Page 1

№13 (1449)

q $ 321,95 www.shymkala.kz

Сәрсенбі 15 ақпан 2017 жыл

Газет 1990 æûëµû 21 øiëäåäåí áàñòàï øûµàäû

Ақорда

ЭКСПО-2017

Оңтүстіктен қатысады

О

q € 342,43

p ₽ 5,56

shymkent_media@mail.ru

100

ерікті

блыс әкімі Жансейіт Түймебаев биыл Астанада ұйымдастырылатын «ЭКСПО-2017» халықаралық мамандандырылған көрмесіне қатысушы ерікті жастармен кездесті. Ә. АЙТӨРЕ aaitore@shymkala.kz

Нұрсұлтан Назарбаев, ҚР Президенті:

«шағын және орта бизнесті одан әрі дамыту қажет»

Қ

азақстан Республикасының Президенті Нұрсұлтан Назарбаев Оңтүстік Қазақстан облысының әкімі Жансейіт Түймебаевты қабылдады. Бұл туралы ҚР

Президентінің Баспасөз қызметі хабарлады. Кездесу барысында Ж. Түймебаев Мемлекет басшысына облыстың биылғы перспективалары, сондай-ақ өңірдің 2021 жылға дейінгі әлеуметтік-экономикалық даму жоспары туралы баяндады. Елбасы аймақтың салық түсімдері көрсеткішінің төмен екенін, өңірдің республика бойынша мейлінше дотациялы болып отырғанын атап өтті. Сондай-ақ, Нұрсұлтан Назарбаев еңбек нарығын реттеу саласындағы жұмыссыздық мәселелеріне назар аударды. – Өзін-өзі жұмыспен қамт ы ғ а н а з а м а т т а р д ы ң үл е с і жо ғары. Оңт үстік Қ азақстан үшін жұмыссыздық пен халықтың көші-қон мәселесі әрқашан өзекті болып қала бермек. Бұл мәселелерді шешу

үшін шағын және орта бизнесті одан әрі дамыту қажет, – деді Қазақстан Президенті. Бұдан бөлек, Мемлекет басшысы Шымкенттің таяу келешекте тұрғындарының саны 1 миллион адамнан асатын қалаға айналатынын атап өтті. Облыс әкімі Елбасыға «Қазақстанның үшінші жаңғыруы: жаһандық бәсекеге қабілеттілік» атты жолдауда белгіленген мақсаттар мен міндеттерді аймақ тұрғындары жан-жақты қолдап отырғаны туралы мәлімдеді. Соңында Нұрсұлтан Назарбаев облыс өнеркәсібін, ауыл шаруашылығы мен мал шаруашылығы салаларын дамыту, инвестициялық тартымдылығын арттыру жөнінде міндеттерді орындауға бағытталған бірқатар нақты тапсырма берді.

Бүгінде өңірде өндірілген өнімдердің республикадағы үлесі бойынша,

286

мақта мың тонна өнімімен –

100%-ға, жүзім 51 мың теңге өнімімен – 68,5%-ға, бау-бақша 1 264

мың теңге өнімімен

61,0

%-ға, ал жылыжайдың жалпы

Құрмет

көлемі

Елі ардақтаған ақын Ш

1123 гектарға жетіп. 80%-ға,

тамшылатып

51

суару әдісі мың гектар болып,

72%-ды құрап отыр.

Хабарландыру

Облыс тұрғындарының назарына! 2017 ж ыл ғы 17 ақпан да с ағат 11.0 0 -де Шымкент қаласындағы «Түркістан» сарайында Оңтүстік Қазақстан облысының әкімі Жансейіт Түймебаев 2016 жылы атқарылған жұмыстар бойынша халық алдында есеп береді. Өздеріңіздің ұнысыс-пікірлеріңізді жазбаша түрде аудан, қала және ауылдық округ әкімдіктерінде орнатылған жәшіктерге салуларыңызға болады.

Көрмеге өңірімізден арнайы іріктеуден сәтті өткен 100 ерікті қатысады. Жиында көрмеге дайындық барысы туралы баяндама жасаған облыстық Жастар саясаты мәселелері жөніндегі басқарма басшысының міндетін атқарушы Мұхтар Сейітжаппаров халықаралық шара басталғанға дейін еріктілердің сан түрлі білімін шыңдап, пысықтау жұмыстары жүргізілетінін айтты. Атап айтқанда, арнайы мамандар Қазақстан тарихы, ағылшын тілі, Қазақстанның экономикалық-әлеуметтік саласы аясында бір ай көлемінде 80 сағат семинар-тренинг өткізеді. Жиында шара кезінде облысымызға келетін шетелдік туристерді күтіп алып, өңірмен таныстыру мақсатында да аймақтың барлық аудандарында еріктілер жасағы құрылып, осы жылдың ақпан-мамыр айлары аралығында Шымкент қаласы мен облыстың туристік-мәдени кешендерінде («Rixos Khadisha» қона-

қүйі, «Шымкент Плаза» ойынсауық орталығы, Арыстан баб және Қ.А.Яссауи кесенесі және т.б.) ерікті жастар ЭКСПО-2017 халықаралық мамандандырылған көрмесі туралы ақпараттың халыққа кеңінен насихатталатыны айтылды. Бұдан бөлек, отырыста ерікті жастардың жетекшісі Ботагөз Ізтілеуова дайындық барысы туралы баяндап, кезігіп жатқан өзекті мәселелерге тоқталды. Ал бірқатар волонтерлар шет тілдерінде өз ойларын жеткізіп, аймақ басшысымен пікірлесті. Жиынды қорытындылаған Жансейіт Қансейітұлы ерікті жас тардың бұ л ж ұмыс тары еліміз үшін өте маңызды екеніне тоқталып, шетелдік қонақтарға тиісті деңгейде қызмет ету қажеттігін айтты. Еске сала кетсек, биылғы 10 маусым мен 10 қыркүйек аралығында өтетін шарада шетелден келген қонақтарға гид-экскурсоводтық қызмет көрсетуге 3 мыңдай ерікті жұмылдырылмақ. Олардың 1500-і Астана қаласынан болса, 100-і ОҚО-дан, ал қалғандары басқа өңірлерден.

Сондай-ақ, сауалдарыңызды облыс әкімдігіндегі 24-72-24, 24-72-47 телефон нөмірлеріне қоңырау шалып, akimgesurak@gmail.com электронды поштасына жазып жіберулеріңізге болатынын хабарлаймыз. ОҚО әкімінің баспасөз қызметі

ымкенттегі «Жастар ресурстық орталығы» ғимаратында Қазақстанның халық жазушысы, қоғам қайраткері Олжас Сүлейменов облыс жастарымен кездестi. Шарада ақынның атақты шығармаларынан үзінділер оқылып, қаламгер өмірі, шығармашылық жетістіктері туралы қойылған жастардың сауалдарына жан-жақты жауап берді. u Жалғасы 3-БЕТТЕ


2

№13 (1449) 15 ақпан 2017 жыл www.shymkala.kz

Апта

Кеңес

Конференция

ҚАла келбеті Ажарлана түспек

Жолдау жаңа міндеттер жүктейді

К

еше Шымкент қаласы Қоғамдық кеңесінің мәжілісі өтті. Мәжілісте кеңес мүшелері қала әкімінің есебі мен жауапты сала өкілдерінің баяндамасын бұған дейінгі жиналыстарда тыңдап қойғандықтан, барлығы бірауыздан сұрақжауапқа көшті. Мөлдір КЕНЖЕБАЙ moldyr_kenzhebay@mail.ru Оңтүстік Қазақстан облыстық кәсіподақтар кеңесі оқу орталығының төрағасы Ғани Қарабеков қала әкіміне таксопарктер туралы сауал қойды. «Көмешбұлақ, Қатынкөпір, Леңгір және Гипер Хаус таксопарктеріндегі ретсіздікті қалай шешуге болады?» деген сұраққа қала әкімі Ғабидолла Әбдірахымов мазмұнды, жүйелі жауап берді. – Аталған таксопарктер қоғамдық көлік қозғалысы мен жолаушыларға көп кедергі келтіруде. Екі апта бұрын дәл осы мәселе бойынша арнайы жиналыс өткізген болатынбыз. Ол парктерді еуропалық қалалардың үлгісіне сай автопарктерді жаңартпақшымыз. Бұл автопарктерге тек арнайы тіркелген маршруттар ғана кіре алады. Ал жолаушылар емін-еркін, ешқандай кедергісіз кіріп шығатын болады. Дәл қазіргі жағдайда жоғарыда аталған таксопарк-

тердің мәселесіне тыйым сала алмаймыз. Арнайы жол белгілерін орнату арқылы реттейміз, – деді әкім. Қоғамдық кеңес мүшесінің бірі қалада транспорт және жол бойынша көптеген ілкімді істердің атқарылғанына тоқталды. Жолайрықтардың көптеп салынғанын, шаһарда бұрын-соңды мұнша көп жол жүруге ыңғайлы аяқжолдар болмағанын алға тартты. «Алайда, аялдама мәселесіне келгенде, әлі де жүйесіздік бар. Осыны қалай реттеуге болады?» деген сауалға әкім бүгінде көп аялдамалардың жеке меншікке өтіп кеткенін, кейбірінің келісімшартпен жұмыс істейтінін айтты. – Алдағы 2 айдың ішінде қала бойынша 104 жаңа аялдама орнатылатын болады. Оның басым көпшілігі қалаға жаңадан қосылған елдімекендерге тиесілі. Кейбір аялдамалар дүкенге айналып кеткен. Біз аялдама басшыларына бір-ақ талап қойып отырмыз: Сәулет және қала құрылысы басқармасының жобасының негізінде салынуға тиіс! Өйткені, аялдама – қала көркі. Әрқайсысы өзімбілер-

мендікке салса, шаһар келбетіне әсер етуі мүмкін, – деді Ғабидолла Рахматоллаұлы. Қала әкіміне «Шымқалаға қыс мезгілінде ағаш көшеттер отырғызу жұмыстары жүргізілді, осы қыс маусымында отырғызылған қылқан жапырақты ағаш көшеттері жерсініп кете ме?» деген де сауал қойылды. – Қонаев, Арғынбеков, Темірлан тас жолы бойынан арша ағаштарын алып тастадық. Себебі, жол бойына тым жақын егілген де, жақсы өспей қалған. Оның орнына Қырым қайыңын егудеміз. Ол жылына 20 см-ге дейін өседі. Жалпы, біздің қаламыз көктем мен жазда жасыл желекке оранып, әдемі реңк алады да, қыста қоңырқай тартып, бірде сұрланып кетеді. Сол үшін орталықтағы көшелерге шынар мен талшын ағаштарын отырғызып жатырмыз. Байтұрсынов көшесіндегі 900-ден астам қара ағашты арнайы техникамен тамырымен бірге алып, қаланың басқа бұрышына отырғыздық, – деп жауап берді Ғ. Әбдірахымов. Мәдени сала да қоғамдық

кеңестің назарынан тыс қалған жоқ. Әкім бұл ретте мәдени ошақтарға Қонаев даңғылы бойындағы телеэкраннан тегін жарнама, бейнеролик, билборд ілуге рұқсат берілетінін жеткізді. Сөз кезегі қалалық мәслихат хатшысы Нұрлан Бекназаровқа тигенде, хатшыға «Алдағы уақытта депутаттардың белсенділігін арттыру үшін қандай жұмыстар атқарылмақ?» деген сауал қойылды. – Депутаттарға қойылар басты талап – сайлаушылармен тығыз байланыста болу, жиі кездесу өткізу. Атап айтар болсақ, жастармен және облыстық ардагерлер кеңесі мүшелерімен кездесу өткізуді жоспарлап отырмыз. Депутаттардың белсенділігін арттыру мақсатында және халықпен қоян-қолтық жұмыс істеу барысында арнайы сайтымыз да жұмыс істеуде, – деді Н. Бекназаров. Мәжіліс соңында жиналғандар бірауыздан Қоғамдық кеңестің Қарарын қабылдады.

Тест

Рейд

Мемлекеттік қызметкерлер

ретсіз саудаға – Қатаң бақылау

сынақтан өтуде

Ш

А

қпан айының алғашқы жұлдызынан бастап елімізде мемлекеттік қызметкерлерді кешенді тестілеу жүргізілуде. Бұл жолғы аттестация барысында мемлекеттік қызметкерлердің жүктелген жұмыстарды орындау қабілеті тексеріледі. Мемлекеттік қызметкерлердің сынағынан алдымен департамент басшылары мен олардың орынбасарлары өтті. Емтихан екі кезеңнен тұрады. 2 сағаттың ішінде сынақ тапсырушылар 220 сұраққа жауап беруі тиіс. Жалпы, облыс бойынша 8 700-ге жуық мемлекет қызметкер болса, оның 6000-нан астамы кешенді аттестациядан өтеді. Сынақ арнайы автоматтандырылған бағдарлама арқылы тапсырылуда. Қорытын-

дысы бойынша комиссия мүшелері қызметкердің лауазымын жоғарылату туралы шешім қабылдауға да құқылы. Осылайша Елбасы жариялаған Ұлт Жоспарының 15-қадамында көзделген мақсат-міндеттер іске асырылмақ. Тест наурыздың соңына дейін жалғасады. Бірінші кезекте орталық аппарат қызметкерлері сынақтан өтсе, одан кейін облыстық және аудандық деңгейдегі «Б» корпусының өкілдері аттестация тапсырады.

ымкент қаласының аумағында белгіленген жерлерден тыс орындардағы ретсіз сауда-саттықты жою мақсатында қалалық ішкі саясат басқармасының ұйымдастыруымен кезекті рейд жұмыстары жүргізілді. Сапарғали Қанат sqanaat@shymkala.kz

«Орталық қырғы базардан» басталған тексеру барысында жергілікті тұрғындар жүретін жолдарда және базар маңындағы автокөлік тұрақтарының орнына қойылған ретсіз сауда орындары анықталды. Осыған орай, Әл-Фараби ауданы әкімінің орынбасары Серік Нұрманов кәсіпкерлерге түсіндірме жұмыста-

рын жүргізді. Оның айтуынша, қаладағы мұндай ретсіз сауда орындарының көбі Төле би көшесінде болған. Қазіргі таңда бұл олқылықтар түзетіліп, ретке келтірілуде. Сонымен қатар, базар басшылығымен жаңа жұмыс орындарын қарастырып, жұмыссыз қалған кәсіпкерлерге көмек көрсету жоспарланған. – Осы уақытқа дейін 87 саудагердің ретсіз сауда жұмыстары тоқтатылған. Алайда, оның 17-ін жаңа жұмыс орындарымен қамтамасыз еттік. Ал қалған 70-іне «Жұмыспен қамту – 2020» бағд а рл а м ас ы б о й ы н ш а қ о ғамдық ж ұмыстар ға және көтерме сауда базарларына ұсындық. Сонымен қатар, сенбі, жексенбі күндері өтетін жәрмеңкеге де сауда орындарын ақысыз беріп жатырмыз, – дейді Серік Шермаханбетұлы.

Нұ р О тан» пар тиясы Шымкент қалалық филиалының кезектен тыс XXXI конференциясы өтті. Жиынға қала әкімінің орынбасары Қ. Нұртай, қалалық мәслихаттың хатшысы Н. Бекназаров және облыстық, қалалық мәслихаттың депуттаттары қатысты. Онда Жолдаудың бағыттары талқыланып, билік тармақтары арасында өкілеттіліктерді қайта бөлу мәселелері жөніндегі Үндеуінен туындайтын міндеттері туралы ұсыныс-пікірлер айтылды.

Қ. САБЫРБАЙҚЫЗЫ knurgabyl@shymkala.kz Жиынды «Нұр Отан» партиясының қалалық филиалының төрағасы Ө. Мелдеханов ашты. Ол конференция «Қазақстанның үшінші жаңғыруы: жаһандық бәсекеге қабілеттілік» атты жолдауымен үндесіп отырғанын айтып, оларды жүзеге асыру міндеті партияның қолдаушылары ретінде ортақ мақсат екенін жеткізді. – Қазақстандықтар үшін үшінші жаң ғырт у жөнінде бі р н е ш е м і н дет қ о й ы л ы п отыр. Елдің жаһандық бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз ететін экономикалық өсімнің жаңа моделін құру қ а жет тіліг і айтыл ды. Бұ л жаңғыру – қазіргі жаһандық сын-қатерлермен күрес жоспары емес, болашаққа, «Қазақстан – 2050» стратегиясының мақсаттарына бастайтын сенімді көпір болмақ, – деді Ө. Мелдеханов. Ко н ф е р е н ц и я д а «Нұ р Отан» партиясы Еңбекші аудандық филиалының төрағасының бірінші орынбасары Бердіқұл Садықов, Шымкент қалалық мәслихатының депутаты Ғани Ташқараев, «Көпсалалы» бастауыш партия ұйымының төрайымы Анар Аманқұлова баяндама жасап, Елбасы Жолдауын белсенді түрде жүзеге асыруға шақырды. Конференция барысында Шымкент қаласы №1 сайлау округіне Төреайым Сұлтанова және №5 сайлау округі бойынша мәслихат депутаттығына Мұрат Орманов кандидат ретінде ұсынылып, қабылданды. Сонымен қатар жиында 2017 жылдың 22 ақпан күні «Нұр Отан» партиясы Оңтүстік Қазақстан облыстық филиалының кезектен тыс XXXI конференциясына Шымкент қалалық филиалынан сайланатын делегаттар тізімі таныстырылды.


№13 (1449) 15 ақпан 2017 жыл www.shymkala.kz

Қала «Арай-2017»

ҚҰРМЕТ

Елі ардақтаған О ақын

ңтүстіктегі «Арай» байқауы жылдан жылға тамырын тереңге жайып келеді. Бұл – жас әншінің өнерге қадам басуына үлкен мүмкіндік, болашақ жұлдыздардың бағын ашатын айтулы алаң.

Шымкент – таланттарды танытатын орда

Құттыбике НҰРҒАБЫЛ knurgabyl@shymkala.kz

u (Соңы. Басы 1-бетте).

Рухани шараға ұйытқы болған облыс әкімі Жансейіт Түймебаев мұндай кездесулердің жастар үшін берері мол екенін тілге тиек етті. – Қазақта ұлы тұлғалар жеткiлiктi. Солардың бірі және бірегейі – Олжас Сүлейменов ағамыз. Бар ғұмырын қазақ руханиятының дамуына сарқи жұмсап келе жатқан қаламгердің Оңтүстік Қазақстанға сапарын тиімді пайдаланып, жастармен кездесу ұйымдастыруды жөн көрдік. Мұндай кездесулер жастарға жаңа серпін, жақсы өнегелі тәрбие беретіні сөзсіз. Осындай шаралардың арқасында өңір жастарының мәдениеті қалыптасады. Қай бағытта өсіп-жетілу керектігі туралы таным-түсінігі артады, - деді Жансейіт Қансейітұлы. Емен-жарқын ашық ой алмасу кешінде қуатты қалам, шуақты ойдың иесі жастарды бар күш-жігерін игі іске арнауға, қоғамдық мәселелерде белсенділік танытуға шақырды. Ұлттың ұмытылмас ұл-қызы болуға үндеді. Ел мәдениеті мен руханияты саласында атқарылып жатқан игі істерге тоқталды. – Оңтүстік менің өмірімде орны ерекше өлке. Мұндағы жұрт қазақтың қаймағын бұзбай, салт-дәстүрін, мәдениетін, әдебиетін сақтап келеді. Мен Қазақстанның барлық аймақтарына іс-сапармен шығып, сол өңірлердегі зиялы қауым өкілдерімен, жас буынмен кездесулер өткізіп жүрмін. Мұндай кездесулер қаламгер қауымға қашанда шалқар шабыт, ерекше талпыныс, күш-қуат береді, – деді Олжас Сүлейменов. Ал жастар жағы сексеннің сеңгіріне шыққан халқымыздың біртуар перзенті, жазушы, қоғам қайраткері Олжас Сүлейменовке зор денсаулық тілеп, арнауларын жеткізді. Жиын соңында облыс әкімі қоғам қайраткеріне құрмет көрсетіп, иығына қазақы шапан жапты.

Инфрақұрылым

Жаңа автобус бағыттары ашылады

А

лдағы уақытта Шымкент қаласында әлеуметтік жаңа автобус бағыттары ашылмақ. Бұл жөнінде қалалық жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары бөлімі басшысының орынбасары Жарқын Байдуллаев мәлім етті.

– Шымкент қаласының Бас Жоспарына сәйкес, облыс орталығы аумағына жаңа 40 елдімекен қосылып, нәтижесінде, қала аумағы үш есеге дерлік ұлғайды. Сол себептен де, қаланың шалғай мекендерін қоғамдық көлік қызметімен қамту жұмыстары өзекті болып тұр, – дейді сала маманы. Бүгінде қала әкімдігі тарапынан бұл мәселенің жедел шешімі ретінде он әлеуметтік жаңа бағытты ашу ұсынылуда. Аталмыш жоба облыс мәслихатының кезекті сессиясының күн тәртібінде қаралатын болады.

Өнер бәйгесі бүгінге дейін А. Жорабаев а, Б. Ис аев, В. С т упин, М. Сәдуақасова, Т. Серіков, А. Жүнісбеков сынды талай талантты танытты. Биылғы облыстық опера және балет театрында өткен байқауға 36 үміткер қатысты. 2017 жыл «Арайдың» нағыз кемелденген кезеңіндей. Өнер бәйгесі таланттардың жарқырай көруінуіне өлшеусіз үлес қосып келеді. Жыл сайын ән додасына осы толқынға бой түзегісі келетін жас әншілер қатысады. 2016 жылы байқауға 293 үміткер қатысуға ниет білдірсе, биыл олардың қатары 500-ден асты. Биылғы байқаудың ерекшелігі де бар. Өнер бәйгесіне үміткерлер тәлімгерлердің қатысуымен іріктеліп алынды. Сөйтіп шешуші сында 24 әнші, 12 ісжүргізішісі бақ сынады. 21-ші рет шымылдығын түрген ән додасына нағыз

жүйріктерді анықтау қазылар алқасының мүшелеріне оңайға соқпады. – Жастармен бірге қобалжыдық. Нағыз талантты табу қиын болды. Үміткерлердің ешқайсысы да осал емес. Бірінен бірі өтеді. Өзіндік үні, әдемі дауысы бар. Шындығында бас жүлдеге де, бірінші орынға лайықты өнерпаздар көп. Ең бастысы, байқауға қатысып, ән айтқанның бәрі бақытты, – дейді қазылар алқасының мүшесі, ҚР мәдениет қайраткері Шахизада Байбатжанова. Жобаның жетістігін жеңімпаздарымыз тағы да бір дәлелдеді. Бір қызығы, екі айналымда да жан-

ды дауыста вокалдық топпен ән шырқаған Мағжан Әлтенбаевтың өнеріне көпшілік сүйсінді. Себебі, «Тенор» тобының әншісінің жетістіктері аз емес. Бұған дейін ол 2015 жылғы Ш.Қалдаяқов атындағы облыстық «Менің Қазақстаным» байқауының бас жүлдесін иеленген болатын. Сондайақ халықаралық ән байқауларында да жеңіспен оралып жүр. Ал Бәйдібек ауданынан келген үміткер Асан Садықов та болашағынан үміт күттіретін жас әнші. Ол кәсіби әншілер орындайтын «Мой город» әнін кең диапазонды дауысымен шырқап, көпшілікті тәнті етті. – Өнерпаздардан кенде

Психологиялық көмек

3

емеспіз. «Арай» байқауының форматы бөлек, деңгейі жоғары. Біздің конкурсқа халықаралық фестиваль, бәйгелердің жеңімпаздары қатысып келеді. Бұл елдің назарын өзіне аударып, іле-шала із-түссіз жоғалатын шара емес. Ән додасында бақ сынаған жастардың болашағы бар деп ойлаймын, – деді облыстық мәдениет басқармасының басшысы Нұрболат Ахметжанов. Өңіріміздің аудан-қалаларынан үкілі үмітпен келген қатысушылардың арасында мақтаралдық Балжан Тағантұрдының бағы жанды. Жас әншінің шырқаған әні қазылар алқасынан өз бағасын алды. Сондай-ақ әншілер арасында шымкенттік Арай Серіктанның (1 орын), Мағжан Әлтенбаевтың (2 орын), Бәйдібек ауданының үміткері – Асан Садықовтың (3 орын) орындаушылық шеберлігі жоғары бағаланды. Ал іс-шара жүргізушілері бойынша бас жүлде Берік Сабырға берілді. Бірінші орынды Шымкент қаласының қатысушысы Нұ р с ұ лтан Дәу р ен б е ко в иеленсе, екінші орын белесінен Шымқаланың аруы Та ң ш о л п а н И м а н т а е в а көрінді. А л, үшінші орын Сайрам ауданының үміткері Нұрлан Қылышбековке бұйырды. Өзге де қатысушылар арнайы жүлде және номинацияларға ие болды. Байқаудың соңы гала-концертке ұласты. Онда Шахизадамен қатар, Айжан Тә ж е н о в а , Б е й б а р ы с Серікбаев, Әлден Жақсыбеков сынды әншілер өнер көрсетті.

Жоба

Мүмкіндігі шектеулі бала О асырап отырсаңыз...

М

үмкіндігі шектеулі балалардың жеке даралық ерекшеліктеріне, қазіргі қоғамдағы орнына, олардың мінез-құлық және мінез ерекшеліктеріне мән бермеу қоғам дамуында мүмкін емес. Дегенмен, балаларды оқыту мен тәрбиелеу және әлеуметтендіру күрделі мәселе болып отыр.

М. Ахметова, Шымкент қаласы әкімдігінің «Халыққа әлеуметтік қызмет көрсететін қалалық аумақтық орталығы» КММ-сі директорының орынбасары Аталған балалар категориясын қоғамға интеграциялауға дайындаудағы жағымды беталыстардың алдын-алу үшін оларды оқыту, тәрбиелеу өмірлік әрекеттерін ұйымдастыруды туындатады және ерекше қарауды қажет етеді. Осындай тұлғаны қалыптастыруды нәтижелі басқару үшін түрлі жас кезеңіндегі бала дамуының өзіндік психологиялық-педагогикалық заңдылықтары туралы терең білу керек. Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігі 2015 жылдың мамыр айынан бастап Қазақстан Ресей медициналық университетімен бір-

лесіп, мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеп отырған ата-аналарға онлайн қолдау жобасын жүзеге асыруда. Осы тұрғыда Шымкент қаласы әкімдігінің «Халыққа әлеуметтік қызмет көрсететін қалалық аумақтық орталығы» коммуналдық мемлекеттік мекемесінен үйде арнаулы әлеуметтік қызмет алатын мүмкіндігі шектеулі балалардың ата-аналары мен орталықтың мамандары арасында тығыз жұмыстар жүргізілуде. Егер сіздің отбасыңызда мүмкіндігі шектеулі бала тәриеленіп отырса және сізге психологиялық көмек қажет болса 1411 қысқа нөміріне қоңырау шалып, мүмкіндігі шектеулі баланы тәрбиелеп отырған адамның ЖСН нөмірін айтып, диспетчердің нұсқаулары бойынша өзіңізге ыңғайлы уақытты белгілейсіз. Бұдан кейін сол өзіңізге белгіленген уақытта интернет желісіне қосылған компьютерден немесе телефоннан «Skype» бағдарламасы арқылы krmu1411 адресін теріп кеңесшілермен камера арқылы байланысқа шығасыз. Консультанттар кез-келген психологиялық бағыттағы сұрақтарыңызды тыңдап, мүмкіндігінше Сізге қолдау көрсетеді, баламен жұмыс істеудегі қиыншылықтарыңызбен бөлісе отырып, стресстік жағдайларды болдырмаумен жұмыс жасайды. Аталмыш психологиялық онлайн қолдау тегін жүргізіледі.

ңтүстік Қазақстан облысында қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз етуге атсалысқан 218 азаматқа сыйақы ретінде 4,5 млн теңге төленді. Бұл туралы «Қауіпсіз қала – Шымкент» жобасының атқарылу барысын қорытындылаған өңір прокурорлары мәлімдеді, деп хабарлайды ҚазАқпарат тілшісі.

Қауіпсіздікті сақтағандарға – қомақты сыйақы Прокурорлар жоба аясында шаһардағы қылмыстылық көрсеткішi 19 пайызға төмендегенін айтады. Оған тек құқық қорғаушылар емес, қарапайым халық та атсалысқан. Мәселен, әрбір шағынауданда полицияның ерікті көмекшілері топтары құрылып, олар аула, көше, көпқабатты үйлерде кезекшілік жасаған. – Жоба іске асырылған уақыттан бастап халықпен 50-ден астам кездесу, көшелерге 12 баннер, телеарналарда, кинотеатрларда және ЛЭД жарнамаларында 5 түрлі видеоролик көрсетуге ықпал жасадық. Интернет желілеріндегі Фэйсбук, Твиттер аккаунттерінде құжаттар, жергілікті газеттерде басылымдар шығарылып жатыр. Қазіргі таңда қалада жедел басқару орталығына (ЖБО) қосылған 242 бейнебақылау камераларымен ауысыммен істейтін 8 қызметкер жұмыс атқарады. Осы жылы ЖБО-ға тағы 204 камера қосылмақ, – дейді облыс прокурорының аға көмекшісі Н. Сейдалиев. Шағынаудандарда пәтер және автокөліктерден ұрлықтар басым. Осы мәселені шешу мақсатында көпқабатты үйлер орналасқан шағынаудандарда паркингтер салу ұсынылып отыр.


4

Толғандырған тақырып

Балаңызды мына ойыннан сақтандырыңыз» деген ескертулер әлеуметтік желі қолданушыларын бір дүрліктіріп өтті. Тіпті қоғамдық маңызы бар мәселеге айналды. Сонау Ресейде бастау алған «көк кит» деген ойын әлеуметтік желі қолданатын ресейлік жасөспірімдерді өзіне қол жұмсайтын күйге жеткізген. Бұл жайсыздықтың салқыны біздің елге де соқты. Аталған мәселе ата-аналар мен білім саласын ғана емес, прокуратура, жастар саясаты мамандарын және психологтарды да алаңдатып отырғаны рас. Бүгінгі жастар неге өзіне қол жұмсауға бейім? Мұндай күйге жеткізетін ғаламтордың күші ме? Жасөспірімдерге мектеп қабырғасында смартфон ұстауға тыйым салу қажет пе? Біздің елде әлеуметтік желідегі ойындар бала өміріне қаншалықты қауіпті? Қоғамда туындаған осы тектес сансыз сауалдың жауабын іздеу үшін «Шымкент келбеті» газетінің редакциясы «Дөңгелек үстел» басында әңгіме ұйымдастырды. «Ғаламтор арбауы және суицид» тақырыбындағы бұл басқосуға Әл-Фараби аудандық прокуратурасының прокуроры – Закир ЮСУПОВ, №1 мектептің психологы – Наталья ПОЛОНЕЦ, ата-ана – Әйгерім Жұмағалиева, суицидолог, педиатр-дәрігер, медицина ғылымдарының кандидаты – Сәдібек ПАЗЫЛБЕКОВ, облыстық жастар саясаты мәселелері жөніндегі басқарманың «Жастар ресурстық орталығы» КММ басшысының орынбасары – Майя АЛИБЖАНОВА мен осы мекеменің психологиялық көмек көрсету және дағдарыстың алдын алу бөлімінің басшысы, психолог – Гүлжазира ПЕРНЕБАЙ, ОҚМФА-ның IT-маманы – Берікбол Жарылқасын, Шымкент көпсалалы колледжінің студенттері және №15 мектептің 7 сынып оқушысы Әлтайыр НАРБЕКОВ қатысып, ойларын ортаға салды. Жиынды «Шымкент келбеті» және «Панорама Шымкента» газеттерінің бас редакторы Айгүл Қапбарова жүргізді.

«ШК-ПШ»: – Әңгімемізді әлеуметтік желідегі ойындардан бастайықшы. Жасөспірімдерді суицид жасауға итермелейтін ойынның ошағы көрші Ресейде пайда болған екен. Біздегі жағдайға сонау алыстағы елдің қаншалықты қатысы бар? З. ЮСУПОВ: – Иә, жұртшылықты дүрліктірген ойын көрші елден бастау алған. Бірақ, бізде әлеуметтік желідегі ойынның құрбаны болғандар тіркелген жоқ. «ШК-ПШ»: – Қалалық білім бөлімінің берген мәліметіне сүйенсек, биылғы жылдың бір ғана қаңтар айында кәмелет жасына толмаған үш оқушы өзіне қол жұмсаған. Суицидтің орын алуына әлеуметтік желідегі ойын әсер етті ме? Олар мекенжайды смартфон арқылы анықтай алады ма? Б. ЖАРЫЛҚАСЫН: – IP адрес арқылы мекенжайын анықтау мүмкіндігі бар. Бірақ, барлығын емес.

№13 (1449) 15 ақпан 2017 жыл www.shymkala.kz

Айгүл Қапбарова

Закир ЮСУПОВ

Наталья ПОЛОНЕЦ

Сәдібек ПАЗЫЛБЕКОВ

Майя АЛИБЖАНОВА

Онлайн-ойын

З. ЮСУПОВ: – Жалпы суицидтің себебін тек осы ойыннан іздеу дұрыс емес. Нақты мәліметтерге сүйенсек, облыс көлемінде елді дүрліктірген «көк кит» ойынына қатысты 9 арыз тіркелді. Оның 2-уі Абай, 2-уі Қаратау, 1-і Әл-Фараби ауданы бойынша қала тұрғындарынан түскен. Ата-аналардың айтуынша, түнгі уақытта балаларына белгісіз нөмірден қоңырау шалып, ойынға қатысуын және тапсырмаларды орындауын талап еткен. Аталмыш 9 дерек бойынша ҚР Қылмыстық Кодексінің 105-бабы 3-тармағымен іс қозғалып, тергеу амалдары жүргізілуде. Күдікті тұлғалардың кінәлары дәлелденсе, олар 3 жылдан 7 жылға дейін бас бостандықтарынан айырылады. Мұндай әрекеттерге жол бергендер қатаң жазаланады. Кейбір жас өспірімдерді қорқыт у үшін өзінің таныстары, туыстары түн ортасынан ауғанда мазалап, қорқытуға тырысқан. Арыз тіркелгеннен кейін ол міндетті түрде қаралады. Сондықтан осы мүмкіндікті пайдаланып, қызық қуып жүргендерге «ойыннан от шығып» жауапқа тартылып жүрмесін деп ескерту жасағым келеді. «ШК-ПШ»: – Демек, ойынның құрбандары жоқ. Әйтсе де, қазіргі таңда өз-өзіне қол жұмсамақ болған балаларға «Жастар ресурстық орталығы» КММ-інің психологиялық көмек көрсету және дағдарыстың алдын алу бөлімінің психолог мамандары көмектесіп жүр. Олар кімдер? Психологиялық көмекке мұқтаж болған жасөспірімдерді не мазалайды? Г. ПЕРНЕБАЙ: – Балаларға көбірек көңіл бөлінуі керек. 11-17 жас аралығындағы жасөспірімдерге бағыт-бағдар қажет. Бұл жаста олардың бойында үлкен өмірге деген сарқылмайтын күш-жігер пайда болады. Сондай кезде дұрыс жол сілтеушісі болмаса, бала өз бетінше ізденіс жасайды. Әрине, қазір кеңесшінің орнын ғаламтор иемденіп бара жатыр. Соның салдарынан кей ата-ана мен баланың арасындағы байланыста үлкен алшақтық пайда болып, олардың жандүниесі бір-бірінен алыстап кеткен. Нәтижесінде бақылаусыз қалған бала ғаламтордың шырмауына оралып, жаман әдеттерге әуестеніп, ал қыз балалар сезімге ерік беріп, түрлі қателіктерге бой алдырады. Тіпті

кейбір оқшауланған балалар өзін қоғамда орны жоқтай сезініп, өмір сүруге деген құлшынысын жоғалтып алады. Бар мәселе – көңілде. Ата-ананың өзіне деген қызығушылығын, қорғауын, қамқорлығын сезіне алмай, жақындарынан бір ауыз жылы сөзді зарыға күткен жасөспірім «мен ешкімге керек емеспін» деген ой түйеді. Қиындықтардан құтылудың жолы – суицид жасау деп, айналасындағылардың бәрін жек көріп, агрессиялық мінез танытады. Олардың біразы жұбанышты осы «көк киттен» іздеп жатқаны да жасырын емес. «ШК-ПШ»: – Қазір көптеген ата-ана балаларының өміріне алаңдап отырғаны рас. «Әлеуметтік желілерді жауып, балаларға зиянды сайттарға түбегейлі шектеу қойылуы керек» деп есептейді. Шынында да әлеуметтік желілерді жабу қажет пе? Жалпы, пайдасыз сайттарды жауып тастап бұл мәселеден құтыла аламыз ба? Б. ЖАРЫЛҚАСЫН: – Ғаламтордағы ойындарды бұғаттау мүмкін болғанымен, оған шек теу қою мүмкін емес. Себебі, бүгін бір ойын бұғатталса, осы жүйе арқылы қаражат тауып отырғандар тонын теріс айналдырып, дәл сол ойынды басқа атаумен қайта алып шығады. Бұл орайда ғаламторға шүйліккенше, әр ата-ана өз баласының тәрбиесіне көңіл бөлуі қажет. Ал ата-ананың тәрбие туралы тәжірибесін арттыруға мемлекет мүдделі болуы тиіс. Сіз қай сайтты ашпаңыз, жанында жылт етпе жарнамалар назарға түспей қоймайды. Ол біреудің қаражат көзі. Сіз бен біз оны пайдасыз екенін ұққанымызбен жас балаларда қызығушылық басым. Сілтемені басып, тереңіне тартып кете береді. Содан түрлі қарауға болмайтын пайдасыз ақпаратты көреді. Санасы уланады. Уақытын жоғалтады. Ата-анасы «балам не көріп отыр» деп қадағаламаса, балаға содан жақсы нәрсе жоқ. Есесіне, тып-тыныш жүрген бала бір күні бірдеңеге ұрынады. Ал сол жылтылдаған жарнаманың орнын мәнді-мағыналы бейнероликтер алмастырса, бәрі басқаша болар еді. «ШК-ПШ»: – Балалар ойын ойнауды табыс көзіне айналдырып жүр екен? Бұл туралы не дейсіздер?

Г. ПЕРНЕБАЙ: – Қазіргі таңда әр баланың бойындағы көшбасшылыққа деген ұмтылыс смартфон бағдарламаларын игеріп, ғаламторды пайдаланумен де өлшенеді. Содан олар өзара мықты екенін әлеуметтік желідегі белсенділігі арқылы, интернеттегі ойындардан бір-бірін жеңу, жоғары ұпайға қол жеткізу арқылы дәлелдейді. Достарының қызығушылығы артқан сайын ол өз ортасындағы мықтының біріне айналып шыға келеді. Ұпай жинауды үйретеді. Содан достары оның әлеуметтік желідегі парақшасына жазылады. Көбірек «ұнайды» белгісін басу бүгінгі балалардың өз ортасындағы көрсеткішін арттыруда. Жастар тұрмақ, мұндай «жетістікке» ересектердің өзі тәуелді болатыны жасырын емес. «ШК-ПШ»: – Сонда бұл көшбасшылыққа ұмтылу ма? Ә. ЖҰМАҒАЛИЕВА: – Көшбасшылық емес, бұл жәй ғана қолы бостық. Ал телефондағы ойын – ермек. Ал күнде сол ойыннан бас алмаса, смартфонға тәуелді болмағанда қайтеді? Уақыт өте келе әлеуметтік желіге тіркеледі. Көк китті де ойнайды... З. ЮСУПОВ: – «Көк кит», «мен ойындамын» деп аталатындардың барлығы жәй ғана аңдатпа. Біздің елде тыйым салынғаны да бар. Оны сот немесе прокурор жабуға міндетті емес, кез келген бастамамен тоқтау салуға болады. Бірақ, біреуіне тыйым салсаң, жауыннан кейінгі саңырауқұлақтай тағы бірнешеуі пайда болады. Ресейде де жағдай осындай, құзіретті мекемелер тыйым салып үлгермей жатыр. Өйткені, өз оқырманын көбейтуге тырысқан жастар тынымсыз жарнамалауда. «ШК-ПШ»: – Сілтемені жарнамалау туралы ұсынысты кім жасайды? Жарнама агенттіктері ме? Б. ЖАРЫЛҚАСЫН: – Жоқ. Кез келген топтың әкімгері «мына сілтемені таратып жіберші, мен саған ақысын төлеймін» десе, кейде оның не сілтеме екенін қарап жатпай-ақ бөлісуі мүмкін. Репост арқылы, яғни аккаунт иесі бөліскен сілтеме арқылы әлгіндей ойындар таралады. Жасөспірім оның ақ-қарасын ажырата алмайды. «ШК-ПШ»: – Жасөспірімдер, жастарымыз неге мұндай күйге


№13 (1449) 15 ақпан 2017 жыл www.shymkala.kz

Толғандырған тақырып Ата-аналардың айтуынша, түнгі уақытта балаларына белгісіз нөмірден қоңырау шалып, ойынға қатысуын және тапсырмаларды орындауын талап еткен. Аталмыш 9 дерек бойынша ҚР Қылмыстық Кодексінің 105-бабы 3-тармағымен іс қозғалып, тергеу амалдары жүргізілуде.

«Ақша ұтып ал» деген жарнама ойынға тарту, тәуелді етудің тәсілі.

Бала санасын улайтын

қауіпке айналды

Гүлжазира ПЕРНЕБАЙ

Берікбол Жарылқасын

Әйгерім Жұмағалиева

түсіп жатыр? Бұл психологиялық ауытқу ма? Әлде басқа да себептері бар ма? Ә. Ж ҰМАҒА ЛИВА: – Баланы бірнәрсе жетіспегендіктен осы әрекетке барады деп ойлау дұрыс емес. Өйткені, әлеуметтік желідегі белсенділік, танымалдылық жастарды ғана емес, ересектерді де еліктіріп отырғаны жасырын емес. Ал балалардың ойы басқа жақта. Алдында үлкен мақсаттары бар. Қызығушылықтары да басқа. Г. ПЕРНЕБАЙ: – Ересек адам мен баланы салыстырудың қажеті жоқ. Біреумен жарысу, көшбасшылыққа ұмтылудың дәні әу бастағы ата-ананың өз баласын «жұрттың баласының» жетістіктерімен салыстыру тәрбиесінен басталады. «Жұрттың баласынан» озу санасына әбден сіңген адам өмірде біреумен жарысып өтуге бейім. Әрине, бұл жақсы әдіс емес. Ол бақталастыққа бастайды, өзін-өзі бағаламауға, тіпті, соңы жігерсіздік, жасқаншақтыққа да алып баруы әбден мүмкін. «ШК-ПШ»: – Әйтсе де, осы біреумен жарысу ақпараттық кеңістікпен бірге келген жоқ па? Бұрын мұндай өзін-өзі таныту, айналаға өзін көрсету әдеті байқалмайтын еді ғой? З. ЮСУПОВ: – Мұның бәрі ғаламтордағы танымал ойындарды ойнаудан басталған жарыс. Ойды, бойды сергіту мақсатында аракідік ойнауға болатын шығар. Бірақ, соңы тәуелділік пен сол ойындардан алатын ақшаға құнығуға алып барады. Ә. ЖҰМАҒАЛИЕВА: – Расында да жасы 30-дан асқан таныстарым бар. «10 мың долларды ұтып аламын» деп кәдімгі танкі ойнап отырады. Б. ЖАРЫЛҚАСЫН: – Ойыннан ақша ұту – табыс табудың көзі емес. «Ақша ұтып ал» деген жарнама ойынға тарту, тәуелді етудің тәсілі. Арасында белсенді ойыншының ғаламтордағы есепшотына аз-маз қаражат аударылады. Бірақ, ол қаражат қайда жұмсалады? Тағы да сол ойынға! Көбірек табыс табу үшін... Бірақ, одан көп табыс табатын алтын уақытын жоғалтқанын ойыншы сезінбейді.

«ШК-ПШ»: – Біздің ортамызда әлеуметтік желіні қолданатын жастар және 7 сынып оқушысы да отыр. Әлтайыр, сенің пікіріңді тыңдап көрейікші. Ә. НАРБЕКОВ: – Сіздер айтып отырған тақырып маған да, менің сыныптастарыма да таныс. Мектепте оқушы балалар бір-бірімен «сен ойынның нешінші кезеңіндесің?», «менің ұпайым тағы да көбейді» деп ғаламтордағы жетістіктері туралы әңгімелеседі. Тіпті, интернет желісінде ойын ойнаудан алдына жан салмайтын балалар өзінің көп ұпаймен белгілі болған аккаунтын достарына сатып, пайда табады. Менде де смартфон бар, бірақ ойынға тәуелділігім жоқ. Whatsapp-ты қолданамын. Ол маған анама «сабақтан шықтым» деп, қайда не істеп жүргенімді хабарлап отыру үшін қажет. Ал сабақ кезінде өшіріп қоямын. Сабақтан кейін ата-анамның жанында жүргенде бос уақытымды басқа пайдалы нәрселерге жұмсаймын. Спортпен шұғылданамын. Жалығуға немесе оқшауланып смартфонға, ғаламторға тәуелді болып кетуге уақытым да жоқ. Біздің отбасымызда смартфон тек байланыс құралы. Бізде одан да қызықты нәрселер көп. Мысалы, мен демалыс күндері әкеммен бірге аңға шығамын. Мұндай демалыстарды ата-анам жиі ұйымдастырып тұрады. Ж. ТАСБОЛАТ (Шымкент көпсалалы колледжінің 3-курс студенті): – «Вконтакте» әлеуметтік желісінде «көк кит» ойыны жастарды елең еткізбей қоймайды. Сондықтан өзгелердің назарын аударып, оқырман тарту үшін қолымызға киттің суретін салып, «мен ойындамын» деп жазба қалдыру жастар арасында сәнге айналды. Біз де солай жасап көрдік. Себебі, даулы тақырып қызу талқыға түседі. Содан аккаунтың белсенділігі мен танымалдығы артады. Шындығына келгенде жастардың көбі қызық қуып отыр. Ал түн жарымында біреу қоңырау шалып, мазамызды алып, қорқытқан жағдай болған жоқ. «ШК- ПШ»: – Ой ы н ж а й л ы түсінікті. Ал суицид жағдайы қалай болып тұр? З. ЮСУПОВ: – Өткен жылы

Әл-Фараби ауданында суицид жасамақ болған екі жағдай тіркелді. Бірақ, жастар аман қалды. Г. ПЕРНЕБАЙ: – Бұл тіркелгені ғана. Ал бізге суицид жасауға әрекет жасамақ ойы болған және өзіне қол жұмсап үлгерген жастар келеді. З. ЮСУПОВ: – Сіз айтып отырған жағдайды «суицид жасауға әрекет жасады» деп тіркеуге болмайды. Өйткені, олар тәнін жәй ғана жаралап, айналасындағылардың назарын өзіне аударуға тырысқандар. Ал шын мәнінде өзіне қол жұмсағандар «Жедел жәрдемнің» көмегімен құтқарылады. Заңды түрде қаралады. Соңғы шешім оқиғаның немен аяқталғаны «адам қайтыс болды» немесе «суицид» деп көрсетіледі. С. ПАЗЫЛБЕКОВ: – Суицид мәселесіне 1994-95 жылдан бері зерттеу жүргізіп келемін. Тәуелсіздік алғаннан кейінгі алғашқы он жылда халық қатты қиналды. Жұмыссыздық белең алып, көбі саудаға шығып кетті. Жаман нәрсенің бәрі көбейді, тіпті аурушаңдық үш есеге артты. Сол қиын кезеңдерде біз күнде бір қылмыстық оқиғамен бетпе-бет келіп жүрдік. Сонда бір ғана Кентау қаласында үш жылдың ішінде 61 адам суицид жасап қайтыс болды. Суицидтің екі түрі қарастырылады. Соның «аяталған» түрі, яғни өзіне қол жұмсаған адамның қайтыс болуы және «аяқталмаған» түрі – аман қалуы. Осы «аяқталған» түрі қайтыс болған 61-дің бәрі ер адам болған. Себебі, ер адамдардың көбі асылып қалған. Ал «аяқталмаған» суицид әйелдер арасында орын алған. Өте көп мөлшердегі дәрі қабылдау, улану арқылы өзіне қол жұмсаған олар медицинаның көмегімен аман қалған. «ШК-ПШ»: – Жастар неге өзіне қол жұмсайды? С. ПАЗЫЛБЕКОВ: – Жастар ата-анасының немесе сүйгенінің, әріптестерінің, жалпы айналасындағылардың назарын өзіне аударып, айтқанын істету үшін осындай әрекетке барып жатады. Өзі аз ғана халықпыз, бірақ, жастардың суицид жасауынан әлемде төртінші орында тұрмыз. Бұл – дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мәліметтері. «ШК-ПШ»: – Қазақта «бала – қорыған жерге өш» деген сөз бар. Байқасаңыздар, не нәрсеге тыйым салынса сол жағдай өршелене түседі. Мысалы, «балаларға смартфон бермеңдер» деген сайын оқушының бәрі смартфонмен жүретін болды. Оларды ғаламтордан, түрлі ойындардан, суицидтен тыйған сайын қоғамда осы оқиғалардың орын алуы жиілеп барады. Тыйым салу арқылы біз керісінше, қызығушылықты оятып отырған жоқпыз ба? Мұны қалай тоқтатамыз? Бұл мүмкін бе? З. ЮСУПОВ: – 2016 жылдың шілде айында қала әкімінің қатысуымен мектеп тәртібіне ереже енгізілген. Онда кәмелеттік жасқа толмағандар арасында ғаламтор, әлеуметтік желілерді және басқа да негативті дүниелерді пайдалануға тыйым салу мақсаты көзделді. Ата-аналар комитетінің рұқсатымен ереже бойынша оқушылардың сабақ кезінде смартфонды пайдаланбау тәртібі А.С.Пушкин атындағы №1 мектеп-гимназиясында оң нәтижесін берді. «ШК-ПШ»: – Сабақта жүргенде ғана ғой? З. ЮСУПОВ: – Иә. Сабақтан тыс уақытта мектептің әкімшілігі балалардың құқығын шектей алмайды. Дегенмен, қаламыздағы мектептердің барлығы бірдей смартфоннан бас тартқан жоқ. Тіпті, кейбір мұғалімдердің өзі ата-аналармен Whatsapp-та топ ашып, сабақ үстінде қолданып жататын жайттар кездескен. Талап орын-

5

далуы үшін ең алдымен ата-аналар мүдделі болуы тиіс. Ә. ЖҰМАҒАЛИЕВА: – Пікіріңізбен толықтай келісемін. Ойын туралы тақырыпты қаншалықты қазбаласақ, соншалықты жарнамалап отырмыз. Қазір мектептерден «балаңыз мына ойынды ойнамасын» деген ескерту қағазын оқушы балаларға беріп жіберуде. Ол хабарламамен ата-анасы танысып, «баламды бақылаймын» деп қол қойып беруі тиіс. Бірақ, сол хабарлама арқылы біз ойынды білмейтін балаларға да таныстырып отырмыз. Соны ұмытпау қажет. Менің ойымша, зардабы бар ойындарды шектеумен мамандар жұмыс істеуі тиіс. Ал ата-ана өз баласының тәрбиесімен айналысуы керек. «ШК-ПШ»: – Жаңа Закир Юсупов А.С.Пушкин атындағы №1 мектеп-гимназиясында оқушылардың сабақ үстінде смартфон қолданбайтынын айтты. Қазіргі, сананы ғаламтор билеген таңда балаларды немен қызықтыра алдыңыздар? Дәріс беру, сабақ үйрету барысында қандай әдіс-тәсіл қолданасыздар? Н. ПОЛОНЕЦ: – Біз осыдан екі жыл бұрын ата-аналармен жұмыс жасадық. Оларға смартфонды пайдаланудың балаға қаншалықты зиян екенін түрлі зерттеулерге сүйене отырып, барынша түсіндіріп бақтық. Бейнебаяндар көрсеттік. Нәтижесінде ата-аналар өзі балаларының сабақ үстінде телефон пайдаланбауына қолдау танытты. Қазір мектепте сейф орнаттық. Сабақ басталмас бұрын оқушылар телефондарын арнайы жәшіктерде қалдырады. Мектептің ғаламтор жүйесінде пайдасыз сайттардың барлығына шектеу қойылды. Есесіне, телефон жоғалту ісі азайды. Меніңше, №65 орта мектепте де бұл тәртіп жүйеге қойылған. Ал балалармен жұмыс жасауға келсек, өмірдің құндылығы туралы психологиялық сағаттар өткіземіз. Өмірде нені бағалау қажеттігін түсіндіреміз. Оқушылар тек өзінің ғана емес, сыныптастарының, достарының, тіпті, бөтен адамдардың да өміріне құрметпен қарауды ұғынып өседі. Сондай-ақ, психологиялық сағаттарда мінез-құлықты дұрыс қалыптастыру, қарым-қатынасты жақсарту, отбасы мүшелеріне, ата-анасына деген махаббатын ояту жайы да сөз болады. Кейде қыз балалар ата-анасының жұмыстан босамайтынын айтып, сырын ақтарады. Ондайда отбасындағы жылы қарым-қатынасты жалғастыру оқушы қыздың да қолынан келетінін айтып, ата-анасына қамқор, қолқанат болуға кеңес береміз. Біз мектеп оқушыларын тілеулестікке, жақсы ниеттілікке тәрбиелей алдық деп есептеймін. Олар телефонды сабақтың соңында алып кетуге дағдыланған. «ШК-ПШ»: – Жастардың, жасөспірімдердің өз уақытын тиімді пайдалануына қандай жағдай жасауға болады? Олардың үйдегі тәртібіне қалай көңіл бөлесіздер? Сабақтан тыс уақыттарын қалай өткізгені дұрыс? М. АЛИБЖАНОВА: – Ағамның 13-14 жастағы балалары бар. Шынында да олардың осы жаста мінезқұлқының өзгеруі байқалады екен. Ата-анасының сөзін көтере алмай ашуланып тұрып кету, есікті қатты жабу сияқты оғаш қылық көрсетсе, ағам ұлымен оңаша бөлмеге кіріп сөйлеседі. Не болғанын сұрайды. Мектептегі жағдайымен танысады. Отбасындағы адамдардың бала өміріндегі орны туралы әңгіме-дүкен құрып өзара тіл табысады. Ал смартфонды балалар күнде кешкі сағат 20:00-де ата-анасына тапсыруға әдеттенген. Баланы кішкентайынан уақытты текке өткізбеуге үйрету қажет. Түрлі үйірмелерге барып өскен баланың санасында жамандық атаулыға орын болмайды.

«Дөңгелек үстел» басындағы әңгімені жазып алған Ақмарал Молдиярқызы


6

№13 (1449) 15 ақпан 2017 жыл www.shymkala.kz

ЖАРШЫ

Елбасы Үндеуі

Ел дамуына жаңа серпіліс береді

М

емлекет басшысының өкімімен құрылған Мемлекеттік билік тармақтары арасындағы өкілеттіктерді қайта бөлу мәселелері жөніндегі жұмыс тобы жұмысының нәтижелері бойынша Н.Ә.Назарбаев 2017 жылғы 25 қаңтарда Қазақстан халқына арнайы Үндеу жасады. Дина БОТАН, Шымкент қаласы Еңбекші аудандық Әділет басқармасының басшысы, «Қазақстан Заңгерлер Одағы» РҚБ-ң ОҚО филиалының мүшесі

Онда Президент мемлекеттік билік тармақтары арасындағы өкілеттіктерді қайта бөлудің негізгі бағыттарын айқындап берді. Біріншіден, бұл Конституцияда белгіленген өкілеттіктерді қайта бөлу мәселесі. Ұсынылып отырған түзетулер ресми БАҚ-та бұрын жарияланған және олармен барлығы таныса алады және өз ұсыныстарын бере алады. Екіншіден, бұл Республика Президентінің заңда белгіленген әлеуметтік-экономикалық процестерді реттеу бойынша және Республика Президентінің Мемлекет басшысы ретіндегі конституциялық мәртебесін қозғамайтын өкілеттіктерін төменгі деңгейге беру мәселелері. Осы реформаның аясында Үкіметті жасақтаудағы Парламенттің рөлі к үшейтіледі. Парламент сайлауында жеңген партия Үкімет құрамын анықтауға түбегейлі ықпал ететін болады. Бұл Мемлекет басшысы Н.Ә. Назарбаевтың арнайы үндеуінде айқындалған бәсекеге қабілетті ұлттық экономиканы қалыптастыруда және дамытуда маңызды рөл атқарады.

Назар аударыңыздар!

«Еуразиялық Банк» АҚ-ның сенімді өкілі, кепілге қойылған жылжымалы мүлікке сауда – саттық жариялайды №1 Лот: Ваз 21713-13923/ Vaz 21713-139 -23, 2013 ж.ш, автокөлігі, мемлекеттік тіркеу нөмірі - №037BKA13, түсі - күміс түсті металлик, қозғалтқыш көлемі - 1600 см. куб. Сауда-саттық: 2017ж. 27 ақпан, сағат 11:00-де, ағылшын әдісі (бағаны көтеру) бойынша Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы, Рашидова көшесі, нөмірсіз үй. «Дархан» автовокзалға қарама қарсы бетте орналасқан автотұрақта болады. Кепілге қойылған мүліктің бастапқы құны: №1 Лот бойынша - 1 134 000 (бір миллион жүз отыз төрт мың) теңге. С ауд а - с а т т ы қ қ а қ а т ы су үшін сауда-саттыққа қатысу т ура лы өтініш беру және «Еуразиялық Банк» А Қ- н ың Оң т үс т і к Қ аз ақс тан облысы Шымкент қаласының филиалының № KZ4194800KZT28600309 шотына (БСК: EURІКZKA, БСН: 950240000112) 56 700 (елу алты мың жеті жүз) теңге мөлшерінде кепілді жарна енгізу кезек: Сауда-саттыққа қатысу үшін берілетін өтініштер сенім білдірілген тұлғамен Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1 В үй, 27.02.2017ж. сағат 10:00ге дейін қабылданады. Деректемелер үшін сенім білдірілген тұлғаға Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1 В үй, бойынша орналаскан «Еуразиялық Банк» АҚның филиалына хабарласуға болады. Тел.: 8 702 244 88 61.

№2 Лот: Daewoo Nexia, 2013 ж.ш, автокөлігі, мемлекет тік тіркеу нөмірі №634FWA13, түсі - қара, қозғалтқыш көлемі - 1498 см. куб. Сауда-саттық: 2017ж. 27 ақпан, сағат 12:00-де, ағылшын әдісі (бағаны көтеру) бойынша Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы, Рашидова көшесі нөмірсіз үй «Дархан» автовокзалға қарама қарсы бетте орналасқан автотұрақта болады. Кепілге қойылған мүліктің бастапқы құны: №2 Лот бойынша - 1 125 000 (бір миллион жүз жиырма бес мың) теңге. Сауда- с ат тыққ а қ атысу үшін сауда-саттыққа қатысу туралы өтініш беру және «Еуразиялық Банк» АҚ-ның Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласының филиалының № KZ4194800KZT28600309 шотына (БСК: EURІКZKA, БСН: 950240000112) 56 250 (елу алты мың екі жүз елу) теңге мөлшерінде кепілді жарна енгізу кезек: Сауда- с ат тыққ а қ атысу үшін берілетін өтініштер сенім білдірілген тұлғамен Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1В үй, 27.02.2017ж. сағат 10:00-ге дейін қабылданады. Деректемелер үшін сенім білдірілген тұлғаға Оңтүстік Қазақстан облысы Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1 В үй бойынша орналасқан «Еуразиялық Банк» АҚ-ның филиалына хабарласуға болады. Тел.: 8 702 244 88 61. №3 Лот: Daewoo Nexia, 2012 жылы шығарылған, ав-

токөлігі, мемлекеттік тіркеу нөмірі X 492 CEO, түсі - ақ, қозғалтқыш көлемі - 1498 см. куб. Сауда-саттық: 2017 ж. 27 ақпанда, сағат 13:00-де, ағылшын әдісі (бағаны көтеру) бойынша Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласы, Рашидова көшесі, нөмірсіз «Дархан» автовокзалына қарама қарсы бетте орналасқан автотұрақта болады. Кепілге қойылған мүліктің бастапқы құны: №3 Лот бойынша - 975 000 (тоғыз жүз жетпіс бес мың) теңге. Сауда- с ат тыққ а қ атысу үшін, қатысу туралы өтініш б еру жә н е «Еу раз ия лық Банк» АҚ-ның Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласының филиалының № KZ KZ4194800KZT28600309 шотына (БСК: EURІКZKA, БСН: 950240000112) 48 750 (қырық сегіз мың жеті жүз елу) теңге мөлшерінде кепілді жарна енгізу кезек: Сауда- с ат тыққ а қ атысу үшін берілетін өтініштер сенім білдірілген тұлғамен Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1 В үйде, 27.02.2017 ж. сагат 10:00-ге дейін қабылданады: Деректемелер үшін сенім білдірілген тұлғаға Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1 В үй бойынша орналасқан «Еуразиялық Банк» АҚ-ның филиалына хабарласуға болады. Тел.: 8 702 244 88 61. №4 Лот: Lada 21144-11042, 2013 жылы шығарылған, автокөлігі, мемлекеттік тіркеу нөмірі 614HLA13, түсі -

Құрметті облыс және қала тұрғындары! Сіздерді 24 ақпан күні сағат 10.00-ден бастап 18.00-ге дейін облыс және қала тұрғындарына тегін заңгерлік көмек көрсету мақсатында Облыстық адвокаттар алқасының ғимаратында «Ашық есік» күні өткізілетінін алдын ала хабарлаймыз. Тегін кеңестен қапы қалмаңыздар! М е к е н ж а й ы: Ш ы м к е н т қ а л а с ы , Б а й т ұ р с ы н о в к ө ш е с і , 8 6 /10, тел: 8 (7252) 41-75-73

ақ, қозғалтқыш көлемі - 1596 см. куб. Сауда-саттық: 2017 ж. 27 ақпанда, сағат 12:00-де, ағылшындық әдісі (бағаны көтеру) бойынша Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласы, Рашидова көшесі, нөмірсіз «Дархан» автовокзалына қарама қарсы бетте орналасқан автотұрақта болады. Кепілге қойылған мүліктің бастапқы құны: №4 Лот бойынша - 945 000 (тоғыз жүз қырық бес мың) теңге. Сауда- сат тыққа қатысу үшін, қатысу туралы өтініш б е р у ж ә н е «Еу р а з и я л ы қ Банк» АҚ-ның Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласының филиалының №K Z4194800K ZT28600309 шотына (БСК: EURІК ZK A , БСН: 950240000112) 47 250 (қырық жеті мың екі жүз елу) теңге мөлшерінде кепілді жарна енгізу кезек: Сауда- сат тыққа қатысу үшін берілетін өтініштер сенім білдірілген тұлғамен Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1 В үйде, 27.02.2017 ж. сағат 10:00-ге дейін қабылданады: Деректемелер үшін сенім білдірілген тұлғаға Оңтүстік Қазақстан облысы, Шымкент қаласы, Темірлан тас жолы, 1 В үй бойынша орналаскан «Еуразиялық Банк» АҚ-ның филиалына хабарласуға болады. Тел.: 8 702 244 88 61. Сауда-саттық бойынша сенім білдірілген тұлға Керебеков Шакарим Зульхайнарулы

Д.И.Менделеев атындағы №15 мектеп-лицейінің ұжымы, осы мектептің директоры АРТЫҒАЛИНА НҮРЗИЯ ШЕРӘЛІҚЫЗЫНЫҢ мезгілсіз қайтыс болуына байланысты марқұмның отбасына қайғысына ортақтасып көңіл айтады.


№13 (1449) 15 ақпан 2017 жыл www.shymkala.kz

Хабарландыру! Азаматтар назарына «Самұрық-Қазына» жылжымайтын мүлік қоры» АҚ-ы бағыты бойынша «Тұран» шағынауданы, 192 орам, 979 жер телімінде орналасқан «Адия» тұрғын үй кешеніндегі тапсырылатын 147 пәтерге өтінім берушілердің тізімі: № 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69

Өтініш беруші АБДИКАРИМОВА А.М АБДИКЕРИМОВ Б.Т АБДРАШОВА Ж.Ш АБДУЛЛАЕВА К.О АБДУРАХМАНОВА Э.А АБЖАЛОВ Б.А АБИГАЛИЕВ Е.Ж АБИЛЬДАЕВА Д.Л АҒАБЕКОВА Н.Ә АДЫШЕВА Г.У АЖИБАЕВА М.У АЙДАПКЕЛОВА Г.Т АЙНАҚУЛОВ І.А АЙСЕКЕНОВ Г.А АЙТКУЛОВА О.Ж АЛАШОВ Е.Б АЛДАБЕРГЕНОВА А.Е АЛДАБЕРГЕНОВА Б.Н АЛЖАНОВ А.К АЛИБЕКОВА Ф.А АЛИМБЕКОВ Е.У АЛИМБЕКОВА М.Ж АЛКЕЕВ С.Т АЛЛАНБАЕВА А.У АЛТАЕВ А.М АЛТАЕВ М.Т АЛТАЕВА Л.Т АЛТЫБАЕВА Н.Ж АЛТЫНБЕК С.С АЛЬЗАХОВА М.Б АЛЬХАЙРОВА А.А АМАНГЕЛДІҚЫЗЫ Г. АМАНКУЛОВА А.А АМАНОВА С.М АМАНТАЕВА А.Т АМИРБЕКОВ Н.К АМИРБЕКОВА А.Т АМИРСЕИТОВ Б.Т АНАРБАЙ Ж.Қ АРАПБАЙ Ж.С АРИПБЕКОВА Б.П АРЫКБАЕВА М.С АРЫСТАНБЕКОВА Д.С АРЫСТАНОВА Ж.Е АСАНХАН М.Е АСКАРОВА Д.Ш АУЗБАЕВА А.К АХАТОВА З.А АХМЕДОВА Г.А АХМЕТОВ Ш.Б АХМЕТОВА Г.А АХМЕТОВА Ж.Н АХМЕТОВА К.Ж АХМЕТОВА М.А АХМЕТОВА Р.М АХМЕТОВА Ұ.О АЯПБЕРГЕНОВА А.К БАБЫШЕВА Д.А БАЙДУЛЛАЕВА Г.Д БАЙЖУМАНОВА А.У БАЙМАХАНОВА Г.Э БАЙМЕШОВА А.Ә БАЙМОЛДА Ә.О БАЙМУРАТОВА Н.Т БАЙМУСАНОВА К.О БАКИРОВА А.Б БАЛАТАЕВ Р.А БАТЫРБЕКОВА А.К БАТЫРМУХАМЕДОВА Н.У

РЕСМИ 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155

БАТЫРОВА А.Б БАЯЗИТОВА Н.М БЕГАЛИЕВ М.Е БЕГИМКУЛОВА С.Ж БЕГМАГАНБЕТОВА М.Б БЕЙСЕБАЕВА А.С БЕЙСЕМБАЕВА Ж.Н БЕЙСЕНБИЕВА М.А БЕЙСЕНОВ Ж.Д БЕЙСЕНОВА А.З БЕЙСЕНОВА Б.А БЕЙСЕНОВА М.Ж БЕЙСЕНОВА М.С БЕКБАСОВ Е.У БЕКБАУОВА А.Н БЕКЕТОВА Г.И БЕККУЖИНА Г.Н БЕКМУРАТОВ К.Н БЕКТУРСУНОВА А.Н БЕРДАЛИЕВА А.Ж БЕРДЕШЕВА К.А БЕРДИБЕКОВА Н.У БЕРДИЕВ К.М БЕРДИМУРАТОВА А.Б БЕРИККЫЗЫ Г. БЕРИКОВА Ж.И БИБОЛОВ М.Е БИІМБЕТОВ М.Т БИЛИСБЕКОВА А.Б БОЛЕНОВА К.К БОРАНБАЕВА А.С БОРИБЕКОВ М.С БОТАБАЕВА Э.А БУСТОНОВА Ю.М ДАБЫСОВ А.С ДАУРЕНБАЕВ К.Р ДӘНЕ М.С ДЖАБАГИЕВА М.Д ДЖАНАБАЕВА М.А ДЖИЛКИБАЕВА Б.Д ДЖОЛДАСОВА Э.М ДЖУЗЕЕВА Г.Р ДЖУМАНОВА К.Ж ДЖУНУСБЕКОВА С.Ш ДЖУРАЕВА С.А ДИЛДАБЕКОВ М.Б ДИЛМИШЕВ А.А ДОСАНБАЕВА Г.А ДОСАНБАЕВА Н.А ДОСЖАНОВА А.Е ДУЙСЕБАЕВА А.И ДУЙСЕНОВА Г.Е ДҮЙСЕМБИЕВА Г.Ж ДҮЙСЕН Г.Б ДҰЙСЕНБЕКОВА Г.И ЕГЕМБЕРДИЕВ Д.Т ЕГЕНОВ Б.М ЕЛЕМЕСОВА К.М ЕЛЕУОВА Д.М ЕЛЕУСИЗОВА Ж.М ЕЛШИБЕКОВА Л.С ЕМКУЛОВА Г.А ЕРМАХАНОВА М.Ж ЕРМЕК Ғ.Б ЕРНАЗАРОВА А.С ЕСДАУЛЕТОВА К.К ЕСЕНКУЛОВА Д.С ЕСЕНТАЕВА Г.С ЕСИРКЕПОВА А.Т ЕСТЕУОВА К.А ЕШЕНКУЛОВА Е.О ЕШИМБЕТОВА М.М ӘБДӘЛІ А.Б ӘБДІҚАЛЫҚ А.А ӘБДІРАЙЫМОВА Н.Т ӘБІЛДӘ Б.Ә ӘЛИХАНҰЛЫ А. ӘЛІҚҰЛ А.Қ ӘЛІМ Ж.Ә ӘЛҚОЖА Ж.С ӘСІЛБЕКОВА А.Қ ЖАБИШЕВА Ж.О ЖАКЕЕВ Ж.К ЖАҚСЫЛЫҚОВ Н.Т ЖАҚСЫЛЫҚОВА С.Б ЖАЛИЕВ Ж.С

156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241

ЖАЛТАЕВ О.А ЖАМАЛОВА У.М ЖАМАНКАРАЕВ Н.С ЖАНИБЕКОВ Б.Б ЖАНТАСОВА Ф.Н ЖАРҚЫНБЕК Е.Ж ЖИРЕНБАЕВА Д.С ЖУЗЕЕВ Д.Т ЖУЗЖАСАРОВА К.А ЖУМАНОВ Е.Е ЖУМАНОВА Б.С ЖУМАШБЕКОВ Б.Ш ЖУСИПБАЕВА А.Ж ЖҰМАБАЙ Н. ЖҰМАН Т.С ЖЫЛЫБАЙ Ә.Е ЗАДИНА Е.Е ЗАЙНИДДИНОВА З.Ю ЗАКИРОВА Р.К ЗИЛГАРАЕВА Н.Б ИБИШЕВ С.А ИБРАГИМОВ Е.Н ИБРАГИМОВА А.Р ИБРАЕВА А.Б ИБРАЙМОВ Н.М ИЗБАСАР А.П ИЛЬЯСОВА А.Д ИМАНОВА К.Т ИСАБАЕВА Н.С ИСАБАЕВА Н.Н ИСАЕВ Б.А ИСАЕВА А.С КАБЫЛОВА А.К КАДЫРКУЛОВА А.О КАЗБЕКОВА Р.Т КАЙНАЗАРОВА Г.С КАЛДЫБАЕВА П.А КАЛДЫБЕКОВ С.К КАЛИЕВА А.А КАЛКАБАЕВА А.К КАЛЫМБЕК Ш.Б КАМБАРОВ А.М КАМРАДИНОВ Е.К КАНАЕВ С.К КАРЖАУБАЕВ Е.О КАРИБАЕВ Е.Ж КАРИЕВ А.М КАРИМОВ Ә.А КАРСЫБАЕВ Б.А КАРСЫБАЕВА Г.Т КАСИМБЕКОВА А.А КАУСБЕКОВ Н.Н КЕНЖЕБАЕВА А.А КЕНЖЕТАЕВА Г.М КЕНЖЕХУЛОВА А.С КЕРІМБЕК Ғ.Қ КӘДІРОВА Ф.Ө КӘРІБАЙ Т.А КИРГИЗБАЕВА А.М КОДАРОВ Н.Т КОЖАБАЕВА А.Ж КОЙЛЫБЕКОВ Н.А КОМЕКОВА А.А КОСМУРАТОВА Р.Т КОШАКОВ Д.С КОШАНОВА А.Ш КӨШЕК С.Е КУДАЙБЕРГЕНОВА Г.С КУЛИМОВ Б.Н КУЛШЫНБАЕВА М.К КУНДЕБАЕВА Р.К КУНЕКБАЕВА П.Е КУРБАНОВА У.Б КУЧКАРОВА Г.А КУШЕРБЕКОВА С.С ҚАЛДЫБАЙ Ж.Б ҚАЛДЫБЕКОВА А.И ҚАЛМАХАН М.Н ҚАРАЖАНОВА Ә.Н ҚОШҚАРОВА М.М ҚУАНДЫҚОВА Ғ.С ҚЫДЫРӘЛІ А.А ҚЫЛЫШБАЕВА Ж.Б ЛЕСБАЕВА А.С ЛЕСОВ Н.Ш МАДИЕВА М.Р

242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328

МАКСОТОВА З.Д МАКУЛБАЕВА С.Т МАКУЛБЕКОВА Б.И МАМБЕТАЛИЕВА Д.А МАМЕКОВ М.К МАМЕТОВА Д.А МАТЕМБАЕВА М.Б МАХАНОВ С.Р МАХАНОВА А.Д МАШРАПОВА Г.Е МЕДЕТОВА А.О МЕИРБЕКОВ А.У МЕЙРБЕКОВ Е.А МЕЙРХАНОВА К.М МӘРІПХАН О.Ә МИНОВАРОВА А.Ж МИРАМАНОВА Г.А МИРЖАБАЕВ Н.Д МИРЗАХМЕТОВА А.Б МОЛБОСЫНОВА О.А МОЛДАБЕКОВ С.Б МОЛДАБЕКОВА Г.У МОЛДАШЕВА А.Т МОМИНОВА З.О МУРАТАЛИЕВА Т.А МУРАТОВ А.Б МУРАТОВА А.К МУРЗАБЕКОВА М.А МУСАЕВ А.Е МУХИЕВА Г.Ж МУХИТОВ А.И МЫРЗАБЕКОВ А.С МЫРЗАБЕКОВА Т.А МЫРСЕЙТОВ Н.Е НАКИПОВА А.К НАЛИБАЕВА М.Н НАРТАЕВА А.Ж НАУРЫЗХАН А.Т НИКИФОРОВА Л.А НУРАНОВА Ж.С НУРБЕКОВА Г.Ж НУРМАГАМБЕТОВА Д.К НУРМАНОВА А.Ш НУСКАБАЕВ Н.А НҰРЛЫБАЕВА Д.З НҰРПЕЙІСОВ Б.Т ОЗГАНБАЕВ Ж. ОНГЛАСИНОВ Б.Х ОНЛАСЫНОВ Д.С ОҢЛАСЫНОВА Ж.С ОРАЗБАЕВ М.Р ОРАЗБАЕВ М.Р ОРАЗБАЕВА Л.И ОРДАБЕКОВ А.Б ОРМАНОВА Ж.Б ОРЫНБАСАРОВА М.Ж ОРЫНКУЛОВА Т.К ОСПАНОВА Г.Т ОСПАНОВА Ж.Т ӨТЕБАЕВ Н.С ПАЙПАЕВА Б.Б ПАРИМБЕКОВ Т.М ПЕРДЕБАЕВА А.А ПЕРНЕБАЕВ Б.Е ПЕРНЕБАЙ Г.Б ПИРМЕТОВ А.У ПЛАЛОВ А.А ПРИМКУЛОВ С.Д РАИМБЕКОВА М.Е РАИМБЕРДИЕВ К.Т РАХАТҚЫЗЫ Ж. РАХМАТУЛЛАЕВ Д.А РАХМЕТОВ А.С РЕДЖЕМЕТОВА Ш.Т РЫСКУЛБЕКОВА Ш.И САГИНБЕКОВ Е.А САДЫКОВА М.А САИМКУЛОВА А.Д САИТОВ Т.А САКЕЕВА А.Ж САПАРОВА Н.А САРЖАНОВА М.Ж САРМАНОВА К.М САРМАНОВА К.Е САРСЕПБАЕВ П.Т САРЫБАЕВ С.П САТИМОВ Д.Д

329 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369 370 371 372 373 374 375 376 377 378 379 380 381 382 383 384 385 386 387 388 389 390 391 392 393 394 395 396 397 398 399 400 401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 418

7

САУИРБАЕВ Б.С САУЙРБАЕВА М.С САУІРБАЕВА Г.П СЕЙДАЛИЕВ Е.К СЕЙДАЛИЕВА А.С СЕЙТМУРАТОВА А.А СЕРІКҰЛЫ Д. СЕРІКҰЛЫ Ж. СЕРКЕБАЕВА К.С СИДДИКОВ М.А СЛАМБЕКҚЫЗЫ Г. СЛАМБЕКОВА Ж.Ж СМАНОВА Э.А СОКПАНОВ Н.К СПАБЕКОВА М.Ш СТАМКУЛОВ Е.А СУГУРБАЕВ Б.Р СУЛЕЙМЕНОВ Б.М СУЛТАНБЕКОВА С.О СУНХАРОВА К.К СЫДЫКОВ Б.О СЫДЫКОВА Г.Т СЫЗДЫКОВА Ш.А СЫПАТАЕВА У.К ТАЖИБАЕВ Н.М ТАЖИБЕКОВА Н.Л ТАЙБЕК Ж.Қ ТАЙГАНОВ М.Ф ТАЛДАХМЕТОВ Е.Ш ТАСБОЛАТОВА М.Б ТАУАСАРОВ Г.И ТАУБАЕВА А.Е ТАШТАНОВА Н.Ж ТӘЛІПБЕКОВА М. ТӘШЕНОВА А.Н ТИМЕТОВ М.Ж ТЛЕУОВА А.У ТОЙЖАНОВ Е.М ТОЙЛЫБАЕВА Э.У ТОКБАЕВА Г.Т ТОРЕБЕКОВ Ж.Т ТОРЕЖАНОВА А.Е ТУКТИБАЕВА Д.А ТУЛЕГЕНОВ Д.А ТУЛЕГЕНОВА А.Е ТУЛЕЕВА П.К ТУЛЕНБАЕВ Н.И ТУЛЕНОВ Е.К ТУЛЕУБАЕВ Н.Х ТУЛТАЕВА А.З ТУЛЬДЖАНОВА П.П ТУРЕКУЛОВ Н.Б ТУРКЕБАЕВА У.А ТУРКЕСТАНБАЕВ А.Р ТУРЛЫБЕКОВА Ш.М ТУРМАНОВ У.А ТУРМАНОВА А.А ТУРМАХАНБЕТОВ А.Г ТУРЫМОВ М.М ТЫНАРОВ Н.Н ТЫНГОЗИЕВ С.Н УКИБАЕВА Ж.Е УЛЫКБЕКОВ Н.К УМБЕТЖАНОВ Р.Ж УРУМБАЕВ Б.Ш УСЕНБЕКОВ Б.А УСЕНОВ Н.Т УСЕНОВА А.А УТЕБАЕВА Г.Е УТЕМИСОВА А.Ш УТЕУЛИЕВА А.Ж УТЕШЕВ Н.Р УТУНЧИЕВ К.Б ҮСЕНБЕК Б.П ХАБИРОВА А.Р ХАЛИМОВА Т.А ШАДИЕВА С.Х ШАЛАБАЕВА А.А ШЕГЕБАЕВ Е.М ШИЛЬМИРЗАЕВА Л.П ШИРШИКБАЕВА Н.Н ШНЕТОВА Г.А ШОЛАНБАЕВА Ш.О ШУКУРОВА Ю.И ШУЛЕНОВА А.У ШУМБАЛОВ Н.М ШЫНҒЫСОВА А.П ШЫНТЕМІРОВА Ж.С ЫНТЫҚБАЕВА Г.Ш ЮЛДАШЕВА Н.Р


8

№13 (1449) 15 ақпан 2017 жыл www.shymkala.kz

Соңғы бет

Тұсаукесер

Брифинг

Ш

ымкент қаласында Жастар театрының т ұсауы кесілді. Өнер көгіне ұядан ұшқан балапандай қанат қаққан жас ұжым алғашқы қойылымына Әлімбек Оразбековтің «Бір түп алма ағашы» пьесасын таңдапты. Олардың «өз театрымыз болса екен» деген ұсынысы қолдау тапты. Көрдік, көзайым болдық. Қоюшы режиссері М.Əуезов атындағы ОҚМУ-дың аға оқытушысы Айна Емкулова.

«Бір түп алма ағашы»

Құттыбике НҰРҒАБЫЛ knurgabyl@shymkala.kz Оның актер шеберлігі маманы ретінде қолтаңбасы анық байқалды. «Немен бітер екен?» деген ойдың жетегінде тұңғиығына тартып әкетті. Дегенмен көрерменнің көңіл пернесін дөп басты. «Баяғыда бір түп алма ағашы болыпты. Үлкейіп өсіп, жеміс беріпті. Ағаш әрі қарай иесінен мұнан да көп алма берсем дейтін көрінеді. Бірақ бұтақтары «сенсіз де өмір сүреміз» деп тамырлы ағаштың көңілін қалдырады. Не істерін білмей күйінген ағаш күннен күнге сола береді. Қойылымда да солай... Тағылымды аңызға негізделген пьеса алма ағашының түбінде баяндалады. Әкеден ерте айрылған отбасы мүшелерi аналарының туған күніне жиналып, ауылдағы қарашаңыраққа жиналады. Бауырлардың отбасында бас қосуына үйдің кенжесі Мақсат ықпал етеді. Қоларбаға таңылған мүгедек жігіт анасының жанында болады. Ал көкесі мен әпкесі қалада. Әрқайсысы арман қуып, оқиды. Білім алады. Бірақ олар қарақан басының қамын ойлап, адамдық қасиеттен алыстап кетеді. Жалғызбасты анасы мен мүгедек бауырларының сенімін ақтамайды. Қуанышқа жиналған дастархан басында әрқайсысы өз басының жайын

Жастар театрының шымылдығын түрді күйттейді. Бірін-бірі тыңдамай, менікі дұрыс деп бет бақтырмайды. Бала күнгі бауырмалдық пен сыйластықтың жұрнағы да қалмаған. Бірбірі үшін жүрегін жұлып беруге дайын бауырлардың жанашырлығы құмға сіңген судай ғайып болған. Бүгінгі қоғамдағы отбасындағы араздық, бауырлар арасында талас-тартыс бір дастархан басындағы сюжет желісіне сыйып тұр. Қойылым соңы қайғылы оқиғамен аяқталады. Мақсат бауырларының араздығына шыдамай, өзін құрбандыққа шалады. Алғашқы қойылымда езу тартқызар диалог та, күлдіргі көрініс те көп. Әрине, көрерменге мұндай көңіл күй сыйлау үшін әртістік шеберлік керек. Бірақ қойылымды студенттер кейіпкерлер арқылы сәтті ойнады. Еңбек жолында сахналаған алғашқы туындысын жүрекке жеткізу үшін театр ұжымының көп күш жұмсағаны көрініп тұр. Рөлдерді М. Әуезов атындағы педагогика және мәдениет факультетінің оқытушылары мен студенттері алып шықты.

– Жастардың өнері толқытты. Кәсіби кемшілігін, шынайы сенімдері толықтырды. Студенттердің ойыны көрермендерін сендірді. Маңыздысы сонда! Жастардың өнерін өрістету арқылы, Оңтүстік мәдениеті жаңа биікке жол ашты, – дейді Ж. Шанин атындағы қазақ драма театрының әдебиет бөлімінің меңгерушісі Сая Қасымбек. Сондай-ақ Жұмат Шанин атындағы облыстық академиялық драма театрының актері, ҚР еңбек сіңірген қайраткері Мәжит Ілиясқаров сөз сөйлеп, жастар театрына сәт-сапар тіледі. Алғашқы қойылымға біраз шығармаларды таңдадық. Десе де, Әлімбек Оразбековтің «Бір түп алма ағашына» тоқталдық. Бұл пьеса жастардың жан дүниесіне жақын – дейді театрдың көркемдік жетекшісі, сахна қозғалысы маманы Алмас Бауыржанұлы. Қазіргі таңда театр құрамында 30 студент бар. Алдағы уақытта жас ұжым 14 пен 29 аралығындағы өнерге қызығушылығы бар жастарды қабылдайды.

Оңтүстік Қазақстан облысы денсаулық сақтау басқармасының «Шымкент мамандандырылған бөбектер үйі» коммуналдық мекемесі басшысының заңды тұлғалар мен жеке тұлғалардың өкілдерін жеке қабылдауы Оразбаева Раушан Исраилқызы – бас дәрігер. Әр аптаның сейсенбі, бейсенбі күндері сағат 16.00ден 18.00-ге дейін. Мекенжайы: Шымкент қаласы, Восток шағынауданы, 7 «Б» үй. Тел. 46-97-19 қабылдау бөлмесі. Мекеменің сайты:

¬Ѕрылтайшы – Шымкент ¶аласыныє ґкiмдiгi. Ìåíøiê èåñi – «Шымкент а¶парат орталыµы» жауапкершiлiгi шектеулi серiктестiгi.

Директор – áас редактор Айгѕл ¬АПБАРОВА Бас редактордыє орынбасары Ñ´áèò ÀÓÅÑÁÅÊÎÂ Директордыє орынбасары Таєат ¦ЛIБЕКОВ

ittp:/domrebenka.kz/ ОҚО денсаулық сақтау басқармасының «Шымкент мамандандырылған бөбектер үйі» КММ-нің бөлім бастықтары, дәрігерлері заңды тұлғалар мен жеке тұлғалардың өкілдерін қабылдауды қажеттіліктің туындауына қарай жүргізеді.

Жауапты хатшы Асхан Майлыбаева

Журналистер ¬½òòûáèêå ͱЪÀÁÛË Жеєiсбек ÊÎËÕÎÇΠТаµабай ¬ÀÑÛÌΠАкìàðàë АØИÐÎÂÀ ̼ëäið ÊÅÍÆÅÁÀÉ Сапарµалè ¬АНАТ

«Шымкент келбетiнде» жарияланµан материалды бас¶а басылым кјшiрiп бас¶анда, бiзге сiлтеме жасауы тиiс. Беттеушi-дизайнер Жарнама мґтiнiнен туындайтын ̽¶àµàëè Ò¯ÐÅÕÀÍ А¶òîë¶ûí Ò¦ÆIÁÀÅÂÀ мґселелерге жарнама берушi жауап бередi. Жарнама æ´íå ¬олжазба автор келiсiмiмен ìàðêåòèíã редакциялы¶ јєдеу жасалуы мѕмкiн. á¼ëiìi А - а¶ылы имидждiк ма¶ала À¶æiáåê ̱ñòàôèíà Фототiлшi Äàíèÿð ¬ÎÆÀÁÅÊ

46 алтын, 19 күміс және 29 қола

2016

жылы ОҚО спортшыларының әлем чемпионаттары мен кубогтарында иеленген медальдар саны осындай. Бұл туралы облыстық Дене шынықтыру және спорт басқармасының басшысы Әлібек Нұртаев ОҚО Аймақтық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте мәлімдеді. Сапарғали ҚАНАТ skanat@shymkala.kz

Басқарма басшысының айтуынша, былтыр облыс спортшылары Қазақстан чемпионаттарында және кубогтары мен біріншіліктерінде 399 алтын, 395 күміс, 391 қола, сонымен қатар, Азия кубогтары мен чемпионаттарында 46 алтын, 46 күміс және 37 қола медальға ие болған. Сондай-ақ, облысымызда 1 ҚР еңбек сіңген спорт шебері, 37 халықаралық дәрежедегі спорт шебері, 162 ҚР спорт шебері, 881 спорт шеберіне үміткер спортшылар дайындалған. Жоспар бойынша 2017-2018 жылдары (құрылысы өтпелі) Шымкент қаласында «Шымкент арена» спорт сарайының құрылысы жүргізілмек. Қазір ғимараттың техникалық-экономикалық құжаттарын дайындау жұмыстары басталды. Бұдан басқа облыстық бюджет есебінен Қазығұрт ауданы, Болашақ шағынауданында және Отырар ауданы Шәуілдір елдімекенінде сыйымдылығы 210 орындық дене шынықтыру-сауықтыру кешендерінің құрылысын жүргізу жоспарлануда. – 2016 жылдың қорытындысы бойынша облыста 5350 спорт нысандары тіркелген. Және облыс аумағында 4849 бұқаралық спорттық ісшаралар өткізіліп, оған 550 504 адам қатысты. Оның ішінде ауылды жерлерде 3151 спорттық іс-шара өткізіліп, оған 362 975 адам қамтылған. Сонымен қатар, дене шынықтыру және спортпен тұрақты түрде шыұғылданушылар саны 708 884 адамды құрап, барлық жастағы халықтың қамтылуы 24,7%-ға жетіп отыр, – деді Ә. Нұртаев. Айта кетейік, 2017 жылдың 29 қаңтар және 8 ақпан күндері аралығында Алматы қаласында өткен Бүкіләлемдік қысқы Универсиадада облысымыздан 5 спортшы қатысып, 1 алтын, 1 күміс және 1 қола жүлде иеленді.

Мекен-жайымыз: 160019, άΠШымкент ¶аласы, ¦ë-Ôàðàáè ауданы, «¬àðàñó» øàµûíàóäàíû, 66/6 ¾é. Тел.: 46-42-02, 46-42-22 (факс) E-mail: shymkent_media@mail.ru Газет ¬Р Мґдениет жґне а¶парат министрлiгiнiє А¶парат жґне мЅраµат комитетiнде 2012 жылдыє 30 наурызында тiркелiп, №12365-Г куґлiгi берiлген. Газет аптасына 2 рет, ñ´ðñåíái æ´íå æ½ìà ê¾íäåði øûµàäû. Таралу аймаµы: ¬аза¶стан Республикасы Газет редакцияныє компьютер Кезекшi редактор – орталыµында терiлiп, беттелдi. Жеєiсбек ÊÎËÕÎÇΠ«ERNUR-print» ЖШС-нiє баспаханасында Тапсырыс: 453 басылды. Шымкент ¶аласы, Таралымы: 7163 дана Т.¦лiм¶Ѕлов кјшесi, 22 ѕй.

Шымкент келбеті №13  

Сәрсенбі (1449), 15 ақпан 2017 года

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you