Page 1


จุดประสงค์การเรียนรู ้ หลังการศึกษาเรียนรูเ้ รื่องคาราชาศัพท์แล ้วนักเรียนสามารถ  บอกความหมายและชนิดของคาราชาศัพท์ได้ถกู ต้อง  นักเรียนชัน้ มัธยมศึกษาปี ท่ี 4 เข้าใจในเนื้อหาทีเ่ รียนมากขึ้น


ความหมายของคาราชาศัพท์ ชนิ ดของคําราชาศัพท์ คานามราชาศัพท์ คาสรรพนามราชาศัพท์ หมวดคากริยา

การใช้ ถ้อยคาสุ ภาพสาหรับบุคลทั่วไป

เราใช้ คาราชาศัพท์ กบั บุคคลใดบ้ าง


* คาราชาศัพท์

หมายถึง น. คาเฉพาะใช้สาหรับเพ็ดทูล

( พูดกับเจ้านาย ) พระเจ้าแผ่นดินและเจ้านาย ต่อมาหมาย รวมถึงคาที่ใช้กบั พระภิกษุสงฆ์ ข้าราชการและสุภาพชนด้วย


คําราชาศัพท์ เป็ นคําสุภาพซึ่งใช้ตามลําดับชัน้ ของบุคคล ต่างๆ ๕ ลําดับชัน้ ดังนี้ ๑. ๒. ๓. ๔. ๕.

พระมหากษัตริย ์ พระบรมวงศานุ วงศ์ชน้ั สูงลงมาถึงชัน้ หม่อมเจ้า พระภิกษุสามเณร ข้าราชการชัน้ สูงและผูม้ ียศศักดิ์ สุภาพชนทัว่ ไป


๑. คํานามราชาศัพท์ หมวดร่ างกาย คําราชาศัพท์ พระอัฐิ พระอังคาร พระวรกาย พระนลาฏ พระเจ้า พระหัตถ์ พระอุระ/พระทรวง พระถัน/พระเต้า

คําสามัญ กระดูก เถ้ากระดูก ร่างกาย หน้าผาก ศีรษะ มือ อก นม

คําราชาศัพท์ พระปราง พระโอษฐ์ พระทนต์ พระชิวหา พระหนุ พระอุทร พระนาภี พระมังสา พระองคาพยพ

คําสามัญ แก้ม ปาก ฟัน ลิ้น คาง ท้อง สะดือ เนื้ อ ส่วนต่างๆของร่างกาย


คําราชาศัพท์

คําสามัญ

คําราชาศัพท์

คําสามัญ

พระขนง พระเนตร นํ้ าพระเนตร พระนาสิก/พระนาสา พระพาหา พระกรรณ พระพักตร์ พระศอ พระอังสะ พระกร

คิ้ว นัยน์ตา นํ้ าตา จมูก ต้นแขน หู หน้า คอ บ่า,ไหล่

พระหัตถ์ พระอุระ/พระทรวง พระถัน/พระเต้า พระอุทร พระนาภี พระปฤษฎางค์ พระโสณี พระที่นงั ่ พระเพลา พระชานุ พระชงฆ์ หลังพระชงฆ์ พระบาท พระฉวี

มือ อก นม ท้อง สะดือ หลัง สะโพก ก้น ขา/ตัก เข่า แข้ง น่ อง เท้า ผิวกาย

ปลายแขน ( ถึงข้ อมือ)


หมวดพระบรมวงศานุ วงศ์ ๑. พ่อ พระราชบิดา ( ราชา ) พระบิดา ( เจ้านาย ) ๒. แม่ พระราชชนนี ( ราชา ) พระมารดา ( เจ้านาย ) ๓. ลูกชาย พระราชโอรส ( ราชา ) พระโอรส ( เจ้านาย ) ๔. ลูกสาว พระราชธิดา ( ราชา ) พระธิดา ( เจ้านาย ) ๕. ปู่ , ตา พระอัยกา ๖. ย่า, ยาย พระอัยกี หรือ พระอัยยิกา ๗. ลูกเขย พระชามาดา ๘. ลูกสะใภ้ พระสุณิสา ๙. หลาน ( ลูกของลูก ) พระราชนัดดา ๑๐. หลาน ( ลูกของพีห่ รือน้อง ) พระภาคิไนย ๑๑. ลุง ( พีช่ าย น้องชาย ฝ่ ายพ่อ พระปิ ตุลา ๑๒. ลุง น้า ( พีช่ ายน้องชายฝ่ ายแม่ ) พระมาตุละ ๑๓. ป้ า อา ( พีส่ าว น้องสาวฝ่ ายพ่อ พระปิ ตุจฉา ๑๔. ป้ า น้า ( พีส่ าวน้องสาวฝ่ ายแม่ ) พระมาตุจฉา


หมวดของใช้ ๑. จดหมาย ๒. แหวน

พระราชหัตถเลขา พระธามรงค์

๓. ยา

พระโอสถ

๔. ร่ม

พระกลด

๕. ประตู

พระทวาร

๖. เปล

พระอู่

๗. รองเท้า

ฉลองพระบาท

๘. โทรเลข

พระราชโทรเลข

๙. หวี

พระสาง


๑๐. ม่าน

พระวิสูตร

๑๑. ช้อน

ฉลองพระหัตถ์

๑๒. กระจกส่อง

พระฉาย

๑๓. นา้ หอม

พระสุคนธ์

๑๔. หมอนหนุน

พระเขนย

๑๕. หมอนอิง

พระขนน

๑๖. นา้ ดืม่

พระสุธารส

๑๗. เตียงนอน

พระแท่นบรรทม

๑๘. รูปถ่าย

พระบรมฉายาลักษณ์

๑๙. เหล ้า

นา้ จัณฑ์


คําสุภาพ สําหรับบุคคลทัว่ ไป มีลกั ษณะของการใช้ถอ้ ยคํา ดังนี้ ๑. ไม่ควรใช้คาํ ห้วน หยาบกระด้าง เช่น เออ ไม่มี เปล่า อะไร ไม่ใช่ โว้ย ฯลฯ ๒. ไม่ควรใช้คาํ หยาบ เช่น ไอ้ อี ขี้ เยี่ยว ฯลฯ ๓. ควรหลีกเลี่ยงการใช้คาํ คะนอง เช่น ปิ๊ ง เว่อ เจ๋ง ซ่าส์ เง็งว่ะ ฯลฯ ๔. ไม่ควรใช้คาํ ผวน ที่เมื่อผวนกลับไปแล้วหยาบคาย เช่น อย่า ดากแมก เดีย๋ วแขกตี้


ตัวอย่างคําสุภาพ

หมวดสัตว์ คาสามัญ

คาสุภาพ

คาสามัญ

คาสุภาพ

วัว

โค

ควาย

กระบือ

ปลาช่อน

ปลาหาง

ปลาไหล

ปลายาว

ปลาร้า

ปลามัจฉะ

ปลาสลิด

ปลาใบไม้

ไส้เดือน

รากดิน

เต่า

จิตรจุล

ปลิง

ชัลลุกา

ลิง

วานร

แมว

วิฬาร์

หมู

สุกร

หมา

สุนขั

อีกา

นกกา


หมวดพืช คาสามัญ

คาสุภาพ

คาสามัญ

คาสุภาพ

ต้นตาแย

ต้นอเนกคุณ

แตงโม

ผลอุลดิ

ผักตบ

ผักสามหาว

เห็ดโคน

เห็ดปลวก

ถัวงอก ่

ถัวเพาะ ่

พริกขี้หนู

พริกเม็ดเล็ก

กล้วยไข่

กล้วยเปลือกบาง

ผักกระเฉด

ผักรูน้ อน

ผักบุง้

ผักทอดยอด

ฟักทอง

ฟักเหลือง

ดอกสลิด

ดอกขจร

ต้นทองกวาว

ต้นปาริชาต


หมวดกริยาและนามอืน่ ๆ คาสามัญ

คาสุภาพ

คาสามัญ

คาสุภาพ

คนออกลูก

คลอดบุตร

ตากแดด

ผึง่ แดด

ขนมใส่ไส้

ขนมสอดไส้

ใส่กระดุม

กลัดกระดุม

กล้วยบวชชี

นารีจาศีล

ขี้มกู

นา้ มูก

ขี้ผ้งึ

สีผ้งึ

ขนมขี้หนู

ขนมทราย

สัตว์ออกลูก

ตกลูก

สัตว์ใหญ่ตาย

ล้ม

ใส่หมวก

สวมหมวก

ใส่กญ ุ แจ

ลันกุ ่ ญแจ


คำราชาศัพท์  
คำราชาศัพท์  
Advertisement