Issuu on Google+

Τεχνική εξίσωσης FRENZEL Ο παρόν οδηγός αποτελεί µία βήµα προς βήµα εργασία για εκµάθηση της βέλτιστης εξίσωσης µέσου ωτός για ελεύθερους και αυτόνοµους δύτες. Η εργασία είναι έργο του αθλητή ελεύθερης κατάδυσης Eric Fattah, η οποία έχει δηµοσιευθεί στη διεύθυνση http://liquivision.com/equalizing.php . Η παρούσα είναι η τελευταία αναθεωρηµένη έκδοσή της, σε µετάφραση που έγινε από τον ∆ηµ.Χατζηµέντωρ πρόεδρο του ΣΕΕΚΘ. Σηµαντικό: Όλες οι ασκήσεις ελεύθερης κατάδυσης, κρατήµατος της αναπνοής και αυτόνοµης κατάδυσης, πρέπει να γίνονται παρουσία αναγνωρισµένου βοηθού ή εκπαιδευτή. Πάντα προπονηθείτε στις τεχνικές που περιγράφονται στην παρούσα εργασία, µε ζευγάρι. Το παρόν έχει σκοπό τη διασκέδαση ή τη γνώση µόνο.

Περιεχόµενα • • • • • •

Εισαγωγή Επισκόπιση τεχνικών εξίσωσης Φυσιολογία της εξίσωσης Τεχνική Frenzel στην πράξη Τεχνική "στοµατικής πλήρωσης" Frenzel Fattah, βήµα –βήµα Παράρτηµα Α:Τεχνικές "πακεταρίσµατος"

Εισαγωγή Πρώτος ο Eric Fattah έγραψε το”Frenzel Fattah Equalizing Document” για να εξηγήσει, την τεχνική Frenzel και τη στρατηγική της για καλή εξίσωση, στον εναποµένοντα πνευµονικό όγκο στα (80µ+). Μία και ήταν διαθέσιµο στο ιντερνέτ, τουλάχιστον δέκα χιλιάδες άτοµα ωφελήθηκαν από αυτό τον οδηγό Frenzel εξίσωσης µε στοµατική πλήρωσης, τα τελευταία πέντε χρόνια. Το κύριο όφελος από την εκµάθηση της Frenzel και Frenzel-Fattah (στοµατικής πλήρωσης) τεχνικής, είναι η µείωση της προσπάθειας, καθώς και της επικινδυνότητας (απότοµου φυσήµατος), που η τεχνική Valsava δηµιουργεί. Αν µάθετε προσεκτικά τις τεχνικές που εξηγούνται σ΄αυτό το κείµενο, θα πρέπει να είστε τελικά ικανοί να εξισώνεται ασυνείδητα, κλειδί για ξεκούραστη και αποτελεσµατική ελεύθερη κατάδυση. Οι αυτόνοµοι δύτες µπορούν επίσης να ωφεληθούν από την εκµάθησης αυτής της τεχνικής. Αν και σ΄αυτούς υπάρχει αφθονία αέρα και χρόνου για εξίσωση, ο βίαιος χειρισµός Valsava µπορεί να προκαλέσει τραύµα στους ευαίσθητους ιστούς του µέσου ωτός, ακουστικού τυµπάνου και πνευµόνων. Η εξίσωση Frenzel είναι στιγµιαία και ασφαλέστερη. Η προσέγγιση Frenzel-Fattah (στοµατική πλήρωση), κάνει την κατάδυση ακόµη και µε άδειους πνεύµονες, ή τον Λειτουργικό Εναποµένοντα Όγκο (ΛΕΟ) ένα πρακτικό στυλ κατάδυσης. Χρησιµοποιώντας την στοµατική πλήρωση, δίνεται η δυνατότητα στον προπονηµένο ελεύθερο δύτη, να φθάσει βάθη άνω των ορίων αναψυχής.


Κανονικά, τέτοιες καταδύσεις θα ήταν πιθανές, µόνο µε την πολύ επικίνδυνη τεχνική της πλήρωσης των ιγµορείων και του µέσου ωτός µε θαλασσινό νερό ή φυσιολογικό ορό. Προσοχή! Αν το βάθος κατάδυσής σας είναι προς στιγµή µικρό, λόγω αδυναµίας εξίσωσης, µπορεί οι τεχνικές που περιγράφονται παρακάτω (αν τις µάθετε σωστά), να αυξήσουν δραµατικά την καταδυτική σας δυνατότητα σε µικρό χρονικό διάστηµα. Παρακαλώ λάβετε υπόψη, ότι κατά την προσέγγισή σας σε νέα βάθη, όλοι οι κίνδυνοι που συνδέονται µε την Βαθειά Ελεύθερη Κατάδυση, χωρίς ανάλογη προετοιµασία, επιδρούν ακόµα πάνω σας! Απότοµη εξίσωση σε βάθος, µε το διάφραγµα, µπορεί να αυξήσει την πιθανότητα ωτικού ή πνευµονικού βαροτραύµατος. Καταδυόµενοι µε ΛΕΟ ή άδειους πνεύµονες, µπορεί ακόµα να έχει ως αποτέλεσµα πνευµονικό βαρότραυµα, υποξία-λιποθυµία πνιγµό και θάνατο.

Επισκόπηση τεχνικών εξίσωσης Valsava (κράτηµα µύτης και φύσηµα) Περιγραφή: Για να εξισώσεις το έσω ούς και/ή τη µάσκα, κρατάς τα ρουθούνια κλειστά µε τα δάκτυλα και «φυσάς», συσπώντας το διάφραγµα και τους θωρακικούς µύες (εκπνοή). Ο αέρας σπρώχνεται µέσα από την ευσταχιανή σάλπιγγα, εξισορροπώντας την υδροστατική πίεση. Πλεονεκτήµατα:Ευκολία στην εκµάθηση. Μειονεκτήµατα: Ξόδεµα µεγάλης ποσότητας αέρα. Αργή στην πλήρη εξίσωση και των δύο ωτών, σε γρήγορη κάθοδο. Είναι απαραίτητη µεγάλη κοιλιακή και θωρακική προσπάθεια σε µεγαλύτερα βάθη, που µπορεί να καταλήξει σε τραυµατισµό. Προσοχή: Μπορεί να προκαλέσει στους πνεύµονες και στο ούς βαρότραυµα σε βάθος.∆εν είναι αποτελεσµατική σε βάθη πέρα από του ΛΕΟ. Χωρίς χέρια (Αυτόµατο άνοιγµα των Ευσταχιανών) Περιγραφή: Κατά τη διάρκεια της καθόδου, ανοίγετε τις Ευσταχιανές σάλπιγγες συσπώντας τους παράπλευρους µυς. Στην πραγµατικότητα δεν ανοίγουν οι Ευσταχιανές, αλλά µάλλον προλαβαίνουν οι µυς που τις περιβάλουν να µη συσπάσουν, λόγω της αυξηµένης υδροστατικής πίεσης. Αυτό βοηθά την κίνηση του αέρα, από τους πνεύµονες, µέσω των Ευσταχιανών, ρυθµίζοντας την εξίσωση των πιέσεων. Πλεονεκτήµατα: Ιδανικό στην κυκλοφορία του αέρα και στην ενεργειακή οικονοµία. Ασφαλέστερη, όταν γίνεται σωστά, από άλλες τεχνικές. Μειονεκτήµατα:Απαιτεί εξαιρετική προπόνηση των πέριξ της Ευσταχιανής µυών. ∆ύσκολη έως αδύνατη να πραγµατοποιηθεί, σε µεγάλο αριθµό δυτών, λόγω µικρής διαµέτρου ενός ή και των δύο Ευσταχιανών σαλπίγγων. Για την αποτελεσµατική εξίσωση, συνήθως απαιτείται πιο αργός ρυθµός καθόδου. Συνήθως δεν έχει αποτέλεσµα, σε βάθη κάτω του ΛΕΟ του συγκεκριµένου δύτη.


Frenzel (διαφραγµατική) Περιγραφή: Μαζεύοντας αέρα στο στόµα, κλείνοντας την επιγλωττίδα και ανοίγοντας την µαλθακή υπερώα, ο αέρας ωθείται στις Ευσταχιανές, δηµιουργώντας θετική πίεση µε τη γλώσσα το στόµα και τα µάγουλα. Πλεονεκτήµατα: Βολική. Ασφαλέστερη από την κίνηση Valsava και εξαιρετική στην κυκλοφορία του αέρα, ειδικά όταν φοράµε γυαλάκια µε φυσιολογικό ορό ή καθόλου µάσκα και noze-clip. Πιθανές µέτριες ή γρήγορες ταχύτητες καθόδου. Η Frezel είναι αποτελεσµατική σε βάθη άνω της ΛΕΟ, µε προπόνηση και εναρµόνιση θωρακικής και κοιλιακής κοιλότητας. Mειονεκτήµατα: Απαιτεί υπερβολική εξάσκηση και συγχρονισµό της µαλθακής υπερώας, της γλωττίδας, και των µυών της γλώσσας. Προσοχή: Επειδή είναι εύκολο να ξεπεράσουµε το προσωπικό µας όριο, µπορεί να προκαλέσουµε βαρότραυµα τραχείας ή πνεύµονος. Frenzel-Fattah στοµατική πλήρωση. Περιγραφή: Ταυτόσηµη µε την τεχνική Frenzel,εκτός του ότι σε ένα ορισµένο βάθος, η στοµατική πλήρωση (µε αέρα), γίνεται µια µόνο φορά και διατηρείται για το υπόλοιπο της κατάδυσης. Με ανοικτή τη µαλθακή υπερώα, η στοµατο-επιφαρυγκική πίεση διατηρείται µε γλώσσα, µάγουλα, γνάθο, σταθερά ανάλογη µε την αυξανόµενη υδροστατική πίεση. Πλεονεκτήµατα: Αξιόπιστη σε όλα τα βάθη. Εύκολη µεγάλη ταχύτητα καθόδου. ∆ραστική σε βάθος πολύ πάνω από το ΛΕΟ. Το όριο είναι µέγεθος ρυθµιζόµενο µόνο από τη στοµατική πλήρωση. Μπορεί να επιτευχθεί σταθερή πίεση, πράγµα που έχει επακόλουθο ότι δεν πέφτει η πίεση στις Ευσταχιανές. Μειονεκτήµατα: Απαιτεί διαρκή προπόνηση και συντονισµό µαλακής υπερώας, γλωττίδος, γλώσσας, στοµατικών µυών. Προσοχή: Εύκολα ξεπερνάµε τα ατοµικά µας όρια-Μπορεί να συµβεί πνευµονικό ή τραχειακό βαρότραυµα . Υγρή εξίσωση µε θαλασσινό νερό ή Φυσιολ. Ορό. Περιγραφή: Τυπικά , ο δύτης καταδύεται µε γυαλάκια Φυσιολογικού ορού, ή χωρίς µάσκα. Αν φοράει Noze-clip, το µετακινεί για να αφήσει το νερό να γεµίσει τα ιγµόρεια όταν δε µπορεί πλέον να εξισώσει. Ακόµα µπορεί να επιλέξει την πραγµατοποίηση της Frenzel και µε τη γλώσσα του σαν πιστόνι να σπρώξει το νερό από τις ευσταχιανές στο αυτί, για να πληρώσει την έλλειψη αέρα. Με νερό στα ιγµόρεια και τις Ευσταχιανές, µειώνεται σηµαντικά ο όγκος του αέρα, µειώνοντας την ανάγκη πλέον εξίσωσης. Μια άλλη παραλλαγή (από τον Sebastian Murat):όταν γεµίζεις τα ιγµόρια, γέρνεις το κεφάλι πίσω προς την επιφάνεια, µε σκοπό να προλάβεις την είσοδο νερού στις Ευσταχιανές. Αυτή η παραλλαγή χρησιµεύει στο να προλάβεις τα προβλήµατα που προκύπτουν από τον ερεθισµό ή τη µόλυνση µετά την είσοδο νερού από τις Ευσταχιανές.


Πλεονεκτήµατα: Γρήγορη ταχύτητα κατάδυσης. Αποτελεσµατικό σε βάθη πολύ µεγαλύτερα από το ΛΕΟ. Μειονεκτήµατα: Πιθανότητα µόλυνσης έσω ωτός και ιγµορείων. Προσοχή: Απαιτεί προπόνηση για να προλάβεις την αναπνοή νερού (στους πνεύµονες)-πνίξιµο. Στους κινδύνους περιλαµβάνεται , ίλιγγος από την είσοδο νερού µέσα και γύρω από το έσω ούς, αυξηµένος κίνδυνος πνιγµού σε περίπτωση Black-out απώλειας συνείδησης. Λόγω της ευκολίας υπέρβασης της ΛΕΟ, µπορεί να προκληθεί πνευµονικό ή τραχειακό βαρότραυµα.

Μέρος 1: Φυσιολογία της εξίσωσης. Παρακάτω βλέπουµε οβελιαία τοµή του κρανίου.

Το πέρασµα που οδηγεί στους πνεύµονες ονοµάζεται Τραχεία. Ανοίγει ή κλείνει από την επιγλωττίδα. Το πέρασµα που οδηγεί στο στοµάχι λέγεται οισοφάγος. Μπορεί να ανοίγει ή να κλείνει, αλλά συνήθως είναι κλειστό, εκτός από την στιγµή της κατάποσης. Ο αέρας που εκπνέεται από τους πνεύµονες µπορεί να κατευθυνθεί από την µαλθακή υπερώα. Αν αυτή είναι στην ουδέτερη θέση (όπως φαίνεται παραπάνω), ο αέρας ελεύθερα φεύγει από τη µύτη και το στόµα. Αν η µαλθακή υπερώα σηκωθεί, σφραγίζεται η ρινική κοιλότητα και εκπνέουµε από το στόµα. Αν η µαλθακή υπερώα κατέβει, σφραγίζεται το στόµα κι εκπνέουµε από τη µύτη. Οι είσοδοι των Ευσταχιανών σαλπίγγων βρίσκονται στις ρινικές κοιλότητες. Το κλειδί για εξίσωση, είναι να σπρώξουµε αέρα στις ευσταχιανές.


Μέρος 2: Η τεχνική Frenzel στην πράξη Παρακάτω, έχουµε οβελιαία τοµή του κρανίου, την στιγµή που εκτελείται η τεχνική εξίσωσης Frenzel.

Η γλώσσα δρα σαν πιστόνι: ωθώντας τη γλώσσα, πάνω πίσω, όλος ο αέρας του λαιµού πιέζεται. Πρέπει να πάει κάπου. Προσπαθεί να πάει στους πνεύµονες, όµως η επιγλωττίς είναι κλειστή. Προσπαθεί να πάει στο στοµάχι, όµως και ο οισοφάγος είναι κλειστός. Προσπαθεί να εξέλθει από τη µύτη, αλλά τη βρίσκει κι αυτή κλειστή από τα δάκτυλα. Το µόνο µέρος που µπορεί να εισέλθει, είναι οι Ευσταχιανές. Η πίεση του αέρα στις Ευσταχιανές, µειώνεται µόνο από τη δύναµη της γλώσσας. Η γλώσσα είναι εξαιρετικά δυνατή. Έχει τη δυνατότητα να συµπιέσει τόσο αέρα, ώστε να σκίσει τα τύµπανα. Για να εκτελέσουµε την Frenzel: 1. 2. 3. 4. 5.

Κλείνουµε τη µύτη. Γεµίζουµε το στόµα µε λίγο αέρα. Κλείνουµε την επιγλωττίδα. Κινούµε την µαλακή υπερώα στην ουδέτερη θέση. Κάνουµε τη γλώσσα πιστόνι και σπρώχνουµε τον αέρα στο πίσω µέρος του φάρυγγα.

∆υστυχώς οι περισσότεροι άνθρωποι, δε γνωρίζουν πώς να ρυθµίζουν την επιγλωττίδα ή τη µαλακή υπερώα και ακόµα περισσότεροι αγνοούν πώς να δουλεύουν τη γλώσσα σαν πιστόνι. Σκοπός αυτού του άρθρου είναι, να περιγράψει βήµα-βήµα τις ενέργειες, ώστε να µάθουµε τα παραπάνω. Αν τα ξεχωριστά αυτά βήµατα γίνουν κτήµα µας, η τελική επιτυχία είναι εγγυηµένη. Τα ξεχωριστά βήµατα που πρέπει να κάνουµε, διαχωρίζονται στα παρακάτω: 1. Πως να γεµίζουµε το στόµα µε αέρα


2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Πως κοντρολάρουµε την επιγλωττίδα Πως κοντρολάρουµε τη µαλακή υπερώα Πως εφαρµόζουµε το γλωσσικό µπλόκ Πως να χρησιµοποιούµε τη γλώσσα σαν πιστόνι Πως να ελέγχουµε ανεξάρτητα τη επιγλωττίδα και τη µαλακή υπερώα Πως να τα κάνουµε όλα συγχρόνως Πως να τα τεστάρουµε στο νερό Εµάθηση των προχωρηµένων παραλλαγών

Βήµα 1:Πώς να γεµίζουµε το στόµα µε αέρα • • • • • •

Γέµισε τα µάγουλά σου, σαν µπαλόνι και κράτα εκεί τον αέρα για λίγα δευτερόλεπτα. Κατόπιν χρησιµοποιώντας τα µάγουλα, σπρώξε τον αέρα πίσω στους πνεύµονες. Επανέλαβέ το πολλές φορές, µέχρι να το κάνεις εύκολα µε τη θέλησή σου. Κάνε ένα "τέλειο φούσκωµα", γέµισε τα µάγουλα µέχρι να εκραγούν…. Κάνε ένα "µέτριο φούσκωµα", γέµισε τα µάγουλα µέχρι ν΄αρχίσουν να φουσκώνουν. Όταν λέω "γέµισε τα µάγουλα µε λίγο αέρα", κάνε ένα µέτριο φούσκωµα.

Βήµα 2: Πώς να κοντρολάρουµε την επιγλωττίδα. Υπάρχουν πολλοί τρόποι εκµάθησης ελέγχου της επιγλωττίδας. Εφάρµοσε αυτές τις ξεχωριστές ασκήσεις, για να βεβαιωθείς ότι κοντρολάρεις τέλεια τους µύες που την ελέγχουν: ΜΕΘΟ∆ΟΣ 1: Γαργάρα µε νερό 1. Πάρτε µια γουλιά νερό 2. Γείρεται το κεφάλι πίσω, αλλά µην αφήσετε το νερό να εισέλθει στο λαιµό, µη καταπιείτε το νερό. 3. Το νερό δεν εισέρχεται στο λαιµό σας, γιατί κλείσατε την επιγλωττίδα. ΜΕΘΟ∆ΟΣ 2: Εκπνοή και σταµάτηµα του αέρα. 1. Ανοιξε το στόµα και κράτα το ορθάνοικτο. 2. Εξέπνευσε, αλλά µην αφήσεις τον αέρα να βγεί. 3. Με άλλα λόγια "κλείσε το λαιµό σου" και εξέπνευσε ενάντια στον κλειστό λαιµό. 4. ∆ε βγαίνει έξω αέρας, γιατί έκλεισες την επιγλωττίδα. ΜΕΘΟ∆ΟΣ 3: Εισπνοή και σταµάτηµα του αέρα. 1. Ανοιξε το στόµα και κράτα το ορθάνοικτο. 2. Ανέπνευσε, αλλά µην αφήσεις τον αέρα να εισέλθει στους πνεύµονες. 3. Με άλλα λόγια <"κλείσε το λαιµό σου" και ανέπνευσε ενάντια στον κλειστό λαιµό. 4. ∆εν εισέρχεται αέρας στους πνεύµονες, διότι έκλεισες την επιγλωτίδα.


ΜΕΘΟ∆ΟΣ 4.Μουσική µε την επιγλωττίδα. 1. Οπως στη µέθοδο 1. εξέπνευσε, ενάντια στο κλειστό σου λαιµό. Συνέχισε να αυξάνεις την πίεση. 2. Τώρα, στιγµιαία, άσε να περάσει αέρας και σταµάτα τον αµέσως. Πρέπει να κάνεις έναν αστείο ξερό ήχο. 3. Ασε τον αέρα, κράτα τον, άστον, σταµάτα πάλι, ξανά και ξανά, γρήγορα. 4. Ο µύς που ελέγχεις είναι η επιγλωττίδα. ΜΕΘΟ∆ΟΣ 5.Μουσική της επιγλωττίδας, µε εισπνοή. Όπως στη µέθοδο 4. Αλλά εισπνοή ,σταµάτηµα απότοµα, εισπνοή, σταµάτηµα…. Συνεχίστε την πρακτική µε τις µεθόδους 4 και 5 µέχρι να κυριαρχείται στην επιγλωττίδα. Βήµα 3: Πως κοντρολάρουµε τη µαλακή υπερώα Κλείσε το στόµα. Ανέπνευσε από τη µύτη. Εξέπνευσε από τη µύτη. Ανέπνευσε από τη µύτη. Άνοιξε το στόµα. Εξέπνευσε ΜΟΝΟ από τη µύτη. ΚΑΘΟΛΟΥ ΑΕΡΑΣ, δε πρέπει να εξέρχεται από το στόµα. 7. Ανέπνευσε ΜΟΝΟ από τη µύτη. ΚΑΘΟΛΟΥ ΑΕΡΑΣ, δε πρέπει να εισέρχεται στο στόµα. 8. Συνεχίστε την ρινική αναπνοή, µε το στόµα ανοικτό. 9. Τώρα, ανάπνευσε, µόνο από το στόµα, ΧΩΡΙΣ να περνά αέρας από τη µύτη. 10. Οταν είσαι σίγουρος, ότι µπορείς (µε ανοικτό στόµα), να αναπνέεις µόνο από τη µύτη ή το στόµα, προχώρα στο επόµενο βήµα. 11. Εισέπνευσε βαθειά. 12. Άνοιξε το στόµα και κράτα το ορθάνοικτο. 13. Άρχισε να εκπνέεις, ΑΡΓΑ ΜΟΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΟΜΑ. 14. Συνέχισε να εκπνέεις, µε ΑΝΟΙΚΤΟ ΣΤΟΜΑ,ΜΟΝΟ ΑΠΟ ΤΗ ΜΥΤΗ. 15. Συνέχισε να εκπνέεις, πάλι ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΟΜΑ ΜΟΝΟ. 16. Συνέχισε τις εκπνοές, εναλλάσσοντας µία από τη µύτη µία από το στόµα, γρήγορα. 17. Προσπάθησε το ίδιο, αυτή τη φορά εισπνέοντας, εναλλάσσοντας γρήγορα, πότε από τη µύτη πότε από το στόµα. 18. Καθώς εναλλάσσεις, µεταξύ στόµατος και µύτης, νιώθεις κάτι σαρκώδες µαλακό, στο πίσω άνω µέρος του λαιµού, να κινείται. Είναι η µαλακή υπερώα. Ανασηκώνεις τη µαλακή υπερώα , για να αναπνεύσεις από το στόµα και την κατεβάζεις για να αναπνεύσεις από τη µύτη. 19. Επανέλαβε πολλές φορές αυτές τις ασκήσεις, µέχρι να αποκτήσεις την ικανότητα, να "σηκώνεις" ή να "κατεβάζεις" τη µαλακή υπερώα εκούσια. 20. Στις αναπνοές που γίνονται από στόµα και µύτη ταυτόχρονα, η µαλακή υπερώα βρίσκεται στην ουδέτερη θέση (ούτε πάνω, ούτε κάτω).

1. 2. 3. 4. 5. 6.

Βήµα 4: Πως εφαρµόζουµε το "γλωσσικό µπλόκ"


Τώρα πρέπει να µάθουµε πως σταµατάµε τη ροή του αέρα, µόνο µε τη γλώσσα µας. 1. Άρχισε την εκπνοή, µόνο από το στόµα. 2. Σταµάτα τη ροή του αέρα, κλείνοντας απότοµα το στόµα (τα µάγουλα στιγµιαία γεµίζουν) 3. Ανάπνευσε πάλι και ξανάρχισε την εκπνοή. 4. Σταµάτησε τη ροή του αέρα κλείνοντας την επιγλωττίδα. 5. Βλέπουµε ότι γνωρίζουµε δύο τρόπους να σταµατάµε τη ροή του αέρα, κατά την εκπνοή-κλείσιµο του στόµατος και της επιγλωττίδας. 6. Τώρα πρέπει να µάθουµε έναν τρίτο τρόπο, σταµατήµατος του αέρα ,κατά την εκπνοή από το στόµα. 7. Εισέπνευσε και αργά εξέπνευσε, από το στόµα, λέγοντας το γράµµα <<θ>>, όπως Θόδωρος. 8. Τώρα , κρατώντας τη γλώσσα σε αυτή τη θέση, άγγιξε µε την άκρη της τον ουρανίσκο, ακριβώς πίσω από τους δύο άνω κεντρικούς τοµείς. 9. Προσπάθησε να σταµατήσεις την ροή αέρα, δια µέσου δοντιών γλώσσας, κάνοντας ένα φράγµα (κουρτίνα) , µε τη γλώσσα. Η άκρη της γλώσσας τώρα αγγίζει τον ουρανίσκο ακριβώς πίσω από τους τοµείς και τα πλάγια της , πάλι τον ουρανίσκο, ακριβώς µέσα από τους γοµφίους. 10. Συνέχισε να επαναλαµβάνεις τα προηγούµενα βήµατα, µέχρι να µπορείς άνετα να σταµατήσεις τη ροή του αέρα έξω από το ανοικτό σου στόµα, χρησιµοποιώντας µόνο τη γλώσσα σου. 11. Σιγούρεψε το ότι δε κλέβεις, κλείνοντας την επιγλωττίδα ή το στόµα. Τώρα τα χείλη σου πρέπει να είναι ΑΝΟΙΚΤΑ, και η γνάθος σχεδόν κλειστή- µπορεί να γίνει µε τελείως κλειστή ή σχεδόν κλειστή, έτσι ώστε τα µπροστινά σας δόντια,(άνω και κάτω), να εφάπτονται. 12. Αν τελικά κατάφερες να σταµατήσεις τη ροή του αέρα µόνο µε τη γλώσσα σου, συγκράτησε το τι έκανες µε τη γλώσσα (τη θέση της) στο µυαλό σου, αυτό λέγεται γλωσσικό µπλόκ. Βήµα 5: Πώς να χρησιµοποιείς τη γλώσσα σαν πιστόνι 1. Αν δε γνωρίζεις ήδη την τεχνική πνευµονικού Packing, αυτή αναφέρεται στο παράρτηµα .Α. στο τέλος. 2. Αν γνωρίζεις το Packing εύκολα και ασυνείδητα προχώρα στο επόµενο βήµα. 3. Βρες έναν αναπνευστήρα. 4. Βάλτο στο στόµα. 5. Κλείσε τα ρουθούνια. 6. Πακετάρισε τους πνεύµονες, δια µέσου του αναπνευστήρα. 7. ∆ε µπορείς να χρησιµοποιήσεις τα µάγουλα στο πακετάρισµα, δε δουλεύετε. Πρέπει να δουλέψεις µόνο τη γλώσσα. 8. Με άλλα λόγια, ρούφα αέρα από τον αναπνευστήρα, µετά δούλεψε το "γλωσσικό µπλόκ", µετά σήκωσε τη γλώσσα προς τα πίσω, να σπρώξει τον αέρα στο λαιµό και τους πνεύµονες. 9. Όταν το κάνεις αυτό, τα πλάγια της γλώσσας σου αγγίζουν τα ούλα, στον ουρανίσκο σου, στη περιοχή των γοµφίων. Η άκρη της γλώσσας αγγίζει τον ουρανίσκο. Μιας και έχεις δηµιουργήσει ένα "φράγµα" µε τη γλώσσα, όλα σου τα δόντια βρίσκονται στο εξωτερικό "διαµέρισµα", του στόµατος γύρω από αυτή και όλος ο αέρας πίσω από αυτή, θα βρίσκεται στο "έσω


διαµέρισµα" .Όταν η γλώσσα βρίσκεται σε αυτή τη θέση, είναι αδύνατον να εκπνεύσεις. Η γλώσσα µπλοκάρει τον αέρα. 10. Εφ όσον µπορείς να πακετάρεις από τον αναπνευστήρα (χρησιµοποιώντας τη γλώσσα), κατάφερες να δουλεύεις τη γλώσσα σαν πιστόνι. Τώρα µπορείς να σπρώχνεις αέρα στους πνεύµονες χρησιµοποιώντας µόνο τη γλώσσα. Βήµα 6:Πώς να ελέγχουµε ανεξάρτητα τις επιγλωττίδα και µαλακή υπερώα. ∆υστυχώς, επιγλωττίδα και µαλακή υπερώα, δουλεύουν ζευγάρι, µε την έννοια ότι και τα αυτιά δουλεύουν ζευγάρι. Είναι δύσκολο να κουνήσεις το ένα αυτί, χωρίς να κουνηθεί και το άλλο. Είναι δύσκολο να κουνήσεις το ένα βλέφαρο χωριστά από το άλλο. Αν κουνήσεις το ένα βλέφαρο χωριστά από το άλλο, τότε κατάφερες επιτυχώς να σπάσεις το ζευγάρι των µυών που τα κινεί. Μπορείς να τους ελέγχεις ανεξάρτητα. Επιγλωττίδα και µαλακή υπερώα, είναι ζευγάρι. Όταν κλείνεις την επιγλωττίδα, σχεδόν στα σίγουρα σηκώνεις την µαλακή υπερώα (έτσι προλαµβάνεται η ροή αέρα από τη µύτη). Αυτό είναι πρόβληµα. Για να εκτελέσεις τη Frenzel, πρέπει να µάθεις να κλείνεις την επιγλωττίδα, ενώ κρατάς τη µαλακή υπερώα στην ουδέτερη θέση. Αυτό µπορεί να είναι ιδιαίτερα δύσκολο και χρονοβόρο να µαθευτεί να εκτελείται, ίσως το πιο δύσκολο κοµµάτι αυτής της τεχνικής. 1. Τοποθέτησε την έσω επιφάνεια του δείκτη και του αντίχειρα, κάτω από τα ρουθούνια, έτσι ώστε η µύτη σας να είναι ελαφρά βουλωµένη. 2. Πρέπει να µπορείς να εκπνεύσεις από τη µύτη, µε τα ρουθούνια να γαργαλιούνται. 3. Γέµισε τα µάγουλά σου µέχρι να εκραγούν. 4. Κλείσε την επιγλωττίδα. 5. Προσπάθησε να συµπιέσεις τα µάγουλα, πιέζοντας τον αέρα, ΕΞΩ ΑΠΟ ΤΗ ΜΥΤΗ. 6. Πρέπει να αισθανθείς τον αέρα, να περνά πάνω από τα δάκτυλά σου, και να γαργαλο��ν τα ρουθούνια. 7. Αν ο αέρας χαθεί και δε γαργαλούν τα ρουθούνια, ο αέρας επέστρεψε στους πνεύµονες και µάλλον δεν έχεις κλειστή επιγλωττίδα. 8. Αν ο αέρας δε πάει πουθενά και απλώς ΣΥΜΠΙΕΖΕΤΑΙ, σηµαίνει ότι η µαλακή σας υπερώα σηκώθηκε και φράζει το πέρασµα της ρινικής σας κοιλότητας. Επανέλαβε τις ασκήσεις µαλακής υπερώας, να αποκτήσεις έλεγχο του µυός. 9. Επανέλαβε τα παραπάνω βήµατα, συγκεντρωµένος στη µαλακή υπερώα, στην ουδέτερη θέση. Ο µόνος τρόπος να βγει ο αέρας από τα ρουθούνια όταν πιέσεις τα µάγουλα είναι µε τη µαλακή υπερώα στην ουδέτερη θέση. 10. Αν ακόµα δε µπορείς να κάνεις σωστά την άσκηση, δοκίµασε το παρακάτω. 11. Άλλη µια φορά κλείσε απαλά τη µύτη. 12. Βγάλε το 90% του πνευµονικού αέρα, από το στόµα. 13. Κλείσε το στόµα και εξέπνευσε το τελευταίο 10% του αέρα, µέσα στα µάγουλά σου, γεµίζοντας τα µέχρι να τεντωθούν. 14. Κλείσε την επιγλωττίδα. 15. Τώρα οι πνεύµονες είναι τελείως άδειοι, και τα µάγουλα γεµάτα. Ο αέρας είναι παγιδευµένος στο στόµα σου γιατί είναι κλειστή η επιγλωττίς. 16. Τώρα, εισέπνευσε ενάντια στον κλειστό σου λαιµό. Φυσικά δε θα εισέλθει αέρας στους πνεύµονες διότι είναι κλειστή η επιγλωττίδα. Αντιθέτως προκαλείται µια δυσάρεστη υποπίεση στους πνεύµονες.


17. ∆ιορθώστε την υποπίεση στους πνεύµονες. Τώρα προσπαθήστε και πιέστε τα µάγουλα σας, ωθώντας τον αέρα να βγει από τη µύτη. Συγκεντρώσου στη µαλακή υπερώα. Χαλάρωσε-και κράτα την στη ουδέτερη θέση. Αν το πετύχεις ο αέρας θα βγεί βιαστικά από τη µύτη. Μην αφήσεις τον αέρα να πάει στους πνεύµονες. 18. Εξακολούθησε να κάνεις την παραπάνω άσκηση, µέχρι να µπορείς να γεµίσεις τα µάγουλα, να κλείσεις την επιγλωττίδα, να τα πιέσεις και να ωθήσεις τον αέρα από τη µύτη. Όταν τα κάνεις αυτά η επιγλωττίδα είναι κλειστή και η µαλακή υπερώα στην ουδέτερη θέση. Αυτή τη θέση των µυών πρέπει να σηµειώσεις στο µυαλό και να τη θυµάσαι Ένας άλλος τρόπος να µάθεις να κοντρολάρει χώρια, τη µαλακή υπερώα και την επιγλωττίδα, είναι πακετάροντας τους πνεύµονες από τη µύτη. Με άλλα λόγια, προσπάθησε να µάθεις να πακετάρεις τους πνεύµονες µε κλειστό στόµα. Πρέπει να ρουφήξεις αέρα από τη µύτη. Βήµα 7: Πως τα κάνουµε όλα µαζί. 1. Κλείσε τη µύτη. 2. Γέµισε λίγο µε αέρα τα µάγουλα. 3. Κλείσε την επιγλωττίδα και κράτα στην ουδέτερη θέση την µαλακή υπερώα, όπως προ ολίγου έµαθες. 4. Εφάρµοσε το <<γλωσσικό µπλοκ >> και σπρώξε αέρα στο πίσω µέρος του λαιµού (επιφάρυγγα), όπως κάνεις πακετάρισµα µε αναπνευστήρα. Ο αέρας δε µπορεί να εισέλθει στους πνεύµονες, αλλά αντί αυτού, θα µπει στις ρινικές κοιλότητες και µια που τα ρουθούνια είναι κλειστά θα πιεστεί στις ευσταχιανές που θα εξισώσουν τα τύµπανα. 5. Όταν εξισώσεις µια φορά µπορείς να προσθέτεις πίεση µε τη γλώσσα , κυρτώνοντας προς τα έξω τα τύµπανα. Στην πραγµατικότητα νιώθεις σα να έχεις τη δυνατότητα να σπάσεις τα τύµπανα (προς τα έξω), αν θα έβαζες κι άλλη πίεση µε τη γλώσσα. 6. Συνέχισε να δουλεύεις την Frenzel στην ξηρά, µέχρι να µπορείς εύκολα να κάνεις το κλικ στα αυτιά σου µε τη γλώσσα. Βήµα 8: Πως το τεστάρουµε στο νερό. 1. Πήγαινε σε πισίνα που έχει τουλάχιστον 2 µέτρα βάθος. 2. Κατέβα στα 2 µέτρα, χωρίς να εξισώσεις. Τα αυτιά πρέπει λίγο να ενοχλούν. 3. Τώρα κλείσε τη µύτη και ΕΞΙΣΩΣΕ. Πρέπει να είσαι ικανός, να κάνεις το κλικ στα αυτιά έστω µια φορά. 4. Συνέχισε να προσθέτεις πίεση µε τη γλώσσα, µέχρι να νιώσεις την πίεση προς τα έξω στα τύµπανα. 5. ∆οκίµασε το ίδιο στη θάλασσα.

Μέρος 3:Τεχνική Frenzel-Fattah (γέµισµα στόµατος) βήµα-βήµα. Για να εφαρµόσεις την τεχνική Frenzel , θα πρέπει να υπάρχει λίγος αέρας στο λαιµό σου. Η γλώσσα πρέπει σα πιστόνι να σπρώξει σα πιστόνι, πάνω στο διάστηµα αυτό αέρος. Αν δε υπάρχει αυτό το µικρό διάστηµα στο λαιµό η τεχνική δε µπορεί να εφαρµοστεί.


Καθώς ο Ελεύθερος δύτης καταδύεται, οι πνεύµονες συµπιέζονται. Όταν µετακινηθεί, η ποσότητα του πεπιεσµένου αέρα που εναποµένει στους πνεύµονες µειώνεται. Σε ένα δεδοµένο βάθος, ο Ελ. ∆ύτης θα διαπιστώσει, ότι δεν υπάρχει επαρκής ποσότητα αέρα στο λαιµό του για να κάνει την Frenzel. Αυτό συµβαίνει και όταν κατεβαίνουµε µε τα πόδια προς τα κάτω, αλλά συµβαίνει πιο γρήγορα όταν κατεβαίνουµε µε το κεφάλι κάτω. Το ακριβές βάθος της αποτυχίας, εξαρτάτε από το δύτη. Έχω ακούσει να συµβαίνει και στα ρηχά, στα 25 µέτρα. Για να συνεχίσετε την εξίσωση, µετά το "βάθος αποτυχίας", πρέπει να µετακινηθεί αέρας στο λαιµό σας. Αυτό µπορεί να γίνει πολύ εύκολα, ρουφώντας το στοµάχι προς τα µέσα, εκπνέοντας βίαια, στο κλειστό στόµα, πράγµα που µπορεί να προκαλέσει φούσκωµα στα µάγουλα. Εφ όσον µετακινηθεί αέρας στα µάγουλα και το στόµα, η επιγλωττίδα πρέπει ΑΜΕΣΩΣ να κλείσει, πριν επιστρέψει ο αέρας στους πνεύµονες. Με κλειστή την επιγλωττίδα, ο αέρας παγιδεύεται στο λαιµό και η Frenzel µπορεί να γίνει. Η παραπάνω τεχνική, λέγεται και "διαφραγµατική Frenzel", δουλεύεται δε από σχεδόν όλους τους βυθείς Ελεύθερους ∆ύτες. Όµως ακόµη και µε τη διαφραγµατική Frenzel, θα έρθει ένα βάθος που ο υπολειπόµενος πνευµονικός αέρας στους πνεύµονες, θα είναι τόσο λίγος, που δε θα είναι δυνατόν να γεµίσει το λαιµό και το στόµα. Μετά από το βάθος αυτό, ακόµα και η διαφραγµατική Frenzel αποτυγχάνει. Ο µόνος τρόπος να συνεχιστούν οι εξισώσεις παραπέρα, είναι να αποθηκεύσεις αρκετό αέρα στο λαιµό και τα µάγουλα, πριν φθάσουµε στο κρίσιµο βάθος. Παρακάτω είναι µια προσέγγιση, η τεχνική Frenzel-Fattah. 1. Bρες το βάθος, που για σένα η τεχνική Frenzel αποτυγχάνει πλέον. Θα πρέπει να είναι κάπου µεταξύ 50 µε 90 µέτρα ανάλογα. Ας υποθέσουµε ότι η αποτυχία έρχεται στα Χ µέτρα. 2. Το βάθος που γεµίζεται το στόµα, θα πρέπει να είναι συνήθως, µεταξύ 0-30 µέτρων, εξαρτώµενο από το βάθος στόχο σας. Βάλτε το καταδυτικό σας ρολόι να κτυπήσει σε αυτό το βάθος. Το γέµισµα του στόµατος µπορεί να γίνει σε οποιοδήποτε βάθος, αλλά οι παρακάτω κατευθύνσεις θα σας βοηθήσουν να µάθετε το βέλτιστο: o Κατάδυση εισπνοής:20-30 µ, για βουτιές µέχρι 100µ o Καταδύσεις FRV/FRC:19-15µ, για βουτιές µέχρι 60µ o Καταδύσεις µε εκπνοή:0-5 µ, για βουτιές µέχρι 30µ (οι βουτιές µε εκπνοή είναι επικίνδυνες και πρέπει να γίνονται µε ιδιαίτερη προσοχή) 3. Άρχισε τη βουτιά σου. 4. Όταν ακούσεις το ηχητικό σήµα, λύγισε ελαφρά µπρος, τράβα µέσα το στοµάχι και εξέπνευσε όλο τον αέρα που µπορείς στο στόµα. Τα µάγουλά σου πρέπει να γεµίσουν τελείως. Πρέπει να κρατάς µε δυσκολία το στόµα κλειστό, γιατί ο αέρας θα θέλει να βγει από τα χείλη. ∆είτε τα βίντεο επίδειξης:www.liquivision.ca/frenzelfattah1.mov www.liquivision.ca/frenzelfattah2.mov 5. Άµεσα κλείσε την επιγλωττίδα και κράτα την έτσι καθ’ όλη την κάθοδο. Ίσως σας φανεί χρήσιµο να<< εισπνεύσετε>> ενάντια στην κλειστή επιγλωττίδα. Βοηθά να την κρατήσετε κλειστή. 6. Θα πρέπει να µπορέσετε να εξισώσετε πολλές φορές ακόµα µε αυτόν τον αέρα στα µάγουλα και το στόµα.


7. Ακόµα και τη µάσκα µπορείτε να εξισώσετε, µε αυτόν τον αέρα στο στόµα. Για να το κάνετε, κάντε τη Frenzel αλλά µη φράξετε τη µύτη. Η τεχνική Frenzel-Fattah µπορεί να εξασκηθεί στην πισίνα, αλλά είναι εξ ίσου επικίνδυνο όσο και στη θάλασσα γι’ αυτό πρέπει να έχετε µαζί σύντροφο! ΣΗΜΕΙΩΣΗ! Η αρνητική πίεση στις καταδύσεις, σε πισίνα και θάλασσα, µπορεί να έχει ως αποτέλεσµα πνευµονικό βαρότραυµα. Αν ποτέ δεν έχετε δοκιµάσει τέτοιου είδους κατάδυση, ελαττώστε την ποσότητα αέρα που εκπνέετε, σε 50% ή 75%. Σκοπός δεν είναι η ποσότητα του εκπνεόµενου αέρα, αλλά µόνο το να σιγουρέψετε ότι ανεπίστρεπτα, δεν τραβάτε πνευµονικό αέρα. Πάτε σε πισίνα 3 µ βάθους τουλάχιστον. Χαλαρώστε το σώµα και ετοιµαστείτε. Μετά από µια κανονική ήρεµη αναπνοή, εκπνεύστε το 95% του αέρα. Κλείστε το στόµα. Συνέχισε εκπνέοντας το υπόλοιπο 5% του αέρα στο στόµα, γεµίζοντας τελείως τα µάγουλα. 6. Άµεσα κλείσε την επιγλωττίδα. 7. Βούτα στον πάτο της πισίνας. 8. Εξίσωσε µε τον στοµατικό αέρα.

1. 2. 3. 4. 5.

Το ίδιο µπορεί να γίνει στη θάλασσα. Να είσαι σίγουρος τι ο σύντροφός σου είναι κοντά σου και σε οπτική επαφή.

Παράρτηµα Α: Πως γίνεται το πνευµονικό packing Κλείσε το στόµα Εξέπνευσε στο κλειστό στόµα, γεµίζοντας τα µάγουλα Πίεσε τα µάγουλα και ξαναβάλε στους πνεύµονες τον αέρα Επανέλαβε τα 1-3 ξανά και ξανά, µέχρι να αισθάνεσαι τα µάγουλα και να σπρώχνεις άνετα τον αέρα πίσω. 5. Βρες ένα καλαµάκι 6. Βάλε το στο στόµα 7. Ρούφα από το καλαµάκι 8. Ανέπνευσε από το καλαµάκι 9. Πρόσεξε τη διαφορά του να ρουφάς ή να αναπνέεις από το καλαµάκι 10. Ανάπνευσε το µέγιστο από το καλαµάκι 11. Ρούφα αέρα από το καλαµάκι, στο στόµα 12. Βγάλτο 13. Χρησιµοποίησε τα µάγουλα, για να βάλεις αυτόν τον αέρα στους πνεύµονες 14. Ρούφα αέρα στο στόµα 15. Χρησιµοποίησε τα µάγουλα, να σπρώξεις τον αέρα στους πνεύµονες 16. Ένα ρούφηγµα/σπρώξιµο, λέγεται, ένα πακετάρισµα 17. Ξεκίνα ξανά χωρίς καλαµάκι 18. Πακετάρισε να γεµίσεις τους πνεύµονες. Μέτρα πόσα πακεταρίσµατα θες να τους γεµίσεις 19. Επανέλαβε και προσπάθησε να το κάνεις όσο το δυνατόν ταχύτερα. Μην υπερ-πακετάρεις! 1. 2. 3. 4.


Σηµαντικό: Όλες οι ασκήσεις ελεύθερης κατάδυσης, κρατήµατος της αναπνοής και αυτόνοµης κατάδυσης, πρέπει να γίνονται παρουσία αναγνωρισµένου βοηθού ή εκπαιδευτή. Πάντα προπονηθείτε στις τεχνικές που περιγράφονται στην παρούσα εργασία, µε ζευγάρι. Το παρόν έχει σκοπό τη διασκέδαση ή τη γνώση µόνο. Από Eric Fattah Copyright 2001,2006 (Από Peter Scott,2006)


Τεχνική εξίσωσης FRENZEL