Page 1

Îáçîð íà ïàçàðà íà íåäâèæèìè èìîòè Ñîôèÿ, 1âî òðèìåñå÷èå 2012

www.arcoreal.bg


Ìàêðîèêîíîìèêà  íà÷àëîòî íà 2012 ñå çàïàçâà òåíäåíöèÿòà îò âòîðàòà ïîëîâèíà íà 2011, êîãàòî àíàëèçàòîðèòå ñå íàëîæè äà êîðèãèðàò ïðîãíîçèòå ñè çà èêîíîìè÷åñêè ðàñòåæ. Íåñèãóðíîñòòà íà ãëîáàëíî è åâðîïåéñêî íèâî, êàêòî è ëèïñàòà íà ÿñíè ïîëîæèòåëíè èíäèêàöèè çà âúçñòàíîâÿâàíå íà èêîíîìèêèòå äèêòóâàò îñíîâíàòà ÷àñ ò îò ïðîöåñèòå â Áúëãàðèÿ íà ìàêðîèêîíîìè÷åñêî íèâî.

Áðóòåí âúòðåøåí âúòðåøåí ïðîäóêò Áðóòåí ïðîäóêò (ãîäèøåí òåìï íà èçìåíåíèå, %) (ãîäèøåí òåìï íà èçìåíåíèå, %) 10 5 0 -5

ÁÂÏ

ïðîãíîçà

-10

Ïðåç 2011 áðóòíèÿò âúòðåøåí ïðîäóêò íà Áúëãàðèÿ îòáåëÿçà ðàñòåæ îò 1,7 %, óìåðåíî ïîäîáðåíèå â ñðàâíåíèå ñ 0,2 % ïðåç 2010 è çíà÷èòåëíî ïî-äîáðå îò ñâèâàíåòî ñ 5,5 % ïðåç 2009. Ïðîãíîçèòå íà àíàëèçàòîðèòå çà 2012 ñà çà óìåðåí ðàñòåæ â ðàìêèòå íà 1,2-1,5 %. Âàëóòíèÿò áîðä è ñòðîãàòà ôèñêàëíà ïîëèòèêà ïîääúðæàò áúëãàðñêàòà èêîíîìèêà â ïîñòàáèëíî ñúñòîÿíèå îò òîâà, â êîåòî ñå íàìèðàò íÿêîè ñúñåäñêè èêîíîìèêè.

2008

2009

2010

2011

2012

Èíäåêñ íàíà ïîòðåáèòåëñêèòå öåíè Èíäåêñ ïîòðåáèòåëñêèòå (ñïðÿìî ïðåäõîäíàòà ãîäèíà, %) öåíè (ñïðÿìî ïðåäõîäíàòà ãîäèíà, %) 16 12

Èíôëàöèÿ Âúçñòàíîâÿâàíåòî íà èêîíîìèêàòà ïðåç 2011 ïðîâîêèðà è ðàñòåæ íà öåíèòå îò 4,2 % çà ðàçëèêà îò ïî-ñïîêîéíèòå 2009 è 2010. Îò íà÷àëîòî íà 2012 èíôëàöèÿòà å îêîëî 2 %, ñïðÿìî ñúîòâåòíèÿ ïåðèîä íà ïðåäõîäíàòà ãîäèíà.

8

ôåâðóàðè

4 0 2008

2009

2010

2011

2012

Áåçðàáîòèöà è äîõîäè Áåçðàáîòèöàòà ïðîäúëæàâà äà ñå óâåëè÷àâà è ïðåç 2012 äî 11,5 % ïðåç ôåâðóàðè, ñëåä ïîêà÷âàíå ñ ïîâå÷å îò åäèí ïðîöåíòåí ïóíêò äî 10,4 % ïðåç 2011. Íàé-çàòðóäíåíè ïî âðåìå íà êðèçàòà ñà ìàëêèòå è ñðåäíè ïðåäïðèÿòèÿ. Ñðåäíàòà ðàáîòíà çàïëàòà íàäâèøè 380 åâðî â êðàÿ íà 2011. Ñðåäíîòî óâåëè÷åíèå çà ãîäèíàòà áåøå 9 %.

Áåçðàáîòèöà Áåçðàáîòèöà (%)

(%) 12 10 8

Ïðîèçâîäñòâî, âíîñ è èçíîñ

6

 íà÷àëîòî íà 2012 èíäóñòðèàëíîòî ïðîèçâîäñòâî è åêñïîðòúò íå óñïÿâàò äà äîñòèãíàò ñâîèòå íèâà îòïðåäè ãîäèíà. Ïðåç ïîñëåäíèòå 2 ãîäèíè åêñïîðòúò ñå óâåëè÷àâàøå è îòðèöàòåëíèÿò òúðãîâñêè áàëàíñ ñå ñìàëÿâàøå.

4 2008

Èíäåêñíà íàïðîì. ïðîì. ïðîèçâîäñòâî ïðîèçâîäñòâî Èíäåêñ 400

0

350

-7

300

-21

2010

2011

2012

(åâðî) çàïëàòà (åâðî)

7

ÿíóàðè

2009

Ñðåäíà ìåñå÷íà ðàáîòíà çàïëàòà Ñðåäíà ìåñå÷íà ðàáîòíà

(ñïðÿìî ïðåäõîäíàòà ãîäèíà, %) (ñïðÿìî ïðåäõîäíàòà ãîäèíà, %)

-14

ôåâðóàðè

250 200

2008

2009

2010

www.arcoreal.bg

2011

2012

2007

2008

2009

2010

2011

Èçòî÷íèê íà äàííèòå: ÁÍÁ


Ìàêðîèêîíîìèêà Ïðåêè ÷óæäåñòðàííè èíâåñòèöèè

Ïðåêè èíâåñòèöèè èíâåñòèöèè â Ïðåêè â Áúëãàðèÿ Áúëãàðèÿ

Ïðåêèòå ÷óæäåñòðàííè èíâåñòèöèè ïðîäúëæàâàò äà íàìàëÿâàò êàòî ëåêî ïðåâèøèõà 1 ìèëèàðä åâðî ïðåç 2011, â ñðàâíåíèå ñ 1,8 ìèëèàðäà åâðî ïðåç 2010 è ñà ñàìî ÷àñòèöà îò ðåêîðäíèòå 9 ìèëèàðäà åâðî ïðåç 2007.

(% îò îò ÁÂÏ) ÁÂÏ) (%

20 15 10

Áàíêîâ ñåêòîð

5

Ëèõâèòå ïî ïîòðåáèòåëñêèòå êðåäèòè çàïî÷íàõà äà ñå óâåëè÷àâàò ïðåç âòîðàòà ïîëîâèíà íà 2011 ñëåä êàòî íàìàëÿâàõà îò 2009 íàñàì. Ïðåç ôåâðóàðè 2012 íèâàòà ñà 11,98 % çà êðåäèòè â ëåâà è 9,77 % çà êðåäèòè â åâðî. Ïîäîáíà òåíäåíöèÿ ñå çàáåëÿçâà è ïðè èïîòå÷íèòå êðåäèòè â åâðî, äîêàòî çà èïîòå÷íèòå êðåäèòè â ëåâà ëèõâèòå âñå îùå ñå ïîíèæàâàò. Èíòåðåñíî ÿâëåíèå ñâúðçàíî ñ íåñòàáèëíîñòòà íà åâðî çîíàòà å ïðàêòè÷åñêîòî èçðàâíÿâàíå íà ëèõâèòå â åâðî è â ëåâà íà íèâà îêîëî 8 %. Íàðàñòâàíå íà äîâåðèåòî íà ïîòðåáèòåëèòå è íàìàëÿâàíåòî íà áåçðàáîòèöàòà âåðîÿòíî ùå óâåëè÷àò òúðñåíåòî íà ïîòðåáèòåëñêî è èïîòå÷íî êðåäèòèðàíå, ïðè êîèòî íå ñå íàáëþäàâà îñîáåí ðàñòåæ ïðåç ïîñëåäíèòå ïîâå÷å îò 2 ãîäèíè.

ÿíóàðè

0 2008

2009

2010

2011

2012

Ëèõâåíè ïðîöåíòè ïî êðåäèòè çà Ëèõâåíèïîòðåáëåíèå ïðîöåíòè ïî êðåäèòè çà ïîòðåáëåíèå

15 13 11 9 ôåâðóàðè 7 2008

2009

2010 â ëåâîâå

Ïðåç 2011 ñäåëêèòå ñ íåäâèæèìè èìîòè â Áúëãàðèÿ ñà íàðàñíàëè ñ 22 %. Ñúùèÿò ïîêàçàòåë çà Ñîôèÿ å íàìàëÿë ñ 5,5 % äî 20 600 ñäåëêè.

2011

2012

â åâðî

Ëèõâåíè ïðîöåíòè ïî æèëèùíè Ëèõâåíè ïðîöåíòè ïî æèëèùíè êðåäèòè êðåäèòè w Ðàñòåæ íà áðóòíèÿ âúòðåøåí ïðîäóêò

ïðåç 2011 ñ 1,7 %

11 10

w Óìåðåíà èíôëàöèÿ îò 4,2 %

ôåâðóàðè

9

w Ñðåäíà ìåñå÷íà ðàáîòíà çàïëàòà

îò 360 åâðî

8 7 2008

w Èçðàâíÿâàíå íà ëèõâèòå ïî èïîòå÷íè

êðåäèòè â ëåâà è â åâðî

2009

2010 â ëåâîâå

2011

2012

â åâðî

Êðåäèòè çà äîìàêèíñòâàòà

Òúðãîâñêî ñàëäî Òúðãîâñêî ñàëäî

ëåâà) Êðåäèòè(ìðëä. çà äîìàêèíñòâàòà

(% ïðîìÿíà ïðåäõ. ãîäèíà) (% ïðîìÿíàñïðÿìî ñïðÿìî ïðåäõ. ãîäèíà)

(ìëðä. ëåâà) 50

10

25

8

0

6 4

-25 ÿíóàðè -50 2008

2009 Èç íîñ

Èçòî÷íèê íà äàííèòå: ÁÍÁ

2010

2011 Âíîñ

2012

2 2008

ôåâðóàðè 2009

2010

Ïîòðåáèòåëñêè

2011

2012

Æèëèùíè

www.arcoreal.bg


Æèëèùíè èìîòè Òúðñåíå

Íàåìè

Ñòàðàòà ïîãîâîðêà çà îñíîâíèòå ôàêòîðè, îïðåäåëÿùè ñòîéíîñòòà íà åäèí èìîò: „ìåñòîïîëîæåíèå, ìåñòîïîëîæåíèå, ìåñòîïîëîæåíèå” å âñå îùå âàëèäíà. Ïî-ïîäðîáåí àíàëèç íà òúðñåíåòî ðàçêðèâà îñíîâíèòå äâèæåùè ñèëè – áëèçîñò äî ëèíèÿ íà ìåòðîòî, áèëî òî ñúùåñòâóâàùà èëè â ñòðîèòåëñòâî, áëèçîñò äî ìåñòà ñ âèñîêà êîíöåíòðàöèÿ íà ðàáîòíè ìåñòà, ðàçâèòà èíôðàñòðóêòóðà, óäîáñòâà è óñëóãè â íåïîñðåäñòâåíà áëèçîñò. Íàðåä ñ ðåïóòàöèÿòà íà èíâåñòèòîðà è êà÷åñòâîòî íà ñòðîèòåëíèòå ìàòåðèàëè, èçëîæåíèåòî, åòàæíîñòòà è íà÷èíà íà îòîïëåíèå ñà äðóãèòå âàæíè ôàêòîðè, âëèÿåùè íà ðåøåíèåòî çà ïîêóïêà.

Ñðåäíèÿò íàåì íà æèëèùå â Ñîôèÿ å îêîëî 2,80-3,00 åâðî/êâ.ì./ìåñåö. Åäíîñòàéíèòå àïàðòàìåíòè â öåíòúðà ñà ïî-ñêúïè è ñè íàìèðàò êëèåíòè íà 3,70-4,00 åâðî/êâ.ì./ìåñåö. Íàé-äîáðèòå àïàðòàìåíòè ìîãàò äà ñå îòäàäàò è íàä 10 åâðî/êâ.ì./ìåñåö, íî òàêèâà ñäåëêè ñà ïî-ñêîðî èçêëþ÷åíèÿ. Ïî-íåàòðàêòèâíèòå èìîòè ñè íàìèðàò íàåìàòåëè íà îêîëî 10% ïîä ñðåäíèÿ çà ðàéîíà íàåì. Íàåìèòå â ïåðèôåðíèòå ðàéîíè ñå êîëåáàÿò îêîëî 2 åâðî/êâ.ì./ìåñåö. Äîõîäíîñòòà ïðè æèëèùíèòå èìîòè å íàé-÷åñòî ìåæäó 3.90-5.80%, êîåòî ïðàâè ñåêòîðà äî ãîëÿìà ñòåïåí íåïðèâëåêàòåëåí çà ïðîôåñèîíàëíè èíâåñòèòîðè.

Ïðåäëàãàíå Ñòðîèòåëíàòà àêòèâíîñò ïðîäúëæè äà íàìàëÿâà. Ïðåç 2011 áÿõà çàâúðøåíè æèëèùà ñ ïëîù îò 72 600 êâ. ì. – 46% ïî-ìàëêî îò ïðåäèøíàòà ãîäèíà. Íîâîçàâúðøåíèòå æèëèùà â Ñîôèÿ ñà ñúñ ñðåäíà ïëîù îò 73 êâ. ì. – ñ 8 êâ.ì. ïîâå÷å îò ñðåäíîòî çà ñúùåñòâóâàùèòå. Ïîäîáíà òåíäåíöèÿ ñå çàáåëÿçâà è â áðîÿ ñòàè – òðèñòàéíèòå è ïî-ãîëåìèòå àïàðòàìåíòè ñà ïîâå÷å îò ïîëîâèíàòà îò íîâîçàâúðøåíèòå àïàðòàìåíòè, äîêàòî òå ïðåäñòàâëÿâàò ñàìî 42% îò ñúùåñòâóâàùèòå àïàðòàìåíòè â Ñîôèÿ. Áàíêèòå ìîãàò äà ñòàíàò çíà÷èì èãðà÷ íà ïàçàðà, àêî ðåøàò äà ñå ðàçïîðåäÿò ñ ïðèäîáèòèòå èìîòè. Äúëãàòà è òåæêà ïðîöåäóðà è ëèïñàòà íà èïîòå÷íî ôèíàíñèðàíå ÷åñòî ñúçäàâàò ïðå÷êè è îñòàâÿò ñòðàíèòå íåóäîâëåòâîðåíè.

Æèëèùíè ïëîùè (’000 êâ.ì.) 300 225

34800

75

34600

0

34400

2007

2008

2010

2011

Îáùà ïëîù (äÿñíà ñêàëà)

Èçòî÷íèê: ÍÑÈ

Ïðîåêòè â ñòðîåæ (’000 êâ.ì.) 1 000

Èíâåñòèòîðèòå íå èçãëåæäàò îñîáåíî îïòèìèñòè÷íî íàñòðîåíè – ðàçðåøèòåëíèòå çà ñòðîåæ, èçäàäåíè ïðåç 2011 ñà ñàìî çà 206 500 êâ. ì. – 28 % ïî-ìàëêî îò êîëêîòî ïðåç 2010. Ïëîùòà íà ïðîåêòèòå, ïî êîèòî å çàïî÷íàëî ñòðîèòåëñòâî ñà íàìàëåëè ñ 45 % ïðåç 2011 äî 94 000 êâ.ì.

500 250 0 2007

2008

2009

2010

Çàïî÷íàòî ñòðîèòåëñòâî Èçäàäåíè ðàçðåøèòåëíè Èçòî÷íèê: ÍÑÈ

Ïðîäàæíè öåíè (åâðî/êâ.ì.)

Èçòî÷íèê: Arco Real Estate

www.arcoreal.bg

2009

Íîâîïîñòðîåíè æèëèùà, (ëÿâà ñêàëà)

750

Èìîòèòå ñ àäåêâàòíè öåíè ïðèâëÿêîõà èíòåðåñà íà êóïóâà÷èòå ïðåç 2011. Çà åäíà ãîäèíà öåíèòå â Ñîôèÿ íàìàëÿõà ñ 5 % äî 691 åâðî/êâ.ì. êúì ìàðò 2012. Ñëåä ñïàä â ïðîäúëæåíèå íà ïîñëåäíèòå íÿêîëêî ãîäèíè, öåíèòå â Öåíòúðà ñå ñòàáèëèçèðàõà íà îêîëî 1050 åâðî/êâ.ì. Äèôåðåíöèðàíåòî ìåæäó äðóãèòå ïàçàðíè ðàéîíè áå ÿñíî çàáåëåæèìî. Íàé-òúðñåíèòå ðàéîíè ïîêàçàõà ïî-äîáðè îò ñðåäíèòå çà ïàçàðà ðåçóëòàòè; öåíèòå â Þæíèòå ðàéîíè íàðàñíàõà ñ 4 % ïðåç ãîäèíàòà. Êóïóâà÷èòå óñïÿõà äà ñâàëÿò öåíèòå â ïî÷óâñòâèòåëíèòå êúì òîçè ïîêàçàòåë ðàéîíè, êîíêðåòíî â Ðàâíèííèòå ïîêðàéíèíè è Çàïàäíèòå ðàéîíè - ñ 9 % – 12 %.

35000

150

Ïðîåêòè â ñòðîåæ

Ïðîäàæáè

35200 ïðîãíîçà

2011


10 9 8 7

1 3

3 2 8

5

4

6

Èçòî÷íèê: Google, Arco Real Estate

Ðàéîí Ðàéîí 1. Öåíòúð 2. Ïàðêîâå

Ñðåäíà Ñðåäíà öåíà öåíà åâðî/êâ.ì. åâðî/êâ.ì.

Êâàðòàëè Êâàðòàëè âêëþ÷èòåëíî Äîêòîðñêè ïàìåòíèê, Ìåäèöèíñêà àêàäåìèÿ, Îáîðèùå

1 054

Èâàí Âàçîâ, Èçãðåâ, Èçòîê, Ëîçåíåö, Õëàäèëíèêà, ßâîðîâ

1 034

Áåëè áðåçè , Áîðîâî, Ãåî Ìèëåâ, Ãîöå Äåë÷åâ, Çîíà Á-5-18-19, Êðàñíî ñåëî, Ëàãåðà, Ìîòîïèñòà, Ðåäóòà, Ñëàâèÿ, Ñòðåëáèùå, Õèïîäðóìà

800

Àìåðèêàíñêè êîëåæ, Áúêñòîí, Âèòîøà, Êðúñòîâà âàäà, Ìàëèíîâà äîëè íà, Ìàíàñòèðñêè ëèâàäè, Ïàâëîâî

771

Áàíêÿ, Áåëîâîäñêè ïúò, Áèñòðèöà, Áîÿíà, Áóíêåðà, Âëàäàÿ, Ãîðíà áàíÿ, Äåòñêè ãðàä, Äðàãàëåâöè, Êàðïóçèöà, Êèíîöåíòúð, Êíÿæåâî, Ïàí÷àðåâî, Ñèìåîíîâî

742

Äèàíàáàä, Äúðâåíèöà, Ìëàäîñò, Ìóñàãåí èöà, Ñòóäåíòñêè ãðàä

725

7. Çàïàäíè

Áàíèøîðà, Ãåâãåëèéñêè, Çàïàäåí ïàðê, Èëèíäåí, Êðàñíà ïîëÿíà, Îâ÷à Êóï åë, Ðàçñàäíèêà, Ñâåòà Òðîèöà, Ñåðäèêà, Ôîíäîâè æèëèùà, Öåíòðàëíà ãàðà

646

8. Èçòî÷íè

Äðóæáà, Ëåâñêè, Ìàëàøåâöè, Îðëàíäîâöè, Ïîäóÿíå, Ïîëèãîíà, Ñëàòèíà, Ñòåôàí Êàðàäæà, Ñóõàòà ðåêà, Õàäæè Äèìèòúð

613

9. Ñåâåðîçàïàäíè

Çàõàðíà ôàáðèêà, Ëþëèí, Ìîäåðíî ïðåäãðàäèå, Íàäåæäà, Îáåëÿ, Ñâîáîäà, Òîëñòîé, Ò ðèúãúëíèêà

562

10. Ðàâíèííè ïîêðàéíèíè

Áåíêîâñêè, Áèðèìèðöè, Áîòóíåö, Áóñìàíöè, Âîåííà ðàìïà, Âðàæäåáíà, Ãàðà Èñêúð, Ãîðóáëÿíå, Èâàíÿíå, Èëèÿíöè, Êàçè÷åíå, Êðåìèêîâöè, Êðèâè íà, Êóìàðèöà, Ìàëî áó÷èíî, Îáåëÿ, Ðåïóáëèêà, Ñâåòîâðà÷åíå, Ñåñëàâöè, Ñóõîäîë, Ôèëèïîâöè, Õð. Áîòåâ

506

3. Øèðîê öåíòúð 4. Þæåí 5. Ïëàíèíñêè ïîêðàéíèíè 6. Þãîèçòî÷íè

Èçòî÷íèê: Arco Real Estate

www.arcoreal.bg


Îôèñ ïëîùè Òúðñåíå

Èíâåñòèöèîíåí ïàçàð

Ïðåîáëàäàâàùî å òúðñåíåòî îò ôèðìè, ðàçøèðÿâàùè ñâîÿòà äåéíîñò è æåëàåùè äà ñå âúçïîëçâàò îò ïàçàðíèòå óñëîâèÿ. Ôèðìèòå îò IT è ôàðìà-öåâòè÷íèÿ ñåêòîð âñå îùå ñà íàé-ãîëåìèòå íàåìàòåëè. Ñèòóàöèÿòà â íà÷àëîòî íà 2012 íå å ïî-ðàçëè÷íà.

Ó÷àñòíèöèòå íà ïàçàðà áÿõà îòíîñèòåëíî àêòèâíè ïðåç 2011 – ñãðàäè ñ îáùà ïëîù îò íàä 40 000 êâ.ì. ñìåíèõà ñâîèòå ñîáñòâåíèöè. Êàìáàíèòå Áèçíåñ Öåíòúð è Èçòîê Òàóúð ñà ïî-ãîëåìèòå îò òÿõ. Êîíñîëèäàöèÿòà íà ñîáñòâåíîñòòà íà Sofia Airport Center è ïðîäúëæàâàùîòî îòòåãëÿíå íà GE Real Estate îò Áúëãàðèÿ ñà íàéçíà÷èòåëíèòå ñúáèòèÿ â íà÷àëîòî íà 2012. Èíòåðåñ çà èíâåñòèòîðèòå ïðåäñòàâëÿâàò äîáðè îôèñ ñãðàäè ñ ïúðâîêëàñíà ëîêàöèÿ è äîõîäíîñò îò îêîëî 9,5 %.

Äîáðà äîñòúïíîñò ñ ëè÷åí è îáùåñòâåí òðàíñïîðò è íàëè÷èåòî íà óäîáñòâà è óñëóãè â ðàéîíà ñà ôàêòîðèòå, êîèòî îòëè÷àâàò óñïåøíèòå ïðîåêòè. Ñâèäåòåëè ñìå íà ìíîãî äîáðå ïîñòðîåíè ñãðàäè, êîèòî ïðîñòî íå ñå íàìèðàò íà ïðàâèëíîòî ìÿñòî. Ïðåäëàãàíå Ñâðúõïðåäëàãàíå äîìèíèðà ïàçàðà îò 2009 íàñàì. Ïðåç 2011, ïðîåêòè ñ îáùà ïëîù îò íàä 200 000 êâ.ì. äîïúëíèõà ôîíäà îôèñíè ïëîùè, êàòî òîé ïî÷òè äîñòèãíà 1,5 ìèëèîíà êâ.ì. Çà ùàñòèå íà ìíîãî îò íîâèòå ïðîåêòè, òå ñà ñ äîáðà ëîêàöèÿ è ñ äîáðè õàðàêòåðèñòèêè è èìàò ïîâå÷å øàíñîâå äà áúäàò çàïúëíåíè ñ íàåìàòåëè îò êîëêîòî íÿêîè íå òîëêîâà äîáðå îáìèñëåíè ñõåìè îò ïðåäèøíè ãîäèíè.

Ïðîãíîçè è î÷àêâàíèÿ Òúðñåíåòî âåðîÿòíî ùå îñòàíå íèñêî â î÷àêâàíå íà ïîçèòèâíè ñèãíàëè îò äðóãèòå åâðîïåéñêè èêîíîìèêè. Íå î÷àêâàìå ðàñòåæ íà íàåìèòå ïðåç ïúðâàòà ïîëîâèíà íà ãîäèíàòà.

Îôèñíè ïëîùè Êëàñ À è Á

Îôèñíè ïëîùè (ìëí. Êëàñ êâ.ì.) À & Êëàñ Á (ìëí. êâ. ì.) 2 1,5

Ïðîåêòè â ñòðîåæ Ñâðúõïðåäëàãàíåòî çàäúðæà ãîëÿìà ÷àñò îò ïëàíîâåòå íà èíâåñòèòîðèòå íà ðàôòà. Ïðåç 2011 ñà èçäàäåíè ñòðîèòåëíè ðàçðåøåíèÿ çà 37 500 êâ.ì. – 22 % ðàñòåæ â ñðàâíåíèå ñ 2010. Ñòðîèòåëñòâîòî íà îôèñíî-õîòåëñêàòà Novotel Tower íà Öàðèãðàäñêî øîñå çàïî÷íà ïðåç àïðèë 2011 è íàïðåäâà ñ äîáðà ñêîðîñò.

1 0,5 0 2007 2008 2008 2009 2009 2010 2010 2011 2011 2012 H2 H1 H2 H1 H2 H1 H2 H1 H2 Q1

Äèàïàçîí íà íàåìè íà îôèñè (åâðî/êâ.ì./ìåñåö)

Ñâîáîäíè ïëîùè Áàâíîòî çàïúëâàíå íà íàëè÷íèòå ñãðàäè è ïîñòîÿííî íàðàñòâàùèÿò ôîíä äîïðèíàñÿò çà òîâà ïî÷òè åäíà òðåòà îò îôèñèòå â Ñîôèÿ äà áúäàò ïðàçíè. Ñèòóàöèÿòà â öåíòúðà å çíà÷èòåëíî ïî-äîáðà îò ñðåäíàòà çà ïàçàðà.  ñúùîòî âðåìå, íÿêîè ïðîåêòè â ïåðèôåðèÿòà îñòàâàò íåçàåòè âå÷å â ïðîäúëæåíèå íà íÿêîëêî ãîäèíè.

Èçòî÷íèê: Arco Real Estate

Íàåìè Âñå ïîâå÷å íàåìîäàòåëè ïðèåìàò, ÷å ïàçàðíàòà ñèòóàöèÿ ñå å ïðîìåíèëà. Äîðè ñîáñòâåíèöè íà ñãðàäè ñ îòëè÷íè ïîêàçàòåëè â öåíòúðà íà Ñîôèÿ ñà ñêëîííè íà îòñòúïêè ïðè ñåðèîçåí èíòåðåñ îò ïîòåíöèàëíè íàåìàòåëè. Ñäåëêèòå çà ïúðâîêëàñíèòå èìîòè ñå ñêëþ÷âàò â äèàïàçîíà íà 10-15 åâðî/êâ.ì./ìåñåö. Âòîðîñòåïåííèòå ëîêàöèè ñè íàìèðàò íàåìàòåëè íà îêîëî 5 åâðî/êâ.ì./ìåñåö è òî ñëåä ïðåäëàãàíå íà äîïúëíèòåëíè ñòèìóëè. Ïîëèãàôèÿ îôèñ öåíòúð

www.arcoreal.bg


Òúðãîâñêè ïëîùè Òúðñåíå Ïðåäïî÷èòàíèÿòà íà êëèåíòèòå ñå èçìåíèõà ïî âðåìå íà êðèçàòà. Ìíîçèíñòâîòî îò êóïóâà÷èòå òúðñÿò èçãîäíè îôåðòè, êîåòî ñòèìóëèðà ðàçøèðÿâàíåòî íà âåðèãèòå ñóïåðìàðêåòè ñ ïî-äîñòúïíè öåíè, êàòî Lidl è Kaufland. Äúëãîî÷àêâàíîòî íàâëèçàíå íà øâåäñêèòå âåðèãè IKEA è H&M ñúùî ïîòâúðæäàâà òàçè òåíäåíöèÿ. Äèíàìè÷íî ñå ðàçâèâà „íàïðàâè ñè ñàì" ñåãìåíòà – Bauhaus îòâàðÿ; bauMax è Mr. Bricolage ñå ðàçøèðÿâàò. Íàé-òúðñåíè íà ïàçàðà â ñòîëèöàòà ñà ìàãàçèíè ìåæäó 30 – 100 êâ. ì. Îñâåí ëîêàöèÿòà ñ èíòåíçèâåí ÷îâåêîïîòîê, âàæíè êðèòåðèè çà ïîòåíöèàëíèòå êëèåíòè ïðè èçáîðà ñà îòâîðåíîòî ïðîñòðàíñòâî, âèñîêèòå òàâàíè è íàëè÷èåòî íà äîáðà âåíòèëàöèÿ. Ïðåäëàãàíå Ñúùåñòâóâàùèòå ìîëîâå è òåçè â ñòðîåæ ñà êîíöåíòðèðàíè â þæíàòà è þãîèçòî÷íàòà ÷àñò íà ãðàäà. Îáùàòà îòäàâàåìà ïëîù îñòàíà íåïðîìåíåíà ïðåç 2011 íà îêîëî 210,000 êâ.ì.

Èíâåñòèöèîíåí ïàçàð Europa Capital ñêëþ÷è íàé-ãîëåìèòå ñäåëêè ïðåç 2011, ïðèäîáèâàéêè Mall of Sofia è Retail Park Plovdiv. Bluehouse Capital äîáàâè êúì ïîðòôîëèîòî ñè ìàãàçèíà è îôèñà íà Praktiker íà Öàðèãðàäñêî øîñå â Ñîôèÿ è òúðãîâñêè öåíòúð "×åðíî ìîðå" âúâ Âàðíà. Ñëåä ïðèêëþ÷âàíåòî íà òåçè ñäåëêè, áÿõìå ñâèäåòåëè íà äîñòà òèõà âòîðà ïîëîâèíà íà ãîäèíàòà. Î÷àêâàíèÿòà íà èíâåñòèòîðèòå çà äîõîäíîñòòà íà äîáðè òúðãîâñêè ïëîùè â Ñîôèÿ å ìàëêî íàä 9 %. Ïðîãíîçè è î÷àêâàíèÿ Î÷àêâàìå îòâàðÿíåòî íà íîâè ïðîåêòè, êàêòî è ïðåñòðóêòóðèðàíåòî íà íÿêîè ïî-ìàëêî óñïåøíè òàêèâà. Êàêòî ïðîäàæíèòå öåíè, òàêà è íàåìíèòå íèâà âåðîÿòíî ùå ïðåòúðïÿò êîðåêöèè, êîèòî ùå îòðàçÿâàò áàâíî ðàñòÿùîòî ïîòðåáëåíèå.

Òúðãîâñêèòå ïàðêîâå, êàêòî òåçè, êîèòî ñà ïðåäâàðèòåëíî ïëàíèðàíè, òàêà è òåçè, êîèòî ñà ðåçóëòàò îò åñòåñòâåíèÿ ðàñòåæ, ñà ïî-ðàâíîìåðíî ðàçïðåäåëåíè. Îáùàòà èì õàðàêòåðèñòèêà å äîáúð äîñòúï îò ãëàâåí áóëåâàðä èëè îò Îêîëîâðúñòíîòî øîñå. Íàé-ãîëÿìîòî äîïúëíåíèå êúì ìîäåðíèòå òúðãîâñêè ïëîùè â Ñîôèÿ çà 2011 áå îòâàðÿíåòî íà ïúðâèÿ ìàãàçèí IKEA â Áúëãàðèÿ ñ ïëîù îò 30,000 êâ.ì. Ïðîåêòè â ñòðîåæ Ñòðîèòåëñòâîòî íà Sofia Ring Mall çàïî÷íà, ðàáîòàòà ïî Bulgaria Mall áåøå ïîäíîâåíà, à ñòðîèòåëñòâîòî íà Paradise Centre íàïðåäâà. Òðèòå øîïèíã ìîëà ùå äîáàâÿò íàä 180 000 êâ. ì. íîâè ìîäåðíè òúðãîâñêè ïëîùè ïðåç ñëåäâàùèòå 2 ãîäèíè. Ñâîáîäíè ïëîùè  ïî-ïîïóëÿðíèòå ìîëîâå â Ñîôèÿ, íåîòäàäåíèòå ïëîùè ñà ïîä 5 %. Ïî-íåàòðàêòèâíèòå ïðîåêòè èçïèòâàò çàòðóäíåíèÿ, êàêòî ñúñ çàäúðæàíåòî íà íàåìàòåëèòå, òàêà è ñ ïðèâëè÷àíåòî íà äîñòàòú÷åí ÷îâåêîïîòîê. Ìíîãî íàåìîäàòåëè íà ìàãàçèíè ïî òúðãîâñêèòå óëèöè âñå îùå íå óñïÿâàò äà ïðåäëîæàò êîíêóðåíòíè óñëîâèÿ íà ïîòåíöèàëíèòå íàåìàòåëè. Çàòâàðÿíåòî íà íÿêîè ñóïåðìàðêåòè è èçòåãëÿíåòî íà íÿêîè âåðèãè èìàõà îòðèöàòåëåí åôåêò âúðõó êîåôèöèåíòà íà çàåòîñò. Ìàãàçèíèòå â ïðåäïî÷èòàíèòå ëîêàöèè ñå íóæäàÿò îò îêîëî 2 ìåñåöà, çà äà ñè íàìåðÿò íîâè íàåìàòåëè. Íàåìè Íàåìèòå â ìîëîâåòå ñà îêîëî 25 åâðî/êâ.ì./ìåñåö çà ñðåäåí ïî ãîëåìèíà ìàãàçèí. Íàé-òúðñåíèòå ëîêàöèè â Ñîôèÿ ìîãàò äà äîñòèãíàò íàåì îò 50 åâðî/êâ.ì./ìåñåö. Òúðñåíåòî íà âòîðîñòåïåííè ëîêàöèè å íà íèâà îêîëî 10 åâðî/êâ.ì./ìåñåö.

Paradise Centre

www.arcoreal.bg


Èíäóñòðèàëíè ïëîùè Òúðñåíå

Ëîãèñòè÷íè ïëîùè, Ñîôèÿ

Ïðåç ïîñëåäíèòå íÿêîëêî ãîäèíè ãîëåìèòå âåðèãè ñóïåðìàðêåòè áÿõà íàé-àêòèâíî ðàçøèðÿâàùèòå ñå. Òå èçãðàäèõà ñîáñòâåíè ñêëàäîâå, êîèòî âñå îùå çàäîâîëÿâàò íóæäèòå èì. Òîâà ðàçâèòèå äîïúëíèòåëíî ïîä÷åðòà ïðåîáëàäàâàùàòà òåíäåíöèÿ â òîçè ñåãìåíò ñîáñòâåíèöèòå äà ñà è îñíîâíèòå ïîëçâàòåëè íà ñúîðúæåíèÿòà. Îñíîâíîòî äâèæåíèå ïðè íàåìàòåëèòå å ñ öåë äà ñå êîíñîëèäèðàò îïåðàöèèòå èëè äà ñå ïðåìåñòÿò â ïîäîáðè è/èëè ïî-åâòèíè ëîêàöèè. Íàé-àêòèâíè ñà êîìïàíèèòå, çàíèìàâàùè ñå ñ ôàðìàöåâòè÷íè èëè áúðçîîáîðîòíè ñòîêè è ñ òúðãîâèÿ íà äðåáíî.

(ìëí. êâ.ì.) Ñîôèÿ Ëîãèñòè÷íè ïëîùè,

(ìëí. êâ. ì.) 2 1,5 1 0,5 0 2007 2008 2008 2009 2009 2010 2010 2011 2011 2012 H2 H1 H2 H1 H2 H1 H2 H1 H2 Q1

Èçòî÷íèê: Arco Real Estate

Ïðåäëàãàíå

Ïúðâîêëàñíè íàåìè

Ïðåç 2011 íÿìàøå çíà÷èòåëíè äîïúëíåíèÿ êúì ôîíäà îò îêîëî 1,5 ìèëèîíà êâ.ì. ìîäåðíè ëîãèñòè÷íè ïëîùè â è îêîëî Ñîôèÿ.

(åâðî/êâ.ì./ìåñåö) Ïúðâîêëàñíè íàåìè

(åâðî / êâ. ì. / ìåñåö) 7

Ïðîåêòè â ñòðîåæ

6

Ïðåç 2011 íÿìàøå îáÿâåíè ïëàíîâå çà çàïî÷âàíåòî íà íîâè ïðîåêòè. Ðàçøèðÿâàíåòî íà ñúùåñòâóâàùèòå ïðîåêòè å ñâúðçàíî ñ ïîäïèñâàíåòî íà ïðåäâàðèòåëíè äîãîâîðè ñ áúäåùèòå íàåìàòåëè.

5 4 3 2007 2008 2008 2009 2009 2010 2010 2011 2011 2012 H2 H1 H2 H1 H2 H1 H2 H1 H2 Q1

Ñâîáîäíè ïëîùè Ñúâðåìåííèòå ëîãèñòè÷íè öåíòðîâå â è îêîëî Ñîôèÿ òðàäèöèîííî èìàò äîáðî íèâî íà çàåòîñò. Ïðåç 2011 ã. òÿ îñòàíà íà íèâî îò îêîëî 5%. Íÿêîè ñîáñòâåíèöè èçïîëçâàò ïî-ìàëêî îò íàëè÷íîòî ïðîñòðàíñòâî è ïðåäëàãàò ñâîáîäíèòå ïëîùè íà ïàçàðà. Òîâà ñå áàëàíñèðà ñ óìåðåíèÿ èíòåðåñ îò ñòðàíà íà ïîòåíöèàëíèòå íàåìàòåëè.

Èçòî÷íèê: Arco Real Estate

Íàåìè Íàåìíèòå íèâà ñå ñòàáèëèçèðàõà îêîëî 4 åâðî/êâ.ì./ ìåñåö çà ïúðâîêà÷åñòâåíèòå ñúîðúæåíèÿ. Èíâåñòèöèîíåí ïàçàð Ïðåç 2011 íå áÿõà ðåàëèçèðàíè èíâåñòèöèîííè ñäåëêè. Ïîòåíöèàëíèòå êóïóâà÷è èìàò èíòåðåñ êúì ïðîåêòè ñ äîõîäíîñò îò îêîëî 12%.

Sofia Airport Center

Ïðîãíîçè è î÷àêâàíèÿ Äîêàòî èêîíîìèêàòà íå ñå ñúæèâè, òúðñåíåòî ùå ñå îïðåäåëÿ ïî-ñêîðî îò öåíàòà, îòêîëêîòî îò êà÷åñòâîòî. Íå î÷àêâàìå çíà÷èòåëíè èçìåíåíèÿ íà íàåìèòå èëè ðàñòåæ íà ëîãèñòè÷íèÿ ôîíä â ñêîðî âðåìå. Âèæäàìå âúçìîæíîñòè çà ëîãèñòè÷íèòå êîìïàíèè äà ðàçøèðÿò ñâîÿ ïàçàðåí äÿë ÷ðåç ïðåäëàãàíå íà ïîäîáðî îáñëóæâàíå îò òîâà, êîåòî ñîáñòâåíèöèòåïîëçâàòåëè ïîëó÷àâàò â ñîáñòâåíèòå ñè ñêëàäîâå.

www.arcoreal.bg

bERS


Arco Real Estate Áúëãàðèÿ w Áîãàò ìåæäóíàðîäåí è ìåñòåí îïèò w Îáøèðíî ïîðòôîëèî îò óñëóãè çà öÿëîñòíî îáñëóæâàíå íà íóæäèòå íà êëèåíòà â îáëàñòòà íà íåäâèæèìèòå èìîòè w Êâàëèôèêàöèè è ëèöåíçè, ãàðàíòèðàùè îòëè÷åí êðàåí ïðîäóêò Çà ïîâå÷å èíôîðìàöèÿ è çàïèòâàíèÿ: Ãåîðãè Ãåîðãèåâ Ðúêîâîäèòåë îòäåë Îöåíèòåëñêè è êîíñóëòàíòñêè óñëóãè Georgi.Georgiev@arcoreal.bg 02 917 3079; 089 464 4943 Åâãåíè Âàñèëåâ Evgeni.Vasilev@arcoreal.bg 02 917 3077; 089 566 4567 Arco Real Estate óë. ×åðêîâíà 38À BLVD Residence Ñîôèÿ 1505

www.arcoreal.bg

Ïîñòîÿííî âèñîêî êà÷åñòâî ÷ðåç w Îáøèðíî èçñëåäâàíå w Çàäúëáî÷åíè àíàëèçè w Ïðèäúðæàíå êúì íàé-âèñîêèòå ïðîôåñèîíàëíè ñòàíäàðòè çà ÷åñòíîñò è îáåêòèâíîñò Ìèñèÿòà íà Arco Real Estate å äà áúäå âñåîáõâàòåí è öåíåí ïàðòíüîð ïðè âçèìàíåòî íà ðåøåíèÿ â îáëàñòòà íà íåäâèæèìèòå èìîòè. Íàøèÿò ñòðåìåæ å äà ñå ïðåâúðíåì â ñèìâîë íà íåäâèæèìèòå èìîòè. Òîçè äîêóìåíò å ïóáëèêóâàí ñàìî çà îáùà èíôîðìàöèÿ. Âúïðåêè ÷å ïðè ïîäãîòîâêàòà íà èíôîðìàöèÿòà è àíàëèçà ñà ïðèëîæåíè âèñîêè ïðîôåñèîíàëíè ñòàíäàðòè, ïðàâíà îòãîâîðíîñò çà âñÿêàêâà çàãóáà èëè ùåòè ïðîèçòè÷àùè îò ñúäúðæàíèåòî íà òîçè äîêóìåíò íå ìîæå äà áúäå íîñåíà îò Arco Real Estate. Âúçïðîèçâåæäàíåòî íà òîçè äîêëàä, èçöÿëî èëè ÷àñòè÷íî ñå ðàçðåøàâà ñëåä ïîçîâàâàíå íà Arco Real Estate.

Profile for 2939

Arco Real Estate Market Overview Q1 2012  

Arco Real Estate Market Overview Q1 2012

Arco Real Estate Market Overview Q1 2012  

Arco Real Estate Market Overview Q1 2012

Profile for 2939
Advertisement