης . ΒΡι'ικαν τα πάντα διασκεδαστικά και εξαφανΙστηκαν για να κό.νουν μια βόλτα στην έκθεση , πράγμα που σι'ιμαινε ότι θα έριχναν μια πρόχειρη ματιά σ' ένα σωρό υλικά που ι'ιταν γι' αυτές ακατανόητα· αυτό όμως εΙχε τόσο λιγη σημα­ σ(αΙ θα κάνουν τρεις μικρές βόλτες και ύστερα θα φύγουν. Η Μπλανς, για να βοηθι'ισει την κοπέλα στο μπαρ που δεν προλάβαινε, έπλενε τα ποτηρια, προσπα­ θώντας να συγκρατησει την επιθυμΙα που ένιωθε να τα σπάσει πετάγοντάς τα πάνω στις κονσέρβες με τους χυμούς των φρούτων. Από αντΙδραση, εΙχε αφι'ισει τα μάγουλά της άβαφτα. Τα χαρακτηριστικά της ι'ιταν κουρασμένα, τα μαλλιά της αχτένιστα - δεν εΙχε καν καιρό να βάλει κοκκινάδι στα χε(λια της. ΛΙγο ακόμα και θα κλατάρηζε. Ένιωθε εξουθενωμένη . Το Ιδιο και οι άντρες του εκθετηριου. Αισθανόταν δεμένη μαζΙ τους, κι αυτός ι'ιταν ένας τρόπος για να εκδικηθεΙ όλες αυτές τις ανόητες υπαλλι'ι λους . Μοιραζόταν μαζΙ τους τις αναμνι'ι­ σεις , τα ανέκδοτα, τους πονοκέφαλους, και τα κουρα­ σμένα, πονεμένα πόδια. ΕΙχαν έναν δικό τους τρόπο ομιλΙας, σαν τους μύστες κάποια απόκρυφης εταιρεΙας, και η Μπλανς ι'ιταν γι' αυτούς η φ(λη, η έμπιστη, η μητέρα, η αδελφι'ι, η νοσοκόμα, η δασκάλα, η νεράιδα του σπιτιού . Μη έχοντας προσφέρει τόσον καιρό τους 1 06


θησαυρούς της στoργfις που έκρυβε μέσα της, έπρεπε να aρKεστεΙ σ' αυτό. Όπως και με τον Ρενότο: Ένα βρό.δυ ακόμα κι ύστερα θα εξαφανιζόταν για πόντα από τη ζω" της. Δεν επιθυμούσε πια να βγει με τον Ρενότο. Τη θασdνιζε αυτό το όνειρο. ΕΙχε ξαναβρεΙ τον Γκαμπριέλ, τον παλιό Γκαμπριέλ, τόσο στοργικό, τόσο τρυφερό . . . Τη γέμιζε πόνο το όνειρο, αλλό "ταν τόσο εξαΙσιο. Και αν εnωφελεΙτo απ' αυτη την κατόσταση που της εΙχε δημιoυργfισει το όνειρο, αν nfιγαινε κοντό του και του έλεγε, παραμερΙζοντας την περηφό.νια της: .. Δεν μπορώ να ζ"σω χωρΙς εσtνα...• Προς το βρό.δυ, δεν όντεξε. Το εκθετηριο "ταν όδειο, ο κόσμος nfιγαινε προς την έξοδο. .. ΓιατΙ να μ"ν πδω, όπως και οι ό.λλο ι, να κόνω μια βόλτα στην έκθεση ; Δεν εΙμαι φυλακισμένη ...• ΧωρΙς να πει τΙποτα σε κανένα, ξεκΙνησε. Αυτό που εΙχε αποφύγει όλη εκεΙνη τη μέρα, έγινε σχεδόν όθελό. της : Βρέθηκε μnρOστό στις πινακΙδες της Άκφερ. ΕΙδε τον Γκαμπριέλ στο τιμόνι μιας Φένγουικ την οποlα μετακινούσε με τη μαεστρΙα ενός επαγγελματΙα οδηγού . Η Μπλανς περΙμενε. Όταν εκεΙνος όφησε σε μια θ"κη τα όσα κρατούσε στα χέρια του, του μlλησε : .. ΓκαμπριέλΙ Γύρισε χωρΙς να δεΙξει καμιό έκπληξη. Συγκεντρώνο­ ντας όλο της το θόρρος, εΙπε χωρΙς να πόρει ανόσα: .. Σε εΙδα απόψε στον ύπνο μου. Μου έλεγες ότι εΙμαι ένα εύρημα, και nfιγαμε μαζl να δούμε τον Ιονέσκο- . .. Τι; . Μόνο τότε κατό.λαβε πόσο αστεΙα "ταν αυτη η ομολο­ γΙα της. Έπρεπε όμως να την επαναλόβει. .. Αυτη τη φορό οι λέξεις σκόνταφταν, η φωνι'ι της ήταν όχρωμη: .. Σε εΙδα απόψε στον ύπνο μου . Ήταν σαν να ξαναβρε­ θήκαμε ύστερα από έναν μεγό.λο χωρισμό. Μου εΙπες: 107


''ΕΙσαι μια αποκάλυψη, ένα εύρημα"". "Τι πράγμα; .. « Μ ια αποκάλυψη, ένα εύρημα .. , ξανάπε άχρωμα . .. Ξέ� ρω καλά, ότι αυτό δεν σημαΙνει τΙποτα. Μήπως , όμως , τα όνειρα έχουν μια κάποια σημασΙα ; » Όταν ξύπνησε, εΙχε σκεφτεl και ξανασκεφτεl αυτή τη φράση και την εΙχε νιώσει σαν χάδι, σαν λέξη ερωτική. Δυστυχώς ! Ο ζωντανός Γκαμπριέλ που στεκόταν απένα­ ντΙ της , έδειχνε παντελή έλλειψη κατανόησης , κι αυτό την ενοχλούσε. ΕΙχε στο πρόσωπό του μια αστεΙα έκπληξη. Η Μπλανς ήταν έτοιμη να κλάψει. Στο όνειρό της, ύ στερα απ' αυτή τη δήλωση, εκεΙνος την εΙχε φιλήσει στα μαλλ ιά , και δεν τόλμησε, τώρα, να του το πει. Κατάληξε προσπαθώντας να χαμογελάσει: «Ύστερα με πήρες από το χέρι και πήγαμε να δούμε ένα έργο του 10νέσκο. Δεν ξέρω ποιο. Ποτέ μου δεν εΙδα 10νέσκο. Κι ύστερα ξύπνησα. Δεν εΙναι ανόητο; .. θα έπρεπε ο Γκαμπριέλ να διαμαρτυρηθεΙ Αρκέστηκε στο ν' ανασηκώσει τους ώ μους του. Η Μπλανς συνέλαβε τον εαυτό της να μετανοεl πικρά που μοιράστηκε, μαζl του, αυτό το πολύτιμο μυστικό, που εΙχε γΙνει τόσο γελοlο. Αν τουλάχιστο εlχε μαντέψει την ακριβή σημασΙα του ονεlρου και τον βαθύ πόθο που εξέφραζε Ι Πώς μπορεl όμως κανεΙς να περιμένει από έναν άντρα διαlσθηση, ευαισθησlα και, μάλιστα, από έναν άντρα που δεν καταλαβαΙνει τlποτε, που δεν θέλει να καταλάβει. Μ ια ακόμη παρεξήγηση ανάμεσά μας . . . "Αυτή .. , συλλογlστηκε η Μπλανς καθώς έκανε μεταβο­ λή και έφευγε, .εlναι η τελευταlα μου προσπάθεια. Η έσχατη εμπειρlα μου . Από αυτή τη στιγμή, σlγουρα και αμετάκλητα, όλα έχουν τελειωσει ...

108


ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

8 " Μπιάνκα, Μπιάνκα, πώς λοιπόν, τα καταφέρνετε;» " Οπως όλος ο κόσμος. ΠαΙρνω ένα ντους, βάζω στο πρόσωπό μου μια γλοιώδη μάσκα ομορφιάς και ύστερα από ένα τέταρτο εΙμαι έτοιμη .. . Ε Ιχαν συναντηθεΙ σ' ένα ντράγκστορ. Ο Ρενάτο εΙχε καταλάβει ότι ήταν καλύτερα να μην επαναλάβει την καταστροφική εμπειρΙα του πηγαΙνοντας στο σπΙτι της, εφόσον εκεΙνη δεν το επιθυ μούσε . .. γπάρχει κάτι καινούριο, Μπλανς . Το βλέπω στα μάτια σας ... Πώς να το εξηγήσω . . . Μ ια απόφαση. Μ ια πρό­ κληση .. . .. Πολύ παρατηρητικός ήταν αυτός ο άνθρωπος . Σε συνεχή επιφυλακή . Η Μπλανς το ήξερε καλά . .. Κοιτάξτε καλύτερα όλους όσους βρΙσκονται γύρω μας. Αυτά τα χαριτωμένα αγόρια κι αυτά τα κορΙτσια. Δεν εΙνα ι γοητευτικά; .. .. Κάθε άλλο .. , εΙπε ο Ρενάτο . .. Ε!ναι ε υχάριστα εδώ, αλλά , αν δεν έχετε αντ Ιρρηση, θα περάσουμε αλλο ύ τη βραδιά. Δέχεστε να με ακολουθήσετε με κλειστά μάτια; .. .. Μόνο στους φ υλα κισμένους του πολέμου κλεΙνουν τα μάτια. Ό μως εγώ εΙμαι ελεύθερη και δέχομαι. Σας α κολουθώ » . Γ ιατ! ε!χε διαλέξει για ν α δειπνήσουν ένα χαριτωμένο 'Άλμπέργκο" στο Κα ρτιέ Λατέν, λέγοντας: .. Μη νομΙσετε 109


ότι εΙμαι απ' αυτούς που δεν μπορούν αν δεν φόνε το πατροπαράδοτο φαγητό τους , εφόσον, όμως, απόψε εΙναι σαν να σας δέχομαι στον τόπο μου, θα σας πόω στην ΙταλΙα. Μην ανησυχεΙτε, δεν πρόκειται να συνανtή­ σετε ούτε τοπικές συνfιθειες, ούτε τουρΙστες. Ούτε μαντολΙνα, ούτε μακαρόνια •. Και η Μπλανς, που αρνιόταν με μανΙα να αφι'ισει τον εαυτό της να συγκινηθεΙ από τις πεΡιποιι'ισεις του , βΡι'ικε καταφύγιο στην ειρωνεΙα: . 'Οχι μακαρόνια; Τι τύχηl θα σας ντρόπιαζα, γιατΙ δεν ξέρω να τα φόω αν δεν τα κόψω με το μοχαΙρι κι αν δεν γεμΙσω το τραπέζι, ένα γύρο, με τη σόλτσα της ντο­ μότας • . Γελούσε, κι όμως ένιωθε μέσα της μια ψυχΡι'ι oΡvι'l, μια ταπεΙνωση. Φτόνουν πια τα όνειρα Ι Η πραγματικότητα βρισκόταν στο πιάτο της με τη μορφι'ι ενός "σκόμπι φρΙπι", σΙΥουρα κότι πολύ νόστιμο που, όμως , για κεΙνη δεν εΙχε καμιό γεύση. Κι ο όντρας, απέναντΙ της, ι'ιταν συγκεκριμένος, ζωντανός, ανθρώπινος και ταραγμένος, .. Αν μπορούσα να τον κόνω να πονέσει όπως πονόω. Αν τον κορόιδευα; Αν μπορούσα να εκδικηθώ . . . . θυμι'ιθηκε τον συνόδελφο που εΙχε κοροΙδέψει στο ΛονδΙνο, ένα χρόνο πριν, και της φόνηκε ότι όκουσε την παρατηρηση που εΙχε κόνει τότε ο Ντελρόζ. "Σαν όλες, αγαπητη μου: ΕΙσαι κι εσύ πόρνη ". ΓιατΙ όχι; Ήταν ΙKανfι να ανΟΙΥοκλεΙσει τα βλέφαρό της, να φλερτόρει, να χΡησιμοποιι'ισει όλλοτε γλύκα και όλλοτε σκωmικι'ι ειρω­ νεΙα, να προσποιηθεΙ θαυμασμό με ένα χαμόγελο όλο υπονοούμενα, να επιτρέψει μια χειρονομΙα, να απαγο­ ρεύσει την επόμενη λέξη . Έξω φρενών, αγνώριστη, συλλογΙστηκε: "θέλω να χόσει το μυαλό του, να τον κόνω να μην ξέρει τι λέει, αυτός ο ματαιόδοξος αρσενι­ κός. Να πιστέψει ότι εΙναι ακαταμόχητος και, ξαφνικό, τα μεσόνυχτα, σαν τη Σταχτοπούτα, να εγκαταλεΙψω τον 1 1Ο


χορό xωρlς καν ν' αφήσω το παπούτσι μου • . Αυτό το παιχν{δι τη γοήτευε, ακριβώς γιατ{ έκρυβε κινδύνους. Πόσο ψύχραιμη ένιωθε! Παγωμένη, άσπλα­ χνη ! Σκληρή ... Και γελούσε. Και αναστέναζε : .. Τι έξυπνος που ε{στε!" Και ο Ρενάτο την κο{ταζε με έκπληξη, αλλά και με κάποια λύπη . .. Ποια ε{ναι η αληθινή Μπλανς ; .. τη ρώτησε κάποια στιγμή . .. Αυτή που προχθές το βράδυ ήθελε να κλάψει, ή αυτή που βλtπω σήμερα; .. Η σημερινή Μπλανς ήθελε πολύ περισσότερο να κλάψει, αλλά , παρόλη του την εξυπνάδα, εκε{νος δεν μπορούσε να το μαντέψει. Βρισκόταν στο στάδιο που η αντρική του περηφάνια άρχιζε να θριαμβεύει! Ε{χε πετύχει η βραδιά του , θα έκανε δική του αυτή τη χαριτωμένη κοπέλα ... Στο ταξ{ που τους μετέφερε στο σπ{τι της Μπλανς -αυτή τη φορά του επέτρεψε να τη συνοδεύσει- μέσα στο σκοτάδι, άρχισε να τη φιλάει. Στην αρχή εκε{νη προσπάθησε να διαμαρτυρηθεl, αλλά όχι πολύ έντονα, γιατ{ ήταν κι αυτό τμήμα του παιχνιδιού, όμως όσο κι αν ήθελε να μεΙνει αδιάφορη, τά Xεlλια της στο τέλος μισάνοιξαν. Και επειδή, σε τελευταΙα ανάλυση, δεν ήταν, και δεν θα ήταν ποτέ μια πόρνη, ένα εΙδος τιμιότητας της ψιθύρισε ότι έπρεπε να σβήσει τη δΙψα που εΙχε η lδια ξυπνήσει σ' αυτόν τον άντρα. Άλλωστε, διψούσε και η {δια. Ύστερα από την τόση μοναξιά της, ένιωθε την απελπισμένη ανάγκη να βρεθεl σε μια αγκαλιά. Η στιγμή του έρωτα, όσο σύντομη κι αν ήταν, θα της έφερνε το μόνο πράγμα που ποθούσε : Τη λησμονιά. Όταν βρέθηκε στο δωμάτιό της, τη στιγμή που το φερμουάρ του άσπρου φορέματος γλΙστρησε με μια μονάχα κ lνη ση , κατάλαβε ότι υπήρχε εκεl ένας άντρας που γδυνόταν, και ότι δεν ήταν ο άντρας που ήθελε . . . 111


Όμως ήταν πολύ αργό. ΕκεΙνος την εΙχε ρΙξει, κιόλας, στο κρεβότι. Ν ύχτα. ΨΙθυροι, "Τι γλυκιό που εΙσαι'Ό " Έχεις το ωραιότερο στήθος του κόσμου". Σχεδόν τα lδια της έλεγε, όλλοτε, ο Γκαμπριέλ, lσως όλοι λένε τα lδια. Πώς τολμούσε να σκεφτεl μια τέτοια στιγμή τον ΓκαμπριέλΙ Έτσι που δόθηκε σ' έναν όλλον, εΙχε σκοτώσει τον Γκαμπριέλ. "Λύθηκαν τα μόγια", σκέφτηκε. "Λυτρώθηκα. Γιατρεύτηκα" . «Τι εΙπες, Μπιόνκα μΙα;» « Γκρότσιε, Ρενότο. Γκρότσιε τόντο, τζεντιλε, Ρενότο». ΣΙγου ρα θα πΙστεψε, αυτός ο ανόητος , ότι εξέφραζε την ευγνωμοσύνη του θηλυκού που εΙχε ικανοποιηθεΙ Δεν θέλησε να τον απογοητεύσει. Άλλωστε, αυτό ακρι­ βώς ήταν: Ένα ικανοποιημένο θηλυ κό. « Πόσο μ' αρέσειςl» επαναλόμβανε ο Ρενότο. Όλη αυτή η υπερδιέγερση δεν μπορούσε να διαρκέ­ σει. Έφυγε την αυγή χωρΙς να της πει μια λέξη τρυφερή, προσπαθώντας να ξεδιαλύνει μέσα του τις διόφορες λεπτομέρειες, το κουμπl στα δεξιό, στην πόρτα δΙπλα στο θυρωρεΙο. Κι ύστερα η Μπλανς έμεινε μόνη, με το κορμl της που έκρυβε μια απορlα ...

1 12


ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ Την περασμένη Τετάρτη, 26 Μαίου

1 13


ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ

1 Ήταν όνειρο : Δεν εΙχε περισσότερη ουσlα απ' όση έχουν τα όνειρα. Τη μΙα νύχτα ο αγαπημένος της γύριζε και την αποκαλούσε "εύρημα", την επομένη ένας όμορ­ φος ξtνoς την έλεγε , αγάπη μου , ασφαλώς χωρΙς να το πιστεύει, και, τόσο το ένα όνειρο όσο και το άλλο , εΙχαν τη σημασΙα που η Ιδια ήθελε να τους προσδώσει. Τ ρΙτη πρωΙ Συνέχιζε τις συνηθισμένες αοχολlες της, τις συζητήσεις, το πηγαινέλα στο εκθετήριο. ΧωρΙς ντροπή, χωρΙς τύψεις, με μια απορlα μόνο. "Εγώ, εγώ κοιμήθηκα με τον πρώτο τυχόντα. Έγώ, η κοπέλα με τις αστικές προκαταλήψεις . . ... Ένας ε ραστής σήμερα, γιατl όχι ένας άλλος αύριο και ύστερα ένας τρΙτος και ένας τέταρτος, ανάλογα με το ποιος θα τύχαινε στο διάβα της, εφόσον, σε τελευταΙα ανάλυση , αυτό εΙχε τόση λΙγη σημασΙα. Τα βιβλΙα και τα φlλμς δεν εΙναι πάντα γεμάτα με τέτοιες περιπέτειες ; " Άρα, ζω την εποχή μου , εΙμαι και γω στη μόδα, δεν φέρνω δυσκολΙες, όλα πάνε μια χαρά και το κορμΙ μου εΙναι ευχαριστημένο". Το κορμl της [σως, αλλά το μυαλό της, παρόλα όσα ε[χε ελπ[σει, εκε[νη τη νύχτα δεν ε[χε γιατρευτεΙ Δυο άντρες για μια Mnλανς, μια μικρή ασήμαντη γυναικούλα. Ο ένας με φανταχτερά πουκάμισα και ανοιχτόχΡωμες γραβάτες, ο άλλος με τα πουλόβερ του . 1 15


Ο ένας που έλεγε λόγια χαριτωμένα, αλλό εντελώς κοινότυπα, ο όλλος που τον όκουγε ώρες ολόκληρες να μιλόει για την εργασlα του και γι' αυτούς που εργόζονταν μαζl του , για την ειρήνη και για τον πόλεμο, για την πεlνα που υπήρχε στον κόσμο για τα "αύ ριο" που , lσως να ήταν καλύτερο, για φιλοσοφlα, φυσική, μουσική , φιλολογlα. . . Και όλα όσα έλεγε ήταν σωστό, όμορφα, θαρραλέα, τέλεια. Ο ένας ραφινότος σοφός, ο όλλος ξεXεlλιζε από ζωντόνια, λlγο αδέξια και πολλή τρυφερότητα . . . Οι συγκρlσεις απαγορεύονται. Εκε(νο το πρωl, ο νεαρός μηχανικός , που ο Ρενότο εlχε μυήσει σ' έναν ευαlσθητο μηχανισμό, βρισκόταν κοντό στην Ιταλική μηχανή και την περιεργαζόταν με κόποιο ' φόβο. " Πώς τα πας, Mnλoντώ; » τον ρώτησε η Mnλανς . .. Κόνω την προσευχή μου να λειτουργήσει, Αλλιώς , θα πρέπει να φέρουμε πlσω τον Ιταλό με το πρώτο αεΡOnλό­ νο. Δεν φαντόζομαι να έχει αντlρρηση» . Και βέβαια δεν θα εlχε ! Αλλό η Mnλανς, προτιμούσε να μην τον ξαναδεΙ Ποτέ. Δεν ήξερε τlποτα γι' αυτόν, ούτε καν τη διεύθυνσή του. Ήταν καλύτερα έτσι. Τσιόο! Ο ένας , μεγαλόσωμος και γεροδεμένος, σ' έ κανε να · νιώθεις ότι μπορούσες να ακουμπήσεις πόνω του. Ο όλλος ευλύγιστος , με την όνεση ενός όμορφου ζώου . Ο ένας σαν κι εκεlνα τα πελώρια σκυλιό με τις κόκκινες τρlχες που ξεχειλlζουν από στοργή , ένα Ι ρλανδέζικο σέτερ. Ο όλλος σαν μια λεοπόρδαλη : εξωτ ικός και επικlνδυνος . Ο ένας σαν τις βελανιδιές, που έχουν βαθιό στη γη τις ρlζες τους και την κορφή τους στον ουρανό. Ο όλλος, μια λεύκα που λύγιζε και τρέμιζε .. Οι συγκρlσεις απαγορεύονται.

1 16


ΕκεΙνη την ημέρα, ο Ζιλέζν εΙχε διάθεση για αστε(α . .. ΕΙναι αλήθε ια Μπλανς, ότι το Αφεντικό σου ζήτησε να βγεις με τον εξοχότατο σινιόρ Βόλτι;" Ένιωσε μέσα της μια ένστικτη επιφυλακτικότητα . .. Ναι. Το Σάββατο το βράδυ .. , ε(πε . .. Και λοιπόν, δεν υπάρχουν σχόλια;» Μήπως ο στεγνός τόνος της φωνής της γεννούσε υποψΙες ; ,,'Ηταν μάλλον ευγενικός .. , παρατήρησε . «Νοσταλγού­ σε τον τόπο του και μιλήσαμε , κυ ρΙως, για τη γυναΙκα του τρώγοντας μακαρόνια» . .. Δεν σου έ κανε φλερτ; » Στο διάβολο. Η επιμονή του την ενοχλούσε .. Ναι λΙγο .. , αναστέναξε . « ΚρΙμα, Μπλανς, δεν εΙναι έτσι; Γέλασε φοβισμένα. Αν τουλάχιστο μπορούσε να του ξεφύγειl Ο θεός εισάκουσε την προσευχή της: ο αντιπε­ ρισπασμός που ζητούσε παρουσιάστηκε με τη μορφή ενός αρχάγγελου: του Γκαμπριέλ. Τον εΙδε να μπα(νει στο εκθετήριο, νωχελικά, με τα χέρια στις τσέπες. Πενήντα ακόμη μέτρα και θα βρισκό­ ταν δΙπλα στον Ζιλέζν. Η Μπλανς έγινε ολόκληρη μια σκέψη, ένα τρομερό δέος: ήξερε τη συνέχεια, περΙμενε το επεισόδιο, τις βρόμικες λέξεις, τον καβγά. Κι όμως άκουσε αυτά τα απΙστευτα λόγια από το στόμα του Ζιλένζ: « Π ρέπει να του δΙνω, έχω ραντεβού με το Αφεντικό για να δεΙξουμε τα εκθέματα στους ανταγωνιστές μας . θα σε δω αύριο, Μπλανς .. . Και να που ο Ζιλένζ εΙχε φύγειl Πέρασε πΙσω από τις κολόνες, εξαφανΙστηκε ανάμεσα στους μετάλλινους κάδους, χάθηκε . .. Λοιπόν Μπλανς ; .. εΙπε ο Γκαμπριέλ. «Δεν εΙσαι τυχερός, μόλις έ φ υγε .. . .

..

1 17


.. Μη μου το λες Ι Μόλις με εΙδε το έβαλε στα πόδια. Πώς σου φαΙνεται αυτό ; .Δεν ξέρω τ ι να πω., αποκρΙθηκε. Και έτσι όπως ένιωθε χαμένη κόθισε στο σκαλοπότι. ( 'Οχι ΓκαμπριέλΙ Όχι σήμερα Ι 'Οχι ύστερα από αυτό που συνέβη Ι) ΕκεΙνος , αγνοώντας τα πόντα, ήταν πολύ ήρεμος . .. Ξέχασες τα όσα σου εΙπα ; - τη ρώτησε . .. Μου εΙπες τόσα πολλόΙ .. • Ναι ξέρω. Πολλό καλό και πολλό όσχημα. Όμως , για την ώρα, πρόκειται για τον Ζιλένζ. θυμΙσου, Mnλανς, αυτό που σου επανόλαβα τόσες φορές", .Τον χαρακτήρισες παλιόνθρωπο. ΝομΙζω ότι εΙχες δΙκιο. Χθες , με τον Μπονό, φέρθηκε πολύ όοχημα- . .. Τι dλλo ; . ΕΙπες ότι εΙναι αδύνατος, έτοιμος να επιτεθεΙ σε κόποιον πιο αδύνατο απ' αυτόν. Το διαπΙστωσα, χθές, με τον Μπονό. Ναι, εΙχες δΙκιο" . • Τι dλλo ; » .. 'Οτι επρόκειτο να του σnόσεις τα μούτρα πριν γΙνει πολύ επικΙνδυνος ; .. .. Ναι και επειδή το υποψιόζεται προτΙμησε να εξαφανι­ στεΙ, όπως διαπΙστωσες . Και ύστερα; .. • Δεν ξέρω . . . ΕΙπες ένα σωρό βρισιές, που εγώ πΙστευα όδικες γιατΙ θαύμαζα τον Ζιλέζν, την προσωπικότητό του, την εξυnνόδα του , την ικανότητό του .... • Τον θαυμόζεις πόντα; .. • 'Οχι. Τον φοβόμαι •. .. ΕΙπα ακόμη, ότι δεν θα του επέτρεπα να τα βόλει μαζΙ σου· . .. Και σου αποκρΙθηκα ότι δεν εΙχε κανένα λόγο να κόνει κότι τέτοιο .. . • Το ξέρω. ΕΙσαι αναμόρτητη. Έτσι δεν εΙναι;.Ναι .. , εΙπε η Mnλανς, κι ένιωσε το αΙμα να ανεβαΙνει 118


στον λαιμό, στα μόγουλα, στο μέτωποι στ' αυτιό της . .. Κι όμως τον φοβόσαι .. . .. ΕΙμαι απλώς μικροαστή. Μισώ τα κουτσομπολιό. Αυτό εΙναι όλο .. . .. Δεν πρόκειται για κουτσομπολιό, Μπλανς. Π ρόκειται για εκβιασμό. Καλύτερα που τον φοβόσαl. ΧαΙρομαι που η αφέλειό σου έγινε δυσnιστΙα. Ίσως να ακούς, στο εξflς, τις συμβουλές μου. Εκτός κι αν εΙναι πολύ αργό.. . • Δεν σε καταλαβαΙνω•. .. Τη μια μέρα εγώ, την όλλη εσύ ! ΕΙναι γραφτό να μη καταλαβαΙνουμε, πια, ο ένας τον όλλο ν. ΓιατΙ λοιπόν να επιμεΙνω; Γειό σου •. Απομακρύνθηκε λΙγο, σταμότησε και εΙπε, γυρΙζοντας το κεφόλι του προς το μέρος της: .. Τι απέγινε αυτός ο Ιταλός " ραστακουέρος" με τον οπόΙο γευμότισες την Κυριακι'ι. εκεΙ πόνω, πΙσω από τις γλόστρες, κρατώντας τον χερόκι - χερόκι;. Η Μπλανς δεν χΡειόστηκε να απαvτησεl. Ο Γκαμπριέλ έφυγε, χωρΙς να περιμένεΙ. ΛΙγο πριν ι'!ταν κόκκινη από VTpom'l. Τώρα, ι'!ταν όσnρη από θυμό. Τριγύριζε στο εκθετήριο . .. Με κατασκόπευε, εΙναι αηδιαστικό. Με εΙδε και τι μ' αυτό; Δεν φαντόζεται, βέβαια, ότι στο εξής θα ζήσω σαν καλόγρια, με νερό και νηστεΙαl Άλλωστε κι αυτός, με πόσες γυναΙκες κοιμήθη­ κε εδώ και ένα χρόνο; Του ζι'!τησα εγώ λογαριασμό; Δεν εΙμαστε παντρεμένοι, δεν του χρωστόω τΙποτα, τΙποτα, τΙποτα, δεν τον απότησα. Αυτή η σκηνή ζηλοτυπΙας ι'!ταν, εντελώς, περιττή...• Ξαφνικό κατόλαβε ότι δεν ι'!ταν ζήλια. ΣΙγουρα ι'!ταν κότι πολύ πιο σοβαρό. Αν ο Γκαμπριέλ υπόφερε, μόνο η λέξη "ραστακουέρος " τον εΙχε προδώσει Στην πραγμα­ τικότητα ήθελε να την κόνει να καταλόβει ότι, έτσι όπως την παρέσυρε ο αυθορμητισμός της , ήταν ανΙκανη να 1 19


διαβεΙ ανόμεσα από τις παγΙδες της ζούγκλας, κι ότι ήταν πρόθυμος αν χρειαζόταν να τη βοηθήσεΙ. Χρειαζόταν βοήθεια; Τι αξΙα εΙχαν, όραγε , σ' αυτήν την ερωτοδου­ λειό τα κουτσομπολιό και ο εκβιασμός ενός Ζιλέζν; "Δεν έχω τΙποτα να φοβηθώ .. , συμπέρανε. "Ομως ο Ρενότο εΙναι παντρεμένος . ΕΙναι τόσο εύκολο να στε[λει κανεΙς ανώνυμα γρόμματα ... .. Ήταν λοιπόν, αλήθεια ότι η τρέλα μιας νύχτας μπο­ ρούσε να συνεπόγεται τόση βρομιό; Π έρασε το απόγε υ μα επαναλαμβόνοντας : ",ΕΙμαι ανόη τη . Τι παραμύθια εΙναι αυτό που σκέφτομαΙ. ΕΙναι και αυτός ένας τρόπος για vq έχω τύψεις .. . Και στο μεταξύ μιλούσε, εξηγούσε, σχολlαζε, γελούσε, πρόσφε­ ρε μεζέδες, λΙγο μπαγιότικους (εΙχαν περόσει οκτώ μέρεςl) Γύ ρω στις πέντε, τότε που η κού ραση αρχΙζει να γΙνεται πιο εμφανής , τότε που φτόνει η ώρα να προσφέ­ ρεις μια μπΙρα στους διψασμένους υπαλλήλους, έφτασε ένα αγόρι, φέρνοντας μια ανθοδέσμη μεγόλη σαν το μπόι του . «Ο κύριος Ζιλέζν .. , εΙπε η κοπέλα του μπαρ , .. σκέφτηκε να αντικαταστήσει τα λουλούδια του γραφεΙου μας . Καιρός ήταν. Οι πασχαλιές έχουν μαραθεΙI .. Όμως , πόνω στο τσιγαρόχαρτο ήταν καρφιτσωμένη μια κόρτα και κότω απ' αυτό, ένα πλήθος κόκκινα τριαντόφυλλα φόνταζαν, με μια κρυφή λόμψη. « Ε Ιναι για μένα ; » τραύλισε η Μπλανς . Διόβασε: "Ρενάτο 8όλτι Μηχανικός Με τις ευχαριστΙες του στη χαριτωμtνη κυρΙα των Δημόσιων Σχtσεων που θtλησε να του προσφtρει λΙγες 120


ώρες. Αλλά και σαν ανάμνηση ".

Το κεΙμενο ήταν ανώδυνο και όλοι επωφελήθηκαν για να κόνουν ευγενικό αστεΙα και όχι πρόστυχα σχόλια σχετικό με την Ιταλική ευγένεια. Η Mnλανς αναγκόστη­ κε, όθελό της , να τοποθετήσει τα τριαντόφυλλα σε μια γωνΙα του μπαρ, γιατΙ δεν ήθελε να τους δώσει ιδιαΙτερη σημασΙα κρατώντας τα για τον εαυτό της. Ύστερα, κατέφυγε στο βεστιόριο για να ξαναδιαβόσει την κόρτα, να εξετόσε ι μια-μια τις λέξεις , ένα-ένα όλα τα υπονοοU­ μενα. Ένιωθε μέσα της να σμΙγουν η ευχαρΙστηση και η ταραχή . Κότι σαν ζόλη την ανόγκασε να στηριχτεΙ στον τοΙχο, ενώ μια ζεστασιό ανέβηκε από την κοιλιό της στο στήθος και στο λαιμό της . .. Που θέλησε,.: Ήταν κότι πολύ πιο δυνατό από τη θέλησή της. «Να του προσφέρει λΙγες ώρες » : Ναι, τις ώρες μιας νύχτας . . . και τον ε α υτό της ολόκληρο . .. Σαν ανόμνηση»: Ναι, δεν θα ξεχνούσε . . .

121


ΜΕΡΟΣ;

ΤΡΙΤΟ

2 Τετάρτη: ΣημεΙα κόπωσης δεν έδειξε η Ιταλική μηχα­ νή, αλλά ένα κιβώτιο τηλεκατεύθυνσης, ένα αντικεΙμενο

που φρόντιζε ο Φροντέ με ιδιαΙτερη προσοχή. Ποιο σύρμα ανάμεσα στις εκατοντάδες τα σύρματα, ποια σύνδεση στον πΙνακα ήταν ελαπωματική; Όλοι περικύκλωσαν το κιβώτιο. Το άνοιξαν και ο Ντελρόζ δήλωσε ότι αυτή η σύγκέντρωση έκανε κακή εντύπωση και ότι προτιμούσε να ακυρώσει για την ώρα τις επιδείξεις. Τηλεφώνησαν στον Φροντέ στις δέκα το πρωΙ Δεν ε!χε πάει ακόμα στο γραφε!ο. Τον κάλεσαν στο σπ!τι του: 'Ηταν φανερό ότι τον ενοχλούσαν. Ο κύριος δεν ήταν μόνος. Όλόι κρυφογέλασαν. Ο Ντ&λρόζ θύμω­ σε κι ο θυμός του αποδε!χθηκε πολύ αποτελεσματικός, γιατί δεν θύμωνε ποτέ. Τελικά, ο Φροντέ υποσχέθηκε να φτάσει σε μισή ώρα, με τις πιτζάμες και αξύριστος. Η δήλωσή του δεν έκανε καμιά εντύπωση στους υπαλλή­ λους του εκθετήριου, που ε!χαν ξυπνήσει, όπως κάθε πρω!, στις εmά, για να φτάσουν εγκα!ρως στην έκθεση. Ο μηχανικός έφτασε μια ώρα αργότερα, φρεσκοξυρι­ σμένος και άψογα ντυμένος. Φαινόταν ενθουσιασμένος με τη σκέψη ότι επρόκειτο να λύσει κάποιο τεχνικό πρόβλημα, κι όλα θα πήγαιναν μια χαρά αν δεν ήταν παρών ο Ζιλέζν. Γιατ! ο' zιλtζν βρισκόταν ήδη εκεΙ Φώναζε, φλυαρούσε 122


και επαναλάμβανε σε όποιον ήθελε, αλλά και σε όποιον δεν ήθεΛε να τον ακούσει, ότι το εκθετήριο ε(χε στοιχ(σει πολύ ακριβά και γι' αυτό έπρεπε να λειτουργε( χωρ(ς διακοπή . .. 'Ακουσέ με, Ζαν-Ζακ", του είπε ο Φροντέ αποφασιστι­ κά, "θέλω να σκεφτώ με την ησυχία μου. Πήγαινε να κάνεις μια βόλτα. Είναι προτιμότερο. Με ενοχλείς έτσι που τριγυρΙζεις μέσα στα πόδια μου .. . .. Δεν θ α τα καταφέρεις, ποτέ, μόνος σου• . .. Ευχαριστώ για την εμπιστοσύνη. Πράγματι, θα χρεια­ ζόμουνα κάποιον που να γνωρΙζει μηχανική και ηλεκτρο­ νική. Έχεις κανέναν πρόχειρο; .. .. Κάλεσα τον Λαγκάρντ .. . «Αυτόν τον γραφιάl Δεν μου χρειάζεται Φυσικά, αν εΙχαμε τον Φαμπέρ ...• Η Mnλανς που τους παρακολουθούσε από μακριά, νόμισε ότι ο Ζιλέζν θα πάθαινε απonληξΙα . .. Αντιλαμβάνεσαι, τι λες, Μπομπ; Μπας και θα ήθελες να πάω στο εκθετήριο του Άκφερ, να τους παρακαλέσω να μας ΔCνεΙσoυν τον Φαμπέρ για την επισκευή; ΕΙσαι τρελός; .. .. Εσύ με τρελαΙνεις. Φύγε από δω. Άσε με ήσυχο. Κάνε .τη δουλειά σου. Ασχολήσου με τη διαφώτιση .. . «Διαφήμιση .. . .. Τι εΙπες; .. .. Την διαφήμιση, αναλφάβητε .. . .. Εντάξει, φlλε μου. ΓιατΙ δεν πας να φας κάτι και να στεlλεις και σε μένα ένα σάντουιτς; Και στεlλε μου και τον Mnλoντώ, εΙναι ο λιγότερο παλιάνθρωπος της ΚλΙκας" , Ο Ζιλέζν έφυγε, ήρθε ο Mnλoντώ κι έτσι σταμάτησε και η Ιταλική μηχανή. Στο μεταξύ οι υπάλληλοι του εκθετή­ ριου χαμογελαστοΙ, επαινούσαν στους επισκέπτες την φανερή ανωτερότητα του υλικού της .. Τράνσλατμπακ", 123


Οι ιίφες περνούσαν. Ο Φροντέ και ο Mnλoντώ εΙχαν βγάλει τα σακάκια τους και τα τριχωτά, λαδωμένα χέρια τους βρΙσκονταν ακόμα χωμένα μέσα στο μηχάνημα, άλλοτε από πάνω, άλλοτε από κάτω, άλλοτε μέσα. Ο Μπονά τους έφερνε πένσες , κατσαβΙδια, σάντουιτς, σΙδερα συγκολλήσεων, ηλεκτρικό σύρμα, μπΙρα, πομπl­ νες . Κάθε φορά που πΙστευαν ότι εΙχαν βρει την αιτΙα της βλάβης , η δοκιμή που ακολουθούσε έμενε άκαρπη . Από όλους ο πιο στενοχωρημένος ήταν ο Ντελρόζ. «Οι αντιπρόσωποι της εταιρεΙας τών σιδηροδρόμων θα έρθουν ειδικά, αύριο, για μια επΙδειξη. Αν η μηχανή δεν λειτου ργήσει θα χάσουμε την παραγγελΙα τους». «θα λειτουργήσει, παππού .. , εΙπε ο Φροντέ χωρΙς να ση κώσε ι τα μάτια του από ένα εΥΧειρΙδιο όπου, με τη μύτη ενός μολυβιού, παρακολουθούσε ένα δΙχτυ πολύ πιο μπερδεμένο από τον Λαβύρινθο του Μινώταυρου . Ύστερα από ένα τέταρτο, πέταξε ό,ΤΙ κρατούσε και δήλωσε ότι για να ηρεμήσουν τα νεύ ρα του θα πήγαινε να πιει κάτι σε μια γειτονική ταβέρνα . .. θα έρθεις μαζΙ μου , Mnλoντώ; .. « Ναι. . . Μα . . . Και. . . η Ιταλική μηχανή . . . .. «Στο διάβολο η Ιταλική μηχανή. Τη δικιά μας πρόκειται να πουλήσουμε στους τύπους των σιδηροδρόμων» . .. Ναι μα . . . Δεν τα παράτησες ; » .. Ποιος το εΙπε; θα γυρΙσουμε σε εΙκοσι λεmά κ ι έ)υ:ις το λόγο μου ότι θα λειτουργήσει, διαφ ορετικά θα περάσω εδώ όλη τη νύχτα » . Ε Ικοσι λεmά αργότερα, όπως τ ο εΙχε υποσχεθεl. βρισκόταν και πάλι εκεl, με ανασηκωμένα μανΙκια, λυμέ­ νη γραβάτα, προσπαθώντας να αντιμετωπΙσει ένα - ένα όλα τα στοιχεlα του προβλήματος. Ο Mnλoντώ έριξε στην Mnλανς ένα βλέμμα απελπισμένο: "ΕΙπε ότι θα περάσει εδώ όλη τη νύχτα, εγώ όμως έχω 124


ραντεβού στις επτά . . . το πρώτο μου ραντεβού . . . λες να μ' αφήσει να φύγω ; » Η Μπλανς πΙστευε, ότι στους άντρες , το πάθος της εργασΙας εΙχε πάντα το προβάδισμα σε κάθε ερωτική περιπέτεια. Η μέλλουσα φιλεναδΙτσα του Μπλοντώ μπο­ ρούσε, λοιπόν, να εΙναι ευτυχισμένη. « Να ο Zιλtζν » , εΙπε. «Ίσως πάρει κάποια απόφαση » . Από μακριά, ο νεαρός μηχανικός και η Μπλανς , παρα­ κολούθησαν τη συζήτη ση ανάμεσα στους δυο φlλoυς. Ήταν περΙεργο, όμως ο Ζιλέζν φαινόταν εντελώς ήρε­ μος , ενώ ο Φροντέ έδειχνε, φανερά, εκνευρισμένος . « Πως σου φαΙνεται αυτό ; » ρώτησε ο νεαρός . "ΝομΙζω ότι εΙναι προτιμότερο να μην ανακατευτώ ... « Θα σε καλέσουν όταν σε χρειαστούν. Για την ώρα μην κάνεις βήμα. θα πάω όσο πιο διακριτικά μπορώ, ν' ανακαλύψω τι ακριβώς συμβαΙνει» . Η συζή τησή τους ήταν εντελώς προσωπική . Τι απογοη­ τευτικοΙ που εΙναι οι άντρες ! Περνούν ώρες ολόκλη ρες προσπαθώντας να λύσουν κάποιο κρΙσιμο θέμα, λες και ο κόσμος έπαψε να υπάρχει γύρω τους - και ύστερα, ξαφνικά, εΙναι πρόθυμοι να κουβεντιάσουν για κάποια κοπέλα που περνάει, να παΙξουν με κάποιο θορυβώδες παιγνΙδι, να διηγηθούν ο ένας στον άλλο διάφορα ανέκδοτα, ν' αρχΙσουν να απαγγέλλουν φράσεις από κάποιο θεατρικό έργο. "Λοιπόν, φιλαράκο μου, αυ τή ήταν η μικρή που σε ζέσταινε στην αγκαλιά της, σήμερα το πρω(; .. .. Σου ε(πα εκατό φορές ότι ε(σαι υπερβολικός, Ζαν­ Ζακ. Σου ζήτησα εγώ, ποτέ, να μου διηγηθεΙς τη ζωή σου ; » .. Η ζωή μου ε(ναι καθαρή σαν το κρύσταλλο Ι .. κορόιδε­ ψε ο Ζιλέζν. .. Ενώ η δική σου . . . » «'Αλλαξε ρεφραΙν .. . ,,'Οχι δα! Διασκεδάζω βλέποντας τη φάτσα σου » . 125


Για μια ακόμη φορά η Μπλανς σκέφτηκε ότι ο Γκα­ μπριέλ εΙχε δΙκιο και ότι, ασφαλώς, ο Zιλtζν ιΊταν ένας σιχαμερός σαδιστιΊς. Για μια ακόμη φορά φοβιΊθηκε μη και κατάφερνε να χΡησlμοποlιΊσεl την δlκι') της περιπέ­ τεια: ΣΙγουρα θα διασκέδαζε βλέποντας τη φάτσα του Ρενάτο, σ' αυτη την περΙπτωση ... .. Σε παρακαλώ, Ζαν-Ζακ, γΙνε Μγο πιο φιλάνθρωπος. Ξέρεις ότι έχω ένα σωρό φασαρΙες, ότι χρειάζομαι χΡιΊματα και ότι, για την ώρα, αυτό το διαβολεμένο μηχάνημα πρέπει να παραμεΙνεl στο προσκιΊνlο κάθε μου σκέψης. Γι' αυτό σε παρακαλώ, να βάλουμε τα πράγματα σε μια σειρά- . .. Για το μηχάνημα βΡιΊκα τη λύση., εΙπε ο Ζιλέζν γυρ(ζοντας προς την Μπλανς που στεκόταν Μγο παράμε­ ρα . .. Αύριο χαράματα θα μεταφέρουμε από δω το ελατ­ τωματικό και θα τοποθετησουμε στη θέση του αυτό που βρΙσκεταl στου Ντελμπρέ. ΕΙναl ένας πελάτης με αρκετη κατανόηση και θα θελf)σεl να μας δανεΙσεl το δικό του ώσπου να τελειώσει η έκθεση. Άλλωστε, σε δυο μέρες κλεΙνει. θα τηλεφωνι')σω εγώ ο Ιδιος, απόψε, στον Ντελμπρέ» . .. Η μεταφορά θα εΙναl δύσκολη-, εΙπε η Μπλανς . .. Το Ιδιο και η αντικατάσταση των μηχανών, γlατΙ τα φορτηγά δεν έχουν, πια, την δυνατότητα να κυκλοφορούν στον χώρο της έκθεσης-. "θα τα καταφέρουμε με χειράμαξες. θα αοχοληθεΙς και εσύ μ' αυτό, Μπομπ; .. Ναl- . .. Πρέπει όλα να εΙναl τακτοποιημένα πριν από τις εννιά. Αύριο το πρωΙ δεν έχει πρωινό στο κρεβάτι και τα λοιπά και τα λοιπά- . .. Ξεχνάς, φαΙνεται, ότι διαθέτω εΠαγΥελματικι') ευσυ­ νειδησΙα. Αύριο θα μεΙνω όλη τη μέρα στο εργαστιΊΡιο για να ανακαλύψω τι φταΙει σ' αυτην τη διαβολεμένη 126


μηxαvfι- · .. Εγώ θα πόω να πόρω τη μηxαvfι του Ντελμπρέ και θα τη φέρω εδώ. Έτσι η τιμι'ι της "Τρανσλατμπόκ" θα διασωθεΙ Τι λες γι' αυτό; .. • θαυμόσια-, ε(πε ο Φροντέ . .. Και τώρα μπορώ να του δΙνω" . • Γειό σου, Φροντέ ... - Γειό σου..... Ο Φροντέ έδεσε τη γραβότα του, φόρεσε το σακόκι του και εξαφαν(στηκε. .. Μπορώ να φύγω;- ρώτησε η Μπλανς. -Δεν με χΡειό­ ζεστε ό.λλο; .. Εντόξει, Μπλανς. Όλα τακτοποιι'ιθηκαν. Γειό σου. θα ιδωθούμε αύριο .. . Ο δεξιός διόδρομος. Ο αριστερός διόδρομος. Το εκθετηριο με τους πλαστικούς κό.δους. ΤΟ εκθετηριο με τις αρχειοθι'ικες. Ένα ακ(νητο δόσος από γερανούς. Αζαλέες στο γραφε(ο υποδοχι'ις. Τζαμόπορτα. Ο καλοσυ­ νότος φύλακας. Και ο δρόμος. Επιτέλους, Μγος αέρας σχεδόν καθαρός. -Στο καλό Ι Βρέχει! .. Μια καταιγ(δα ξαφνικι'ι, που έκανε την όσφαλτο να γυαλΙσει και τη λόσnη ακόμα πιο nηχτι'ι. Οι όνθρωποι, σχεδόν όλοι όντρες, πέρναγαν τρέχοντας, με τους γιακόδες ανασηκωμένους ι'ι περΙμεναν προφυλαγμένοι κότω από το στέγαστρο. Η Μπλανς ε(χε ξεχόσει την ομπρέλα της στο βεστιόριο. Ο καλοσυνότος φύλακας. Τζαμόπορτα. Αζαλέες στο γραφε(ο της υποδοΧι'ις. Ένα δόσος ακ(νητο από γερα­ νούς. Το εκθετηριο με τις αρχειοθι'ικες. Το εκθετηριο με τους πλαστικούς κόδους. Ο αριστερός διόδρομος. Ο δεξιός διόδρομος. Η Τρανσλατμπόκ. Ήταν φανερό ότι δεν υιτηρχε πια κανένας. Η μόνη 127


τάφυλλα, ζωντανή νότα, ήταν το μπουκ έτο με τα τριαν γωνιά στη νο πισμέ που άρχιζαν να μαραΙνοντα ι, ακουμ του μπαρ . "Θα τα " ΕΙναι δικά μου" , συλλογlστη κε η Μπλανς . μφ. πήρε τα ότι ουν πιστέψ πάρω μαζl μου . Σlγουρ α θα ». ένα μαραμ ήταν ότι πω Θα τρες. ουλεύ από τις παραδ l­ αποτσ α γεμάτ ια Υπήρχαν βρόμι κα ποτή ρια και τασάκ και ζε γυάλι που ίμενο αντικε γαρα και στο πάτωμα ένα που η Μπλανς έσκυψε και το μάζεψε μηχαν ικά. ποι­ "Το σφυρί που σπάμε τον πάγο. Ποτέ δεν το τακτο . . . ώρα την όλη ν ούν, γι' αυτό το χάνου Ύστε ρα, είδε ότι τα χέρια της ήταν ματωμ ένα. »

σφυρ Ι Άνοιξ ε τόσο απότομα τα δάχτυλά της που το ε ήδη υπήρχ όπου μέρος ένα σε χαλί στο έπεσε και πάλι ένας μαύρος σκοτειν ός λεκές . παρα­ « Ποιος να πληγώ θηκε άραγε; » αναρωτήθηκε. "Η πολύ. θηκε πληγώ να ι πρέπε θα αν; μπάρμ δουλεύτρα; Ο Πάντως , εΙναι αηδιαστικό » . βάλει Έπρεπε να καθαρ Ισει το αντικείμενο και να το η φορά τη αυτή κι ε. έσκυψ νς Μπλα Η . πάλι στην θέση του ε τώρα Έβλεπ . ναυτΙα έγινε ι νιώσε είχε που αηδΙα λο, μια καθαρά, κολλη μένα πάνω στο λερωμ ένο μέταλ ά. ι μαλλ τούφα από ξανθά χτυπά ει Από κε(νη τη στιγμ ή η καρδιά της άρχισ ε να Κι αχτο. αβάστ αργά, βαριά και τόσο δυνατά που της ήταν μέρα : τήσει σταμα να ειτο αυτό το χτύπημα δεν επρόκ ν τούσα ρα θα και κ ες ζαλάδ , ς αλμΙε ταχυπ ς, νύχτα, ναυτίε υπολογ(­ για ένα διάστη μα που κανεΙς δεν μπορούσε να μό. τελειω ε(χε σει - ένα διάστη μα που δεν αμέσως Η καρδιά της, τα νεύρα της , εΙχαν καταλάβει Δεν εχτεΙ παραδ να ιόταν αρν της μυαλό το που αυτό ά­ καταλ να μόνο ε γνώριζε ακόμη τον φόβο: Προσπαθούσ τον βρει να για της γύρω ικά βει, κοιτάζοντας μεθοδ 128


πληγωμένο ή κόποια ματωμένα Ιχνη . Όλα της φαΙνονταν φυσιολογικό, όλα τακτοποιημένα, έτοιμα να λειτου ργή­ σουν την επομένη το πρω!. Το μόνο που υπήρχε εκεl γύρω, ήταν οι ψυχρές σιδερένιες κατασκευές από σΙδε­ ρα και οι παγωμένες νικέλινες μηχανές . Δεν υπήρχε ψυχή ζωντανή . Ο πληγωμένος (πως εΙχε πληγωθεl;) θα έπρεπε να σύρθηκε ως το νοσοκομεlο. Η Μπλανς δεν μπορούσε να κόνει πια τΙποτα γι' αυτόν. Για τον εαυτό της, το μόνο που θα μπορούσε να κόνει, ήταν να πλύνει τα χέρια της , να πόρεl την ομπρέλα και τα τριαντόφυλλό της και να φύγει Και τότε ξαφνικό, ανακόλυψε την αφύσlκη λεmομέ­ ρεια, αυτό που δεν ταΙριαζε με την εικόνα γύρω της . Πόνω σε έναν μεγόλο μεταλλικό κόδο εΙχαν ρΙξει ένα κόλυ μμα από λινότσα. Σαν υπνωτισμένη, πλησΙασε και κοΙταξε . Δεν χρειόστη­ κε καν να σηκώσει το ύφασμα. Κότω απ' αυτό κρεμόταν ένα χέρι με τα δόχτυλα ξυλιασμένα. Η Μπλανς αναγνώρι­ σε το χέρι του Ζιλέζν. Δεν φώναξε. Για ένα δευτερόλεmο έμεινε σαν παγω­ μένη και το επόμενο δευτερόλεmο όρχισε να τρέχει Έφευγε, σαν κυνηγημένη προς την έξοδο. Δεν εΙχε καν 6ε6αιωθεΙ αν ο Ζιλέζν ήταν ή όχι νεκρός . Καμιό δύναμη δεν μπορούσε να την αναγκόσει να αγγΙξει αυτό το όψυχο χέρι, που , σιγου ρα, θα πρέπει να ήταν παγωμένο. Βιαζόταν να ειδοποιήσει έναν φύλακα. Ύστερα, θα μπορούσε να επιτρέψει στον εαυτό της να λιποθυ μήσει. Καθώς προχωρούσε ένιωσε ζόλη. Ακούμπησε σε μια κολόνα. θα έκανε εμετό, θα λιποθυμούσε και δεν θα εΙδοποιούσε τον φύλακα. Τι μοναξιό, τι απελπισΙα σ' αυτήν την ακατοΙκητη πόλη ! Κι ύστερα . . . φάνηκε κάποιος . Ένας άντρας περνούσε, βιαστικά, όπως όλοι Ήθελε να εγκαταλεΙψει τον χώρο της έκθεσης, γιατ! εΙχε ήδη αργοπορήσει 129


.. Σας παρακαλώΙ .. φώναξε η Μπλανς. Αλλό η φωνι'ι της μόλις που ακουγόταν. Ύστερα τον αναγνώρισε και κατόφερε να ουρλιόξει: .. ΓκαμπριέλΙ. Τον εΙδε να ξαφνιόζεται. ΠΙστεψε ότι θα προσπερνού­ σε, αγνοώντας τη φωνή της, όμως όχι, την πλησΙασε ανι'ισυχος, κουρασμένος, και η Μπλανς παρατήρησε ότι χρησιμοποιούσε το μαντlλι που του εΙχε προσφέρει ένα χρόνο πριν για να σκουπΙσει τα χέρια του. .. ΕΙσαι χλωμήΙ Τι συμβαΙνει; ΕΙσαι όρρωστη; .. Ετοιμόστηκε να του τα πει όλα, αλλό μετόνιωσε. .. θέλεις να σε συνοδεύσω ως τον σταθμό των ταξΙ; . Δεν της πρότεινε, λοιπόν, το δικό του αυτοκΙνητο. .. 'Οχι, ευχαριστώ ... .. θα σε συνοδεύσω. Να πλύνω, μόνο, τα χέρια μου, γιατ! ε!μαι γεμότος λόδια. Δεν θ' αργήσω ... Η Μπλανς δεν κουνι'ιθηκε. Τα πόδια της δεν την συγκρατούσαν. Ένιωθε την ανόγκη να βόλει τα χέρια της κότω από το νερό, ν' αφήσει το νερό να τρέξει πόνω στα δόχτυλό της που ήταν πόντοτε λερωμένα μ' ένα καφετ! χρώμα . . Ή, τουλόχιστον, αν δεν μπορούσε να κόνει τ!ποτε όλλο, να τα σκουπΙσει με το μαντlλι της. Όπως ο Γκαμπριέλ. Ο Γκαμπριέλ που διέσχιζε τρέχοντας την αΙθουσα της έκθεσης ενώ δεν θα 'πρεπε να βρΙσκεται εκει. Ο Γκα­ μπριέλ που ήθελε να την ξεφορτωθεΙ βόζοντός την σε ένα ταξΙ Ο Γκαμπριέλ που εΙχε τα χέρια του γεμότα... Λόδια. Λόδια ή κότι όλλο. Να γιατ!. δεν του εΙπε όλα όσα εΙχε ανακαλύψει. Τι έκανε αυτή τη στιγμή; Προσπαθούσε να αφαιρέσει το αΙμα; ... τα λόδια από τα χέρια του ; Ή μήπως εΙχε επιστρέψει στο εκθετήριο της Τρανσλατμπόκ, για να βε6αιωθεΙ ότι όλα ήσαν τακτοποιημένα: να μαζέψει από .

130


κότω το σφυρl του πόΥου. να βiιλει το νεκρό χΙρι κότω από το κόλυμμα. να κρ(ιψει το mώμα οι: κόποιο μΙρος πιο ασφαλισμΙνο... Πόσο αργο(ισε να γυρlσειΙ Ίσως και να μην γ(ιριζε. πια. ποτΙ. Ίσως και --όπως το εlχε πρoβλtψει- να Ικανε εμετό. να Ιχανε τις αισθι'ισεις της ι'ι να κατόφερνε να φτόσει ως την Ιξοδο για να ειδοποιι'ιοι:ι τον φ(ιλακα. θα ιβρισκαν τον zιλtζν. θα Ιφτανε η αστυνoμlα. θα Ιψαχναν πα­ ντο(ι... Έβλεπε να ξετυλlγονται μπροστό της τα γεγονό­ τα σαν αστυνομικι'ι ταινlα: Κυνηγητό σε όλους τους ορόφους. στα πιο κατόλληλα για φωτογΡόφιση μΙρη. με πρώτο πλόνο τους γερανο(ις και τα μηχανι'ιματα. κιβώτια που κατρακυλο(ισαν. τζαμαρlες που Ισnαζαν... Ανακόλυ­ mav τον ΓκαμπριΙλ. τον χτυπο(ισαν και εκεlνος Ιπεφτε ουρλιόζοντας και σκοτωνόταν πόνω στο τσιμεντΙνιο δόπεδο... Βρισκόταν πόντα στο lδιο μΙρος. ακουμπισμΙνη στην κολόνα σαν χαμΙνη. ανlκανη να κόνει οποιαδι'ιποτε κlνηση. να πει μια λΙξη· που θα Ικανε τη δικαιοΟΟνη να τεθεl στα Ιχνη του ... ...Του ανθρώπου που εlχε αγαnfιoι:ι. που θα αγαπο(ισε ακόμη. που θα αγαπο(ιοι: πόντοτε. Έπρεπε να πεθόνει ο zιλtζν για να το καταλόβει. Ο ΓκαμπριΙλ ξαναγ(ιρισε. ΕπιτΙλουςΙ Της Ιδωσε μια μπουκόλα με ουlσκι . .. Πιες λlγο. ΠΙρασα από το εκθετηριο του Άκφερ για να το πόρω. Δεν όργησα πολύ; Π ώς αισθόνεσαι; Έφερε την μπουκόλα στο στόμα της και κατόπιε μια καυτη γουλιό. Ένιωσε καλ(ιτερα. πριν προλόβει να κόνει ενΙργεια το οινόπνευμα. Μόνο και μόνο. γιατl ο Γκα­ μπριΙλ εlχε γυρlσει. και πόλι. κοντό της. .. Πόμε; .. Της Ιπιασε το μπρότσο. Όπως όλλοτε. Πόλευαν μtσα 5. Ο

φ6&>, ivxtfa.

''1 νι''1',α

13 1


της τόσες πολλές συγκινήσεις που δεν στόθηκε να σταθμΙσει αυ τό που ένιωθε . .. πώς βρΙσκεσαι εδώ , τόσο αργό, Mnλανς ; " .. Γίιρισα να πόρω την ομπρέλα μου ,. . Μ ια λεπτομέρεια, τόσο KOινότ υnη, θ α μποροίισε να αλλό ξει τη ροή τών γεγονότων, όποια κι αν ήταν αυτ ό . .. Κι εγώ, καθόριζα μια τ ροχαλlα που εΙχε πόθει βλόβη. Επαγγελματ ική ευσυνειδησΙα. Πώς σου φαΙνεται; " Και ο Φροντέ εΙχε μιλήσει για επαγγελματ ική ευσυνει­ δησία, όμως εκεΙνος δεν εΙχε χρησιμοποιήσει αυ τές τ ις λtξεις για να δημιουργήσει ένα όλλο θι. (Πως ήταν δυνατ όν αυ τό ; Σκεφ τόταν το όλλο θι του ΓκαμπριέλΙ) Π ροχωροίισαν αργό μπροστό από το εκθε τήριο με τις αρχειοθήκες . .. Κι όμως , Mnλανς , δεν πήρες την ομπρέλα σου ! .. .. Σωστό ... την ξέχασα και πόλι». «θέλεις να γυρΙσουμε να την πόρουμε ; .. ,, 'Οχι, όχι, σε παρακαλώ . .... " Κότ ι δεν πόει καλό σ' αυ τό το κεφαλό κ ι. Τι συμ­ βαΙνει;" «ΤΙποτα .. , εΙπε η Mnλανς αδιόφορα . .. ΦταΙει η κοίιραση ,. . « Θα έπρεπε ν α μεΙνεις σπΙτ ι σου , αίιριο,. . .. Αίιριο ; .. ΣΙγουρα αίιριο θα ανακόλυπταν το πτώμα του Ζιλέζν. Τι θα απαντοίισε αν τη ρωτοίισαν; .. Αίιριο ο Ζιλέζν θα με χρειαστεΙ,., εΙπε τονΙζοντας όθελό της το όνομό του και παρακολουθώντας με την ό κ ρη του ματ ιοίι της τον συνοδό της. Όμως ε κεΙνος δεν αντέδρασε. ΚοΙταζε το δόσος των γερανών, λες και το έβλεπε για πρώτη φορό. « Κότ ι χόλασε σε μια ηλεκτ ρονική συσκευή,. , συνέχισε εκεΙνη . .. θα πρέπει να την αντικαταστήσουμε. Διαταγές, εντoλtς, καταλαβαΙνεις", 132


.. 'Εχετε όλλη διαθέσιμη; .. "Οχι, θα την πάρουμε από έναν πελάτη . Από τον Ντελμπρέ, τον γνωρΙζεις . θα γΙνει η αντικατάσταση πολύ νωρΙς το πρωΙ .. . .. ΧωρΙς φορτηγό; .. .. θα τα βολέψουνε με τις χειράμαξες. ΑοχολεΙται ο Φροντέ μ' αυτό .. . .. γπάρχουν πάμπολλες δυσκολΙες σ ' αυτού του εΙδους τη δουλειά .. , παρατήρησε εκεΙνος , .. αλλά εΙμαι σΙγου ρος ότι ο Φροντέ θα τα βγάλει πέρα. Και ο Ζιλέζν, επΙσης". πρόσθεσε με απόλυτη ειλικρΙνεια. (Με ειλικρΙνεια ; ) Κι Ισως για ν α μειώσει την τιμή που έκανε στον εχθρό, έκοψε αδιάφορα ένα κΙτρινο φύλλο από μια αζαλέα στο γραφεΙο υποδοχής . .. Ε Ιμαι κάπως καλύτερα ... εΙπε η Mnλανς και τραβήχτη­ κε ελευθερώνοντας το χέρι της, .. Ευχαριστώ για το ου Ισκι" . .. Δεν πρό κ ειται να με ξεφορτωθεΙς , τόσο εύκολα .. , ε(πε ε κ εΙνος χαμογελώντας . .. Δεν πρόκειται να σου επιβόλλω , βέβαια, ού τε το αυτοκ(νητό μου , ούτε την παρουσΙα μου , αλλά θ α σε βάλω σ ' ένα ταξΙ ΠερΙμενε . . ... Έβγαλε βιαστικά το αδιάβροχό του και το έριξε στους ώμους της . (<<Ω Ι αγάπη μου, αγάπη μου .. ). « Έχεις φασαρΙες Mnλανς;» « 'Οχι» .

.. Αλήθεια λες; » .. Όχι. Σε βεβαιώ, όχι .. . .. Αν συμβαΙνει τΙποτα. μπορεΙς ν α βασ(ζεσαι σε μένα, το ξέρεις.. . ( .. Κι εσύ, αγάπη μου, μπορεΙς να βασΙζεσαι σε μένα. Δεν θα σε καταγγε(λω. Ακόμη κι αν με βάλουνε κάτω από ένα εκτυφλωτικό φως, αν με αφήσουν να πεινάσω, αν μου πάρουν τα τσιγάρα, αν με ταπεινώσουν, αν με 133


δεΙρουν, δεν θα πω τΙποτε εναντΙον σου ..... ) Προσπέρασαν τον φύλακα, και η Mnλανς, εμπνευσμέ­ νη από μια πΙστη όμοια μ' αυτή που ενέπνεε τους πρώτους μάρτυρες της Χριστιανοσύνης, δεν στάθηκε. Έβρεχε πάντα το Ιδιο δυνατά, και γι' αυτό πρόσφερε στον Γκαμπριέλ ένα μέρος από το αδιάβροχό του. Προχωρούσαν σφιγμένοι ο ένας κοντά στον άλλο, όπως άλλοτε, κι η εικόνα του χεριού που ξέφευγε κάτω από τη λινάτσα έσβησε από το μυαλό της. Το μόνο που ένιωθε τώρα στο κορμΙ της ήταν μια παράξενη ζεστασιά και αδιαφορούσε αν της την πρόσφερε ένας δολοφόνος. .. Το αυτοκΙνητό μου εΙναι στο πάρκινγκ .. , εΙπε ο Γκαμπριέλ βραχνά . .. 'Oxl. Ένα ταξΙ .. . .. Εντάξει. Άλλωστε έχω μια δουλειά στη ν Κουρμπε­ βουά. ΤαξΙΙ .. Η Mnλανς χώθηκε μέσα σε κάτι που μύριζε ναφθαλΙνη, και που έκανε το στομάχι της να αναστατωθεΙ .. Εντάξει; .. ρώτησε ο Γκαμπριέλ . .. Ναι Ευτυχώς που εμφανΙσθηκες την κατάλληλη στιγ­ μή .. . (Πως τα κατάφερνε να διατηρεΙ την ψυχραιμΙα της. Άραγε, από δύναμη θέλησης ή γιατΙ ήταν δώρο του ουρανού;) .. Μια ευτυχής σύμmωση .. , εΙnε εκεΙνος . .. Γειά σου, έχω ακόμη πολλή δουλειά- . (ΦυσικάΙ Να εξαφανΙσεις ένα mώμα). Προσπάθησε να απαντήσει, κάτι διφορούμενο, ένα Πάρθιο βέλος, αλλά το ταξΙ εΙχε ήδη ξεκινήσεΙ. ΓυρΙζο­ ντας πΙσω, εΙδε μέσα από το τζάμι τον Γκαμπριέλ ξεσκούφωτο, βρεγμένο, που τη χαιρετούσε κουνώντας το χέρι του.

134


ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ 3 Η Μπλανς πέρασε μια νύχτα όγρυnνη. Το έκανε αυτός ; Αυτός ; Αυτός, που ήταν η προσωποποlηση της καλοσύ­ νης και της γενναιοδωρlας ; Αυτός που θαύμαζα περισσό­ τερο από καθετl στον κόσμο, ο μόνος όνθρωπος που εκτιμούσα αληθινό, έκανε κότι τέτοιο. Επωφελήθηκε που ο Ζιλέζν ήταν μόνος για να τον εξαφανlσει τελεσlδι­ κα. Να έχασε όραγε την ψυχΡαιμlα του σε κόποιο καβγό; Ή μήπως ενέργησε ψύχραιμα και του επιτέθηκε από πlσω, λες και ήθελε να καταστρέψει κόποιο επικlνδυνο ζώο; Τι σημασlα εlχε. Ψύχραιμος ή όχι, ήταν ικανός να το κόνει: πήρε το σφυρl για τον πόγο και τον χτύπησε κι ύστερα σήκωσε αυτό το μεγόλο κορμl και το έριξε μέσα στον πελώριο κόδο. Τι ένιωσε μετό; Πανικό; Τύψεις ; Ανακούφιση που ξεφορτώθηκε τον εχθρό του; ... Πώς μπορούσε να το ξέρει; Όταν τον συνόντησα έτρεχε σχεδόν κι όμως ήρθε κοντό μου. Τα εlχα χαμένα, εγώ. 'οχι εκεlνος. Εκεlνος, φαινόταν μονάχα κουρασμένος. Έπλυνε με την ησυχlα του τα χέρια του, σκέφτηκε να μου φέρει κάτι να πιω, με συνόδευσε. Ήταν καλός όπως όλλοτε. Πολύ καλός Ι Μ' αγαπάει ακόμη , το ένιωσα όταν με κράτησε κάτω απ' το αδιάβροχό του. Ήταν περισσότερο συγκινημένος από την παρουσlα μου παρά από το έγκλημά του. Κι εγώ; Δεν εlπα τlποτα. Άφησα αβοήθητο τον Ζιλέζνl Ο Γκαμπριέλ 135


τον χτύπησε. ΕΙμαι συνένοχος. θα πάμε μαζΙ στη φυ­ λακfI· ΕΙναι ακόμα καιρός να τηλεφωνf!σω στην αστυνομΙα. Ανώνυμα. ΕΙναι γελοΙο, αλλά εΙναι κάτι που γΙνεται. Έπρεπε, όμως, να εΙμαι απόλυτα σΙγουρη για να το κάνω. Αν όλα αυτά δεν fιταν παρά ένας εφιάλτης; Αν μου φάνηκε ότι fιταν χέρι; Ξέρω κι εγώ; Ίσως να fιταν ένα κομμάτι χαρτΙ; Τι ανόητη. Δεν ξεγελιέται κανεΙς. Δεν εΙναι δυνατό να νομΙσει ότι εΙναι αΙμα η κόκκινη μπογιά, fI τρΙχες μαλλιών το χνούδι του χαλιού. Όλα αυτά τα εΙδα, εΙμαι σΙγουρη. Αναγνώρισα τα νύχια του Ζιλέζν, αυτά τα κάπως μακριά νύχια ... Το έγκλημα εΙναι αληθινό, όπως εΙναι αλήθεια ότι ο Γκαμπριέλ έφευγε τρέχοντας, τη στιγμή του εγκλήματος, σκουπΙζοντας τα χέρια του. Τι να κάνω; Από ποιον να ζητήσω συμβουλή; Ο μόνος που εΙχα εμπιστοσύνη ήταν ο Γκαμπριέλ. Άλλοτε... Αν ο Ρενάτο ήταν ακόμα εδώ, Ισως ... Δεν πρέπει να σκέφτομαι τον Ρενάτο. Αν τη στιγμή που ο Γκαμπριέλ ήρθε κοντά μου, όταν τον φώναξα, του εΙχα πει: "τα ξέρω όλα", τι θα απα­ ντούσε; Μέσα στη νύχτα, την ώρα των ονεΙρων και των φαντασμάτων, μπορούσε να αφήνει ελεύθερη τη φαντα­ σΙα της. Ξανάδε τον εαυτό της στο διάδρομο της έκθεσης, ακουμπισμένη στην κολόνα, να λέει με φωνfl τιμωρού: "Τα ξέρω όλα ... "Σκοπεύεις να με καταδώσεις; .. απαντούσε ο φαντα­ στικός Γκαμπριέλ που δεν προσπαθούσε καν να αρνηθεl' "Όχι. ΕΙναι, όμως, αδύνατο να μη σε ανακαλύψουν. Το τέλειο έγκλημα εΙναι παραμύθι ... "Μην ανησυχεΙς, τα πρόβλεψα όλα .. , έλεγε ο Γκα­ μπριέλ με έναν κυνικό μορφασμό που η Μπλανς αντΙκρι138


ζε για πρώτη φορά .. . Βιάστηκε να επανορθώσει τη σκέψη της: .. ΣΙγου ρα , δεν θα εΙχε προμελετησει το φόνο. 'οχι αυτός . 'οχι, τι αγάπη μου .. . θα απαντούσε: .. Τσακωθήκαμε. Νόμιμη άμυνα. Και θα υπάρξουν, ασφαλώς, ελαφρυντικά, γιατl απάλλαξα την κοινωνlα από αυτόν τον άθλιο κύριο ... • Που σε εκβΙαζε ; .. « Ναι Δεν εΙχα τολμήσει να στο πω, αλλά αυτη εΙναι η αλήθεια». Π ροσπάθησε να βρει τι ήταν αυτό, στη ζωή του Γκαμπριέλ , που θα μπορούσε να αποτελέσει αιτΙα εκβια­ σμού. Δεν ανακάλυψε τΙποτα. Οι πρώτες ακτΙνες της αυγής πέρασαν μέσα από τις κου ρτlνες . Έπρεπε να πάει , και πάλι, σ ' αυτό το φρικτό μ έρος , όπου θα έβρισκε όλο τον μικρό πληθυσμό της έκθεσης αναστατωμένο , και να παραστfισει την έκπλη­ κτη. Ο Γκαμπριέλ την εΙχε συμβουλεύσει να μεΙνει σπΙτι της και να ξεκουραστεl: Δεν θα ήταν αυτός ο πιο σΙγου ρος τρόπος για να την υποπτευθούν; ΕκεΙνος σκεφτόταν, ασφαλώς, ότι έτσι θα την κρατούσε μακριά . . . Σηκώθηκε από τις έξι,ΤΟ πρωΙ Ήταν περΙεργο, αλλά βιαζόταν να βρεθεl εκεΙ Δεν άντεχε άλλο την α μφιβολlα. Γρήγορα, γρήγοραΙ Έπρεπε να μάθει αν εΙχαν ανακαλύ­ ψει το πτώ μα και ποιος. Αν βρισκόταν επιτόπου η αστυνομlα κι αν εΙχαν συλλάβει τον Γκαμπριέλ . .. Το κορ μl της ήταν κουρασμένο, και η καρδιά της χτυπούσε υπόκωφα και δυνατά, οι χτύποι έφταναν ως τον λαι μό , ως τ' αυτιά της. ΝαυτΙα. Ζαλάδα. Ανlκανη να καταπιεl οτ ιδήποτε. Μόνο λΙγο τσάι Το προηγού μενο βράδυ δεν εΙχε δειπνήσει Κοlταξε τον εαυτό της στον καθρέφ τη και τρό μαξε. Όταν ντύθηκε , κα ι βάφτηκε,

137


αναγκάστηκε να απλώσει λΙγο από το κοκκινάδι των χειλιών στα μάγουλά της. Έτσι, θα κατάφερνε να σώσει τα προσχήματα. Μόνο κάποιος πολύ πολύ παρατηρητι­ κός θα μπορούσε να μαντέψει την ταραχή της, - αλλά ο Ρενάτο ήταν πια μακριά. Όλα τα εΙχε προβλέψει, εκτός από την απόλυτη ηρεμΙα που βασlλευε στο εκθετήριο εκεΙνη την Πέμπτη. Οι παραδουλεύτρες με τις ηλεκτρικές τους σκούπες, οι υπάλληλοι που άφηναν τα παλτά τους στις καρέκλες (ήταν αδύνατο να τους μάθει κανεΙς να χρησιμοποιούν το βεστιάριο). λνώδυνες κουβέντες για τη χτεσινή βροχή και σχόλια για τη γρΙπη που σΙγουρα θα επακο­ λουθούσε. Η κοπέλα στο μπαρ έκοβε τα κοτσάνια από τα τριαντάφυλλα, πράγμα που δυσαρέστησε την ιδιοκτή­ τριά τους , παρόλο που εlχε πολύ πιο σημαντικές έννοιες. Η Μπλανς κοlταξε παραξενεμένη το χαλΙ Στο μέρος, όπου την προηγούμενη εlχε μαζέψει και ύστερα εlχε ξαναφήσει να πέσει το σφυρl του πάγου, δεν υm'ιΡXε ο παραμικρός λεκές. Κι όμως η δOKιμασfα του χαλιού δεν μπορούσε να συγκριθεl μ' αυτό που της απόμενε να κάνει: Να πάει στον μεταλλ ικό κάδο, όπου χτες... Ένιωθε ανlκανη να κάνει έστω και ένα βήμα προς τα εκεΙ Και όμως έπρεπε. Για να κερδΙσει χρόνο, άναψε τσιγάρο. Τα χέρια της έτρεμαν τόσο πολύ που χρειάστηκε να προσπαθήσει τρεις φορές . .. Δεν ανάβει ο αναπτήρας σου, Μπλανς ; .. της εΙπε ο Λεμπλόν προσφέροντάς της ένα μεγάλο κουτl με σπΙρτα της κουζlνας που χρησιμοποιούσε από τον καιρό που εργαζόταν στο γραφεΙο μελετών για να εντυπωσιάζει τους συναδέλφους του . .. Ξέρεις - , πρόσθεσε, .. αν ο Φροντέ μπόρεσε να επισκευάσει το κιβώτιο τηλεκατεύ­ θυνσης ; .. 138


-Απ' ό,τι ξέρω, θα πρέπει να την αντικατέστησε- , αποκρΙθηκε η Μπλανς. Και ενώ εξηγούσε το πώς έγινε η αντικατάσταση των μηχανών το πρωΙ, πλησ(ασε αργά προς τους κάδους. Ο Λεμπλόν την ακολούθησε χωρΙς να το αντιληφθεΙ, επει­ διΊ τον ενδιέφεραν τα όσα του έλεγε. ΕκεΙνη σταμάτησε. ο Λεμπλόν τη μιμιΊθηκε. Γύρισε τα μάτια της στο μέρος όπου την προηγούμενη... Δεν υπιΊρχε πια κάλυμμα, κι άλλωστε δεν υπιΊρχε τΙποτα για να καλύψει. Ο πελώριος κάδος ιΊταν άδειος. - Άρα, επρόκειτο για εφιάλτη!- συλλογΙστηκε με ανα­ κούφιση και άρχισε να γελάει νευρικά παρόλο που δεν ιΊταν καθόλου αστεΙα τα όσα της έλεγε ο Λεμπλόν. ΕκεΙνος όμως το πΙστεψε και γέλασε μαζΙ της. -ΦΤάνουν οι επισκέmες. Ι' αφιΊνωΙ Τ ι σημασ(α εΙχε. Τώρα πια μπο ρούσε ν α μεΙνει μόνη της, δεν υπιΊρχε τΙποτα στον κάδο, άρα ο Zιλtζν δεν ιΊταν νεκρός, και, επομένως, ο Γκαμπριέλ δεν τον εΙχε χτυ­ πιΊσει. Όμως δεν ιΊταν τόσο απλό. Ύστερα από λΙγα δευτερό­ Aema σκέφτηκε ότι εΙχε δει και εΙχε αγγΙξει πάρα πολλά συγκεκριμένα αντικεΙμενα, κι αυτό την έκανε να παραδε­ χτεΙ ότι δεν ιΊταν δυνατό να πρόκειται για εφιάλτη. Το σφυρΙ Το χέρι. Το κάλυμμα. Το μαντ!λι με το οποΙο ο Γκαμπριέλ σκούπιζε τα δάχτυλά του. Άρα ο εγκληματΙας εΙχε επιστρέψει για να εξαφανΙσει τα Ιχνη του εγκλιΊματος (δεν το εΙχε, άλλωστε , η Ιδια αντιμετωπΙσει;) και το εΙχε καταφέρει. Ασφαλώς θα πρέπει να βρισκόταν, τώρα, μακριά από το ΠαρΙσι, να εΙχε περάσει ένα ιΊ δυο σύνορα. Αυτη η προοmικιΊ έκανε την Μπλανς να νιώθει μεγάλη ανακούφιση. Η σκέψη ότι Ισως και να μην τον ξανάβλεπε δεν τη στενοχωρούσε. Αλλά πόσο χρόνο θα διέθετε ο Γκαμπριέλ ώσπου να ανακαλυ­ φθεΙ η εξαφάνιση, αν όχι και ο θάνατος του zιλtζν; ... 139


Όσο σύντομος κι αν ι'ιταν αυτός ο χρόνος, της έδινε μια αναστολι'ι . θα έπρεπε , λοιπόν, να επωφεληθεΙ Η δικι'ι της συ μπεριφορά δεν δημιου ργούσε, πλέον, κανένα πρόβλη­ μα: δεν γνώριζε τ(ποτα . . . Το τηλtφωνo χτύπησε. Ε(κοσι φορές τη μέρα, έπρεπε να τρέχει από την άκρη του εκθετηριου στο γραφε(ο για να απαντησει nόσα χιλιόμετρα ε(χε διατρέξειl " Ε μπρός;» " Εσύ εΙσαι, Μπλανς; Εδώ Φροντέ. Μου δΙνεις σε παρακαλώ τον Ζιλέζν ; » "Δεν . . . δεν εΙναι ακόμα εδώ» . «Δεν πειράζει Ήθελα μόνο να του πω ότι το μηχάνημα έφτασε και ότι το τοποθέτησα στο εργαστηριο για να δω τι ακριβώς συμβαΙνει Και να ρωτησω γι ' αυτό που θα το αντικαθιστούσε » . " ΒρΙσκεται εδώ. Όλα εΙναι εντάξει. Βλέπω τον Μπλο­ ντώ που γυρΙζει γύρω γύρω. Καθησύχασε τον Ντελρόζ. Οι ενδεχόμενοι αγοραστές μπορούν να έρθουν» . " Για ποια ώρα έχει οριστεΙ η επΙσκεψη των υπαλλήλων της εταιρεΙας σιδηροδρόμων ; » " Για τις τρεις το απόγευμα» . .. θα έρθω κι εγώ . . nροσπαθήστε να μην μου σπάσετε τΙποτα ως τότε» . «Μπομπl » " Ναι; » .. ΤΙποτα. θα σε δω το απόγευμα» . Άφησε το ακουστικό στη θέση του . Ο ΦροντέI Να ο άνθρωπος στον οποΙο μπορούσε ν ' ανοΙξει την καρδιά της. θ α του διηγόταν την ανακάλυψή της χωρΙς ν α αναφέρει την παρουσΙα του Γκαμπριέλ , που κανονικά δεν θα έπρεπε να βρΙσκετα ι εκεΙ Ο Φροντέ θ α τη συμβούλευε. nέ ρασε το πρωινό προσπαθώντας να ανακαλύψει κάποιο ση μάδι: Μ ια φράση, μια χειρονομlα, ένα ξάφνια.

140


σμα. Άκουσε να λένε : .. ΠερΙεργο που ο Ζιλέζν δεν ι'ιρθε να τοποθετησει τη νέα μηχανι'ι-. Αλλό η απόντηση που έδωσε ο νεαρός Μπονό ι'ιταν απόλυτα λογικι'ι: .. ΣΙγου ρα, θα ι'ιρθε πριν απ' όλους. Όλα θα έπρεπε να εΙχαν γΙνει πολύ νωρις-. .. Ε υχαριστώ, Μπονό .. . "Υστερα, η Mnλανς κατό.λαβε ότι κότι δεν πι'ιγαινε καλό σ' όλη αυτη την οργόνωση. Εφόσον ο Ζιλέζν δεν ι'ιταν "διαθέσιμος", ποιος ε Ιχε αναλόβει τις διαπραγματεύ­ σεις ; "Ηταν εύ κολο να το μόθει. Πήρε τον τηλεφωνικό κατόλογο, βρήκε τον αριθμό του Ντελμπρέ, και ζήτησε να μιλήσει στον κύριο Ντελμπρέ, πατέρα .. . που ήταν ο νους της επιχεΙρησης . .. Ποιος τον ζητεΙ;ΜοιραΙα ερώτηση. Έπρεπε να την περιμένει. .. ο κύριος Ζιλέζν , από την εταιρεΙα Τρανσλατμπόκ " . "Ακουσε κόη τριξΙματα κι ύστερα μια βαθιό φωνή , ανυπόμονη , εΙπε: « Εμπρός ; Εσύ εΙσαι Ζιλέζν ;.. ΕΙμαι η γραμματέας του , κύριε. Δεν μπορούσε να σας καλέσει ο Ιδιος, αλλό ήθελα να σας ευχαριστησω, εκ μέρους του , για την καλοσύνη σας .. . .. Και όμως, μου τηλεφώνησε, μικρή μου κυρΙα, μόλις πριν δέκα Atmόo. "Ηταν μόλιστα ιδιαΙτερα ικανοποιη­ μένος .. . .. Συγχωρέστε με, κυρ(ε-, τρα(ιλισε η Mnλανς .. Μου ε(πε ότι θα ε(χε κότι εξωτερικές εργασΙες , γι ' αυτό . . . .. .. Δεν έχει ση μασΙα. θυμ(στε του μόνο ότι θα χρειαστώ τη μηχανή μου οπωσδήποτε τη Δευτέρα το πρω( .. . .. ΜεΙνετε ήσυχος. Και πόλι ευχαριστώ, κύριε-. "Αφησε το ακουστικό στη θέση του . Ο Ζιλέζν ζούσε , 14 1


δόξα το θεόΙ Το όραμα που εΙχε δει την προηγούμενη ; Ένας εφιόλτης που οφειλόταν στην υπερκόπωση! . . . Ύστερα, αναΥκόστηκε, και πόλι, ν α παραδεχτεΙ ότι τα συμπερόσματό της ήταν ανόητα: Οποιοσδήποτε μπο­ ρούσε, στο τηλέφωνο, να παραστήσει ότι εΙναι ο Ζιλέζν, αρκεΙ να μιμούνταν τη φωνή του και να εΙναι ενημερωμέ­ νος σχετικό με τις υποθέσεις του. θυμήθηκε πόσες ερωτήσεις της εΙχε κόνει ο Γκαμπριέλ καθώς τη συνό­ δευσε στο ταξΙ Του εΙχε μιλήσει για όλες τις λεmομt­ ρειες της επιχεΙρησης, ενώ ένιωθε τόσο όσχημα, γιατΙ έβρισκε συγκινητικό το ενδιαφέρον του για την Τραν­ σλατμπόκ. Αμετανόητη ηλlθιαΙ Και βέβαια ενδιαφε­ ρόταν!

Η Mnλανς γνώριζε ποιες ήταν οι ερωτήσεις που κόνουν οι ανακριτές όταν υποmεύονται κόποιον: Πού ; ΓιατΙ; Πότε; Πώς ; Πού και πότε; Στο ΚΝΙΤ, την Τετόρτη 26 Matou, μεταξύ εmό και εmό και τέταρτο το βρόδυ. Πώς ; Με το σφυρΙ του πόγου. Δεν θα χρειαζόταν να μαρτυρήσει η Ιδια σ' αυτό το σημεΙο, γιατΙ θα υπήρχε η έκθεση του ιατροδικα­ στή ; "Κόταγμα του κρανιακού θόλου με αμβλύ αντικεΙ­ μενο - . ΓιατΙ; Στο σημεΙο αυτό, η Mnλανς που εΙχε φανταστεΙ τη σύλληψη και το θόνατο του Γκαμπριέλ, χόρη στα γκαγκστερικό φιλμς που εΙχε δει, δεν δυσκολεύτηκε να αναπαραστήσει μια αΙθουσα δικαστηρΙου με τη βοήθεια όλλων κινηματογραφικών αναμνήσεων. θυμόταν όλους τους κατηγορούμενους που εΙχε δει: έβλεπε τον Γκα­ μπριέλ, αξύριστο, στο εδώλιο του κατηγορούμενου ανό­ μεσα σε δυο αστυφύλακες. Τους μαυροντυμένους όντρες καθισμένους στη σειρό. Τα μανΙκια του δικηγό­ ρου που ανέμιζαν. Το μέρος όπου έφταναν ένας ένας οι μόρτυρες : το Αφεντικό, ο Ντελρόζ, ο Φροντέ, ο Λα142


γκάρντ, η Μάρτζορυ, . ακόμη κα ι ο Πάιγ με τα στελtxη του , α κόμη κα ι οι δα κτυλογράφοι. Κα ι δεν ξεχνούσε και τον Μπονά που lδρωνε από συγκΙνηση . .. Ποιες ι'ιταν οι σχέ σεις ανάμεσα στο θύμα κα ι τον κατηγορούμενο; .. .. Πολύ κα κές, κύριε δικαστά .. . .. Μ ισιούνταν, κύριε δικαστά. Ο Ζιλέζν εΙχε προκαλέσει την απόλυση του Φα μπέρ,. . .. ΕΙχα α κούσει, συχνά, τον Φα μπέρ να τον απειλεl .. . .. ο Φα μπέρ ι'ιταν άγριος, βΙα ιος , α υθόρμητος, μια φορά με χτύπησε .. . Αυτός ι'ιταν ο Λαγκάρντ. Ίσως να βρισκόταν κα ι κάποιος να υπε ρασnlσει τον Γ κα μπριέλ: Η Μάρτζο ρυ , που τον αγαπού σε αρκετά, μερικοl σχεδιαστές, ο Φροντέ, που τον εκτιμούσε (αλλά δεν έπρεπε να βασlζεται κανεΙς στον Φροντέ που , σΙγουρα, θα στενοχωριόταν για το θάνατο του φ lλoυ του), ο Μπονά. Η lδια ; Τι θ α έλεγε όταν θ α την ανέκριναν ; θα έπρεπε να oμoλoγfισει, μπροστά σε όλους, ότι υnfιρξαν εραστές ; Ξαφνικά, η Mnλανς κατάλα βε ότι μόνο α υτή εΙχε στην κατοχι'ι της αποδεlξεις που θα μπορούσαν να μετατρέ­ ψουν τις υποψlες σε βεβα ιότητες . Αν δεν έλεγε ότι εΙχε συναντήσει τον Γ κα μπριέλ τη μοιραlα εκεΙνη ώρα που έτρ εχε σκουπlζοντας τα χέρια του , lσως να γλΙτωνε από την "σε θάνατο καταδlκη " . θα ι'ιταν λοιπόν, α υτή η σιωnfι , μια απόδειξη αγάπης . Για να μπορέσει όμως να βοηθή σει τον Γκα μπριέλ θ α έπρεπε να γνωρΙζει το κα θετl. Ήταν απαρα Ιτητο να α κολουθι'ισει τα Ιχνη, να φτάσει στις πηγές. Δεν καταλάβαινε όμως πώς μπόρεσε να εξαφανΙσει το πτώ μα: Το έκ ρ υψε μ έ σα στο χώρο της έκθεσης ; Το μετέφερε έξω τη νύχτα , κα ι πώς ή ταν δ υνατό να α ντικαταστήσει τον Zιλtζν για να μπορέσει να

143


πραγματοποιήσει την ανταλλαγή των μηχανών, πράγμα που απαιτούσε ορισμένες κινήσεις , τηλεφωνήματα, με­ ταφορές . . . Το χειρότερο ήταν το ότι έπρεπε να μεΙνει εκεl, έχοντας σαν μόνο μέσο επικοινωνlας με τον εξωτερικό κόσμο, το τηλέφωνο. Άλλωστε θα έπρεπε να το χρησιμο­ ποιεl με πολύ μεγάλη διακριτικότητα για να μην προκα­ λέσει την προσοχή των άλλων. Σε ποιον να τηλεφωνήσει; Τι να ρωτήσει; ΠαραλΙγο να αποβεl καταστροφικό το τηλεφώνημά της στον πατέρα Ντελμπρέ , θέλοντας να βοηθήσει τον Γκαμπριέλ διέτρεχε τον κΙνδυνο να τον βλάψει από αδεξιότητα. Μη ξέροντας τι να κάνει, άρχισε να τακτοποιεl τα χαρτιά που εΙχαν μαζευτεl στο γραφεΙο της. Καρτέλες, επισκεπτήρια που εΙχαν αφήσει οι πελάτες , σημειώσεις γραμμένες βιαστικά από τους αντιπροσώπους. Υπήρχε και μια απόδειξη παράδοσης με πρωινή ημερομηνlα: ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΖΕΡΜΑΙΝ Κιθώτιον τηλεκατεύθυνσης παραλήφθηκε, από τις επι­ χειρήσεις Ντελμπρt, στη Navrtp, και παραδόθηκε στο ΚΝΙΤ, την ntμπrη 27 ΜαΙ0υ.

Υπογραφή : Ιαν-Ιακ Ιιλέζν. Ο Ιιλέζν ζούσε , δόξα το θεό l Για μια ακόμη φορά , δεν μπορούσε να διώξει τους φόβους της προηγούμενης μέρας . . . Δυστυχώς ! Δεν έφτανε ένα κομμάτι χαρτl; Μπορεl κανεΙς να βασιστεl σε μια υπογραφή; Ο Γκα­ μπριέλ γνώριζε θαυμάσια την υπογραφή TOU Ιιλέζν, ήταν άλλωστε πολύ απλή. ·Ολοι στο γραφεΙο, αρχΙζοντας από την lδια, μπορούσαν εύκολα να τη μιμηθούν. Μόνο ένας ειδικός στη γραφολογlα θα μπορούσε να ανακαλύψει ότι ήταν πλαστή. Για κάθε ενδεχόμενο, η Μπλανς έκρυψε την απόδειξη μέσα στη τσάντα της. 1 44


Ασφαλώς αυτό που κάνω εΙναι ανόητο .. , συλλογιζόταν ταυτόχρονα . .. Μπλέκομαι όλο και περισσότερο. Η συνε­ νοχή μου εΙναι φανερή , ενώ στην πραγματικότητα δεν ξέρω τΙποτα. Π ρέπει να ζητήσω τη συμβουλή του Φροντέ. Αυτός που του αρέσουν τα παράδοξα θα ε κτιμήσει την κατάστασή μου ! . . . Ο καημένος ο Μπομπ, σκέφτηκε, ήταν φ(λος του Ζιλέζν. ΣΙγουρα θα στενοχωρεθεΙ». ΕκεΙνη ακριβώς τη στιγμή διαπΙστωσε, ότι, η Ιδια, δεν ένιωθε καμιά λύπη. Κι όμως, οι ώρες περνούσαν με ένα ρυθμό απόλυτα φυσιολογικό. Η Μπλανς έβρισκε ακόμη πιο παράξενο το ότι εΙχαν συμβεΙ τόσα πολλά γεγονότα: ΕΙχε ξαναβρεΙ τον Γκαμπριέλ για να σιγουρευτεΙ, αμέσως μετά, ότι τον εΙχε για πάντα χάσει. Ο Ρενάτο. Ο θάνατl:>ς του Ζιλέζν. Η βεβαιότητα ότι, έστω και εγκληματΙας, ο Γκαμπριέλ παρέμενε η μοναδική της αγάπη . . . Δεν ήταν αδικαιολό­ γητη η ψυχική της κατάσταση . Περνούσε από τη μια καρέκλα στην άλλη και ο Μπονά βρήκε την ευκαιρΙα να της χαμογελάσει ευγενικά . .. Κουράγιο, δεσποινΙς Μπλανς . Αύριο τελειώνει. Θα ή ταν καλό αν μπορούσαμε, και οι δυο, να πάρου με τρεις μέρες άδεια .. . « Θα έχουμε στη διάθεσή μας το Σαββατοκύ ριακο για να συνέλθουμε», εΙπε η Μπλανς που προσπαθούσε να συγκρατήσει μια τρελή επιθυμlα να ξεσκονlσει όλες αυτές τις κατασκευές, γύ ρω της, για να σβήσει τα πιθανά αποτυπώματα. «Δεν φτάνει ένα Σαββατοκύριακο. Εγώ θα ήθελα, για μια φορά στη ζωή μου , να κατέβω στην Κυανή Ακτή. Ίσως να τα καταφέρω όταν ο κύριος Φαμπέρ θα με πάρει στου Άκφερ». Παραλlγο να διαψεύσει τα όνειρά του , λέγοντάς του ότι ο κύριος Φαμπέρ, κατά πάσα πιθανότητα θα τέλειωνε τις μέρες του στη φυλακή , αν γλlτωνε βέβαια το κεφάλι 1 45


του. • Εlκοσι δύο l . εlπε ο Μπονό. .. ·Εφτασαν οι εκπρόσωποι των σιδηρόδρομων-. Κι ο Φροντέ δεν εlχε, ακόμα φτόσειl Σlγουρα θα προγευμότιζε με καμιό φιλενόδα του. Η Mnλανς εΙδε τον Mnλoντώ να χειρΙζεται τους διόφoΡOUς μοχλούς, για να πόρει θόρρος πριν αντιμετωπΙσει τους επΙσημους επι­ σκέπτες. ΠλησΙασε τον όμιλο, με το στερεότυπο χαμόγε­ λο στα χειλια της. Παρόλα όσα τη βασόνιζαν έβρισκε πόντα σαγηνευτικι'ι τη μυστηριώδη λειτουργΙα του αυτό­ ματου μεταφραστη. Αρκούσε να πατησει κανεΙς ένα κουμπΙ, στον πlνακα, για να αρχlσουν οι αλυσιδωτές ενέργειες : συγκέντρωση, αποκέντρωση ... , εlσοδος, έξο­ δος . . . Οι μικροΙ κόδοι, αργό και σιγουρα, όλλαζαν θέσεις, κι εΙχε κανεΙς την εντύπωση ότι δεν τις χειριζόταν ανθρώπινο χέρι. Ήταν κότι που έμοιαζε με θαύμα: Η Mnλόνς πlστευε στη δύναμη της μαγικι'ις ρόβδου, στους μαγικούς ορισμούς . Άλλοτε, ο επιστημονας Γκαμπριέλ γελούσε μαζl της. Ένας από τους επlσημους επισκέπτες τη φόβιζε. Αυτός ο όνθρωπος με το οξύ βλέμμα που έκανε διαρκώς ερωτησεις, ι'ιθελε όλα να τα δει, όλα να τα καταλόβει. Αυτός δεν πlστευε στις μόγισσες. Ακολούθησε το κύκλω­ μα βι'ιμα με βι'ιμα, χειρlστηκε ο lδιος τον πΙνακα και, τελικό, ζι'ιτησε να εξετόσει το εσωτερικό του. Όταν ο Mnλoντώ όνοιξε τη συσκευι'ι, η Mnλανς όκουσε το επιφώνημα: .. Διό60λε l Ο χώρος εΙναι μεγόλος. Χωρόει όνθρωπος εκεΙ μέσα-ο ΒΡι'ικα! Από τον μεταλλ ικό κόδο το πτώμα του Ζιλέζν εΙχε περόσει στο κιβώτιο. Μπόρεσε να εγκαταλεΙψει το χώρο της έκθεσης χωρΙς κανένας να υποψιαστεΙ ότι αυτό το πελώριο κιβώτιο που μεταφερόταν σε μια χειρόμαξα δεν περιεΙχε μόνο μετόλλ ινες επιφόνειες, σύρματα και 14 8


τρανζΙστορ. Ο Γκαμπριέλ γνώριζε αρκετό καλό το υλικό της Τρανσλατμπόκ και μπορούσε να οργανώσει όλο αυτό το εγχεΙρημα. Ύστερα; Το πτώμα έφτασε στο εργαστήριο, όπου ο Φροντέ θα το ανακόλυψ ε - αλλό τότε όλοι θα έπρεπε να το έχουν μόθει εδώ και πολλή ώρα - ή ο εγκληματΙας, στο δρόμο, ξεφορτώθηκε το θύμα του: Δεν έλειπαν οι λόκκοι, τα λατομεΙα, τα μέρη που μπορούσε να πεταχτεΙ ένα πτώμα, στην περιοχή του Πυτώ... Έτσι κόποια μέρα, κόποιος εργότης, κόποιος οδηγός γερανού, κόποιος χτΙστης, θα έβρισκε το πτώμα ενός όντρα που θα εΙχε σπόσει το κρανΙο του ύστερα από μια τυχαΙα πτώση. Η αστυνομΙα θα έκανε ορισμένες, τυπικές, ερωτήσεις στο Αφεντικό, και η υπόθεση θα έκλεινε . • Πολύ ωραΙο για να εΙναι αληθινό., συλλογΙστηκε η Mnλανς. Ο Γκαμπριέλ θα γλΙτωνε, αλλό δεν θα έπαυε να εΙναι δολοφόνος. Γι' αυτό, αντΙ να καθησυχόσει, η καρδιά της συνέχιζε τον γοργό και δυνατό ρυθμό της και κόθε της χτύπος αντηχούσε στο λαιμό και στ' αυτιό της. Ξαφνικό, εμφανΙστηκε ο Φροντέ, ξαναμμένος απ' το τρέξιμο. .. Συγχωρέστε με, ήμουνα απασχολημένος με μια δου­ λειό πολύ δύσκολη και η ώρα πέρασε χωρΙς να το καταλόβω. Φαντόζομαι, κύριοι, ότι έχετε ορισμένες ερω­ τήσεις να μου κόνετε ; .. Ο Mnλoντώ απομακρύνθηκε προσ6λημένος. Για κό­ μποση ώρα, οι επισκέπτες τριγύρισαν τις μηχανές κι ύστερα ο Φροντέ τους οδήγησε στο μπαρ όπου συνεχΙ­ στηκε η συζήτηση. Για την Mnλανς ο χρόνος λες και ε(χε σταματήσει. ΠερΙμενε τον μηχανικό κι ένιωθε μέσα της μια τρελή ανυπομονησΙα και έναν έντονο εκνευρισμό. Επιτέλους, οι "κύ ριοι" χαιρέτισαν και έφυγαν. Η δου­ λειό βρισκόταν σε καλό δρόμο και, σχεδόν αμέσως , 147


ειδοποιημένοι από κάποια διαΙσθηση , όλοι οι υπάλληλοι, στις τέσσερις γωνιές του εκθετή ριου , χαμογέλασαν ενθουσιασμένοι, ικανοποιημένοι. .. Φροντέ I Μη φύγεις» . .. Τι θέλεις, κοριτσάκι; Θέλεις να γυρΙσουμε μαζΙ με το αυτοκΙνητο; » ΓιατΙ όχι; Το αυτοκΙνητο εΙναι ιδανικός τόπος για ιδιωτικf! συζf!τηση . .. Σε παρακαλώ, θα μου κάνεις μεγάλη χάρη. Έχω κάτι πολύ σοβαρό να σου πω .. . « Ε Ιμαι στη διάθεσfι σου " , εΙπε ο Φροντέ χαμογελώ­ ντας . Από πού να αρχΙσει; Πώς να τα πει ώστε να εΙναι αληθοφανf! και να μπορέσει να πεΙσει τον "πραγματιστι ' ( Φροντέ. Π ροχωρούσαν σιωπηλοl στο Νειγύ, που άστραφτε από τη epoxf!. Πότε πότε ο Μπομπ σκούπιζε, με το γάντι του , το τζάμι για ν α διώξει τους ατμούς . .. ΝομΙζω" , εΙπε η Μπλανς με μια αβέβαιη φωνf!, .. ότι θα f!Tav καλύτερα να σταματήσουμε. Αυτό που έχω να σου πω εΙναι τόσο εκπληκτικό . . . » « Ε κπληκτικό στο όμορφο f! στο άσχημο;» ρώτησε εκεΙνος καθώς άφηνε την Κεντρική Λεωφόρο και έμπαινε σε μια πάροδο. «Στο φρικτό. Φροντέ , ο Ζιλέζν πέθανε .. . .. Τι εΙναι αυτά που λες ! Τον εΙδα το πρωΙ, f!Tav μια χαρά» . .. Εννοώ ότι πέθανε από ατύχημα» . .. Και ανέλαβες εσύ να μου το αναγγεlλεις ; » .. Κανένας άλλος δεν το ξέρει. Μπομπ, δεν εΙναι πραγματικό ατύχημα. ΕΙναι έγκλημα» . ΧωρΙς να πάρει ανάσα του διηγfιθηKε πως το προηγού­ μενο βράδυ , γυ ρΙζοντας στο εκθετήριο για να πάρει την 1 48


ομπρέλα της, εΙδε το ματωμένο σφυρl και το χέρι που ξέφευγε κάτω από το κάλυμμα. Και του εΙπε πώς έφτασε στο συμπέρασμα ότι το mώμα εγκατέλειψε το χώρο της έκθεσης μέσα στο κιβώτιο τηλεκατεύθυνσης. Το μόνο που δεν πρόφερε ήταν το όνομα του Γκαμπριέλ. Ούτε για μια στιγμή ο Φροντέ δεν αντιμετώπισε, τα όσα του έλεγε , με ελαφρότητα, όπως το εΙχε φοβηθεΙ Έμεινε σιωπηλός , σκεmικός κι ύστερα εΙπε : « Μπλανς , αυτή η ιστορlα δεν ευσταθεΙ ΕΙσαι ένα χαριτωμένο κορlτσι (ποιος άλλος το εΙχε πει αυτό ; Α, ναι, κάποιος Ρενάτο) αλλά η φαντασΙα σου εΙναι πολύ πλατιά όσο και επικΙνδυνη . ΣΙγουρα, έτσι που βρέθηκες μόνη, στις εφτά το β ράδυ , στην έκθεση, διασκέδασες τρομάζο­ ντας τον εαυτό σου » . ΠαραλΙγο να πει ότι δεν ήταν μόνη της εφόσον εΙχε συναντήσει τον Γκαμπριέλ. Προτlμησε να απαντήσει με μια υπεκφυγή : « Μπόρεσες να επισκευάσεις το μηχάνημα; » ρώτησε ύστερα από μια παύση . « Ναι Ήταν πράγματι σε άθλια κατάσταση .. . «Ασφαλώς. Π ώς ν α μη σπάσουν μερικά σύρματα, αφού έβαλαν εκεΙ μέσα ένα σώμα που ζυγΙζει εκατό κιλά ; .. .. Δεν πρόκειται γι ' αυτό. Οι βλάβες οφε[λονταν στη μεταφορά» . .. Εφόσον έχεις μια απάντηση για όλα, τι λες για την απουσΙα του Ζιλέζν; .. .. ο Ζιλέζν τηλεφώνησε στον Ντελμπρέ. Ο Ζιλέζν τοπο­ θέτησε τη μηχανή στο εκθετήριο. Αύριο ο Ζιλέζν θα εΙναι και πάλι εδώ. Δεν θα ήταν και πολύ έξυπνο εκ μέρους σου να καλέσεις , στο μεταξύ, την αστυνομΙα.. . .. Ώστε μ ε συμβουλεύεις να μην κάνω καμιά ενέργεια ; .. .. Φυ σικά .. . «Σαν να μην ξέρω τΙποτα ; .. .. Μ α δεν ξέρεις τΙποτα.. . 149


.. Τότε γιατΙ δεν λες μια και καλή ότι εΙμαι τρελή; .. .. Μη θυμώνεις, μικρή μου. ΣΙγουρα έπεσες θύμα της φαντασΙας σου ... .. Και όμως, σου ορκΙζομαι ότι..... .. Μην ορκΙζεσαιl Μου εΙπες: εΙδα ένα πτώμα. Σου απαντώ: δεΙξτο μου. Μου λες: υπήρξε έγκλημα. Σε ρωτώ: Πού υπόρχει αΙμα; • .. Εντόξει. θα ακολουθήσω τη συμβουλή σου: δεν θα μιλήσω. Αν όμως, πρόγματι, ο Ιιλέζν εΙναι πεθαμένος και η ανόκριση κατορθώσει να προχωρήσει, θα εΙμαστε και οι δυο υπεύθυνοι•. .. Δεν θα εΙμαι καθόλου υπεύθυνος. θα δεχτώ μόνο τις ευχαριστΙες σου όταν αναγνωρΙσεις ότι γελόστηκες και όταν καταλόβεις ότι σε προφύλαξα από το να μnλέξεις σε μια ανόητη υπόθεση ... Η Mnλανς αναστέναξε και όνοιξε την πόρτα. .. θαυμόσια. Τουλόχιστο, θα έχω κόνει ό,ΤΙ εΙναι δυ­ νατό... .. Πού πας, Mnλανς; Ξέρεις πολύ καλό ότι θα σε πόω σnΙτι· . .. Όχι ευχαριστώ. Προτιμώ να πόρω τον υπόγειο ... Στον υπόγειο σιδηρόδρομο εΙχε αρκετό. χρόνο στη διόθεσή της και απόλυτη μοναξιό για να σκεφτεΙ και πόλι το πρόβλημα. Ο Φροντέ δεν την πΙστεψε, κανένας δεν θα την πΙστευε. Και η Ιδια, που παινευόταν ότι διέθετε τετρόγωνη λογική, αναρωτιόταν πού ακριβώς βρισκόταν αυτή η λογική της. Ήταν σχεδόν σΙγουρη ότι το επόμενο πρωΙ θα έβλεπε στο εκθετήριο τον Ιιλέζν να τρώει τις καραμέλες του ...

1 50


ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ 4· Δεν εΙναι αλf!θεια ότι η νύχτα εΙναι Koλf! σύμβουλος. Την Παρασκευf!, τελευταΙα ημέρα της έκθεσης, η Μπλανς βρισκόταν, πόντα, στο lδιο σημεΙο. Δεν f!Tav πια σε θέση να ξεχωρΙσει την αλf!θεια από το ψέμα κι f!Tav έτοιμη να εμφανιστεl όχι πια στο αστυνομικό τμf!μα για να κόνει μια κατόθεση, αλλό στο γειτονικό ψυχιατρεΙο. Σ' αυτη την ψυχικf! διόθεση πηγαινοερχόταν, όπως κόθε μέρα, μοlραζε τους φακέλους της, κρόταγε διόφο­ ρες σημειώσεις για το όρθρο που θα έγραφε στο επόμενο τεύχος του περιοδικού της επιχεΙρησης, όρχισε να τακτοποιεl σε χαρτοκιβώτια το υλικό που f!ξερε ότι δεν θα χρειαζόταν πια. Παντού βασίλευε μια ζωντόνια πολύ έντονη, σχεδόν χαρούμενη. Σ ' όλα τα εκθετηρια, όλοι απολόμβαναν, κυριολεκτικό, αυτη την τελευταΙα μέρα. ΕκεΙνο το πρωl υπf!ρxαν πολλοl επφκέπτες : όσοι εΙχαν αμελf!σει να εμφανιστούν εγκαΙρως και ένιωθαν τύψεις . Ξαφνικό, η Μπλανς σκέφτηκε ότι δεν εΙχε επαληθεύσει την αναχώρηση του Γκραμπιέλ, τόσο σιγουρη f!Tav ότι εΙχε δραπετεύσει. Έτσι όπως την εΙχε πεΙσει ο Φροντέ ότι όλα αυτό f!Tav παιγνΙδι της φαντασΙας της, f!Tav έτοιμη να παραδεχτεl ότι ο Γκραμπριέλ, εφόσον f!Tav αθώος, βρισκόταν στο εκθετηριό του f!ρεμος και ασφαλf!ς, και ασχολεlτο, 151


παραδεΙγματος χόρη, με το να σκουπlζει τα λερωμένα χέρια του με ένα καθαρό μαντlλι Το μόνο που ε Ιχε να κόνει ή ταν να το εξακριβώσει Αυθόρμητα πήγε προς το εκθετήριο του Άκφερ. Κότι χαριτωμένοι νέοι απόλυτα όμοιοι με ΤQυς δικούς της, εκτελούσαν το μικρό τους μπαλέτο. "ΕΙναι εδώ ο κύριος Φαμπέρ ; » ρώτησε τον πρώτο που βιόστηκε να της προσφέρει τις υπηρεσΙες του . .. θα ' ρθει αργό το απόγευ μα. θέλετε να του αφήσετε ένα μήνυμα ; » " Όχι . . . ευχαριστώ. Θ α ξανόρθω. Ήταν εδώ χτές ; » .. Χτες ; 'Οχι Νομlζω ότι ήταν στο εργοστόσιο. Αλλό τηλεφώνησε ότι θα περόσει απόψε .. . Επομένως δεν έμαθε τ(ποτα περισσότερο. θα ερχόταν δεν θα ερχόταν; Ε(ναι ένοχος και το 'χει σκόσει, δεν ε(ναι ένοχος και μένει; .. Και εγώ; Παραληρώ ή ε Ιμαι στα καλό μου ; Ένα πρόγμα πόντως εΙναι σΙγουρο : Αν ακόμα δεν τρελόθηκα, όπου να 'ναι θα τρελαθώ! » Επιστρέφοντας στο εκθετή ριο, το μότι της πήρε ένα παρόξενο μικρό τυ ρολέζικο καπέλο που της θύμισε κόποιον που αγαπούσε πολύ. Αν ήταν:.. Μα ναι, ήταν! .. Υβ ! Υβόν !» Βρέθηκε στην αγκαλιό του, με τα δυο της χέρια δεμένα στον λαιμό του , μπροστό σ ' όλον τον κόσμο. Ο νθ Λε Περιέ ήξερε ότι η κουνιόδα του τον αγαπούσε, αλλό όχι σ ' αυτό το ση με(ο. Για να αντιδρόσει στην ταραχή που ένιωσε, παρόστησε τον έκπληκτο, τη φlλησε και ύστερα απομακρύνθηκε λ(γο για να την εξετόσει Η Μπλανς προσπαθούσε να του χαμογελόσει, αλλό τα Xεlλια της έτρεμαν . .. Δεν περΙμενα να σε συναντήσω εδώ .. , του ε(πε. « Πώς εΙναι η Έλφ υ ; » " ΕκσυΥχρονlζω τ ο εργοστόσιό μου , και ή ρθα στην έκθεση για να δω μερικό μηχανήματα. Και, φ υσικό, να δω 1 52


και σένα, μ' αυτη την ευκαιρΙα. Η Έλφυ εΙναι πολύ καλά κι ο αναδεξιμιός σου επΙσης . Αλλά εσύ , μικρή μου , δεν μου φαΙνεσαι καλά .. . .. ΧαΙρομαι που σε βλέπω .. , εΙπε απλά η Μπλανς . Ανάμεσά τους υπήρχε μια απέραντη στοργή. Δεκαπέ­ ντε χρόνια νωρΙτερα, ο γβ ε Ιχε παντρευτεΙ στην Του ρ­ ραΙν τη μεγαλύτερη αδελφή της Μπλανς, και ύστερα της εΙχε κάνει πέντε γιους που του έμοιαζαν απόλυτα: Ζωντανοl, όμορφοι, γοητευτικοΙ, ακόμη και ο μικρότερος που ήταν μόνον έξι ετών, ο αναδεξιμιός στον οποΙο αναφέρθηκε. Όλοι εΙχαν γαλανά μάτια και χαμογελαστά, κοροϊδευτικά χε[λια, αλλά φυσικά, μόνο ο γβ πρόσφερε την πρόσθετη γοητεΙα των γκρΙζων κροτάφων. Αν δεν ήταν παντρεμένος , ή μάλλον αν η γυναΙκα του δεν ήταν η Έλφυ, Ισως η Μπλανς να εΙχε υποκύψει στην τόση γοητεΙα του . Ευτυχώς τα οικογενειακά αισθήματα και η παλιά πατροπαράδοτη ηθική ήταν αρκετά δυνατά ώστε να υπάρχει, ανά μ εσά τους, μια ισορροπlα, που , πολλές φορές ήταν μάλλον δύσκολο να διατηρηθεl. Η επιθυμΙα για φλερτ εΙχε μετατραπεΙ σε οργή , εκ μέρους της Μπλανς , ως την στιγμή που ο γβ ξεπέρασε τα 40 και δεν μπορούσε πια να μην εξωτερικεύσει έναν πραγματικό πόνο: τότε η Μπλανς δήλωσε ότι τον ένιωθε σαν αδελφό .. ο αδελφός μου , ο ωραΙος αδελφός μου" , έλεγε . .. γβ, πρέπει να σου μιλήσω. ΕΙναι πολύ σοβαρό .. . .. Σ' ακούω .. . .. Όχι εδώ. Απόψε, α ν θέλεις , στ ο σnΙτι μου .. . .. Απόψε θ α βρΙσκομαι μακριά. Μπορούμε, α ν θέλεις , να φάμε μαζί το μεσημέρι .. . .. Σύ μφωνοι, έχω ό μως μόνο μΙα ώρα στη διάθεσή μου . Συνήθως πηγαΙνω στη ν μπιραρΙα. θα πρέπει μόνο να βρού μ ε ένα ήσυχο τραπέζι .. . .. θέλεις να κρατήσω ένα από τώρα; .. .. ΕΙσαι πολύ καλός. Ζήτησέ το για την Τρανσλατμπάκ. .

, 53


Για τις έντεκα και μισή. Έχει λιγότερο κόσμο. 'Ηρθε κάποιος δημοσιογράφος και πρέπει να πάω να τον δω. θα ιδωθούμε σε λΙγο, στην μπιραρΙα, Υβόν • . Της έσφιξε το χέρι και κεΙνη ένιωσε καθησυχασμένη . • ΕΙναι πολύ ωραΙο πράγμα να 'χει κανεΙς έναν αδελφό, t va:v ωραΙο αδελφό. , σκέφτηκε. Την Ιδια σκέψη έκανε όταν εΙδε τον Υβ να ρΙχνει μια ματιά στον κατάλογο τών φαγητών, να δΙνει την πα­ ραγγελια και να απομακρύνει, ευγενικά, τον σερβιτόρο • Λοιπόν. ΕΙμαστε απόλυτα ήσυχοι Ι' ακούω .. . ΕΙχαν καθΙσει σ ' ένα μικρό τραπέζι, κοντά στην τζαμα­ ρΙα, απ' όπου μπορούσε κανεΙς να έχει μια πανοραμική θέα. Ήταν σχεδόν μόνοι Αν μιλούσαν χαμηλόφωνα, κανένας δεν θα τους άκουγε. Η Mnλανς εΙχε αντιμετωπΙσει την προηγούμενη μέρα τη δυσnιστΙα ενός Φροντέ. Πώς, λοιπόν, θα μπορούσε σήμερα να εΙναι πιο πειστική για να την πάρει ο Υβ στα σοβαρά; .Υβόν, με γνωριζεις» , άρχισε να λέεΙ. .Ξέρεις ότι το μυαλό μου εΙναι τετράγωνο» . • Περισσότερο απ' ό,τι περιμένει κανεΙς από σένα. , της αποκρΙθηκε χαμογελώντας. Αυτό ήταν αρκετό για να την ενθαρρύνει, γιατΙ στην απελπισΙα της ακόμα και το παραμικρότερο δεΙγμα συμπάθειας τη συγκινούσε . • Αν σου πω ότι εΙδα έναν άνθρωπο πεθαμένο, θα με πΙστευες; » .. Φυσικά. Κοριτσάκι μου, καταλαβαΙνω γιατΙ έχεις τόσο άσχημη όψη. ΕΙναι συγκλονιστικό να δει κανεΙς έναν πεθαμένο .. . • Έναν δολοφονημένο. Μ ε πιστεύεις πάντα; » Αυτή την φορά ο Υβ έδειξε μια κάποια επιφύλαξη, μη θέλοντας να εκτεθεl. .

1 54


.. Πες μου τα όλα .. , της εΙπε. Άρχισε να διηγεΙται fιρεμα, αλλό ο γβ καταλόβαινε ότι προχωρούσε σαν τον υπνοβότη και ότι αν ο Ιδιος επενέβαινε, έστω και με ένα απλό επιφώνημα, θα μπο­ ρούσε να γκρεμιστεΙ ξυπνώντας. Γι' αυτό, όταν την όκουσε να προφέρει το όνομα του Ζιλέζν, όταν περιέ­ γραψε το χλωμό, κατόλευκο, νεκρό χέρι, ύστερα από το ματωμένο σφυρΙ, ένιωσε ένα ρΙγος να τον διαπερνόει, αλλό δεν μlλησε. Ακούμπησε, ελαφρό, τα δόχτυλό του στα δόχτυλα της Μπλανς που fιταν παγωμένα. ΕκεΙνη λες και ξύπνησε από όνειρο. .. ΓιατΙ δεν μιλός, γιατΙ δεν λες τΙποτα; . τον ρώτησε. θυμωμένα απότομα. .. Ούτε και συ με πιστεύεις, δεν εΙναι έτσι; θα πεις και συ ότι όλα αυτό εlναι παιγνΙδια της φαντασlας μου; .. .. Ποιος το 'πε αυτό; .. .. Ένας φlλoς του Zιλtζν. Δεν έχει σημασlα. γπfι ρξα αρκετό ανofιτη για να εμπιστευθώ σ' αυτόν. Και τώρα εσύ ... • .. Εγώ; Εγώ σε πιστεύω, Μπλανς l ΑρκεΙ να δει κανεΙς το πρόσωπό σου... θα 'θελα να σου δώσω κουρόγιο, αλλό φοβόμαι ότι εΙμαι ανΙκανος. Το θέαμα που εlδες εΙναι τρομερό, μόνον ο χρόνος θα το σ8fισει... Και πού ακριβώς βρΙσκεται η αστυνομΙα; » .. Η αστυνομΙα; Πουθενόl Δεν ξέρει τΙποτα η αστυνομΙα. Δεν την ενημέρωσα» . .. Δεν εΙπες τΙποτα; Από την Τετόρτη; .. · "ΟχΙ • .

.. Εlσαι τρελή Ι Πρέπει να τηλεφωνfισεις αμέσως • . , "Οχι" . .. Επιτέλους, Μπλανς, για ποιο λόγο; .. Τότε αναγκόστηκε να ομολογήσει αυτό που δεν εlχε τολμήσει να πει στον Φροντέ: - Γιατl δεν θέλω να καταδώσω τον ΓKραμπριtλ• . 155


Σ' αυτό το σημεΙο ο Υβ δεν μπόρεσε να συγκρατήσει ένα υπόκωφο μουγκρητό, λες και εΙχε δεχτεl ένα γερό χτύπημα στο στομάχι .. Με πιστεύεις ακόμα ; " ρώτησε η Μπλανς . .. Δεν ξέρω πια. θα πρέπει να έχεις αποδεlξεις για να μου ανακοινώσεις κάτι τέτοιο,.. Πάντα με τη φωνή του υπνοβάτη , η Μπλανς συνέχισε τη διήγησή της. Ο Υβ κρατούσε το χέρι της , κι αυτό το άγγιγμα της έδινε μια αΙσθηση πολύ πιο ευχάριστη από όλα τα φλερτ του κόσμου . . . "ο Γκαμπριέλ! . . αναστέναξε ο Υ β . .. Δεν εΙναι δυνα­ τόν. ΕΙναι απΙστευτο. Δεν τον γνώριζα πολύ , αλλά τον έβρισκα συ μπαθητικό. Η Έλφυ κι εγώ φανταζόμαστε ότι θα παντρευόσαστε» . .. Κι εγώ το lδιο ! ,. .. Συγνώμη, μικρή μου , σκαλΙζω μια πληγή. Τον αγαπάς πάντα; » Για μόνη απάντηση , η Μπλανς ανασήκωσε τους ώμους της . Ο Υβ κατάλαβε ότι αυτό σήμαινε : ναι «Δεν εΙναι αυτός λόγος για να εκτΙθεσαι,. , της εΙπε. «Σκέψου λΙγο : Ο Ζιλέζν εΙχε οικογένεια και α υτή η οικογένεια, στο τέλος, θα ανησυχήσει για την εξαφάνισή του . Αργά ή γρήγορα θα επέμβει η αστυνο μ (α. θα σε ανακρ(νουν. Τι θα κάνειc; ;» .. θα πω ψέματα. θα πω ότι δεν ξέρω τ(ποτα ... " Όχι, δεν θα πεις ψέματα. Ε(σαι αν( κανη. θα ξεσπά­ σεις σε δάκρυ α ακριβώς όπως αυτή τη στιγμή,. . .. Λυπάμαι Συγνώμη, αλλά δεν έχω ποτέ μαντ ιλι. .. " Της πρόσφερε το δικό του , ολόλευ κο, φ ρεσκοσιδερω­ μ ένο από την Έλφ υ . .. θα σε κατηγορήσουν ως συνένοχο .. , επέμεινε . .. Δεν με νοιάζει. Έ τσι ο Γκαμπριέλ θ α καταλάβει, (σως, ότι ε(μαι πάντα με το μέρος του .. . .. Τι ανόητη που ε(οοιl .. φώναξε ο γαμπρός της και .

»

1 56


β ιόστηκε να χαμηλώσει αμέσως τη φωνή του . .. Μα, θεόκουτο κορlτσι, τι πρόκειται να προσφέρεις στον ή ρωό σου με το να μόθει ότι εΙσαι πόντα με το μέρος του , τη στιγμή που εκεΙνος θα βρΙσκεται στη φυλακή και συ θα του δΙνεις πορτοκόλια μέσα από τα κόγκελα; Έτσι κι αλλιώς, όλα εΙναι χαμένα για σένα, πόψε πια να τον OKtmeaaI, καιρός εΙναι να τον απαρνηθεΙς .. . .. θα 'ταν πολύ πρόστυχο αυτό εκ μέρους μου .. . .. Και εκεΙνος δεν εΙναι πρόστυχος ; Αυτό που λες δεν έχουν καμιό συνοχή . ΠερΙμενε. Άφησέ με να σκεφτώ. Ο Γκαμπριέλ ξέρει. . . ότι ξέρεις ; .. .. Πιθανόν. Όταν ανακόλυψα τον Ζιλέζν, βρισκόμουν σε τέτοια κατόσταση, που δεν αποκλεlεται να υποψιόστηκε κότι .. . " Ε Ιναι πολύ σοβαρό .. . .. Το ξέρω .. . .. Όχι, μικρή μου αθώα, δεν το ξέρεις . Δεν ξέρεις τι εΙναι ικανός να κόνει ένας όνθρωπος για να εμποδlσει κόποιον όλλο ν να μιλήσει, κόποιον που παραβρέθηκε μόρτυρας του εγκλήματός του .. . .. Όχι ο Γκαμπριέλ .. . .. Π Ιστευα τον Γκαμπριέλ ανlκανο να βλόψει οποιονδή­ ποτε, και όμως σκότωσε τον Ζιλέζν. Λοιπόν, γιατl θα όφηνε εσένα; Μπλανς , μην αργοπορεlς. Πήγαινε στην αστυνομlα να τον καταδώσεις» . " Οχι .. . .. Εντόξειl Τότε θα πόω εγώ .. . "Σου το απαγορεύωl Αν κόνεις κότι τέτοιο γβ, δεν θα σου ξαναμιλήσω, όσο ζω .. . Στεκόταν όρθια μπροστό του , και τα μότια της έλα­ μπαν από οργή . Ο γβ επρόκειτο να επιμεΙνει αλλό στο διπλανό τραπέζι ήρθε και κόθισε μια συντροφιό. Ο σερβιτόρος έφερνε τον καφέ. Τον ήπιαν σιωπηλοl και, σιωπηλοl, βγήκαν από το εστιατόριο. 1 57


Η σκάλα, η γέφυρα, η σκάλα. Δεν εΙχαν αντιληφθεΙ ότι απέφυγαν το ασανσtρ. ΜΙα μεγάλη ρυτΙδα εΙχε ζωγραφι­ στεΙ πόνω στο μέτωπο του Υβ . .. Πώς αισθόνεσαι; » της εΙπε κόποτε. Έκανε, τη στιγμf! που επρόκειτο να την αφf!σει, την ερώτηση που κόνει κανεΙς, συνfιθως, όταν συναντό κόποιον. Η Mnλανς κατάλαβε ότι η απόντηση που θα του έδινε έπρεπε να εΙναι σxeTIKf! με όσα του εΙχε f!δη αποκαλύψεΙ. .. Δεν μπορώ να το πιστέψω. Στην apxf! ένιωσα σαν χαμένη. Επι δύο μέρες νόμιζα πως ζω σε μια κατόσταση ανυπαρξΙας. Ύστερα, όταν σε εΙδα, ένιωσα μεγάλη ανακούφιση. Τώρα αντιλαμβόνομαι ότι τΙποτα δεν όλλα­ ξε. Δεν μπορώ να αΚΟλΟυθf!σω τις συμβουλές σου, έχω την εντύπωση ότι με προδΙδεις, κι ύστερα απ' όσα μου εΙπες , αρχ(ζω να φοβόμαι .. . .. Βλέπεις Ι Φοβόσαιl ΕιδοποΙησε, λοιπόν, τη ν αστυ­ νομΙα» . "Οχι. Αυτό δεν μπορώ να το κόνω. Δεν μπορώ να κόνω κότι τέτοιο στον Γκαμπριέλ. ΕΙναι υπερόνω των δυνό­ μεών μου » . Ο ν β όλλαξε TOKTIKf! . .. Εντόξει, ας μη μιλόμε πια γι' αυτό .. , της εΙπε αδιόφο­ ρο . .. Ασφαλώς, ο Γκαμπριέλ θα πρέπει να ξέρει ότι δεν πρόκειται να κόνεις τΙποτα εναντ(ον του και δεν θα σε t:νοχλf!σει. Δεν έχεις, λοιπόν, κανένα λόγο να φοβόσαι» . Ήταν συγκινητικός ο αδέξιος τρόπος με τον οπο(ο προσπαθούσε να την καθησυχόσει. Η Mnλανς δεν ξεγε­ λόστηκε, ούτε κι ένιωσε ανακουφισμένη, όμως έβρισκε συγκινητικf! όλη αυτη την πρoσnόθειό του . .. Μην πεις τ(ποτα στην Έλφυ .. , τον παρακάλεσε . .. Όπως θες. ΑΙ Ήθελα να σου πω . . . .. Ε(χε σταθε( μπροστό σε μια ομόδα ανυψωτηρων που έλαμπαν, γυάλιζαν. Χαμογελούσε. •

158


.. Ξ έχασα να σου πω το κυριότερο . . . θα γΙνω πατέρας .. . .. Π άλι Ι Υβ , δεν εΙσαι λογικός .. . .. Η Έλφυ θέλει οπωσδήποτε κόρη . Αυ τή την φορά θα εΙνα ι κόρη .. . Έπρεπε να συ μμεριστεΙ τη χαρά του , ένιωσε , ό μως , ξαφνικά τόσο μόνη. Για τον Υ β το «κυριότερο .. ήταν η γυνα Ι κα του και τα πα ιδιά του. Γ ι ' α υτήν, η μόνη δυνατή σκέψη , η έ μμονη ιδέα της, ήταν η ενοχή του Γ καμπριέλ και , σαν επακόλουθο, ο φ όβος που ένιωθε να την πλη μμ υ ρΙζει. Η α Ισθηση ότι θ α έπρεπε μόνη της , νύ χτα μ έ ρα, μέ ρα - νύχτα, να αντ ι με τωπΙσει αυτή την κατάστα­ ση , εφόσον ή ταν αδύνατον να υπά ρξει κάποιος που θα τη βοηθού σε . .. θα πρέπει να την πού μ ε Ν τεζιρέ , αλλά δεν εΙνα ι πολύ ωραΙο όνο μα . Γ ι ' α υ τό θα την πού με Κονστάνς .. , συνέχισε εκεΙνος . .. Π άω να κάνω μ ια βόλτα στην έκθεση . θα με συνοδεύσεις ; .. .. Αδύνατον, εΙνα ι πολύ αργά .. . .. Τότε πρέπει να σ ' αφήσω. θ α τα καταφ έρεις , Μ πλανς. Ξ έρεις ότι μπορεΙς να βασΙζε σαι σε μένα .. . Β έβα ια. Το μόνο φάρμα κο που πρότ εινε, ήταν να καλέ σει την αστυνομ Ια. Λοιπόν . . . .. Τηλεφώνησέ μου α ν παραστεΙ αν άγκη. Σ ε δ υ ο ώρες , με το α υ τοκΙνη το , θα βρΙσκο μα ι κοντά σου. Η σκέψη σου θα μου δη μ ιου ργήσει έννοιες . Να το ξέρεις . Αν ανακαλύ­ ψουν τη συνενοχή σου . . . .. Π άλι τα Ιδια, ή ταν τόσο ενοχλητικό α υτό. Γ ια να σταματή σει την κουβέντα η Μ πλανς τον αγκάλιασε . .. Μην στενοχωριέσαι, καλέ μου. Π ες στην Έλφυ να εΙνα ι προ σεκτική. θα σε κρατή σω ενή μερο. Γειά σου, αδ ελφέ Υβ" . Ε κ εΙνος έσφ ιξε τα χε ιλ ια του, κούνησε το κ εφάλι του , αλλά δεν κατάφ ερνε να απο μακρ υνθεΙ Τον έ σπρωξε από τον ώ μο και του γύ ρισε αποφασιστικά τη ν πλάτη. 1 59


ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ Λ άοετε υπόψ η σας ότι δεν απ ο κλείεται να απατώμαι

161


1 Η Mnλανς περΙμενε τον ΓκαμπριΙλ. Αν "θελε πραγματικά να την κάνει να σωπάσει, θα 'πρεπε να επΙμβει απόψε. Ύστερα θα 'ταν πολύ αργά, ο καθένας θα ξανάβρισκε τη ρουτlνα της Kαθημερινfις ζωf\ς, χαμένος μέσα στο nλ"θoς, απορροφημένος από την πόλη ... Ο Γκαμπριέλ θα 'πρεπε να διαλέξει τη μόνη πρόσφορη στιγμ", την ώρα που πρόκειται να κλεΙσουν οι πόρτες και ο χώρος της έκθεσης εΙναι άδειος. Τι σύστημα θα χρησιμοποιούσε ; θα την απειλούσε " θα προσπαθούσε να την πεΙσει; θα τη φιλούσε " θα τη χτυπούσε μ' ένα σφυρl; Ήταν ικανός για όλα εφόσον μπόρεσε να σκοτώσει έναν άνθρωπο. θα προσποιόταν, lσως, ότι την αγαπάει ακόμα και θα της ζητούσε να φύγουν μαζΙ Ίσως (συλλογlστηκε δειλά) δεν θα χρειαζό­ ταν να κάνει μεγάλο κόπο για να την ayanf\oeI πραγματι­ κά . . . Δεν αποκλεlεται να προσπαθούσε να την τρομάξει, αυτό "ταν πολύ εύκολο, γιατl "ταν, "δη, μισοπεθαμένη από το φόβο της. θα μπορούσε να τη σκοτώσει: αυτό δεν θα εΙχε καμιά σημασΙα. Εφόσον θα στερούνταν τον Γκαμπριέλ, εφόσον ο Γκαμπριέλ την εΙχε απογοητεύσει, η ζω" δεν άξιζε πια γι' αυτην. Η Mnλανς κοlταζε το χαρτl όπου εΙχε γράψει βιαστικά κάτι λέξεις που δύσκολα μπορούσαν να διαβαστούν . .. Κύριε Αστυνόμε . . . .. (). Ο

φόΟΟς Iρχrται

τη νι'χrα

163


Αν δεν ερχόταν ο Γκαμπριέλ (εΙχε ήδη σκεφτεΙ το ενδεχόμενο να έχει φύγει από την προηγού μενη μέρα), θα έφευγε από το χώρο της έκθεσης με τον Λεμnλόν και θα έριχνε το γράμμα της στο πρώτο ταχυδρομικό κουτΙ - δεν ήξερε καν σε ποιον έπρεπε να το απευθύνει: Στον κύριο Υπαστυνόμο στο Τμήμα του Πυτώ; Δεν εΙχε καν γραμματόσημο . . . Α ν ο Γκαμπριέλ εμφανιζόταν, θ α 'κρυβε το γράμμα της σ' ένα συρτάρι όπου, με λιγη τύχη , κάποιος από την Τρανσλατμπάκ θα το έβρισκε τη Δευτέρα ανοΙγοντας τα δέματα. Όταν εΙδε να nλησιάζει αργά η σκιά ενός μεγαλόσω­ μου ξεσκούφωτου άντρα, που φορούσε αδιάβροχο, ήταν πανέτοιμη . Το μόνο που δεν εΙχε προλάβει, ήταν να γράψει τη διεύθυνση στο φάκελο. ΓλΙστρησε το γράμμα ανάμεσα σε δυο παραγγελΙες και περΙμενε. " Η δεσnoινΙς Mnλανς Αρνωντύ ; » « Ναι» . «θα 'θελα να μου αφιερώσετε λΙγα λεmά για να κουβεντιάσουμε μαζΙ ΕΙμαι ο Υπαστυνόμος Μαρεσάλ, του Τμήματος της περιφέρειας. Ώστε ε(χαν ανακαλύψει τον Ζιλέζν. Το γράμμα της Mnλανς δεν θα τους βοηθούσε να συλλάβουν τον Γκαμπριέλ, όπως δεν θα βοηθούσε η σιωπή της στην αθώωσή του . ΤΙποτα δεν μπορε( να ξεγελάσει το έργο της δικαιοσύνης . Ε(χε αρχ(σει να κινεΙται ενώ εκεΙνη , εγκλωβισμένη σε αυτόν τον κύβο από μπετόν, αγνοούσε καθετ( που συνέβαινε στον κόσμο των ανθρώπων . .. Σας ακούω» , ε(πε, έτοιμη να αρνηθε( και πάλι. Ανάμε­ σα από τα χαρτιά, όπου το ε(χε τοποθετήσει, το γράμμα της έκαιγε τα δάχτυλα. Πώς ήταν δυνατό να έχει φερθε( τόσο άτιμα, με τόση αγνωμοσύνη , τόση τρέλα, ώστε να καταδώσει μ' ένα γράμμα τον αγαπημένο της Ι

1 64


.. Κατ' αΡΧ1'ιν, δεσποινlς, θα 'θελα να σας πω ότι δεν διατρέχετε κανένα κlνδυνο. Ξέρουμε ποιος σκότωσε τον Ιαν - Ιακ Ιιλέζν. Π ρος το παρόν παρακολουθεlται από την αστυνομlα. θα τον συλλόβουμε απόψε» . Ήταν τρομερό αυτό που όκουγε. Ακόμη πιο φρικτό απ' ό,τι εlχε φανταστεl. «Χρειόζομαι μόνο μερικές πρόσθετες πληροφορlες .. , συνέχισε ο αστυνομικός. « Μόνο εσεlς μπορεlτε να μου τις δώσετε .. . « Εγώ ; Πώς το ξέρετε ; » τραύλισε η Μπλανς . «Το ξέρω από έναν φlλo μου που μου τηλεφώνησε σήμερα το απόγευμα και με παρακόλεσε να αναλόβω την υπόθεση και να σας προστατεύσω. Ο γβ Λε Περιέ, μια και δεν θέλω να έχω μυστικό από σας» . .. ο γβ! Τόλμησε να κόνει κότι τέτοιο Ι » .. Ναι Τόλμησε να μου μεταφέρει ορισμένα απ' όσα του εΙπατε την ώρα που τρώγατε. Και καθώς εσε(ς δεν θέλατε να ειδοποιήσετε την αστυνομlα, ανέλαβε να το πρόξει εκεΙνος . Ο γβ κι εγώ εΙμαστε παλιοl φlλoι και συμμαθητές. Δεν το ξέρατε, βέβαια, αυτό» . .. Αν το ήξερα . . . .. ..Α ν το ξέρατε , δεν θ α του εΙχατε μιλήσει και θ α εΙχατε πολύ όδικο. Ανακουφlζεται κανε(ς όταν εμπιστευθεl σε κόποιον, ιδΙως σε κόποιον σαν τον νβ Λε Π εριέ που εΙναι όνθρωπος με καρδιό. Μου εΙπε ότι θα του κρατήσετε κακΙα γι' αυτό που έ κανε, αλλό αναλαμβόνει όλη την ευθύνη. Άλλωστε, η αστυνομlα εΙναι ήδη ενημερωμένη. ΤΟ mώμα του Ιαν-Ιακ Ζιλέζν, διακοσμητή της εταιρεΙας Τρανσλατμπόκ, 44 ετών, κότοικου του Νείγύ, βρέθηκε στον Σηκουόνα χτες το πρωl στις εmό, κοντό στη

γέφυρα της Σε6ρ. Όπως ξέρετε, δεν πέθανε από πνιγμό, αλλό από κόταγμα του κρανιακού θόλου. Η ανόκριση εΙχε ήδη αρχΙσει όταν ο νβ μου τηλεφώνησε. ΕΙχαμε

ανακαλύψει μόνοι μας το aφυρ( για τον πόγο .. . 165


Η Mnλανς τον κοΙταξε σαν χαμένη. Τον φοβόταν, τον θαύμαζε, συγκρατούσε όσο μπορούσε καλύτερα την ανησυχΙα της, όλα αυτά ήταν μπερδεμένα μέσα της. Πώς θα μπορούσε τώρα να σώσει τον Γκαμπριέλ; « Μας έλειπε ένα στοιχεΙο, που μας το προσφέρατε εσεΙς μέσω του φfλoυ μου Υβ. Ώστε ο δολοφόνος πέρασε στον χώρο της έκθεσης τη νύχτα της Τετάρτης προς την Πέμπτη προσπαθώντας να σβήσει κάθε Ιχνος και να κρύψει το θύμα του μέσα . . . πώς το λέτε αυτό; .. «Κιβώτιο τηλεκατεύθυνσης", «Ακριβώς. ΝοΙκιασε ένα μικρό φορτηγό, φόρτωσε τη συσκευή και, καθώς περνούσε από τον Ιηκουάνα, πέτα­ ξε το πτώμα στο νερό ... .. ΕΙχα σκεφτεΙ ότι θα διάλεγε κάποιο λατομεΙο γύρω από την . .... «Ιωστός ο συλλογισμός σας για ένα κοριτσάκι από καλή οικογένεια Ι Ι' ένα λατομεΙο το πτώμα θα ανακαλυ­ πτόταν πολύ αργότερα. Όμως ο δολοφόνος δεν το σκέφτηκε. ΙΙγουρα θα τα εΙχε λΙγο χαμένα. ΕΙναι απόλυ­ τα δικαιολογημένο αυτό.:Αλλωστε, δεν εΙναι επαγγελμα­ τΙας-. Δεν έπρεπε να κλάψει, όχι μπροτά σ' αυτόν τον άγνωστο που την κορόιδευε. Κατάφερε να συγκρατηθεΙ και να ρωτήσει με σταθερή φωνή: -θα τον δω; .. -Το πτώμα; Έχω την εντύπωση ότι θα σας απαλλάξουμε απ' αυτόν τον κόπο. « 'Οχι, όχι το πτώμα. Τι φρΙκηl Μόνο το χέρι του εΙδα... Δεν θ' αντέξω να το δω μια δεύτερη φορά. 'Οχι, μιλάω για τον... τον Γκαμπριέλ ... -Τον Γκαμπριέλ; Ποιος εΙναι ο Γκαμπριέλ; .. Η Mnλανς νόμισε ότι οι τζαμαρΙες έσπαγαν γύρω της, λες και μπροστά στα μάτια της ε(χαν ανάψει εκατοντά­ δες κεριά ... Έβλεπε μπροστά της κάτι σαν πυροτέχνημα, 1 88


μια φωταψΙαΙ Ακόμη και το 6όρος που Ινιωθε εδώ και τρεις μέρες πόνω στο στομόχι της, λες και εΙχε σπόσει σε χιλιόδες κομμότια . .. ών πρόκειται να συλλό6ετε τον Γκαμπριέλ; .. .. Μια στιγμι'\ . . . .. (Με μια μελετημένη βραδύτητα εξtτα­ ζε μια λ(στα από ονόματα στο σημειωματόριο) . .. Bλtπω ανόμεσα στους μόρτυρες, που ι'\δη εξtτασα, κόποιον Γκαμπριέλ Φαμπέρ. Γι' αυτόν πρόκειται; .. ΕκεΙνη δεν 6Ρι'\κε τΙποτα ν' απαντfισει. ΕκεΙνος συνέ­ χισε : .. Σ ε τελευταΙα ανόλυση, μαντέψατε καθετΙ σ ' αυτη την υπόθεση, όλα τα ανακαλύψατε ... εκτός από την ταυτότη­ τα του δολοφόνου .. . .. Δεν εΙναι ο Γκαμπριέλl l Ι. Τι ανακούφιση, τι απόλαυση, τι απέραντη χαρόΙ Συ­ γκρατηθηκε για να μη φιλι'\σει τα χέρια του Υπαστυνό­ μου, όπως γ(νεται συνι'\θως σε κότι παλιό μυθιστορι'\ματα που η Mnλανς έβρισκε πολύ αστεΙα . .. Αν πρόκειται να σας ευχαριστησει, δεσnoινΙς, αυτό που θα σας πω, σας βεβαΙωνω ότι δεν εΙναι ο ΓKαμπριtλ• . .. θεέ μου ευχαριστώ. θεέ μου , ευχαριστώ. θεέ μου • .. Δεν με ρωτότε όμως ποιος ε(ναι ο ένοχος; Ασφαλώς δεν σας περνόει από το μυαλό .. . .. Δεν μ' ενδιαφέρει. Δεν ε(ναι ο Γκαμπριέλ • . ..ώ ν έχουμε κανένα λόγο να τον υπonτευθoύμε. Παρόλα αυτό τον ανακρ(ναμε. Πέρασα λ(γο πριν απο το εκθετηριο του Άκφερ για να μου πει, μεταξύ όλλω ν, τι ακριβώς έκανε την Τετόρτη το βρόδυ . Μου εξι'\Υησε ότι εΙχε επισκευόσει μια τροχαλlα, πρόγμα που τον έκανε να αργοποΡι'\σει πολύ, και μου έδειξε μόλιστα ένα μαντlλι αρκετό λερωμένο, με το οποlο ε(χε σκουπ(σει τα χέρια του . Το ε(χε ξεχόσει, όπως μου ε(πε, στην τσέπη της καμπαρντ(νας του .. . .. Κ ι εγώ που νόμιζα ότι προσπαθούσε να σκουπ(σει το ...

1 β7


α[μα του Zιλtζν . . . .. « Έχεις πολυδιαβάσει, φα[νεται, τον Μάκβεθ, μικρή μου» . Ο φόβος της ε[χε διαλυθεΙ, οι έγνοιες της ε[χαν εξαφανιστεΙ, ένιωθε μιαν απΙστευτη ανακούφιση που την τύλιγε σαν πελώριο κύμα. Η Μπλανς άρχισε τώρα να ενοχλεΙται μ' αυτόν τον αστυνομικό που την κορόιδευε και της φερόταν σαν να 'ταν μωρό . .. Επιτέλους .. , φώναξε με έναν κάποιο υστερισμό στη φωνή της , .. Θα μου πε[τε ποιος σκότωσε τον Ζιλέζν; » Νόμισα ότι δεν σας ενδιέφερε. Για σκεφθε[τε λΙγο ποιος , εκτός από τον Φαμπέρ, μπορούσε να εύχεται τον θάνατο του Ζιλέζν; .. Και ξαφνικά κατάλαβε .. ο Μπονά! ! l .. .

« Μπλανς .. , φώναξε μια μακρινή φωνή . .. Πού εΙσαι; Πή ρα την ορτανσΙα μου . Έλα φεύγουμε» . Π ροχώρησε πρ ος τον Λεμπλόν που της φάνηκε αστεΙος έτσι όπως κρατούσε στην αγκαλιά του τα λουλούδια. «Φύγε χωρΙς εμένα .. , του εΙπε . .. Β ρ Ισκομαι. . . μ ' έναν φlλo. θα με συνοδεύσει» . .. Αλήθεια; Δεν εlσαι πια μόνη ; Δεν φοβάσαι πια; .. « Εγώ να φοβηθώl Ποτέ ! Γεια σου , Λεμπλόν, εlμαι πολύ ευχαριστημένη . Όλα τέλειωσαν .. . .. Μ έχρις ότου αρχΙσει η επόμενη έκθεση » , εΙπε ο Λεμπλόν που νόμιζε πως η Μ πλανς εννοούσε την έκθεση . .. Γεια σου, καλή μου. Να σου δώσω ένα φιλl» . Φιλήθηκαν ανάμεσα από δυο φύλλα ορτανσίας. Ο Λεμπλόν έφυγε κι η Μπλανς γύρισε στο μισοφωτισμένο γρ αφεΙο όπου την πε ρ Ιμενε ο αστυνομικός. «θα θέλατε να μου μιλήσετε για τον Μπονά; .. της εΙnε. ΕκεΙνη άρχισε να λέει: 1 68


« Μαρκ - Αντουάν Μπονυβαντύρ, 1 8 ετών, ένα δυστυ χι­ σμένο αγόρι που κακοπληρώνεται. Ο κλητήρας του γραφεΙου μελετών, ο υπηρέτης του Ζιλέζν. Δεν φαντάζε­ στε πόσο τον ταπεΙνωνε ! Έχει πολλά ελαφρυντικά υπέρ αυτού. Προ ημερών . . . Ναι, τη Δευτέρα . . . (ναι, βέβαια, εφόσον ο Ρενάτο ήταν ακόμη εδώ ... ). Τη Δευτέρα, ο Ζιλέζν έβρισε τον Μπονά μ' έναν τρόπο πολύ πρόστυχο, γιατΙ εΙχε αργοπορήσει λΙγο. Ως εκεΙνη τη στιγμή ο Μπονά δεχόταν τις ταπεινώσεις γιατΙ ήθελε να διατηρή­ σει τη θέση του στην Τρανσλατμπάκ. Αλλά μόλις ο Γκαμπριέλ του πρότεινε να τον πάρει στου 'Ακφερ, ο Μπονά όρχισε να μεταμορφώνεται. Ήταν έτοιμος να χτυπήσει τον Ζιλέζν με μια σιδερένια μπόρα. Με πολύ κόπο τον ηρέμησα, αλλά αυτό δεν με ανησύχησε. Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι τρεΙς μέρες αργότερα θα χρησιμοποιούσε το σφυρΙ του πόγου . . . .. «Κι αν, πρόγματι, δεν το χρησιμοποΙησε ; » εΙπε αργό ο αστυνόμος . «Τι εΙπατε ; ΛΙγο πριν αναγνωρΙσατε πως . . . .. «Αγαπητή μου δεσnoινΙς ! Α ν όλοι αυτοΙ οι συλλογισμοΙ σας δεν ευσταθούσαν; .. «Μα το εΙδα αυτό το σφυρΙ κι εΙχε κολλημένο πόνω του αΙμα και μαλλ ιό . . . .. "Το ξέρω. 'Από εκεΙνη τη στιγμή η φαντασια σας πήρε δρόμο και επι τρεις μέρες προσφέρετ ε στον ευαυ τό σας ένα εκλεπτυσμένο μαρτύριο. ΚρΙμα που δεν μιλήσατε νωρΙτερα στον Υβ! Βόζω στοΙχημα ότ ι ύστερα απ' όλα αυτό τα νεύ ρα σας θα σnόσoυν. Δεδομένου , μόλιστα , ότι δεν έχου με ακόμα τελειώσει .. . "θα ' θελα να ' ρθετε μαζΙ μου. Έχω ραντεβού μ ε τον δολοφ όνο • .

Π ώς ήταν δυνατό να ακούσει μια τέτοια φ ρόση και να μη λιποθυ μ Ισει! Το ότι όντεξε , o φε lλεται στο γεγονός 169


πως tνιωθε πολύ δυνατή. Ήταν σΙγουρη, Mtov, ότι ο άνθρωπος που θα συναντούσε ο αστυνομικός δεν λεγό­ ταν Γκαμπριtλ . .. nptneI οπωσδ1'lποτε να tρθω κι εγώ; .. Δεν εΙναι υποχρεωτικό. Αλλά θα 'θελα να σας προσ­ φtρω το χάππυ - εντ που δικαιούστε ..... Το χάππυ - εντ θα nptneI να 1'Ιταν, ασφαλώς, ο αγαπημtνος που θα ξανάβρισκε . .. Σας ακολουθώ .. , εΙπε με σταθερ1'l φωνι'l. Π1'Ιρε την τσάντα και τα γάντια της. ΕΙχε εντελώς ξεχάσει ότι tnpene να περιμtνει τον φύλακα. ΕΙχε ξεχάσει το γράμμα, με το οποlο κατηγορούσε τον Γκαμπριtλ. Ήταν σαν υnνωτισμtνη. Για τελευταΙα φορά διtτρεξε τους διαδρόμους, πtρασε δΙπλα από τα σκοτει­ νά εκθετήρια, χωρΙς να ρΙξει μια ματιά, χωρΙς να λυπηθεΙ Ο Υπαστυνόμος Μαρεσάλ υποχωρούσε ευγενικά για να την αφ1'lσει να περάσει, της άνοιγε τις πόρτες, της διηγεΙτο τις αταξΙες που εΙχαν κάνει σαν παιδιά, αυτός και ο γβ ... Ήταν όλα σαν παραμύθι, όπως και η νυxτερινι'l επΙσκεψη του Ρενάτο. ΕΙχαν όλα συμβεl χρόνια, αιώνες πριν. Συνι'lλθε μόνον όταν άκουσε την πόρτα ενός αυΤOKΙνι'l­ του να κλεΙνει και τον θόρυβο της μηxανι'lς που ξεκινού­ σε. Όλη αυτή η υπόθεση tμοιαζε με απαγωγfl. Και ξαφνικά tνιωσε και πάλι φόβο. Πού πήγαιναν; Ποιος 1'Ιταν ο γπαστυνόμος Μαρεσάλ, ο φlλoς του γβ; Έτσι της εΙχε πει και με τη συνηθισμtνη της αφtλεια η Μπλανς δεν ε(χε ζητήσει να δει την ταυτότητά του 1'1 το σι'ιμα του στο ntTo του σακακιού του. Γιατl να μην εΙναι αυτός ο δολοφόνος ; Έχωσε τα νύχια στις παλάμες της. Στη μνι'lμη της ξαναγύρισαν φράσεις που εΙχε ακούσει λΙγο πριν. .. Σε 1 70


τελευταΙα ανόλυ ση , όλα τα σκεφτήκατε, όλα τα ανακα­ λύψατε, εκτός από την ταυτότητα του δολοφόνου . Αν αυτό πρόκειται να σας ευχαριστήσει, δεν εΙναι ο Γκα­ μπριtλ ... Ύστερα σχετικό με τον Μπονό και το σφυρΙ για τον πόγο : .. Κι αν δεν το ε[χε χρησιμοποιι'ισει; Αν όλοι οι μικρο[ σας υπολογισμοΙ δεν ευσταθούν; .. . . . Και τtλος : .. Δεν tχουμε ακόμα τελειώσει .. . Αυτό ι'ιταν. Ένας όγνωστος --αυτός ο όγνωστος- που ε[χε σκοτώσει τον Ζιλtζν για κόποιο σκοτεινό λόγο. Και τώρα εΙχε παρασύρει την Μπλανς, που ι'ιξερε πόρο πολλό, σε μια παγΙδα. θα τη σκότωνε κι αυτήν. " Ηρεμι'ιστε .. , ε[πε μια γλυκιό φωνι'ι δΙπλα της . .. Πόρτε μια βαθιό αναnνoι'ι . θtλετε να σταθούμε σ' tva καφενεΙο να πιούμε κότι; Έχουμε καιρό, το ραντεβού ε[ναι για τις οκτώμισι και δεν πρόκειται να απομακρυνθούμε από το Nεiγύ .. . Τον κοΙταξε προσεχτικό. Ήταν μεγαλόσωμος, μελαχρι­ νός, με κανονικό χαρακτηριστικό. Μια τούφα όσπρα μαλλιό τον τοποθετούσε στην ηλικΙα του γβ . .. Πού πόμε ; .. .. Στο σπΙτι του Zιλtζν .. . Της χαμογελούσε. Της evtnvee εμπιστοσύνη . Η Μπλανς ακούμπησε στα μαξιλόρια του αυτοκινι'ιτου , ακούγοντός τον . .. Το σπΙτι του εΙναι κυκλωμtνο από την αστυνομΙα. Βλtπετε το αυτοκ[νητο που μας ακολουθεΙ; ΕΙναι γεμότο αστυνομικούς. Μας αποκαλούν "κοτόπουλα", όμως μας όνομόζουν επΙσης "όγγελους φύλακες". Ποια εΙναι η δικfι σας γνώμη ; Δόγκωσε τα χειλια της για να μην oμoλoγfισει τον πανικό της:Ομως εκεΙνος τον εΙχε μαντtψει και, για tva μόνο λεmό, το μεγόλο θερμό xtPI του ακούμπησε στο δικό της . .. Πώς αισθόνεσθε; 17 1


.. Καλό .. . Ήταν, στ' αλήθεια, φlλoς του γβ. Φερόταν ακριβώς όπως και κεΙνος. Τους μικρούς στενός δρόμους εΙχαν δlαδεχθεΙ οι λεωφόροι και τα μεγόλα σπΙτια μέσα στους κήπους. Όλα ήταν σκοτεινό, όλα έμοιαζαν ακατοΙκητα, αλλό η Mnλανς δεν φοβόταν πια. Κόθε φορό που ανασηκωνόταν, μπο­ ρούσε να δει τους φόρους του αυτοκινήτου που μετέφε­ ρε τους "φύλακες αγγέλους" . .. θα σταματήσουμε σε μια κόθετη πόροδο .. , εΙπε ο Μαρεσόλ c 'Εχετε έρθει ποτέ στο σπΙτι του Ζιλέζν ; » .. Ποτέ» . .. ΕΙναι μια ευχόριστη κατοικΙα. Τέσσερα δωμότια, κου­ ζΙνα λουτρό, εμφανιστήριο, στούντιο, προβολεΙς » . Ήταν ερασιτέχνης κινηματογραφιστής .. , εΙπε η Mnλανς . Χρησιμοποιώντας τον παρατατικό συνειδητοποΙησε ότι ο Ζιλέζν ήταν στ' αλήθεια πεθαμένος, ότι δεν επρόκειτο να τον ξαναδεΙ Ένιωσε τον λαιμό της να σφΙγγεται. ΕΙχαν φτόσει στην καγκελόπορτα ενός μικρού κήπου, πΙσω από τον οποΙο διαγρόφονταν οι μυτεροΙ όγκοι των θόμνων. Ο Μαρεσόλ έσπρωξε την πόρτα. Ήταν σκουρια­ σμένη και έτριξε. Ένας λιλιπούτειος κήπος με χαλΙκια, καταστροφικό για τα γυναlκεΙα τακούνια. Μ ια σκόλα με τρΙα χορταρlασμένα σκαλοπότια. Στο πρώτο σκαλοπότι, η Mnλανς σταμότησε. " Μου υπόσχεστε στ' αλήθεια χόππυ - εντ; .. ..,Σας υπόσχομαι ότι σε λΙγο θα τελειώσουν όλα σας τα βόσανα .. . Σταμότησε και πόλι στο κατώφλι. .. Τ ι συμβα(νεl;,. τη ρώτησε . .. θα ήθελα να σας πω ... ο Μπονό δεν ε(ναl κακός. Δεν θα μπορούσε να αποφ ύγει το αναμορφωτηριο; Αν τον .

1 72


κλεΙσουν εκεΙ μέσα , θα καταστραφεΙ τελεσΙδικα . . . .. .. ΕΙναι πολύ ξεπερασμένη η εικόνα που έχετε για τα αναμορφωτήρια .. , αποκρΙθηκε ο Μαρεσόλ αφηρημένα. Ε Ιχε 6γόλει μια αρμαθιά κλειδιά από την τσέπη του και έψαχνε να 6ρει ποιο ταΙριαζε . Ύστερα έσπρωξε την Μπλανς στο εσωτερικό, σ' έναν πλακοστρωμένο διά­ δρομο που εΙχε μια ακαθόριστη μυρουδιά από μήλα, πούρα και μούχλα . .. ΕΙναι οκτώ και τέταρτο» , εΙπε ο Μαρεσόλ καθώς την έμπαζε στο σαλόνι, - ένα σαλόνι Λου Ι Φιλιπ. «Δεν θα ανάψουμε τα φώτα , αλλά μπορεΙτε να καπνΙσετε . Αν χΡειαστεΙ θα σ6ήσετε το τσιγάρο σας » . .. Και . . η μυρουδιά του καπνού ; » " ΕΙστε εκπληκτική ! " εΙπε εκεΙνος γελώντας . « Εδώ που 6ρισκόμαστε , η μουρουδιά του καπνού δεν έχει πια καμιά σημασΙα. ΑρκεΙ να μπει ο άνθρωπός μας στην ποντικοπα­ γΙδα. Έτσι και μπει δεν θα μπορέσει πια να ξανα6γεΙ .. . Η Μπλανς ανασήκωσε τη ν κουρτΙνα . .. Οι . . αστυνομικοΙ. πού εΙναι ; » ρώτησε . .. Π Ισω από κάθε θάμνο, υπάρχει και ένας αστυνομικός . Δεν νιώθετε ασφάλεια; » .. Καθόλου! ΕΙναι τρομερό Ι Π ροτιμώ να φύγω .. . « Πολύ αργά. Νάτος Ι » Έπρεπε λοιπόν να μεΙνει εκεΙ, στο σκοτάδι, συγκρατώ­ ντας την αναπνοή της, ακούγοντας τους χτύπους της καρδιάς της. Ήταν κάτι περισσότερο από φό6ος. Ήταν μια έντονη περιέργεια. Μ ια υπερδιέγερση, σχεδόν ηδο­ νική . Η καγκελόπορτα εΙχε τρΙξει Τα χαλΙκια εΙχαν τρΙξει κάτω από τα 6ήματά του . Και, τώρα, ένα κλειδί γύριζε στην κλειδαριά. Λίγο ακόμα και η Μπλανς θα φώναζε : .. ΓκαμπριέλΙ ή Ρενάτο ! .. ή .. V61 .. , ή έστω « Κύριε αστυνόμε ! » Με μια παιδιάστικη κίνηση ακού μπησε στο στόμα της τα δυο της χέρια. Ακίνητη , παγωμένη , περίμε­ νε. Τα 6ήματα προχωρούσαν στον διάδρομο , κι ύστερα η ..

..

1 73


.,όρτα όνοιξε. Το χέρι του Μαρεσόλ γύρισε τον δ ιακόπτη , και το φως πλημμύρισε ξαφνικό στο δωμότιο . . . Στο κατώφλι, ανο ιγοκλεΙνοντας τ α μότια του , ξαφνια­ σμένος . . . στεκόταν ο Γκαμπριέλ.

1 74


2

Όχι !

1 75


3 Μ ια μόνη λέξη , η λέξη η πιο σύντομη, για να εκφράσει σε ένα δευτερόλεmο, όλα όσα βασάνιζαν το μυαλό της . .. ο Γκαμπριέλ εΙναι ο δολοφόνος . Το ήξερα. Εγώ έκανα τον αστυνόμο να τον προσέξει .. Ή μήπως τον υποmευό­ ταν και μου εΙπε ψέματα για να δεχτώ να τον συνοδεύσω ώς εδώ; Τι γελοΙα που ήταν η χαρά, η τρελή χαρά που ένιωσα λΙγο πριν . . . εΙμαι μια αμετανόητη ηλΙθια . . . πεθαΙ­ νω . . . όλα γκρεμΙζονται .. δεν θέλω . . . " .�'η στιγμή που εκεΙνη φώναζε .. Όχι .. , ο Γκαμπριέλ · ·ραύλιζε : .. Τι γυρεύεις εδώ; .. .. Κι συ ; Και συ ; .. ούρλιαξε η Μπλανς . .. Ανόητε, ηλΙθιε, έπεσες μόνος σου στο στόμα του λύκου . ΕΙναι αστυνο­ μι:<ός l " ,·Το ξέρω " , είπε ο Γκαμπριέλ και βρήκε πάλι την ψυχραιμία του . " Πού είναι στ' αλήθεια; Πού πήγε ; » Στο σαλόνι δεν υπήρχε πια ο Μαρεσάλ. ΕΙχε εξαφανι­ στεΙ Είχε γίνει καπνός. Μόνοι τους, ο ένας απέναντι στον άλλον, η Μπλανς ένιωθε εξουθενωμ ένη, εκτός εαυτού. Είχε καταφύγει πίσω από μία μεγάλη πολυθρόνα κ :ιι τη χτυπούσε με τις γ ροθιές της. Ο Γκαμπριέλ σ,εκόταν και την κοΙταζε σαν χαμένος , με τα χέρια ΚCιεμασμένα . .. Φύγε .. , συνέχισε εκεΙνη . .. Όμως όχι, εΙναι αδύνατον. 176


Υπάρχουν αστυνομικοl παντού στον κήπο. Αγαπημένε μου , αγαπημένε μου. ΕΙσαι χαμένος» . Με δύο βήματα εΙχε φτάσει κοντά της. Την ακινητο­ ποlησε. Έπιασε τα χέρια της στα δικά του . .. Μπλανς , ηρέμησε. Δεν έκανα τΙποτα κακό. Δεν φοβά­ μαι τΙποτα. Στ' ορκlζομαι. Ή ρθα εδώ γιατl το θέλησα γιατl συμφώνησα με τον υπαστυνόμο Μαρεσάλ, ε Ιχα ραντε­ βού μαζl του » . .. Ναι, αυτό μου εΙπε : Ραντεβού με τον δολοφόνο» . .. Τον δολοφόνο ; Ποιον δολοφόνο ; Ποιος πέθανε ; » .. Δεν τ ο ξέρεις ; Δεν ξέρεις ότι ο Ζιλέζν εΙναι νεκρός από προχθές ; » .. Δεν εΙναι αλήθεια; .. εΙπε εκεΙνος υπόκωφα . .. Ναι, ναι, εΙναι. Τον εΙδα. Νεκρό. Στην έκθεση . Ύστε­ ρα, τον ρΙξανε στον Σηκουάνα. Αυτό που δεν ήξερα μου το εξήγησε ο Μαρεσάλ. Αλλά αυτό το ραντεβού . . . .. .. Με τον δολοφόνο εΙπες ; » .. Ναι Και ν α που έρχεσαι εσύ . . . ΚαταλαβαΙνεις τ(ποτα; » .. Νομlζω ότι αρχΙζω να καταλαβαΙνω. Ίσως ν α εΙναι πράγματ ι ένα ραντεβού με τον δολοφόνο. Δεν ή ρθα μόνος μου , Μπλανς. Αυτήν τη στιγμή, κάπου, μέσα σ' αυτό το σnlτι, συλλαμβάνουν τον δολοφόνο. Ω, Μ πλανς , εΙναι φρικτό l » Την εΙχε πάρει στην αγκαλιά του και τη ν έσφιγγε, όχι για να την καθησυχάσει αλλά γιατl και ο lδιος ένιωθε δέος , μπροστά σ' αυτή την φρΙκη που ανεKάλυnτε . Όμως , παρόλα αυ τά, ήταν τόσο ωραΙο να βρΙσκεται στην αγκαλιά του . Η Μπλανς δεν πρόσεχε πια τους υπόκω­ φους θορύβους που έφταναν από το πρώτο πάτωμα. «Ακούς, Μπλανς ; Τον έπιασαν . . . Νόμιζα πως τον συνό­ δευσα για να τον βοηθή σω, και τον οδήγη σα στην παγΙδα. Αν το ήξεραl Όμως δεν μου μlλησε για τον φόνο του Ζιλέζν. Μου εΙπε απλώς : .. Ας επωφεληθούμε μια που λεΙπει αυ τό το Σαββατοκύριακο, για να ψάξου με το σnlτι

177


του. Έχω το κλειδΙ του .. . Δεν αναρωτηθηκα πώς εΙχε αποκτησει αυτό το κλειδΙ Τώρα καταλαβαΙνω: Αφού τον σκότωσε, έψαξε τις τσέπες του. Πόσο μΙσος θα πρέπει να ένιωθε για να φτόσει σ' αυτό το σημεΙο l Και πόσο φόβοΙ • .. ο καημένος ο Μπονό • . .. ΓιατΙ μιλός για τον Μπονό; Σωστό, και ο Μπονό θα tnpem να μισεΙ τον Ζιλέζν, αλλό όχι σε τέτοιο σημεΙο για να τον σκοτώσει. Ο Μπονό δεν εΙχε Kavtva λόγο να υφΙσταται τον εκβιασμό του κι όλλωστε δεν δ ιέθετε χρ"ματα για να μπορέσει να τον αντιμετωπΙσει. Ενώ αυτός . . . . . • Ποιος ; Η απόντηση δεν εΙχε σημασια. Ήταν καθ ισμένοι στην Ιδια πολυθρόνα, και η Mnλανς με κλεισμtνα μότια ένιωθε ασφαλισμένη. Δεν αντέδρασε όταν ο Γκαμπριέλ εΙπε : .. ο Φροντέ • . • Φlλησέ με .. . .. ο Ζιλέζν "ταν σατανικός, τ ο ξέρεις - ο .. Σ ' αγαπώ .. . .. θυμόσaι τις προτελευταΙες διακοπές ; Τότε που εμεΙς nfιγαμε στην ΟλλανδΙα; .. .. Στο Τέξελ., εΙπε η Mnλανς με τα μότια πόντα κλειστό . .. ο Ζιλέζν "ταν στην ΚορσιΚ". ΕΙχε ακολουθ"σει τον Μπομπ και τη ΖανΙν .. . Η Mnλανς όνοιξε τα μότια . .. Την κόρη του Αφεντικού ; • .. Ναι, μας εΙχε αφ"σει να πιστέψουμε πως εΙχε πόει στο Σαιν Τροπέζ... . Και συ εΙχες αφ"σει όλους να πιστεύουν ότι βρισκό­ σουν στις Βόρειες ακτές l " .. ΕΙχαν συναντηθεΙ μ ε τον Φροντέ στη ν Κορσικ". Ο Ζιλέζν το "ξερε. Τους τρόβηξε μια ταινΙα- . .. Ήταν τόσο ενοχοποιητικ" ; " . Ναι, πολύ. Σ ε μια έρημη παραλΙα. Αν"κει στη ν κατηγο1 78


ρΙα τών πορνογραφικών φιλμς. ΦaΙνεται ότι θα μπορούσε να την πουλι')σει πολύ ακριΒό. Ο Ζιλέζν εlχε προτιμι')σει να την πληρωθεl από τον Μπόμπ • . .. Τον φιλο του ; .. Ναι. Αυτός ι')ταν ο Ζιλέζν. Ιι')ταγε όλο και μεγαλύτερα ποσά, απειλώντας τον ότι θα έδειχνε την ταινΙα στο Αφεντικό. Τον εΙχε στα χέρια του. Η ΖανΙν δεν τολμούσε να ζητησει όλλα χΡι')ματα από τον πατέρα της. Ο Φροντέ δεν όντεχε πια • . .. Μ α γιατΙ όλα αυτό τα χΡι')ματα! Ο Ζιλέζν κέρδιζε αρκετό, ζούσε μόνος του , δεν τα χρειαζόταν! • • Του όρεσε να παlζει τη γότα και το ποντlΚI. Μ ' αυτό τον τρόπο έπειθε τον εαυτό του και τους όλλο υς ότι ι')ταν ανώτερος. Μ ια πολύ ωρα(α nEpImωoη ψυχανό­ λυσης • . .. Π ώς τα ξέρεις όλα αυτό ; .. Λες και μουρμούριζαν ο ένας στον όλλο λόγια ερωτικό, μιλούσαν χαμηλόφωνα, με τα χειλια, σχεδόν κολλημένα . .. Εlδα την ταιν(α- , εlπε . .. 'Ενα βρόδυ, ε(χα με(νει αργό στο γρaφε(o. Χρειαζόμουν κόποιο έγγραφο και μπι')κα στο γραφε(ο του Ζιλέζν. Δεν μ' αρέσει να ψόχνω στα πρόγματα των όλλων . . . αλλό βρι')κα τυχα(α αυτό το φιλμ και σκέφτηκα να το προ6όλλω . Από εκεlνη τη στιγμι') όλα ξεκαθόριζαν, Έδωσα την μπομπ(να της ταινlας στον Τρεντέ αλλό δεν ωφέλησε σε τ(ποτα, γιατl επρόκειτο απλώς για κόπια. Ο Zιλtζν εlχε πόντα στα χέρια του το πρωτότυπο .. .. Τότε ε(ναι που τον χαρακτηρισες εκβιαστι') ; . Ίσως . Δεν θυμόμαι πότε ακριβώς ι')ταν- . .. Εγώ το θυμόμαι. Νόμιζα ότι σε εκβlαζε, κι ότι δεν ι')θελες να μου μιλι')σεις γι' αυτό- . .. Δεν μπορούσα να σου μιλι')σω. Άλλωστε, δεν θα με π(στευες - . ,

1 79


.. Δεν θα σε πΙστευα, γιατΙ τα εΙχα μαζΙ σου . Ξέρεις γιατΙ; .. "Το κατάλαβα μετά. Επιθυμούσες να παντρευτούμε, κι εγώ δεν στο πρότεινα. Χρειαζόσουν αυτή τη σιγου ριά, που για μένα φαινόταν εντελώς άχρηστη . Σκεφτόμουν μόνο τον εαυτό μου . ΣυΥΧώρεσέ με .. . " Μ η το λές αυτό ! (η Mnλανς έκλαιγε). Μ η μου ζητάς συγνώμη , το λάθος εΙναι δικό μου . Αν ήξερες τι έκανα ! » "Το ξέρω. Μην πεις τΙποτα. Πάρε το μαντ(λι μου .. "Σε πΙστεψα ικανό να σκοτώσεις τον Ζιλέζν .. . .. Το πΙστεψες , κι όμως δεν με κατέδωσες .. . " Ποιος ξέρει αν δεν επρόκειτο ν α το κάνω; ΕΙχα, ήδη, γράψει ένα γράμμα για τον αστυνόμο. θα το έσκιζα άραγε ; » « Ναι, θα το έσκιζες» . " Πώς εΙσαι τόσο σΙγου ρος για μένα! . . . Όμως δεν εΙναι αυτό. ΛΙγες μέρες πριν, όταν πΙστεψα ότι όλα εΙχαν πραγματικά τελειώσει ανάμεσά μας , νόμισα πως τρελά­ θηκα. Βρέθηκε ένας άντρας » . "Το ξέρω. Ο Ιταλός . Ήταν πολύ ανόητο αυτό από μέρους σου . Να εμφανιστεΙς μαζΙ του στο εστιατόριο. Αν ο Ζιλέζν μάθαινε για τον σύνδεσμό σας , θα μπορούσε να βλάψει και σας " . " Οχι τον σύνδεσμό μας ! Δεν υπήρξε τΙποτα τέτοιο ! Μ ια στιγμή τρέλας, κάτι σαν εκδΙκηση, αλλά δεν εΙχε καμιά σημασΙα εφόσον δεν αγαπούσα αυτόν τον άντρα. Με πιστεύεις ; ΜπορεΙς να με πιστέψεις ; » Στο κατώφλι της πόρτας ακούστηκε ένας διακριτικός βήχας . ΚρΙμα: Έπρεπε να τελειώσει αυτή η παθητική σκηνή. " Ή ρθα για το χάππυ εντ .. , ε(πε ο Μαρεσάλ χαμογελώ­ ντας . .. ΣυΥΧωρέστε με, αν έφτασα κάπως νωρΙτερα! .. .. ο Φροντέ ; » εΙπε ο Γκαμπριέλ. 1 80


« Ναι, μόλις τον πήρανε . Ίσως θα θέλατε να τον δε(τε , εκε(νος όμως δεν το ήθελε. Φέρθηκε πολύ εντόξει. Έχει θόρρος. Φαντόζομαι ότι με έναν καλό δικηγόρο θα μπορέσει να γλιτώσει με την ελόχιστη ποινή. Και, τώρα, καληνύχτα, πρέπει να κόνω την έκθεσή μου .. . «Κύριε αστυνόμε ! .. ε(πε ο Γκαμπριέλ . .. Ναι; .. «Σας ε(παν ποτέ ότι ε(στε παλιόνθρωπος ; .. .. Και βέβαια. Αλλό σήμερα, στην ειδίκή αυτή περ(­ mωση . . . .. «Σήμερα ήρθατε και με βρήκατε στο εκθετήριό μου . Μ ο υ ε(πατε ότι ο Ζιλέζν ήταν ανακατωμένος σε μια υπόθεση ηθών. Σας μιλησα για το φιλμ, και πρόσθεσα ότι επρόκειτο να έρθω απόψε εδώ με τον Φροντέ, στο σn(τι του Ζιλέζν, για να βρούμε το πρωτότυπο .. . «Ακριβώς .. . "Δεν μου εΙπατε ότι ο Ζιλέζν ήταν νεκρός .. . « Όχι, γιατl τότε θ α υποmευόσαστε τον Φροντέ και θα τον ειδοποιούσατε να φυλαχτεΙ ΒρΙσκετε ότι φέρθηκα σαν παλιόνθρωπος . Ίσως να έχετε δlκιο. Εφόσον μόλιστα ιιπόρχουν και ένα σωρό πρόγματα που δεν σας εΙπα για να μη σας δημιουργήσουμε υποψlες .. . "Τι πρόγματα; » « 'Οτι το mώμα του Ζιλέζν βρέθηκε τη ν Π έμπτη το πρωΙ Π οια φαντόζεστε πως ήταν η πρώτη αντΙδραση της αστυνομlας ; Να πιστοποιηθεl η ταυτότητα του mώμα­ τος. ΕΙχαν εξαφανιστεl τα προσωπικό του χαρτιό και τα κλειδιό, αλλό ο δολοφόνος δεν εΙχε σκεφτεl να εξαφανl­ σει τα αρχικό που έφερναν τα ρούχα του . . . στο που κόμι­ σό του υπήρχαν τα αρχικό Ζ.Ζ.Ζ . . . και διόφορες όλλες μικρολεmομέρειες που δεν αξΙζουν να τις αναφέρω . . . Το μεσημέρι ξέραμε για ποιον πρόκειται. Στις μια ε ρ ευνού­ σαμε το σnlτι του και βρήκαμε το πρωτότυπο του φιλμ. Π οιον εΙδαμε σ' αυτό το φιλμ σχεδόν γυμνό και σε

181


στάσεις . . . αρκετά περ[εργες ; Τον υπ' αριθμόν Ένα ύποπτο . . . Τον υποτιθέμενο δολοφόνο. Αυτός που θα επιστρέψει στον τόπο του εγκλήματος, ή τουλάχιστο στο σn[τι του θύματος για να εξαφαν[σει καθετ[ που θα τον ενοχοποιούσε .. . Τώρα που δεν φοβόταν πια τ[ποτα, και που όλα πραγματικά ε[χαν μεταμορφωθε[ σε χάππυ εντ, η Mnλανς άκουγε με μεγάλο ενδιαφέρον, και με το [διο ενδιαφέρον προσπαθούσε να καταλάβει . .. Πώς και .. , ε[πε . . . .. 'Οχι, όχι, ο Μπομπ. Δεν μπορώ να σκεφτώ τον Μπομπ. Δεν μπορώ ακόμα να το πιστέψω . . . Πώς γ[νεται και δεν ήρθε εδώ αμέσως μετά το φόνο; .. .. θέλετε να μιλήσουμε για το πώς χρησιμοπο[ησε το χρόνο του ; Την Τετάρτη το βράδυ , χαλάει η μηχανή. Έρχεται στο χώρο της έκθεσης για να την επισκευάσει, και βρ[σκεται μόνος του με τον Ζιλέζν μπροστά σ' αυτή την πελώρια συσκευή, την οπο[α επρόκειτο να απομα­ κρύνουν το άλλο πρω[ από την έκθεση . . . Σκέφτηκε, ότι ε[χε φτάσει η κατάλληλη στιγμή. Την περ[μενε εδώ και ένα χρόνο. θα έπρεπε, όμως, να προβλέψει ότι η επαγγελματική του ευσυνειδησ[α, το πάθος του για την τεχνική θα τον έκαναν να παραμε[νει όλο το πρω[ της Πέμπτης πάνω από τη χαλασμένη μηχανή προσπαθώντας να βρει την αιτ[α της βλάβης. Επαγγελματική ευσυνειδη­ σ[α, αλλά και υποχρέωση. Όλοι οι συνάδελφοΙ του γνώριζαν πόσο επεΙγουσα ήταν αυτή η εργασΙα. Έπρεπε, άλλωστε , να δημιουργήσει και ορισμένα άλλο θι, τηλεφω­ νώντας εδώ κι εκε[ σαν να ήταν ο Ιδιος ο Ζιλέζν ... λες και ο Ζιλέζν ζούσε ακόμα ... .. Μου τηλεφώνησε - , εΙπε η Mnλανς σκεφτική. Μου ζήτησε να τον συνδέσω με τον Ζιλέζν, σαν να πΙστευε ότι βρισκόταν στο εκθετήριο. ΛΙγες ώρες αφού τον εΙχε σκοτώσει- . .. ο παλιάνθρωπος- , παρατήρησε ο Γκαμπριέλ. 1 82


Αλλό , αυτη τη φορό., στη φωνι'\ του υ""ρχε ένας τόνος θαυμασμού. -Ας ανακεφαλαιώσουμε - , συνέχισε ο Μαρεσό.λ . • Την Τετόρτη, στις εφτό και τέταρτο: κόνει το έγκλημα, που ανακόλυψε σχεδόν αμέσως η δεσποινΙς. Τη νύχτα της Τετόρτης προς την Πέμπτη : Την πέρασε στο χώρο της έκθεσης, σκουπΙζοντας, καλύπτοντας, προσπαθώντας να εξαφανΙσει κόθε Ιχνος, και να βόλει το πτώμα στον κρυψώνα του . Πέμπτη πρωΙ: Έχει ξεφορτωθεΙ το πτώμα. ΓυρΙζει στο σπΙτι του, αλλόζει, nό.ει στο γραφεΙο του , εργόζεται, τηλεφωνόει. Μεσημέρι: Τρώει μ ε τ ο Αφεντι­ κό. Πρέπει να σας πω ότι το Αφεντικό, δεν ξέρει ακόμα τΙποτε απ' όλα αυτό. Του επιφυλλόσουμε την έκπληξη για αύριο: ο διακοσμητης του δολοφονημένος, ο μηχανι­ κός του φυλακισμένος, η κόρη του εκτεθειμένη. ΩραΙα μέρα θα περό.σειΙ • • θα συνέλθει γρι'\γορα- , παρατηρησε ο Γκαμπριέλ που κρατούσε πόντα μια κόποια μνησικακΙα για το Αφεντικό. -Την Πέμπτη το απόγευμα, μόλις ελευθερώθηκε από τη φλυαρΙα του Αφεντικού, ο όνθρωπός μας έφτασε στην έκθεση για να υποδεχτεΙ ορισμένους σημαντικούς πελό­ τες. Ύστερα, η δεσποινΙς του εμπιστεύτηκε τα όσα ι'\ξερε» . • Το έκανες αυτό ; . εΙπε ο Γκαμπριέλ χαμογελώντας ενθουσιασμένος. Και γυρΙζοντας προς το μέρος του Μαρεσό.λ συνέχισε : .ΕΙναι λΙγο αφελι'\ς, ξέρετε- ο .. Αφελι'\ς ! (Ο Μαρεσόλ χαμογέλασε στη ν Μπλανς). θα έλεγα μό.λλον βλαμμένη Ι Διαθέτει, πόντως, πλούσια φαντασlα • .. Και τόσο χαριτωμένη. , εΙπε ο Γκαμπριέλ. «θαυμόσιαl θα την παντρευτεΙτε ; Τα συvxαρητηριό μου • • Ξεχνότε, φαΙνεται ότι βρΙσκομαι κι εγώ εδώl . επενέ...

.

1 83


βη η Μπλανς γιατΙ οι δυο άντρες μιλούσαν πάνω από το κεφάλι της, αγνοώντας την ενώ εκεΙνη σκεφτόταν : «Ασφαλώς , δεν θα μου κάνουν ποτέ μια επΙσημη πρότα­ ση γάμου» . Δεν εΙχε πια καμιά σημασΙα. Κολυμπούσε μέσα σε κύματα ευτυχΙας, κάτω από μια β ροχή από ροδοπέταλα, ακούγοντας ουράνιες μελωδΙες . Ο Μαρεσάλ ξερόβηξε. «Λοιπόν, πού μεΙναμε ; Την Πέμπτη το β ράδυ, στις εφτά και τέταρτο ι'ι εφτά και μισι'ι . Αυfός που αρνεΙστε να ονομάσετε Μπομπ, δεσnoινΙς, σας εγκαταλεΙπει, Πάει δυο βι'ιματα πιο πέρα, στο σnΙτι του Ιιλέζν, και ψάχνει για το φιλμ. Ψάχνει παντού και δεν το βρΙσκει, γιατΙ στο μεταξύ εΙχε φτάσει η αστυνομΙα και εΙχε πάρει την πομπΙνα. Ψάχνει πυρετωδώς φροντΙζοντας ταυτόχρονα να τακτοποιεΙ τα πάντα, καθώς προχωρεΙ στις έρευνές του . Φοράει γάντια κι όμως , πα ρ όλα αυτά, αφι'ινει ορισμένα δακτυλικά αποτυπώματα γύρω από την κλειδα­ ριά ενός γραφεΙου την οποΙα δεν μπόρεσε να ανοΙξει με τα γαντοφορεμένα χέρια του . Φεύγει άπρακτος, αλλ ά δεν ξέρει ότι παρακολουθεΙται. Περνάει τη νύχτα του σε ένα στούντιο που ανι'ικει στην κόρη του Αφεντικού . Νύχτα έρωτα ; Μάλλον όχιΙ ΣΙγου ρα, ο ι δυο τους κάνουν διάφορα σχέδια. Για όλο τον κόσμο, εκτός από την Μπλανς, ο Ιιλέζν έχει φύγει για το Σαββατοκύριακο. Η Μπλανς δεν μιλάει και άρα κανένας δεν θα μάθει το δράμα πριν από τη Δευτέρα. Έχουν, λοιπόν, μια αναστο­ λι'ι τριών ημερών. Ακόμα κι όταν θα ανακαλυφθεΙ η εξαφάνιση του Ιιλέζν, Ισως να μη βρεθεΙ ποτέ το πτώμα του , που θα έχει παρασυρθεΙ από το ρεύμα. Ακόμη κι όταν θα ανακαλύψουν το πτώμα, και άρα το φόνο, κανένας δεν θα τον υποπτευθεΙ, αυτόν, τον φ!λο. θα κατηγΟΡι'ισουν . . . .. "Τον Μπονά» , εΙπε βιαστικά ο Γκαμπριέλ για να προλάβει μια νέα κρΙση τύψεων της Μπλανς. 1 84


« Ίσως. θα κατηγορήσουν όλο τον κόσμο , εκτός από τον ένοχο, υπό ένα όρο : να καταστραφεΙ η ταινΙα, το πρωτότυπο» . « Η καημένη η ΖανΙν» , εΙπε η Μπλανς . «Ξέρω τι σημαΙνει να φο6όται κανεΙς για κόποιον που . . . Δεν τέλειωσε τη φρόση της. Ο Μαρεσόλ συνέχισε : .. Και έτσι φτόνουμε στην Παρασκευή - σή μερα δηλα­ δή. Π ρέπει να σώσει, να κρατήσει τα προσχήματα. Να κερδΙσει χρόνο. Ο όνθρωπός μας πόει στο γραφεΙο, δέχεται τους προμηθευτές, συζητό με τα στελέχη στο γραφεΙο μελετών. Άλλωστε, σε τελευταΙα ανόλυση εΙναι μια φυσιολογική μέρα. Αργό το απόγευμα έρχεται στην έκθεση. Περνόει πρώτα από το εκθετήριο Άκφερ και δΙνει ραντεβού με αυτόν τον γενναΙο Δον Κιχώτη , τον Φαμπέρ, που εΙναι πρόθυ μος να τον εξυπηρετήσει Οι δυο τους έχουν περισσότερες πιθανότητες να βρουν την ενοχοποιητική ταινΙα. Ύστερα πόει στο δικό του ε κθετή­ ριο, μόνο και μόνο για να δει τι ακριβώς συμβαΙνει, για να σιγουρευτεΙ ότι η Μπλανς δεν πρόκειται να μιλήσει . . ΚερδΙζει και από αυτήν μια αναστολή, θ α σιωπήσει μέχρι . . ; » .. Αύριο το πρωΙ, Σόββατο, επρόκειτο να συναντηθούμε στο γραφεΙο » , εΙπε η Μπλανς. « Γι' αυτό επεΙγεται να βρει το φιλμ .. , παρατήρησε ο Γκαμπριέλ. « Γ ι' αυτό και εμεΙς επειγόμαστε να τον συλλό6ουμε προτού κατορθώσει να πεΙσει τη δεσnoινΙδα να σιωπήσει, με τη β Ια. Ευλογημένος να εΙναι ο γαμπρός σας που μου τηλεφώνησε ! Ο Υ6 διακινδύνευσε να τσακωθεΙ μαζΙ σας, δεσnoινΙς , αλλό τελικό, θα πρέπει να τον ευχαριστή­ σετε ... .. ο νβ; Μου εΙπε Ψέματα. Δεν πρόκειται να του το συγχωρέσω .. . .. Και όμως, θ α τον ευχαριστήσετε. Σ ' αυτόν o φ εlλεται "

186


το χόππυ εντ . . . Και τώρα, ας αφήσουμε αυτό το αφιλόξε­ νο σπΙτι στα χέρια των αστυνομικών που έχουν αναλόβει τις έρευνες . Ελότε μαζΙ μου .. . .. 'Εχω το αυτοκΙνητό μου .. , εΙπε ο Γκαμπριέλ . .. Τότε σας αφήνω για να συντόξω την έκθεσή μου . Φυσικό, θ α χρειαστώ τη μαρτυρΙα σας, αλλό σας υπόσχο­ μαι ότι δεν θα εΙναι πολύ επώδυνο ούτε και κουραστικό. ΕλπΙζω ότι όλα τώρα ξεκαθόρισαν για σας. Καληνύχτα, και μη μου κρατότε κακΙα .. . Τους όφησε στο κατώφλι και απομακρύνθηκε χαιρετώ­ ντας "διόφορους συναδέλφους " που οι ακαθόριστες σιλουέτες τους πηγαινοέρχονταν μέσα στον κήπο . .. Όλα εΙναι ξεκόθαρα για μας, δεν εΙναι έτσι, γλυκιό μου ; .. όκουσε η Mnλανς τη φωνή του Γκαμπριέλ στ' αυτΙ της . .. Γλυκιό μου .. , όπως όλλοτε . .. Ναι.. . .. Κ ι όμως δεν εΙναι όλα τόσο ξεκόθαρα μεταξύ μας l .. Έκρυψε το πρόσωπό της και την ταραχή που την έκαιγε πόνω στο πουλόβερ του όντρα, που δεν φορούσε ποτέ γραβότα . .. Ντρέπομαι .. , εΙπε. - Εγώ φταΙω αν βρέθηκες σ' αυτή την ανυπόφορη κατόσταση. Σου ζητώ συγνώμη .. . -Ντρέπομαι. θ α ήθελα ν α εΙσαι πόντα ο πρώτος και ο μοναδικός .. . .. Δεν υπόρχει λόγος ν α τα δραματοποιεΙς, μικρή μου. Αρκετή δόση τραγωδΙας εΙχαμε και οι δυο. Γνωρlζεις πoλλtς κοπέλες που θα έμεναν πιστές σε μια ανόμνηση, χόνοντας κόθε ελπΙδα; .. -θα ήθελα να μην εΙμαι σαν τις όλλες κοπέλες .. . .. Δεν εΙσαι .. . Ακολούθησε σιωπή . .. θέλεις να σου πω τι εΙσαι .. , εΙπε εκεΙνος με πνιχτή 186


φωνfι : - Μ ια ανακόλυψη, Ινα εύρημα. Ένας θησαυρός . Κότι το τόσο πολύτιμο που δεν πρΙπει κανε(ς να το αφήνει να του ξεφεύγει Ιτσι και το ανακαλύψει. θα σε κρατήσω. θα σε κρατήσω. Δεν θα σε εγκαταλεlψω ποτΙ πια .. . -Δηλαδή ; Από απόψε ; .. - Ναι, από απόψε. θΙλεις να πόμε στην ΟυσΙτ; .. -Στην OuDtT; Τι παρόξενη ιδΙαΙ .. -Στην OuDtT; Τι παρόξενη ιδΙαΙ- Πα(ζουμε τη "Φαλακρή Τραγουδlστρια", του ΙονΙσκο, δεν σου θυμίζει τlποτε αυτό ; Η Mnλόνς ξtσπασε σε Ινα τρελό γΙλιο, ασταμότητο, Ινα γΙλιο λυτρωτικό. -θα αφήσουμε την ΟυσΙτ γι' αύριο .. , εlπε. -Απόψε, θα γυρlσουμε σπlτι.. . ΤΕΛΟΣ

1 17


ο mOBOI ΕΡΧΕΙΑΙ Ι" ΝΥΧΙΑ Ξαφνικά άνακάλυψε την παράξενη λεπτο μ έ ρ ε ια -- αύτη που άποτελουσε παραφωνία, που δεν ταίρ ιαζε πια στην ε ι κόνα : ενα καρα(!,όπανο. ρ ιγ μένο πάνω σ' ενα μεγάλο μ εταλλικο κι(!,ώτιο. Σ αν ύπνωτ ισ μένη πηγε να το δη άπο κοντά. Δ εν χ ρ ε ιάστη κε καν ν' άνασηκώση το ϋφασ μα. 'Ένα χ έ ρ ι έ ξ εϊχ ε, κρε μασ μένο, με τα δάχτυλα τεντω μένα. Ή Μπλανς άναγνώρ ισε εϋ κολα το χ έρ ι του ...

1.1

τη 6 1 λέ φ 5 """"' 8 8_ _ 8 .= 13626 �_� .. 46. , Ε_ Α_ 1 Τ ΕΧ Ν Α Ι _ A Π γ PO Σ Aφ I KA ΓP Κεντρική διάθεση . Αθηνο. Πανεπιστημίου τη=== ,= 3 =­ E K δo ση Π _ � -="... .. � 1 ��__ λέφ 8

_ _

Profile for Μενέλαος Τσαλκιτζής

Claude Illier - Ο ΦΟΒΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΤΗ ΝΥΧΤΑ  

Claude Illier - Ο ΦΟΒΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΤΗ ΝΥΧΤΑ

Claude Illier - Ο ΦΟΒΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΤΗ ΝΥΧΤΑ  

Claude Illier - Ο ΦΟΒΟΣ ΕΡΧΕΤΑΙ ΤΗ ΝΥΧΤΑ

Profile for 9221072
Advertisement